I SA/Sz 800/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Marzena Kowalewska po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 lutego 2021 r. sprawy ze skargi D. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej w związku z powstaniem szkód w gospodarstwie rolnym w 2019 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego D. N. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2020 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. (dalej: "Dyrektor ARiMR") utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla powiatu s. w S. (dalej: "Kierownik ARiMR") z [...] czerwca 2020 r. nr [...],[...] w sprawie przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu D. N. (dalej: "Strona" lub "Skarżący"), w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Dyrektor ARiMR wskazał art. 138 § 1 pkt 1) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2020.256 j.t. ze zm.; dalej: "K.p.a.") w związku z § 13v ust. 1 rozporządzania Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U.2015.187 ze zm.; dalej: "rozporządzenie RM"), w związku z art. 3 ust. 2 pkt. 10 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich (Dz.U.2019.477 j.t. ze zm.; dalej: "u.u.r."). Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Do Biura Powiatowego ARiMR w S. wpłynął wniosek Strony o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego. przymrozków wiosennych lub powodzi, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy. Strona wnioskowała o udzielenie pomocy publicznej do: - powierzchni upraw rolnych (z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych), na której wystąpiły szkody w wysokości co najmniej 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy – 14,04 ha; - powierzchni upraw rolnych (z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych), na której wystąpiły szkody w wysokości co najmniej 30% danej uprawy na powierzchni tej uprawy i mniej niż 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy – 61,40 ha; - powierzchni wieloletnich użytków zielonych, na której wystąpiły szkody w wysokości co najmniej 30% danej uprawy na powierzchni tej uprawy i mniej niż 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy, spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy – 0,78 ha; Strona złożyła protokół nr [...] z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie sporządzony przez komisję powołaną zarządzeniem Wojewodę [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. oraz oświadczenie producenta rolnego o liczbie posiadanych zwierząt gatunku bydło, owce, kozy lub konie jak i polisy ubezpieczeniowe wraz z opłatami za nie. Protokół został sporządzony 23 października 2019 r. na podstawie szacowania szkód, przeprowadzonego w dniu 30 sierpnia 2019 r., podpisany przez członków komisji i Stronę. Wystąpienie szkód powstałych w wyniku suszy w gospodarstwie Strony zostało potwierdzone przez Wojewodę 8 listopada 2019 r. Kierownik ARiMR wezwał Stronę, pismem z dnia 5 lutego 2020 r. i 24 lutego 2020 r., do złożenia wyjaśnień i dokumentów w sprawie nieścisłości danych zawartych w protokole z szacowania dotyczących działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...]. W treści wezwania z dnia 24 lutego 2020 r. wskazał, że należy przedłożyć organowi I instancji korektę protokołu z oszacowania i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej spowodowanych wystąpieniem niekorzystnego zjawiska atmosferycznego sporządzonego zgodnie z danymi Klimatycznego Bilansu Wodnego udostępnionych przez IUNG w Puławach. Wymienioną decyzją z [...] czerwca 2020 r. Kierownik ARiMR odmówił Stronie przyznania wnioskowanej pomocy. W uzasadnieniu decyzji organ - powołując przepisy rozporządzania RM, a także przepisy ustawy - u.u.r. oraz obwieszczenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 października 2019 r. w sprawie klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb w okresie sześciodekadowym (Dz.Urz.MRiRW z 2019 r. poz. 84), z których wynika, że dla stwierdzenia suszy najważniejsze znaczenie mają dane przekazane przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy w Puławach, który stwierdził, że na niektórych działkach Strony zgłoszonych do płatności susza nie wystąpiła. Organ stwierdził, że dla upraw zboża ozimego, ziemniaków skrobiowych i buraków cukrowych Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach nie stwierdził spadku klimatycznego bilansu wodnego poniżej wartości określonej dla gatunków roślin uprawianych przez Stronę na glebach kategorii II, a na takich glebach znajdują się działki Strony wskazane w tabeli na stronie 7 decyzji, tj. działki A1, B1, C1, F1, G1, J3, L1 o łącznej powierzchni 35,76 ha. W ocenie organu dla uznania wystąpienia szkód w uprawach spowodowanych przez suszę nie jest wystarczające samo stwierdzenie faktycznych szkód w uprawach przez komisję powołaną przez wojewodę. Konieczne jest wystąpienie zjawiska suszy spełniającego definicję z art. 3 ust. 2 pkt 10 u.u.r. Do stwierdzenia suszy konieczne jest także odwołanie się do danych ogłaszanych przez Instytut Badawczy w Puławach, tj. wskaźników klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb w danej gminie. Protokół szacowania szkód nie zawiera informacji o kategorii gleb, na których wystąpiły szkody, ani informacji o klimatycznym bilansie wodnym dla gruntów pod uprawami. Rola Komisji jest oszacowanie tylko wielkości strat w uprawach, natomiast rolą wojewody w celu oszacowania szkód jest potwierdzenie wystąpienia szkód – w przypadku szkód spowodowanych przez susze, szacowanie strat winno odbywać się wyłącznie w uprawach, na których wystąpiło zjawisko suszy spełniające definicję art. 3 ust. 2 pkt 10 u.u.r. W każdym wypadku dla stwierdzenia stanu suszy konieczne jest w pierwszej kolejności ustalenie wskaźników klimatycznego bilansu wodnego faktycznie panujących na danym terenie w konkretnym czasie, a następnie porównanie tych wskaźników z pewnymi wskaźnikami krytycznymi, przekroczenie których pozwala zakwalifikować dany stan jako suszę w rozumieniu powoływanej ustawy. W toku weryfikacji poprawności załączonych dokumentów (protokołu) organ stwierdził, że zawiera on uchybienia polegające na oszacowaniu przez komisję strat w uprawach na gruntach, które nie spełniają warunków definicji suszy. Na skutek wniesionego przez Stronę odwołania od ww. decyzji, organ odwoławczy wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając argumenty zawarte w uzasadnieniu tej decyzji. Organ odwoławczy wskazał, że sporne grunty Strony zlokalizowane są w pow. s. , gm. S., obr. S. (dz. ew. nr [...]), pow. s., gm. D., obr. O. (dz. ew. nr [...]) oraz w pow. s., gm. S., obr. Ż. (dz. ew. nr [...]), a Strona zadeklarowała na nich buraki cukrowe na korzeń (dz. ew. nr [...]), jęczmień ozimy (dz. ew. nr [...]), żyto ozime (dz. ew. nr [...]), ziemniaki skrobiowe (dz. ew. nr [...]), pszenicę zwyczajną ozimą (dz. ew. nr [...]). Wszystkie sporne grunty zostały przez Instytut Upraw, Nawożenia i Gleboznawstwa zakwalifikowane do kategorii gleb II. Na podstawie danych lUNG - Państwowego Instytutu Badawczego w Puławach organ stwierdził, że na wymienionych działkach strony (kategoria gleby II) nie stwierdzono w dowolnym sześciodekadowym okresie od 21 marca do 30 września 2019 r. spadku klimatycznego bilansu wodnego (KBW) poniżej wartości określonej dla zboża ozimego, ziemniaków skrobiowych oraz buraków cukrowych. W gminie S. stwierdzono jedynie wystąpienie suszy na glebach kategorii I na zbożach ozimych w miesiącach maj-sierpień, na zbożach jarych w miesiącach maj-sierpień, na uprawie kukurydzy w miesiącach maj-listopad oraz na uprawie ziemniaka w miesiącach sierpień-wrzesień. Na glebach kategorii II susza wystąpiła na zbożach jarych w miesiącach maj-sierpień oraz na uprawie kukurydzy w miesiącach lipiec-wrzesień. Na glebach kategorii III, IV na zbożach ozimych, jarych, uprawie kukurydzy oraz ziemniaka nie wystąpiło zjawisko suszy. W gminie D. stwierdzono wystąpienie suszy na glebach kategorii I na zbożach ozimych w miesiącach maj-sierpień, na zbożach jarych w miesiącach maj-sierpień, na uprawie kukurydzy w miesiącach maj-październik oraz na uprawie ziemniaka w miesiącu sierpniu. Na glebach kategorii II susza wystąpiła na zbożach jarych w miesiącach maj-sierpień oraz na uprawie kukurydzy w miesiącach lipiec-wrzesień. Na glebach kategorii III, IV na zbożach ozimych, jarych, uprawie kukurydzy oraz ziemniaka nie wystąpiło zjawisko suszy. Organ uznał, że zobowiązany był odmówić mocy dowodowej protokołowi szacowania szkód, który stanowi załącznik do wniosku o przyznanie pomocy. Stwierdzone przez komisję powołaną przez wojewodę straty na terenie gospodarstwa Strony nie mogły zostać uznane za straty spowodowane suszą, ponieważ susza – w rozumieniu przepisów u.u.r. i rozporządzenia RM – nie wystąpiła. Organ wyjaśnił, że jest zobligowany do korzystania z IUNG. Nie neguje przy tym, że Strona mogła ponieść straty w uprawach rolnych, jednakże pomoc może być tylko przyznana do gruntów, na których wystąpiło zjawisko suszy zgodnie z jej definicją zawartą w art. 3 ust. 2 pkt. 10 u.u.r. ARiMR przyznaje pomoc na podstawie prawidłowo sporządzonych przez komisję protokołów, jednak organ odrzucił protokół szacowania suszy, ponieważ komisja oszacowała straty z pominięciem ustawowej definicji suszy. Jeżeli Strona przedłożyłaby poprawiony przez komisję protokół z szacowania (co miało miejsce wśród innych rolników), otrzymałaby wsparcie do działek ewidencyjnych, na których komisja stwierdziła suszę zgodnie z jej definicją. Nie jest przy tym możliwe uznanie protokołu w części, a co za tym idzie przyznanie pomocy do działek, na której wystąpiło zjawisko suszy. Dyrektor ARiMR nie podzielił również pozostałych zarzutów odwołania. Strona zaskarżyła w całości decyzję Dyrektora ARiMR skargą wniesioną do tutejszego Sądu, zarzucając jej naruszenie przepisów: 1) prawa materialnego, tj.: § 13v ust. 1 rozporządzenia RM w związku z art. 3 ust. 2 pkt 10 ust. 4 i 5 u.u.r. przez ich błędną interpretację i uznanie, że występujące szkody w uprawach wnioskodawcy nie były spowodowane zjawiskiem suszy, a szkoda spowodowana suszą może być ustalona wyłącznie wynikami badań IUNG; 2) proceduralnych mających istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z § 13c ust. 1 rozporządzenia RM w zw. z art. 3 ust. 2 pkt 10 oraz ust. 5 u.u.r., m.in. poprzez: - nie dość wnikliwe rozważenie przez organy czy wykonany przez lUNG klimatyczny bilans wodny sporządzony został w sposób rzetelny; - przyjęcie, iż tylko lUNG jest wyłącznie władny do ustalenia Klimatycznego Bilansu Wodnego oraz określania zjawiska suszy na poszczególnych terenach w kraju oraz niewyjaśnienia pojawiających się w sprawie wątpliwości co do rzetelności przedmiotowego bilansu, chociażby na podstawie odmiennych ustaleń poczynionych przez komisje powołane do spraw szacowania szkód w uprawach spowodowanych zjawiskiem suszy przez Wojewodę [...]; - nie danie przymiotu wiarygodności dokumentowi urzędowemu jakim jest protokół z szacowania szkód w uprawach skarżącego przy jednoczesnym braku wykazania aby dokument ten został sporządzony w sposób wadliwy; - nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu meteorologii oraz z zakresu szacowania szkód na okoliczność ustalenia rzeczywistego Klimatycznego Bilansu Wodnego na terenach prowadzonych upraw przez Skarżącego uwzględniającego wszystkie czynniki powodujące, iż na tym terenie wystąpiło zjawisko suszy (jak chociażby wysokie temperatury w miesiącach czerwcu i lipcu 2019 r. - sięgające powyżej 30 stopni). W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora ARiMR wraz z poprzedzającą ją decyzją Kierownika ARiMR i o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz Skarżącego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Ponadto Skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci opinii biegłego z zakresu szacowania szkód na okoliczność: wystąpienia w uprawach Skarżącego szkody w uprawach rolnych przekraczających 30% powierzchni/plonu danej uprawy w 2019 r., przyczyny szkód powstałych w uprawach Skarżącego, którą było zjawisko suszy, nieprawidłowości ustaleń Klimatycznego Bilansu Wodnego sporządzonego przez lUNG w Puławach z uwagi na nie wzięcie pod uwagę wszystkich czynników na prawidłowe ustalenie tego bilansu wpływających. W piśmie procesowym z dnia 15 stycznia 2021 r. Skarżący wniósł ponadto o przeprowadzenie dowodu z pisma Ministra i Rozwoju Wsi skierowanego do Prezesa Krajowej Rady Izb Rolniczych z dnia 9 lipca 2019 r. i artykułu z domeny www.farmer.pl. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs? ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.374 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Niniejsza sprawa została przekazana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I z 5 stycznia 2020 r. w oparciu o zarządzenie Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 26 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Szczecinie działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obszarem, na którym wystąpił stan epidemii. Informacja o powyższym zarządzeniu przekazana została do wiadomości stronie skarżącej i organowi pismami z 7 stycznia 2021 r., doręczonymi odpowiednio 11 stycznia i 7 stycznia 2021 r. Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się de facto do odmiennej oceny przez organy administracji i Skarżącą możliwości przyznania pomocy finansowej w związku z powstaniem w jej gospodarstwie rolnym szkody w wyniku wystąpienia w 2019 r. suszy. Odmawiając przyznania wnioskowanej pomocy organy wskazały, że na niektórych działkach ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego i zgłoszonych do przyznania pomocy w 2019 r. nie powstała susza w rozumieniu definicji zawartej w art. 3 ust. 2 pkt 10 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, do której to odsyła przepis § 13v ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobu realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Natomiast, według Skarżącego, niezasadnie organy odmówiły mocy dowodowej załączonemu przez niego do wniosku protokołowi komisji powołanej przez wojewodę, która dokonała szacowania szkód w jego gospodarstwie rolnym. Skarżący stawia ponadto m.in. zarzut dowolnej oceny materiału dowodowego i braku zupełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy m.in. poprzez przyjęcie, iż tylko lUNG jest wyłącznie władny do ustalenia Klimatycznego Bilansu Wodnego oraz określania zjawiska suszy na poszczególnych terenach w kraju oraz niewyjaśnienia pojawiających się w sprawie wątpliwości. Skarżący wskazał również na brak prawidłowego uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Zakreślając ramy prawne rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, że przepisy prawa materialnego znajdujące zastosowanie przy udzielaniu pomocy finansowej rolnikom, których uprawy dotknęły straty spowodowane suszą, zawarte są zarówno w aktach prawa krajowego jak i w akrach prawa unijnego. Tym samym, określenie warunków koniecznych, których spełnienie jest niezbędne przy ubieganiu się o przyznanie pomocy z tego tytułu, wymaga odwołania się do obu rodzajów aktów prawnych. Jak wynika z art. 4 i nast. ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U.2014.1438 j.t. ze zm.), podmiotem właściwym w sprawach szeroko rozumianego wpierania rolnictwa i obszarów wiejskich jest Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W art. 4 ust. 6 ustawy prawodawca krajowy zawarł delegację ustawową, stosownie do której szczegółowe zasady realizacji powierzonych Agencji zadań dookreślają przepisy wydanego przez Radę Ministrów rozporządzenia. Korzystając z powyższej delegacji, Rada Ministrów wydała ww. rozporządzenie. Zgodnie z brzmieniem § 13v ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia, w 2019 i 2020 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w którego gospodarstwie rolnym powstały szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych, i na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy oraz jednocześnie będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz.UE.L.193.1); dalej: "rozporządzenie nr 702/2014". Stosownie także do § 13v ust. 2 ust. 1 i ust. 2 ww. rozporządzenia RM pomoc, o której mowa w ust. 1, jest udzielana na warunkach określonych w przepisach rozporządzenia nr 702/2014 oraz zgodnie z przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą powyżej 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły te szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji, albo zgodnie z przepisami rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze; dalej: "rozporządzenie nr 1408/2013", oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą nie więcej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej, o której mowa w pkt 1. Zgodnie natomiast z § 13v ust. 4 pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana w drodze decyzji kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego, na wniosek tego producenta rolnego złożony na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję na jej stronie internetowej. W § 13v ust. 5 ww. rozporządzenia RM wskazane zostały wymogi jakie powinien spełniać wniosek producenta rolnego o przyznanie pomocy, zaś w § 13v ust. 6 pkt 1 rozporządzenia wskazano, że do wniosku, o którym mowa w ust. 4, dołącza się kopię protokołu oszacowania szkód, o którym mowa w § 5 ust. 5, który poza informacjami, o których mowa w § 5 ust. 8, zawiera informacje o powierzchni upraw rolnych, na której powstały szkody spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi. Zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/2014, do którego odwołuje się przytoczony § 13v ust. 2 rozporządzenia RM: "niekorzystne zjawisko klimatyczne porównywalne do klęski żywiołowej" oznacza: "niekorzystne warunki pogodowe, takie jak: mróz, burza i grad, lód, ulewny lub długotrwały deszcz lub poważna susza, które niszczą ponad 30 % średniej produkcji wyliczonej na podstawie: a) produkcji z ubiegłych trzech lat; lub b) średniej z trzech lat opartej na okresie pięciu ubiegłych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej.". Z kolei, wskazana w § 13v ust. 1 pkt 2 szkoda spowodowana suszą, zgodnie z art. 3 ust. pkt 10 u.u.r., to szkoda spowodowana wystąpieniem, w dowolnym sześciodekadowym okresie od dnia 21 marca do dnia 30 września, spadku klimatycznego bilansu wodnego poniżej wartości określonej dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb. Określenie wartości wymienionych w tym przepisie następuje stosownie do art. 3 ust. 5 ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych, z którego wynika, że minister właściwy do spraw rolnictwa ogłasza, w drodze obwieszczenia, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw rolnictwa oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej (BiP) urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw rolnictwa, w okresie od dnia 21 maja do dnia 20 października, w terminie do 10 dni po zakończeniu sześciodekadowego okresu, wskaźniki klimatycznego bilansu wodnego dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb, z podziałem na województwa, na podstawie danych przekazanych przez Instytut Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy (w Puławach). Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że suszą w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych jest tylko stan ustalony na podstawie danych Instytutu Upraw, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2010 r., V CSK 265/10 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2019 r. , I GSK 2347/18, z dnia 28 sierpnia 2019 r., I GSK 1244/18). Podsumowując, wskazać należy, że - stosownie do przywołanych przepisów i powołanego orzecznictwa - pomoc finansowa z tytułu wystąpienia szkód spowodowanych suszą przysługuje, jeżeli łącznie zostaną spełnione następujące warunki: - w gospodarstwie rolnym wystąpiła poważna susza, która zniszczyła ponad 30% średniej produkcji wyliczonej na podstawie produkcji z ubiegłych trzech lat lub średniej z trzech lat opartej na okresie pięciu ubiegłych lat, z wyłączeniem wartości najwyższej i najniższej (warunek wynikający z art. 2 pkt 16 rozporządzenia nr 702/1014); - wystąpienie suszy dla poszczególnych gatunków roślin uprawnych i gleb na określonym terenie zostało ogłoszone w drodze obwieszczenia w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw rolnictwa oraz na stronie podmiotowej BiP urzędu obsługującego tego ministra (warunek wynikający z § 13c ust. 1 rozporządzenia w zw. z art. 3 ust. 2 pkt 10 i ust. 5 u.u.r.); - ubiegający się o przyznanie pomocy złożył wniosek zawierający elementy określone w § 13c ust. 5 ww. rozporządzenia z dołączoną kopią protokołu sporządzonego przez komisję powołaną przez wojewodę właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkód (warunek wynikający z § 13c ust. 4-6 pkt 1 w zw. z § 5 ust. 5 ww. rozporządzenia). Wskazać w tym miejscu należy, że z żadnej regulacji nie wynika, iż - aby producent mógł uzyskać pomoc - susza powinna wystąpić w całości jego gospodarstwa rolnego. Wręcz przeciwnie, wniosek o przyznanie pomocy może dotyczyć całości bądź części gospodarstwa rolnego, ustalenie zatem, że na części gospodarstwa producenta susza nie wystąpiła nie prowadzi do pozbawienia możliwości przyznania pomocy do tej części gospodarstwa, na której susza wystąpiła. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać należy, iż poza sporem pozostaje okoliczność, że w uprawach oszacowanych przez komisję wojewody ds. szacowania szkód niemalże na całej powierzchni wystąpiła susza. Natomiast w odniesieniu do ww. działek ewidencyjnych o nr [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] na podstawie danych klimatycznego bilansu wodnego, udostępnionych przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach dla tych upraw w dowolnym okresie raportowania susza nie wystąpiła. Organ wskazał przy tym, że dysponując nieprawidłowo sporządzonym protokołem z oszacowania strat w ww. zakresie, odrzucił ten dokument urzędowy w całości a zatem nie mógł przyznać płatności do tych działek, na których wystąpiło zjawisko suszy we wskazanym przez siebie rozumieniu. Tym samym, nie został spełniony wymieniony jako 2. warunek przyznania pomocy do ww. części gruntów. W odniesieniu do pozostałych zadeklarowanych działek w dowolnym okresie raportowania susza wystąpiła, tym samym wobec tych działek zostały spełnione wszystkie ww. warunki przyznania pomocy. W istocie zatem w odniesieniu do ww. działek protokół szacowania szkód z dnia 23 października 2019 r. w zakresie w jakim uznano w nim wystąpienie suszy na tych działkach (o nr [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] ) jest wadliwy. Nadto należy wskazać, że postępowanie przed organami Agencji uregulowane jest w art. 10a ust. 1 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stosownie do którego, jeżeli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy K.p.a., z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81. Zasadniczo zatem w postępowaniu organy Agencji nie stosują tych przepisów K.p.a., które nakładają na nie obowiązek podejmowania z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy. W postępowaniach tych inicjatywa dowodowa pozostawiona jest co do zasady stronie. Zastosowanie jednak w pełni znajduje przepis art. 80 K.p.a. stanowiący, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Również przepis art. 107 § 3 K.p.a, zgodnie z którym uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa, i art. 8 § 1 K.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania - znajdują w pełni zastosowanie w sprawie. Dokonując oceny dowodów w rozpoznawanej sprawie organy uznały za niewiarygodny w całości ww. protokół komisji ds. szacowania szkód. Tymczasem z art. 80 K.p.a. wynika, że - na podstawie całokształtu materiału dowodowego - organ ocenia czy udowodniona została konkretna okoliczność. W rozpoznawanej sprawie zatem organ powinien był uznać za nieudowodnioną okoliczność wystąpienia suszy na tych działkach, co do których - na podstawie danych klimatycznego bilansu wodnego, udostępnionych przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach dla danych upraw w dowolnym okresie raportowania susza nie wystąpiła. Jednak, na pozostałych działkach – czego organ nie kwestionował - susza wystąpiła a okoliczność ta pozostaje poza sporem. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że w żadnej procedurze, czy to regulującej postępowanie administracyjne, postępowanie karne, czy też cywilne nie ma przepisów, które uniemożliwiałyby uznanie za wiarygodny dowód w części. Zarówno dowód w postaci zeznań świadka, strony, czy dokumentu może w części nie zasługiwać na danie mu wiary, a w części może to być dowód wiarygodny. W rozpoznawanej sprawie zatem za nieprawidłowe i sprzeczne z cytowanym przepisem art. 80 K.p.a. należy uznać stanowisko organów uznające za niewiarygodny ww. protokół komisji z w całości. Organy – co do zasady - miały podstawy uznać, że na działkach, co do których na podstawie danych klimatycznego bilansu wodnego, udostępnionych przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach dla danych upraw w dowolnym okresie raportowania susza nie wystąpiła - nie wystąpiło zjawisko suszy uprawniające do przyznania wnioskowanej pomocy, natomiast na pozostałych działkach zgłoszonych przez Skarżącrgo do przyznania pomocy zjawisko takie wystąpiło. W ocenie Sądu, nie można zatem podzielić stanowiska organów co do tego, że "odrzucenie" omawianego dokumentu w całości było usprawiedliwione. Odnosząc się dodatkowo do możliwości określenia poprawnej kwoty obniżenia dochodu w gospodarstwie rolnym w przypadku częściowej wadliwości ww. protokołu szacowania szkód wskazać należy, że - stosownie do brzmienia art. 7b K.p.a. - w toku postępowania organy administracji publicznej współdziałają ze sobą w zakresie niezbędnym do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz sprawność postępowania, przy pomocy środków adekwatnych do charakteru, okoliczności i stopnia złożoności sprawy. Przepis ten reguluje zasadę współdziałania organów administracji publicznej i nakłada na te organy obowiązek współdziałania w takim zakresie jaki jest niezbędny zarówno do wyjaśnienia stanu faktycznego jak i stanu prawego sprawy. Jednocześnie, owo współdziałanie przy wyjaśnieniu stanu sprawy jest ograniczone interesem społeczny i słusznym interesem obywateli a także sprawnością postępowania i użyciem adekwatnych środków do konkretnej sprawy. Innymi słowy, jeżeli do wyjaśnienia konkretnej sprawy niezbędne jest podjęcie przez organy administracji publicznej współdziałania, to organy współdziałanie to co do zasady powinny podjąć, chyba że interes społeczny lub interes obywateli stoją takiemu współdziałaniu na przeszkodzie, bądź podjęcie współdziałania wiązałoby się z koniecznością użycia nadmiernych środków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że w sytuacji, gdy organ I instancji zapoznał się z treścią protokołu komisji ds. szacowania szkód i uznał, że nie jest on w całości prawidłowy ze względu na to, że na niektórych działkach zjawisko suszy nie wystąpiło, to w pierwszej kolejności powinien był podjąć współpracę z komisją, celem usunięcia zaistniałej nieprawidłowości. Sąd zauważa, że organ I instancji wystosował co prawda do Skarżącego m.in. wezwanie z dnia 24 lutego 2020 r., w treści którego wskazał na stwierdzone nieprawidłowości ww. protokołu i wezwał Skarżącego do przedłożenia korekty ww. protokołu uwzgledniającej poprawne dane zaś Skarżący zaś takiej korekty protokołu nie przedłożył. Niemniej jednak, mając na uwadze pozycję strony postępowania w odniesieniu do organów administracji publicznej, w ocenie Sądu – w realiach rozpoznawanej sprawy - ww. wezwanie nie zwalniało organu od podjęcia współpracy z komisją celem usunięcia zaistniałej nieprawidłowości czy też podjęcia ewentualnego współdziałania mającego na celu rozpoznanie wniosku Skarżącego w części uznanej przez organ jako kwalifikująca się do spornej płatności. Sąd podkreśla również, że treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji wprost wskazuje, że gdyby Skarżący przedłożył zweryfikowany (poprawny) protokół szacowania szkód, wówczas pomoc zostałaby przyznana. Takie postępowanie organów - w ocenie Sądu - nie zasługuje na aprobatę, bowiem dążąc do prawidłowego wyjaśnienia sprawy organy powinny - zgodnie z zasadą wynikającą z przywołanego art. 7b K.p.a. - podjąć realną, współpracę z komisją celem uzyskania prawidłowego protokołu szacowania szkód w rozpoznawanej sprawie. Odnosząc się z kolei do zarzutu w zakresie naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z § 13c ust. 1 rozporządzenia RM w zw. z art. 3 ust. 2 pkt 10 oraz ust. 5 u.u.r., m.in. poprzez brak weryfikacji wykonanego przez lUNG klimatycznego bilansu wodnego Sąd zarzutów w tym zakresie nie podzielił. Jak bowiem wynika z regulacji prawnych przywołanych w powyższej części uzasadnienia to wolą ustawodawcy suszą w rozumieniu ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych jest tylko stan ustalony na podstawie danych Instytutu Upraw, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2010 r., V CSK 265/10 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2019 r. , I GSK 2347/18, z dnia 28 sierpnia 2019 r., I GSK 1244/18). Tym samym organy nie miały uprawnienia do kwestionowania i weryfikacji wykonanego przez lUNG klimatycznego bilansu wodnego, jak tego chce Skarżący. Sąd zauważa również, że choć Skarżący na etapie postępowania odwoławczego wskazywał, że dysponuje opinią biegłego specjalisty, z której jednoznacznie wynika, iż na prowadzonych przez Skarżącego uprawach w 2019 r. w związku ze zjawiskiem suszy doszło do strat w uprawach wskazanych we wniosku to jednakże dokumentu takiego nie przedłożył. Jednocześnie Sąd podkreśla, że w świetle ww. regulacji prawnych, wnioskowana pomoc mogła być Skarżącemu przyznana jedynie po spełnieniu powyżej wskazanych warunków, które nie są zależne od opinii biegłego. Odnosząc z kolei ww. zarzuty do protokołu z szacowania szkód Sąd wskazuje, że powyżej już przywołane regulacje prawne są jednoznaczne w zakresie definicji suszy uprawniającej do spornej płatności, zaś za prawidłowe Sąd uznał ustalenia faktyczne organów tym przedmiocie. Tym samym brak było podstaw do uznania, że organy nie wykazały aby dokument ten został sporządzony w części sposób wadliwy. Przy czym Sąd zauważa również, że organy co do zasady nie kwestionowały wystąpienia suszy na gruntach zgłoszonych do spornej płatności, jednakże w tym zakresie zobowiązane były do stosowania przepisów prawa a zatem i przyjęcia, że uprawniającą do płatności suszą jest jedynie susza w ww. rozumieniu ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych, tj. tylko stan ustalony na podstawie danych Instytutu Upraw, Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2010 r., V CSK 265/10 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2019 r., I GSK 2347/18, z dnia 28 sierpnia 2019 r., I GSK 1244/18). Dodatkowo wskazać należy, że zasady przyznawania pomocy określone są w regulacjach, które są organom znane tj. w art. 25 rozporządzenia nr 702/2014, a także w wytycznych z dnia 20 maja 2019 r. dla komisji powołanych przez Wojewodę [...] dotyczących ogólnych zasad szacowania szkód w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej, w których wystąpiły szkody spowodowane przez suszę, grad, deszcz nawalny, ujemne skutki przezimowania, przymrozki wiosenne, powódź, huragan, piorun, obsunięcie się ziemi lub lawinę. Sąd wskazuje również, że w toku posiedzenia dnia 3 lutego 2020 r., na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325, t.j. ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") oddalił wnioski dowodowe Skarżącego zawarte w skardze i piśmie procesowym z dnia 15 stycznia 2021 r., tj. z pisma Ministra i Rozwoju Wsi skierowanego do Prezesa Krajowej Rady Izb Rolniczych z dnia 9 lipca 2019 r., artykułu z domeny www.farmer.pl, dokumentu opinii biegłego z zakresu szacowania szkód. Zawarty w art. 106 § 3 P.p.s.a. zwrot normatywny "dowody uzupełniające" uzasadnia twierdzenie, że chodzi w nim o dowody z dokumentów, które nie były przeprowadzone w postępowaniu administracyjnym zaś istota uzupełniającego postępowania dowodowego polega na jego przeprowadzeniu w sytuacji, gdy brak dowodu z dokumentu uniemożliwia lub znacznie utrudnia ocenę zgodności z prawem stanu faktycznego ustalonego przez organ. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie jednak nie wystąpiła. W ocenie Sądu uszło uwadze Skarżącego, że sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą administracyjną. Sąd ten bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzje zostały zaskarżone, odpowiadają prawu (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2007 r., II FSK 72/06, ONSA WSA z 2008 r., nr 2, poz. 31; uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSA WSA z 2010 r., nr 1, poz. 1, s. 29 uzasadnienia). Niewątpliwie zatem podstawowym kryterium sprawowania kontroli działalności administracji publicznej przez sąd administracyjny jest kryterium zgodności z prawem, o czym stanowi art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Przedmiotem kontroli legalności jest przestrzeganie prawa przez organy administracji publicznej. Sąd administracyjny jest w zasadzie sądem kasacyjnym, orzekającym o zgodności albo niezgodności z prawem aktu lub czynności organu administracji. Gdyby zaistniała potrzeba dokonania ustaleń służących merytorycznemu rozstrzyganiu, sąd powinien wówczas uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego do uzupełnienia. Z wykładni językowej i systemowej cytowanych wyżej przepisów wynika, że sąd administracyjny nie ma kompetencji do przeprowadzenia dowodu z opinii specjalisty z danej dziedziny na okoliczność ustaleń stanu faktycznego sprawy. Opinia taka jest bowiem innym środkiem dowodowym niż "dowód z dokumentu" w rozumieniu art. 106 § 3 P.p.s.a. Pomimo, że z formalnego punktu widzenia opinia ww. specjalisty stanowi dokument prywatny w rozumieniu art. 245 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 P.p.s.a., to dowód taki nie może być przeprowadzony przez sąd administracyjny. Skoro bowiem ustawodawca w art. 106 § 3 P.p.s.a. nie wymienił innych niż dokumenty środków dowodowych, to brak podstaw do stosowania rozszerzającej wykładni art. 106 § 3 cytowanej ustawy i dopuszczenia możliwości prowadzenia przez sąd administracyjny postępowania dowodowego w zakresie szerszym niż dowody wymienione expressis verbis w tym przepisie (wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2007 r., II OSK 1051/06, ONSA i WSA z 2008 r., Nr 4, poz. 69; wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2005 r., II OSK 1595/04, LEX nr 489587). W ramach postępowania przed sądem administracyjnym przeprowadzenie dowodu z opinii specjalisty z danej dziedziny na okoliczność ustalenia stanu faktycznego sprawy jest zatem niedopuszczalne. Z tych powodów, należało uznać, że Sądowi znany jest cały materiał dowodowy znajdujący się w aktach administracyjnych. Na podstawie art. 141 § 4 P.p.s.a., sąd wskazuje, aby organy przy ponownym rozpoznaniu sprawy wzięły pod uwagę przedstawione zastrzeżenia dotyczące oceny dowodu w postaci protokołu komisji, podjęły współpracę z komisją i następnie wydały rozstrzygnięcie z jego uwzględnieniem. Decyzja ta winna spełniać wymagania art. 107 K.p.a. a organy winny jednoznacznie wykazać – odnosząc się do wniosku Skarżącego wyznaczającego granice rozpoznawanej sprawy – które z upraw, o jakiej powierzchni, na których działkach rolnych lub ewidencyjnych nie kwalifikują się do płatności a które do takiej płatności się kwalifikują w ocenie organu. Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. - uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem ww. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, orzekł jak w sentencji w pkt 1. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie do art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. Na zasądzony zwrot kosztów postępowania składają się: wpis od skargi w wysokości [...] zł, pobrany od Skarżącego na podstawie § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193 ze zm.); koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego w kwocie [...]zł, ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2018.265 j.t.). Wszystkie przytoczone powyżej orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA.