I SA/Sz 864/19

WyrokWSA w Szczecinie2020-02-27

Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Bolesław Stachura, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może ustalić dodatkowe zobowiązanie podatkowe na podstawie art. 89b ust. 6 ustawy o VAT, jeśli przepis ten został uchylony przed wydaniem decyzji, ale dotyczy okresu rozliczeniowego przypadającego przed dniem uchylenia, a przepisy przejściowe stanowią, że do takich okresów stosuje się przepis w brzmieniu dotychczasowym?
Ratio decidendi
Sąd podzielił stanowisko organu, że nałożenie dodatkowego zobowiązania podatkowego na podstawie art. 89b ust. 6 ustawy o VAT jest dopuszczalne, nawet jeśli przepis ten został uchylony przed wydaniem decyzji, pod warunkiem, że dotyczy on okresu rozliczeniowego przypadającego przed dniem uchylenia. Przepisy przejściowe ustawy nowelizującej stanowią, że do okresów rozliczeniowych przypadających przed dniem 1 stycznia 2017 r. stosuje się art. 89b ust. 6 ustawy o VAT w brzmieniu dotychczasowym. Brak dokonania przez dłużnika korekty odliczonej kwoty podatku w wymaganym terminie stanowi naruszenie, które uzasadnia ustalenie dodatkowego zobowiązania.
Stan faktyczny
Spółka została objęta kontrolą celno-skarbową w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania i prawidłowości obliczania VAT. Kontrola wykazała, że spółka zawyżyła podatek naliczony o kwotę wynikającą z faktury za usługę transportową, nie dokonując jej korekty w terminie 150 dni od upływu terminu płatności. Organ I instancji wydał decyzję ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 30% kwoty podatku z tej faktury. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując na zastosowanie przepisów przejściowych. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 lutego 2020 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na decyzję Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2016 r. oddala skargę. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego przeprowadził wobec P. C., dalej "spółka", kontrole celno-skarbowa w zakresie kontroli rzetelności deklarowane eh podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za okres od 1 listopada 2016 r. do 28 lutego 2017 r. Kontrola celno-skarbowa została zakończona doręczeniem spółce w dniu 22 sierpnia 2018 r. wyniku kontroli. Spółka złożyła w dniu 4 września .2018 r. korektę-deklaracji dla podatku od towarów i usług za listopad 2016 r. w zakresie objętym kontrola celno-skarbowym w której dokonała zmniejszenia kwoty podatku naliczonego do odliczenia o kwotę [...]zł, wynikającego z faktury nr [...] wystawionej w dniu [...] kwietnia 2016r. dla spółki przez [...] G. D. (dalej "G.D.") tytułem usługi transportowej. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r. organ I instancji przekształcił zakończoną kontrolę celno-skarbowa w postępowanie podatkowe w zakresie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od 1 listopada 2016 r. do 30 listopada 2016 r. Postępowanie podatkowe zakończyło się wydaniem w dniu [...] kwietnia 2019 r. przez organu I instancji decyzji nr [...] (doręczonej stronie w dniu [...] kwietnia 2019 r.), w której ustalono spółce dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w kwocie [...]zł stanowiącej 30% kwoty podatku za listopad 2016 r. wynikającego z nieuregulowanej faktury VAT, który nie został skorygowany zgodnie z art. 89b ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r. poz. 710 ze zm.), dalej "u.p.t.u.". W wydanej decyzji organ I instancji stwierdził, że spółka zawyżyła w ewidencji zakupu VAT oraz w deklaracji dla podatku do towarów i usług za listopad 2016 r. kwotę podatku naliczonego o kwotę [...]zł w wyniku niedokonania korekty podatku naliczonego wynikającego z faktury VAT nr [...] o wystawionej w dniu [...] kwietnia 2016 r. dla "G.D." zgodnie z art. 89b ust. 1 u.p.t.u. Organ I instancji podał, że na dzień 27 listopada 2016 r. przypadał 150 dzień liczone od dnia upływu terminu płatności określonego w przedmiotowej fakturze wystawionej na kwotę brutto [...] zł, w tym podatek od towarów i ustne w kwocie [...]zł (netto [...] zł). Organ I instancji ustalił, że faktura VAT nr [...] została uregulowana w dniach: 20.05.2017 r.; 31.03.2017 r.; 10.04.2017 r.; 14.04.2017r.; 25.04.2017 r.; 28.04.2017 r.; 8.05.201 7 r.; 15.05.2017 r.; 22.05.2017r.; 20.05.2017 r.; 5.06.2017 r. i 13.06.2017 r. płatnościami po [...] zł każda na łączna kwotę [...]zł oraz w dniu 26.06.2017 r. płatnością na kwotę [...]zł. W toku kontroli celno-skarbowej w oparciu o informacje przekazaną przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. pismem z dnia 8 grudnia 2017 r. organ I instancji ustalił, że kontrahent spółki G.D. dokonał korekty podstawy opodatkowania oraz kwoty podatku należnego o kwotę wynikającą z ww. faktury VAT w rozliczeniu za IV kwartał 2016 r. zgodnie z art. 89a u.p.t.u. Organ I instancji podał, że pismem z dnia 8 sierpnia 2017 r. spółka wyjaśniła, że w kontrolowanym okresie nie stosowała art. 89a i 89b u.p.t.u. Organ I instancji wydał w dniu [...] kwietnia 2019 r. decyzję nr [...], w której ustalił spółce dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w kwocie [...]zł stanowiącej 30% kwoty podatku za listopad 2016 r. wynikającego z nieuregulowanej faktury, który nie został skorygowany zgodnie z art. 89b ust. 1 u.p.t.u. Spółka złożyła odwołanie od ww. decyzji. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego, działając jako organ odwoławczy wydał w dniu [...] sierpnia 2019 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy własną decyzję. Organ odwoławczy przywołał treść art.89a i art.89b u.p.t.u. i wskazał, że spółka nie kwestionuje ustaleń w zakresie stwierdzenia zawyżenia wskazanej w deklaracji za listopad 2016 r. kwoty podatku naliczonego o kwotę [...]zł wynikającą z ww. faktury. Spółka złożyła korektę deklaracji VAT za ww. okres uwzględniającą w całości ustalenia kontroli. Organ odwoławczy podał, że spółka nie skorygowała podatku naliczonego wynikającego z ww. faktury w terminie 150 dni i naruszenie powyższego obowiązku obligowało organ podatkowy do ustalenia jej zgodnie z art. 89b ust. 6 u.p.t.u. w brzmieniu obowiązującym w 2016 r. dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 30 % kwoty podatku, wynikającego z ww. faktury, który nie został skorygowany w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu płatności określonego na fakturze. Organ odwoławczy podał, że nie miał znaczenia fakt, że w dacie orzekania przepis art. 89b ust. 6 u.p.t.u. już nie obowiązywał. Uchylenie tego unormowania z dniem 1 stycznia 2017 r. wiąże się z wprowadzeniem sankcji podatkowych za nierzetelne rozliczanie podatku skutkujące zaniżeniem zobowiązania podatkowego lub zawyżeniem nadwyżki podatku naliczonego do zwrotu lub do rozliczenia w następnych okresach rozliczeniowych lub zwrotu podatku (art. 112b i art.112c u.p.t.u.). Na mocy ustawy z dnia 1 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 2024) ustawodawca w art. 12 zadecydował, że do okresów rozliczeniowych przypadających przed dniem 1 stycznia 2017 r. (data wejścia ustawy w życie) przepis art.89b ust. 6 ustawy zmienianej w art. 1 u.p.t.u. stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. W ocenie organu odwoławczego, w niniejszym postępowaniu podatkowym nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego. Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzuciła organowi naruszenie: 1. art. 89b ust 6 u.p.t.u. w zw. z art 247 § 1 pkt 2 o.p., przez wydanie przedmiotowej decyzji bez podstawy prawnej; 2. art. 120 oraz art. 121 o.p., przez podjęcie rozstrzygnięcia niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, co wpłynęło na podważenie zaufania do organu podatkowego prowadzącego sprawę. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje: W niniejszej sprawie spółka nie kwestionowała wyników przeprowadzonej kontroli celno-skarbowej. Spór dotyczy nałożenia na spółkę na podstawie art. 89b ust. 6 u.p.t.u. dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2016 r. w wysokości [...] zł przez organ. Zgodnie z art. 89b ust. 1 u.p.t.u., w przypadku nieuregulowania należności wynikającej z faktury dokumentującej dostawę towarów lub świadczenie usług na terytorium kraju w terminie 150 dni od dnia upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze, dłużnik jest obowiązany do korekty odliczonej kwoty podatku wynikającej z tej faktury, w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu płatności określonego w umowie lub na fakturze. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli dłużnik uregulował należność najpóźniej w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu płatności tej należności (art.89b ust. 1 a). Przepisu ust. 1 nie stosuje się również w przypadku, gdy dłużnik w ostatnim dniu miesiąca, w którym upływa 150 dzień od dnia upływu terminu płatności, jest w trakcie postępowania restrukturyzacyjnego w rozumieniu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne, postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji (art.89b ust. 1b). W przypadku częściowego uregulowania należności w terminie 150 dni od dnia upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze, korekta dotyczy podatku naliczonego przypadającego na nieuregulowaną część należności. Przepis ust. 1a stosuje się odpowiednio (art.89b ust.2). W przypadku uregulowania należności po dokonaniu korekty, o której mowa w ust. 1, podatnik ma prawo do zwiększenia kwoty podatku naliczonego w rozliczeniu za okres, w którym należność uregulowano, o kwotę podatku, o której mowa w ust. 1. W przypadku częściowego uregulowania należności podatek naliczony może zostać zwiększony w odniesieniu do tej części (art. 89b ust.4). W przypadku stwierdzenia, że podatnik naruszył obowiązek określony w ust. 1, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 30% kwoty podatku wynikającego z nieuregulowanych faktur, który nie został skorygowany zgodnie z ust. 1. W stosunku do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo za przestępstwo skarbowe, dodatkowego zobowiązania podatkowego nie ustala się (art.89b ust.6). Jak wynikało z akt, organ podatkowy nałożył na skarżącą za listopad 2016 r. dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości 30% kwoty podatku, wynikającego z nieuregulowanej faktury nr [...], który nie został skorygowany w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu jej płatności. Sąd podzielił stanowisko organu, że na przeszkodzie nałożenia na spółkę przedmiotowego dodatkowego zobowiązania nie stał fakt, że w dacie podejmowania decyzji przez organ I instancji ww. przepis już nie obowiązywał (uchylenie z dniem 1 stycznia 2017 r.), gdyż na mocy ustawy z dnia 1 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 2024) ustawodawca w art. 12 zadecydował, że do okresów rozliczeniowych przypadających przed dniem 1 stycznia 2017 r. (data wejścia ustawy w życie) przepis art. 89b ust. 6 ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Bezspornie decyzja ustalająca dodatkowe zobowiązanie ma charakter konstytutywny. Jednakże zdarzeniem, z którym przepisy u.p.t.u. wiążą obowiązek poniesienia dodatkowego zobowiązania podatkowego, dając jednocześnie organowi podatkowemu prawo do dokonania ustalenia tego zobowiązania, jest niewątpliwie brak dokonania przez dłużnika korekty odliczonej kwoty podatku wynikającej z nieuregulowanej faktury, w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu jej płatności, stanowiący naruszenie art. 89b ust. 6 u.p.t.u. Przepis ten, na podstawie przepisów przejściowych, w odniesieniu do okresów rozliczeniowych przypadających przed dniem 1 stycznia 2017 r. miał zastosowanie w niniejszej sprawie. Tym samym nie był zasadny zarzut skarżącej, że decyzja o dodatkowym zobowiązaniu podatkowym została wydana bez postawy prawnej (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 7 czerwca 2018 r. o sygn. akt I SA/Łd 196/18). Zdaniem Sądu, organ nie naruszył też przepisów postępowania. Organ odwoławczy wydał decyzję na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, dokonał jego oceny i wywiódł z niego logiczne wnioski. W decyzji tej organ szczegółowo wyjaśnił na podstawie jakich przepisów prawa dokonał rozstrzygnięcia w sprawie. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło