I SAB/Sz 19/13

PostanowienieWSA w Szczecinie2014-03-18

Skład orzekający: Joanna Wojciechowska, Ewa Wojtysiak, Elżbieta Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie niewydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach jest dopuszczalna bez uprzedniego wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu podatkowego jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przewidzianych w ordynacji podatkowej, w szczególności nie wniósł ponaglenia do organu wyższego stopnia. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie zastępuje ponaglenia i nie stanowi wyczerpania środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 p.p.s.a.
Stan faktyczny
M. S. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach na dzień 27 listopada 2012 r. Organ odmówił wydania zaświadczenia, wydając postanowienie stwierdzające stan zaległości, które zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej. WSA w Szczecinie stwierdził nieważność tego postanowienia. Po wyroku skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa przez wydanie zaświadczenia, jednak organ nie wydał zaświadczenia, a jedynie poinformował o dokonaniu zaliczenia zwrotu VAT na poczet zobowiązania. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak,, Sędzia WSA Elżbieta Woźniak (spr.), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Michał Iwanowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2014 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w przedmiocie wydania zaświadczenia p o s t a n a w i a odrzucić skargę. M. S. złożył w dniu 5 listopada 2013 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie niewydania zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach, wskazując, że w dniu 5 listopada 2012 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego o niezaleganiu w podatkach i mimo kilkukrotnych monitów i składania pism oraz wezwania do usunięcia naruszenia prawa, organ nie wydał zaświadczenia o żądanej treści, tzn. potwierdzającego, że na dzień 27.11.2012 r. nie miał zaległości w podatkach. Wskazując na powyższe na podstawie art. 149 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego do wydania zaświadczenia, że na dzień 27.11.2012 r. nie posiadał zaległości z tytułu podatku VAT oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wnioskiem z dnia 5.11.2012 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego z wnioskiem o wydanie zaświadczenia o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzającego stan zaległości, celem przedłożenia w banku. Po sprawdzeniu niezbędnej dokumentacji Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu 8.11.2012 r. wydał postanowienie, w którym odmówił wydania zaświadczenia, wskazując, że nie posiada danych, na podstawie których mógłby wydać zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach. Na to postanowienie skarżący wniósł zażalenie, na skutek którego Naczelnik Urzędu Skarbowego zmienił wcześniej wydane postanowienie i wystawił zaświadczenie stwierdzające stan zaległości. Zgodnie z pouczeniem zawartym w tym postanowieniu skarżący złożył zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej, który postanowieniem z dnia 1 lutego 2013 r. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Na postanowienie organu drugiej instancji M. S. wniósł do skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 14.08.2013 r. w sprawie I SA/Sz 344/13 stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia. W oparciu o powyższy wyrok podatnik wezwał Naczelnika Urzędu Skarbowego do usunięcia naruszenia prawa przez wydanie zaświadczenia, że na dzień 27.11.2012 r. nie miał zaległości w podatkach. W dniu 10.10.2013 r. pełnomocnik skarżącego otrzymał pismo Naczelnika z dnia 8.10.2013. r., w którym wskazano, iż postanowieniem z dnia 1.10.2013 r. usunięto naruszenie prawa dokonując zaliczenia zwrotu w kwocie [...] zł wykazanego w deklaracji VAT-7 za listopad 2010 r. na poczet zobowiązania wynikającego z deklaracji VAT-7 za październik 2010 r. Zdaniem skarżącego pismo to nie stanowi ustosunkowania się organu do wezwania do usunięcia naruszenia prawa, gdyż nie odnosi się do treści żądania tj. wydania zaświadczenia, że skarżący na dzień 27.11.2012 r. nie miał zaległości podatkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie skarżący reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika będącego doradcą podatkowym wniósł skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego, czyli skargę o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. O tym że przedmiotowa skarga dotyczy bezczynności organu podatkowego świadczy także wniosek w niej zawarty, odwołujący się do treści art. 149 p.p.s.a., który w § 1 stanowi, że sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym czasie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie prawa miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do treści art. 134 §1 p.p.s.a sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednak owe granice sprawy zakreśla strona formułując żądanie poprzez odniesienie się do określonego aktu, decyzji, czynności, czy też tak jak jest w niniejszej sprawie – bezczynności. Zgodnie natomiast z przepisem art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Rozpoznawana sprawa dotyczy postępowania podatkowego, a zatem zastosowanie znajduje art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), zgodnie z którym na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub w terminie ustalonym na podstawie art. 140 stronie przysługuje ponaglenie do: 1) organu podatkowego wyższego stopnia; 2) ministra właściwego do spraw finansów publicznych, jeżeli sprawa nie została załatwiona przez dyrektora izby celnej lub dyrektora izby skarbowej. Organ podatkowy wymieniony w § 1, uznając ponaglenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby podejmuje środki zapobiegające naruszaniu terminów załatwienia spraw w przyszłości (art. 141 § 2 ordynacji podatkowej). Przepisy o ponagleniu z mocy art. 306k ordynacji podatkowej znajdują także zastosowanie w sprawach dotyczących wydawania zaświadczeń. Ponaglenie zatem stanowi specyficzny środek zaskarżenia, wykorzystanie którego – polegające nie tylko na wniesieniu go przez stronę, ale również rozpatrzeniu przez właściwy organ lub po upływie 30 dni od wniesienia do tego organu – jest warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu podatkowego lub celnego (por. postanowienie NSA z dnia 5 listopada 2010 r. I GSK 383/09 oraz postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2006 r. I FSK 588/05). W rozpoznawanej sprawie skarżący M. S. nie wniósł do Dyrektora Izby Skarbowej ponaglenia o jakim mowa w art.141 § 1 ordynacji podatkowej, a zatem uznać należało, że wniesiona przez niego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie jest niedopuszczalna. Za wyczerpanie środków zaskarżenia o jakim mowa w cytowanym powyżej art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. nie można uznać wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia 5.09.2013 r., gdyż wezwanie to odnosiło się do usunięcia naruszenia polegającego na wydaniu zaświadczenia z dnia 28.11.2013 r. stwierdzającego stan zaległości, zatem dotyczyło sprawy o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wydanie zaświadczenia o jakim mowa w rozdziale VIIIa ordynacji podatkowej jest bowiem czynnością z zakresu administracji publicznej i jako taka czynność podlega kontroli sądu. Jednak przedmiotowa skarga, jak już wskazano na wstępie nie dotyczy czynności organu administracji podatkowej, a bezczynności, czyli nie jest oparta na treści art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a na treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło