II SA/Sz 1008/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w dniu 25 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o wstrzymanie wykonania postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia Pismem z dnia [...] r. K.W. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego nakładające grzywnę w kwocie [...] zł na K.W., ustawowego przedstawiciela dziecka J.W., z tytułu niewykonania obowiązkowych szczepień ochronnych przeciw odrze, śwince i różyczce. Wraz ze skargą K.W. złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia oraz zawieszenie postępowania egzekucyjnego. We wniosku wskazała, że szczepienie ochronne jest zabiegiem medycznym, który może sprowadzić zagrożenie życia lub zdrowia. Pomimo dopuszczenia szczepionek do użytku przez właściwe organy, mogą one wywołać trwały uszczerbek na zdrowiu. Fakt ten w sposób jednoznaczny potwierdza rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania. Rozporządzenie to jest aktem prawa obowiązującego, zatem fakt istnienia niekorzystnych odczynów poszczepiennych jest niezaprzeczalny. Pomimo tego, że odczyny te występują rzadko, nie można przyjąć, że nie występują w ogóle. Zatem w przypadku szczepienia ochronnego zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Wnioskodawczyni wskazała, że wykonanie szczepienia jest bez wątpienia zabiegiem nieodwracalnym, które nie może być w żaden sposób zrekompensowane, czy naprawione. Nie jest możliwe podjęcie takich zabiegów medycznych, które całkowicie i bezpiecznie usuną wszelkie składniki podanej szczepionki oraz usuną efekty ich działania pozostawiając organizm w stanie sprzed wykonania zabiegu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 j.t., dalej P.p.s.a.) sąd jest uprawniony do wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności zaskarżonej do sądu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W rozpoznawanej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych dziecka. Z zasady, postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nie jest rozstrzygnięciem, którego wykonanie może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Postanowienie tego rodzaju dotyczy świadczenia pieniężnego, którego wykonanie z reguły jest odwracalne, a w przypadku zaskarżenia go do sądu administracyjnego i ewentualnego uwzględnienia takiej skargi, pozostaje możliwość domagania się jego zwrotu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 210/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednakże gdy przedmiotem obowiązku, wyegzekwowaniu którego służy nałożona grzywna w celu przymuszenia, jest świadczenie o charakterze niepieniężnym i w sytuacji, gdy strona kwestionuje również samą podstawę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zasadne jest rozważenie wstrzymania wykonania postanowienia o nałożeniu grzywny. W razie zwlekania z uiszczeniem kwoty nałożonej grzywny w celu przymuszenia, jak i dalszego zaniechania poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym strona narażona jest na przymusowe ściągnięcie grzywny w trybie egzekucji należności pieniężnych (art. 124 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji) oraz na ryzyko dalszego nakładania na nią kolejnych grzywien w celu przymuszenia (art. 121 § 1 - 3 i art. 122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), również w wyższej wysokości niż dotychczas nałożona, a następnie ich ściągnięcia. W konsekwencji, w razie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, tylko poddanie dziecka obowiązkowym szczepieniom może uchronić stronę przed stosowaniem wobec niej egzekucji przedmiotowej grzywny i innych kosztów postępowania egzekucyjnego. Mając na uwadze powyższe oraz analizując złożony wniosek o wstrzymanie wykonania Sąd uznał, że skarżąca uprawdopodobniła, iż wykonanie zaskarżonego postanowienia, tj. poddanie dziecka J.W. obowiązkowym szczepieniom ochronnym spowoduje nieodwracalne skutki faktyczne i prawne, czyniąc bezprzedmiotowym dalsze prowadzenie postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjaśnić jednak trzeba, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania, sąd nie kontroluje zgodności z prawem zaskarżonego aktu, ale jak podano wyżej, ocenia jedynie wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Odnosząc się do wniosku skarżącej o zawieszenie postępowania egzekucyjnego, należy wyjaśnić, że wniosek ten nie mógł być przez Sąd rozpoznany, gdyż organem władnym do zawieszenia takiego postępowania w drodze postanowienia, jest właściwy organ egzekucyjny (art. 56 § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.