II SA/Sz 1040/15

WyrokWSA w Szczecinie2016-03-24

Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, uwzględniająca odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, została wydana z naruszeniem przepisów prawa, w szczególności poprzez brak wystarczającego uzasadnienia dla udzielenia takiego odstępstwa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły, iż w sprawie zaistniały szczególnie uzasadnione okoliczności pozwalające na udzielenie odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Uzasadnienie decyzji organów, w tym wyjaśnienie dotyczące usytuowania budynku przy granicy działki oraz uzyskanie zgody Ministra Infrastruktury i Rozwoju, było wystarczające. Skarżący nie wykazał konkretnych naruszeń prawa ani pogorszenia swojej sytuacji prawnej.
Stan faktyczny
A. G. zaskarżył decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o pozwoleniu na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Inwestycja miała być realizowana w granicy działki sąsiadującej z nieruchomością skarżącego. Skarżący zarzucił organom brak wystarczającego uzasadnienia dla udzielonego odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych, wskazując na potencjalne pogorszenie warunków sanitarnych i użytkowych oraz naruszenie jego interesu prawnego. Organy administracji uznały, że istnieją szczególnie uzasadnione okoliczności dla udzielenia odstępstwa, w tym ze względu na istniejącą zabudowę i konieczność uwzględnienia zaleceń konserwatora zabytków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 marca 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. A. G. wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., Nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty B. z dnia [...] r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą I. I. i T. K. pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi i zewnętrznymi, na terenie działki nr [...] w B. przy ul. [...]. Wyłaniający się z treści ww. decyzji stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco. I. I. i T. K. w dniu [...] r. wystąpili do Starostwa B. z wnioskiem o pozwolenie na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego wraz instalacjami wewnętrznymi oraz zewnętrzną instalacją kanalizacji sanitarnej i gazowej. Do wniosku załączyli: komplet egzemplarzy projektu budowlanego, podpisanego przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia oraz pisemne oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestycja obejmowała m.in. rozbudowę budynku w granicy działki z działką nr [...]. Decyzją z dnia [...] r., organ I instancji zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę zgodnie z wnioskiem inwestorów. A. G. (właściciel działki nr [...] - sąsiadującej z terenem inwestycji) wniósł odwołanie od ww. decyzji organu I instancji, wskazując na brak jego zgody na wykonanie robót budowlanych związanych z powyższą inwestycją i zarzucił naruszenie przepisów określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W wyniku rozpoznania ww. odwołania, Wojewoda decyzją z dnia [...] r., uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] r. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Wskazał, że organ I instancji dokonał wadliwej interpretacji § 12 ust. 3 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zakresie odnoszącym się do zagospodarowania działki i rozbudowy budynku mieszkalnego uznając, że będący częścią projektu budowlanego - projekt zagospodarowania terenu nie narusza warunków określonych tymi przepisami. Ponownie rozpatrujący sprawę Starosta B. decyzją z dnia [...] r., Nr [...] na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwana dalej: "K.p.a."), zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi oraz zewnętrzną instalacją kanalizacji sanitarnej i gazową w B. przy ul. [...], na terenie działki nr [...] obr. ew. [...]B. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że w toku postępowania inwestorzy wystąpili z wnioskiem o udzielenie zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Minister Infrastruktury i Rozwoju w piśmie z dnia 12 lutego 2015 r. upoważnił organ do udzielenia zgody w drodze postanowienia na odstępstwo od przepisu z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Postanowieniem z dnia [...]r., Starosta B. wyraził zgodę na przedmiotowe odstępstwo. Reasumując organ uznał, że projekt budowlany spełnia przewidziane prawem wymagania i został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. G. podnosząc, że w uzasadnieniu decyzji brak jest wykazania i wyjaśnienia na czym miałyby polegać szczególne okoliczności uzasadniające udzielenie przedmiotowego odstępstwa, które nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych co powoduje, że nie można w żaden sposób ocenić, czy w sprawie zaszły uzasadnione okoliczności dopuszczające odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Tymczasem odwołujący się w uprzednim odwołaniu od decyzji, wskazywał, że pozwolenie na budowę przy granicy nieruchomości winno być wydawane wyłącznie wyjątkowo, gdy istnieją po temu szczególnie uzasadnione przyczyny. Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...]r. Organ odwoławczy wskazał, że budynek podlegający planowanej przebudowie i rozbudowie w zabudowie bliźniaczej, usytuowany jest w granicy działki, której szerokość wynosi 12,52 m. Planowana rozbudowa o wymiarach 8,51 m x 10,50 m zlokalizowana jest od zachodniej strony działki, bezpośrednio na granicy z sąsiednią działką, oraz w odległości 17,25 m od granicy z działką nr [...], a nadto 4,00m od granicy z działką nr [...] od strony północnej. Forma rozbudowy została nakreślona w uzgodnieniu z konserwatorem zabytków i przy uwzględnieniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Usytuowanie ściany bez otworów okiennych i drzwiowych projektowanej rozbudowy bezpośrednio przy granicy działki nr [...] powoduje, że zachodzą okoliczności uzasadniające odstępstwo z art. 9 ustawy Prawo budowlane. Ściana rozbudowywanego budynku przylegać ma do ścian pomieszczenia gospodarczego oraz do ściany budynku mieszkalnego i do istniejącego ogrodzenia (muru ceglanego) na granicy działek o wysokości około 2,7 m. Zaproponowana rozbudowa nie utrudni zagospodarowania działki sąsiedniej i kwalifikuje się do uznania, że jest to szczególnie uzasadniony przypadek. Jak zauważył organ II instancji, analiza materiału dowodowego wykazała, że dla tak zaprojektowanej zabudowy nie zostaną naruszone przepisy: § 13 (przesłanianie budynków), § 271 (warunki ochrony przeciwpożarowej) i § 314 (promieniowanie jonizujące i pola elektromagnetyczne) rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Inwestycja nie powoduje także ograniczeń dla sąsiednich działek co do możliwości korzystania z mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja) i nie pozbawia sąsiednich działek dostępu do drogi publicznej. Po dokonaniu analizy ustaleń w zakresie zagospodarowania przestrzennego i sprawdzeniu projektu budowlanego, organ II instancji stwierdził, że zaprojektowana rozbudowa i przebudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z instalacjami wewnętrznymi oraz zewnętrznymi - jest zgodna z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego. W ocenie organu odwoławczego zarzuty odwołania nie zasługują na uwzględnienie, bowiem ostateczna ocena, czy w danej sytuacji zaistniał przypadek zastosowania art. 9 ustawy Prawo budowlane należy do organu rozstrzygającego w tej sprawie. Organ I instancji przeprowadził całą procedurę z ww. przepisu, wydał decyzję we właściwej formie i w stopniu pozwalającym na dokonanie oceny jej prawidłowości. Wobec spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. na ww. decyzję Wojewody z dnia [...] r., A. G., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o uchylenie tego rozstrzygnięcia, jako naruszającego prawo. Kwestionowanej decyzji zarzucił wydanie z naruszeniem art. 7 i art. 77 K.p.a., poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Skarżący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, w szczególności wskazał na treść uregulowania z art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. W jego cenie, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji, brak jest wyjaśnienia na czym miałyby polegać szczególne okoliczności uzasadniające udzielenie przedmiotowego odstępstwa, które nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, co też powoduje że nie można w żaden sposób ocenić, czy w sprawie zaszły uzasadnione okoliczności, dopuszczające odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Tymczasem skarżący w uprzednim odwołaniu od decyzji wskazywał, że pozwolenie na budowę przy granicy nieruchomości winno być wydane wyłącznie wyjątkowo, gdy istnieją po temu szczególnie uzasadnione przyczyny. Według A. G., organ nie przekonał skarżącego o zasadności usytuowania wnioskowanej inwestycji w granicy działki. Wydając decyzję organ powinien w szczególności mieć na uwadze zasadę ogólną wyrażoną w art. 7 K.p.a., wymagającą uwzględnienia słusznego interesu prawnego. Wskazał na stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 5 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 1846/10, który podkreślił, że pomimo, iż zgoda na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych wydana została w odrębnym postępowaniu, prowadzonym, tylko z udziałem inwestora (bez udziału skarżącego) powinno to spowodować, że organy ze szczególną starannością rozpatrzą zarzuty strony niebiorącej udziału w postępowaniu o odstępstwo, a powyższe znajdzie odzwierciedlenie w uzasadnieniach obu decyzji z wyjaśnieniem, czy zachodzi szczególny przypadek. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, że prawne przesłanki podjętego rozstrzygnięcia zostały przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 24 marca 2016 r. pełnomocnik skarżącego, będący radcą prawnym, poparł skargę i wywiódł jak w skardze, a nadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy, sprawowana jest jedynie w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z powyższym wyeliminowaniu z obrotu prawnego przez sąd administracyjny podlegał będzie tylko taki akt, który narusza przepis prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub przepis postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też, poprzez naruszenie prawa, daje podstawę do wznowienia postępowania, jak również gdy obarczony jest wadą nieważności (art. 145 § 1pkt 1 lit. a-c i pkt 2 P.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonana wg wskazanego wyżej kryterium sądowa kontrola zaskarżonej decyzji wskazuje na niezasadność skargi. Zaskarżona decyzja została wydana w postępowaniu odwoławczym w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem przypadków wymienionych w art. 29-31. Jak wynika z brzmienia art. 4 ustawy Prawo budowlane, każdy ma prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowalne, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Powołany przepis konstruuje zasadę wolności budowlanej, która ma znaczenie dla wykładni i stosowania norm ustawy Prawo budowlane i innych aktów regulujących proces budowlany. Wszystkie ograniczenia wolności budowlanej muszą być ustanowione wyraźnie. Istnieje domniemanie na rzecz wolności przysługującej inwestorowi (patrz. Prawo budowlane. Komentarz pod redakcją Z. Niewiadomskiego. Warszawa 2013 r. s.91-92). Zabudowa nieruchomości gruntowej jest możliwa tylko pod warunkiem jej zgodności z prawem, w tym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Inwestor zobowiązany jest do takiego zagospodarowania terenu, aby nie naruszać niczyjego interesu prawnego. Stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, obiekt budowlany należy projektować, budować i utrzymywać zgodnie z przepisami i w sposób zapewniający m.in. warunki podstawowe (bezpieczeństwo konstrukcji, pożarowe, użytkowania; odpowiednie warunki higieniczne i zdrowotne oraz ochrony środowiska, ochrona przed hałasem i drganiami); warunki użytkowe (zaopatrzenie w wodę i energię elektryczną oraz, odpowiednio dla potrzeb, w energię cieplną i paliwa), odpowiednie usytuowanie na działce; ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Projektowanie i budowanie obiektu powinno odbywać się w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych (art. 7 ww. ustawy), przez osoby sprawujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, a także przy użyciu zasad wiedzy specjalistycznej dotyczącej projektowania i wykonywania obiektów budowlanych, a wynikających z aktualnego stanu nauki i praktyki w tym zakresie. Zarządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), określa szczegółowo wymagania, o których mowa w art. 5 i art. 7 ustawy Prawo budowlane. Przepisy ww. aktu wykonawczego mają charakter prawa bezwzględnie obowiązującego. Należy także uwzględnić, że ustawodawca uznał za celowe dopuszczenie odstępstwa od ww. przepisów w ściśle określonych warunkach. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7. Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa dla mienia, a w stosunku do obiektów publicznych oraz mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego – ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych. Wynikające z powołanej wyżej regulacji odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, stało się osią sporu w sprawie wywołanej skargą A. G. dotyczącej decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej wraz z instalacjami wewnętrznymi oraz zewnętrzną instalacją kanalizacji sanitarnej i gazowej na działkach nr [...] w B. przy ul. [...]. Budynek ten ma być usytuowany na granicy z działką skarżącego nr [...]. Według skarżącego, brak było wyjaśnienia w decyzjach organów obu instancji, na czym miałyby polegać szczególne okoliczności uzasadniające udzielenie przedmiotowego odstępstwa, które nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, co też powoduje że nie można w żaden sposób ocenić, czy w sprawie zaszły uzasadnione okoliczności, dopuszczające odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Stosownie do § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2012 r. zasadą jest, że budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Jak wynika z ust. 2 ww. przepisu, dopuszcza się sytuowanie budynku w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Ostatni z powołanych przepisów określający odstępstwo od reguły sytuowania budynków, koresponduje z brzmieniem art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane i znalazł także zastosowanie przy rozpoznaniu sprawy objętej przedmiotem skargi. Jak wynika z art. 9 ust. 2 właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane, w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo. Wniosek w ww. przedmiocie, stosownie do art. 9 ust. 3 ustawy Prawo budowlane winien zawierać: - charakterystykę obiektu oraz w miarę potrzeby, projekt zagospodarowania działki lub terenu, a jeżeli odstępstwo mogłoby mieć wpływ na środowisko lub nieruchomości sąsiednie – również projekty zagospodarowania tych nieruchomości, z uwzględnieniem istniejącej i projektowanej zabudowy, - szczegółowe uzasadnienie konieczności wprowadzenia odstępstwa, - propozycję rozwiązań zamiennych, - pozytywną opinię wojewódzkiego konserwatora zabytków w odniesieniu do obiektów budowlanych wpisanych do rejestru zabytków oraz innych obiektów budowlanych usytuowanych na obszarach objętych ochroną konserwatorską, - w zależności od potrzeb – pozytywną opinię innych zainteresowanych organów. Analiza akt administracyjnych wskazuje, że inwestor pismem z dnia [...] r. wystąpił ze stosownym wnioskiem w sprawie udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, w celu umożliwienia usytuowania budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej, poprzez usytuowanie ściany tego budynku bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy działką nr [..] w B. Jak wynika z wyjaśnień inwestora ściana ta przylegałaby do ścian pomieszczenia gospodarczego i do budynku mieszkalnego sąsiada oraz do wymurowanej pomiędzy wymienionymi obiektami ściany z cegły o wysokości około 2,70 m. Wniosek zawiera charakterystykę obiektu, opis istniejącego stanu zagospodarowania działki, a przede wszystkim szczegółowe uzasadnienie przemawiąjące za wprowadzeniem odstępstwa. Istniejący budynek jednorodzinny mieszkalny inwestorzy chcą rozbudować w stronę tylnej granicy działki, wzdłuż granicy z działką sąsiednią nr [...] w odległości 17,25 od granicy z działką nr 301 od strony zachodniej i 4 m od granicy z działką nr [...]. Powierzchnia planowanej rozbudowy ma wynosić 8,51 m x 10,50 m. Wobec wymogów wynikających z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie ochrony zabytków i z uwagi na stanowisko konserwatora zabytków, który ze względu na walory zabytkowe budynku zalecił, aby rozbudowa była jak najmniej widoczna od frontu, zaistniały okoliczności rzutujące na sposób zagospodarowania działki. Na działce nr [...] znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie bliźniaczej rozbudowany w stronę tylnej granicy działki wzdłuż z granicą działki nr [...]. Ze względu na małą szerokość działki (12,52 m), planowany sposób zabudowy jest w takiej sytuacji jedynym możliwym rozwiązaniem. Rozbudowa w odległości 3 m od granicy z działką skarżącego utrudni zagospodarowanie terenu, spowoduje ograniczony dostęp światła (teren będzie obudowany z trzech stron). Do wniosku załączono projekt zagospodarowania terenu, który zawiera zestawienie powierzchni zagospodarowania terenu, ustalenia ochrony archeologiczno-konserwatorskiej, ustalenia w zakresie zagrożenia dla środowiska, higieny i zdrowia użytkowników, wpływ obiektu budowlanego na drzewostan, glebę. W aktach sprawy znajduje się dokumentacja zdjęciowa, obrazująca położenie budynku podlegającego rozbudowie i przebudowie oraz widok otoczenia w tym działek sąsiednich. Wojewódzki Konserwator Ochrony Zabytków w S. Delegatura w K. w piśmie z dnia [...] r. nie wniósł zastrzeżeń do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Projektowana rozbudowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie wpłynie negatywnie na środowisko, jak również na nieruchomości sąsiednie. W trakcie realizacji przedsięwzięcia inwestorzy planują wykonać, po konsultacji z sąsiadem, elewację na widocznej od strony działki nr [...] powierzchni ściany budynku gospodarczego. W aktach sprawy znajduje się wniosek organu I instancji z dnia [...] r., kierowany do Ministra Infrastruktury i Rozwoju w sprawie wydania upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, w którym także znajduje się szczegółowe uzasadnienie konieczności wprowadzenia odstępstwa. Pismem z dnia [...] r. Minister Infrastruktury i Rozwoju upoważnił Starostę B. do wyrażenia przedmiotowej zgody, co też organ I instancji zrealizował ze skutkiem pozytywnym dla inwestora w postanowieniu z dnia [...] r. Wprawdzie skarżący nie miał możliwości uczestnictwa w postępowaniu prowadzonym w celu uzyskania stosownej zgody ministra - art. 7 ust. 2 ustawy Prawo, jednakże z treścią wszystkich wyżej wymienionych dokumentów, miał możliwość zapoznać się w toku postępowania prowadzonego przez organ I instancji, o czym świadczy fakt zawiadomienia skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 §1 K.p.a.). W odpowiedzi skarżący poinformował organ, że "nie wyraża zgody" na planowaną inwestycję. Skarżący zarzucił organom obu instancji błąd w ustaleniach faktycznych, co rzutować miało na naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Analiza akt sprawy oraz treści wydanych w sprawie decyzji, tego rodzaju uchybień organu nie potwierdza. Sąd podkreśla, że decyzja o pozwoleniu na budowę powinna być przede wszystkim miejscem skonkretyzowania obowiązków i praw inwestora w stosunku do konkretnej nieruchomości, na której ma zostać wzniesiony obiekt budowlany. Doprecyzowuje ona sposób wykorzystania terenu zgodnie z wnioskiem, co ma wpływ na ochronę środowiska oraz walory estetyczne otoczenia obiektu budowlanego. Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzji o pozwoleniu na budowę, określają wymogi, jakim powinna odpowiadać treść decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zasady jej wydawania. Stosownie do art. 33 ust. 2 ustawy Prawo budowlane do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę obowiązkowo należy dołączyć cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Razem z pozwoleniem na budowę organ zatwierdza projekt budowlany, który jest integralną częścią decyzji o pozwoleniu na budowę, który to projekt również odzwierciedla możliwy sposób realizacji inwestycji i wynikające z konkretnego zamierzenia rozwiązania projektowe w zakresie konstrukcji budynku, jego usytuowania oraz zagospodarowania nieruchomości. Do składników decyzji zalicza się także jego uzasadnienie. W ocenie Sądu, treść uzasadnienia decyzji organu I instancji, przy uwzględnieniu zebranej w sprawie dokumentacji i przedstawienia stosownych wyjaśnień przez inwestora, spełnia stawiane prawem wymagania w zakresie konstrukcji uzasadnienia decyzji. W sposób zwięzły i czytelny decyzja ta odzwierciedla potrzebę jej wydania oraz wskazuje na okoliczność wyrażenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Uzasadnienie decyzji wydanej w oparciu o art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, nie jest natomiast miejscem do szczegółowego nakreślania aspektów procesu budowlanego. Decyzję o pozwoleniu na budowę wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej składający się z pracowników legitymujących wyspecjalizowanym rodzajem wiedzy z zakresu budownictwa i architektury. W procesie budowlanym stosowne wymagania w zakresie projektowania i realizacji inwestycji po stronie inwestora zapewniają projektant i kierownik budowy (art. 18 i art. 20 ustawy Prawo budowlane). Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, dopełnienie obowiązku sprawdzenia projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia zaświadczeniem (art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane). Sprawdzeniu, o którym mowa w przepisie art. 35 ust. 1 pkt 1, podlega cały projekt budowlany, tj. projekt zagospodarowania działki lub terenu i projekt architektoniczno-budowlany. Natomiast jego rozwiązania powinny być weryfikowane zarówno na podstawie części tekstowej, jak i graficznej wskazanych wyżej aktów prawnych. Podkreślić też należy, że zgodność projektu budowlanego, o której mowa w tym przepisie, oznacza brak sprzeczności, co jest wystarczającym gwarantem właściwego rozpatrzenia przez organ sprawy o wydanie pozwolenia na budowę. Niezależnie od powyższego Sąd wskazuje, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy odniósł się do zarzutu skarżącego o braku wyjaśnienia, na czym miałyby polegać szczególne okoliczności uzasadniające udzielenie przedmiotowego odstępstwa, które nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych. Organ ten poddał ponownej analizie sprawę, w tym celu sprawdził projekt budowlany, zbadał zgodność rozwiązań projektowych z przedłożonymi przez inwestora opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi wymaganymi prawem dokumentami. Forma rozbudowy została nakreślona w uzgodnieniu z konserwatorem zabytków i w zgodzie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ wyjaśnił okoliczności, które doprowadziły do wyrażenia zgody na odstępstwo od warunków techniczno-budowlanych. Wskazał na usytuowanie budynku podlegającego rozbudowie i odległości od pozostałych granic nieruchomości inwestora. Usytuowanie ściany budynku gospodarczego bez otworów okiennych i drzwiowych w wzdłuż granicy działki nr [...], do której ma przylegać planowany budynek, a ponadto możliwość przylegania planowanej zabudowy do budynku mieszkalnego i do istniejącego ogrodzenia (muru ceglanego) na granicy działki o wysokości około 2,7, świadczy o wyjaśnieniu przez organ szczególnie uzasadnionego przypadku w rozumieniu art. 9 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Organ zapewnił że zaproponowana rozbudowa, nie utrudnia zagospodarowania działki sąsiedniej, a także nie zostaną naruszone przepisy techniczno-budowlane odnośnie przesłaniania budynku, ochrony przeciwpożarowej, ochrony przed promieniowaniem jonizującym i polami elektromagnetycznymi. Jak wynika z treści decyzji z dnia [...] r. wraz z rozbudową i przebudową budynku zrealizowane zostaną instalacje wewnętrzne oraz zewnętrzne instalacje: kanalizacyjna, sanitarna i gazowa. W ocenie Sądu powyższa argumentacja i ustalenia organu w sposób wystarczający świadczą o spełnieniu przesłanek, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji dla inwestycji, która wymagała uzyskania odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Okolicznością bezsporną jest przy tym, że inwestor legitymował się stosownym zezwoleniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju na zastosowanie odstępstwa, do którego odsyła ustawodawca w art. 9 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. W świetle powyższego Sąd uznał, że nie sposób zarzucić wydanym decyzjom naruszenia przepisów stawianych skargą, jak i naruszenia innych przepisów z zakresu procedury administracyjnej i prawa budowlanego znajdujących zastosowanie w sprawie. Zatem zarzut skarżącego, sprowadzający się do stwierdzenia, że nie jest w stanie ocenić czy w sprawie zaszły uzasadnione okoliczności dopuszczające odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, Sąd uznał za bezzasadny. Skarżący ograniczył się w swych wywodach do użycia sformułowań natury ogólnej, bez uściślenia, w żadnej mierze, w jakim zakresie i w jakim stopniu, jego zdaniem, uzasadnienie decyzji koniecznych wymogów nie spełnia. W szczególności brak jest argumentacji skarżącego, w jaki sposób planowana inwestycja ogranicza możliwości korzystania z nieruchomości skarżącego, jej zagospodarowanie, dostęp do mediów i drogi publicznej, niekorzystnie wpływa na zdrowie i warunki sanitarne. Nieskonkretyzowanie przez skarżącego tychże aspektów, uniemożliwia Sądowi skonfrontowanie stanowiska zaskarżonej decyzji z nasuwającymi się skarżącemu wątpliwościami co do jej wydania zgodnie z przepisami prawa. Bez wątpienia, zdaniem Sądu, organy spełniły wymóg wyjaśnienia zmierzającego do ustalenia faktów, które miały znaczenie według normy przewidującej odstępstwo od stosowania przepisów techniczno-budowlanych. Jak podkreśla się w orzecznictwie przedmiotu, za przypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, należy uznać sytuację, kiedy inwestor - pomimo wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i przeznaczenia terenu, na którym położona jest ta nieruchomość, w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na takie cele - nie może zrealizować swego prawa podmiotowego, jakim jest prawo zabudowy nieruchomości gruntowej (art. 4 ustawy) ze względu na obowiązujące przepisy techniczno-budowlane. (por. wyroki NSA z dnia 23 lutego 2007 r., sygn. akt II OSK 381/06,o publ. w ONSAiWSA 2007/6/134; z dnia 21 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 765/10,opubl. w Lex nr 1081889). Ocena, czy w danej sytuacji zachodzą przypadki wyjątkowe należy do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Organ ten ma obowiązek ocenić cały materiał dowodowy, w szczególności winien rozważyć takie okoliczności, jak: treść przepisu techniczno-budowlanego, od którego ma być udzielone odstępstwo, ukształtowanie nieruchomości, na której na być realizowany obiekt budowlany, stan zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, ocenę proponowanych rozwiązań w świetle zasad wiedzy technicznej. O konieczności zastosowania odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych mogą decydować zarówno względy natury faktycznej (np. ukształtowanie terenu czy istniejący stan zagospodarowania sąsiednich nieruchomości), jak też użytkowe czy techniczne (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 23 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 734/06, opubl. w Lex nr 510937). W świetle wyjaśnień organu prezentowanych w zaskarżonej oraz uwzględniając, że dla planowanego przedsięwzięcia inwestor uzyskał wszelkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, w tym zgodę na odstępstwo wyrażone przez konserwatora zabytków i właściwego ministra z zakresu budownictwa, istnienie budynku jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej na granicy działki sąsiadującej z teren inwestycji, nie sposób zarzucić zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji naruszenia prawa stawianego skargą, ani innych naruszeń, które Sąd winien uwzględnić z urzędu. Należy bowiem zauważyć, iż zgodnie z § 12 ust 3 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...) w zabudowie jednorodzinnej dopuszcza się sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli będzie on przylegał całą powierzchnią swojej ściany do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce lub do ściany budynku projektowanego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę, pod warunkiem że jego część leżąca w pasie o szerokości 3 m wzdłuż granicy działki będzie miała długość i wysokość nie większe niż ma budynek istniejący lub projektowany na sąsiedniej działce budowlanej. Na działce skarżącego taki budynek w granicy działki istnieje, co uzasadnia ubieganie się przez inwestora o podobną zabudowę na swej działce. Ponieważ jednak planowana inwestycja nie spełnia wszystkich wymogów zawartych we wskazanym wyżej przepisie, konieczne było uzyskania zgody na odstępstwo, o której mowa w art. 9 Prawa budowlanego. Zatem w okolicznościach niniejszej sprawy, a w szczególności uwzględniając istniejącą zabudowę w granicy działki, udzielenie skarżącemu zgody na przedmiotowe odstępstwo organ budowlany mógł uznać za uzasadnione, wobec czego brak jest podstaw by uznać zaskarżoną decyzję za wydaną z naruszeniem prawa. W tych okolicznościach, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło