II SA/Sz 1063/17
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-10-05
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, dotyczącej nakazu rozbiórki, może być uwzględniony w postępowaniu sądowym wszczętym skargą na postanowienie organu drugiej instancji stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie decyzji organu pierwszej instancji, nawet jeśli przedmiotem skargi jest postanowienie organu drugiej instancji o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji. Wstrzymanie wykonania jest dopuszczalne, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co w przypadku nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego jest uprawdopodobnione.Stan faktyczny
T. B. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku mieszkalnego. Jednocześnie T. B. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę, argumentując, że grozi mu utrata dorobku życia, bezdomność i nieodwracalne skutki finansowe ze względu na podeszły wiek.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] Nr [...] nakazującej rozbiórkę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu w dniu 5 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. .B. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki w sprawie ze skargi T. B. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: wstrzymać wykonanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] Nr [...]
T. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. Nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez T. B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] r. Nr [...] nakazującej inwestorowi – T. B. rozbiórkę, będącego w budowie, budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego przy ul. [...] w S. (dz. Nr [...] obręb [...]).
Pismem z dnia 2 października 2017 r. T. B. złożył do Sądu pismo zatytułowane: "wniosek skarżącego o udzielenie zabezpieczenia", w którym wniósł o wydanie zarządzenia tymczasowego na czas trwania niniejszego postępowania, zobowiązującego Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
w Powiecie Grodzkim S. do wstrzymania decyzji wydanej w dniu [...] r. Nr [...] nakazującej skarżącemu rozbiórkę.
Uzasadniając wniosek wskazał, że nie ma innego mieszkania i na stare lata stanie się bezdomnym. Ponadto podniósł, że w tą budowę włożył dorobek całego swojego życia. Wskazał, że oprócz materiałów, które wbudował, zgromadził również materiały niezbędne do zakończenia budowy i w przypadku rozbiórki, materiały te będzie zmuszony wyrzucić. Wnioskodawca wyjaśnił, że brak "zabezpieczenia" spowoduje, że całe niniejsze postępowanie będzie bezprzedmiotowe, zaś skarżący poniesienie nieodwracalne skutki, bowiem w rozpoczętą budowę włożył bardzo dużo środków finansowych, a także osobistej pracy, które pójdą na marne, a skarżący nigdy się nie podniesie bowiem ma już ponad [...] lat.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że wniosek skarżącego z dnia
2 października 2017 r. o udzielenie zabezpieczenia został potraktowany zgodnie
z intencją skarżącego, jako wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu
I instancji, czyli Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej ustawą "p.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie
o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły
w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Powołany wyżej przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. rozszerza więc możliwość wstrzymywania zaskarżonych aktów, wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego
w S. stwierdzające uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez T. B. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
w Powiecie Grodzkim S. w przedmiocie nakazu rozbiórki
W ocenie Sądu, rozpatrując skargę na tego typu postanowienie można
w ramach art. 61 § 3 p.p.s.a. objąć skarżącego ochroną tymczasową w zakresie wykonania aktu wydanego w pierwszej instancji, gdyż mieści się ono w pojęciu "aktu wydanego w postępowaniu prowadzonym w granicach tej samej sprawy" (por. postanowienie NSA z dnia 24 października 2014 r. sygn. akt II OZ 1114/14, dostępne w Internecie).
Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przyjmuje się, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego
i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takim wypadku, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2008 r., str. 220).
Celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. spoczywa na wnioskodawcy.
T. B. wnosząc o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] r. wskazał, że wykonanie tej decyzji grozi mu nieodwracalnymi stratami materialnymi, polegającymi na zniszczeniu wybudowanej przez niego części budynku zlokalizowanego przy ul. [...] w S., a w konsekwencji utratą włożonych w inwestycję środków, a w związku z podeszłym wiekiem nie będzie miał możliwości, aby rozpocząć budowę od nowa.
Ponadto Sąd podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż rozbiórka obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości
i wartości materialnej, z samej istoty tej czynności powoduje trudne do odwrócenia skutki jak i potencjalnie wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 276/05, postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 3035/13, postanowienie NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 1805/13, orzeczenia dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze okoliczności sprawy stwierdzić należy, że skarżący wykazał, iż w wyniku wykonania przedmiotowej decyzji zaistniałoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dlatego też Sąd stwierdził, że zachodzą przesłanki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a., uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] r.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło