II SA/Sz 1073/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a ustanowić adwokata. R. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...], utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Na rozprawie sądowej w dniu [...]r., R S. zgłosił, ustnie do protokołu, wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu. Uzupełniająco, w dniu [...]r., skarżący złożył w biurze podawczym Sądu sporządzony na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku, R. S. podał, że wynajmuje lokal o powierzchni [...] m2, pochodzący z zasobów [...] Agencji Mieszkaniowej. Skarżący ma [...] udziału we współwłasności nieruchomości rolnej o powierzchni [...] ha, z której nie uzyskuje żadnych dochodów. Wnioskodawca podał, że nie posiada żadnego majątku ruchomego, ani oszczędności. Źródłem utrzymania skarżącego jest emerytura wojskowa w kwocie [...] zł brutto miesięcznie. Skarżący otrzymuje również dodatek mieszkaniowy, który jak wynika z akt sprawy wynosi [...] zł netto miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze. zm.) zwanej dalej – "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (§ 3). W myśl art. 246 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskujący o taką pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Natomiast w zakresie całkowitym – gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przywołując poglądy orzecznictwa sadowoadministracyjnego, które zasługują na pełną aprobatę, wskazać należy, że udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, iż ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się powinno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Dlatego też może być stosowane w takich sytuacjach, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucania ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia (vide postanowienie NSA z dnia 14 czerwca 2011r., sygn. akt I FZ 149/11, opubl. w Lex nr 821293; postanowienie NSA z dnia 2 czerwca 2011r., sygn. akt II FZ 220/11, opubl. w Lex nr 821421). Należy zauważyć, że z uwagi na przedmiot sprawy, dotyczący dodatku mieszkaniowego skarżący korzysta w niniejszej sprawie z ustawowego zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Osobie korzystającej z powołanego wyżej zwolnienia ustawowego od kosztów sądowych, przysługuje również możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego (art. 262 P.p.s.a). Po przeanalizowaniu akt sprawy oraz informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, uznać należy, iż wykazana sytuacja materialna skarżącego (brak dochodu, brak oszczędności i majątku) jest wystarczająca do stwierdzenia, że spełnione zostały przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., świadczące o tym, iż skarżący nie jest w stanie partycypować w pełnych kosztach postępowania sądowego, w tym przypadku kosztów zastępstwa prawnego. W tych okolicznościach, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w postanowieniu.