II SA/Sz 1095/11
WyrokWSA w Szczecinie2012-04-05
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Barbara Gebel, Marzena Iwankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekroczenie granicy działki podczas realizacji inwestycji budowlanej, stwierdzone po wydaniu pozwolenia na budowę, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa?Ratio decidendi
Przekroczenie granicy działki podczas realizacji inwestycji budowlanej, stwierdzone po wydaniu pozwolenia na budowę, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, jeśli okoliczność ta nie istniała w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i nie była znana organowi wydającemu tę decyzję. Operat techniczny sporządzony po wydaniu decyzji nie może być uznany za nowy dowód, a kwestie naruszenia własności należą do drogi cywilnej.Stan faktyczny
Skarżąca M. W. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, twierdząc, że inwestor przekroczył granicę jej działki. Organ I instancji odmówił uchylenia decyzji, uznając brak podstaw prawnych. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Kpa, w tym błędne przyjęcie braku podstaw do wznowienia postępowania i dowolną ocenę materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. znak [...] wydaną na podstawie art. 104, art. 150 § 1, art. 151 § 2, art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 146 § 2iart.145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, z p. zm.) oraz art. 82 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r.- Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623, z p. zm.), po przeprowadzeniu postępowania w trybie art. 149 § 2 kpa, podjętego na skutek złożonego przez M. W. dnia [...]r.,wniosku o wznowienie postępowania, Starosta odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...]r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej K. L. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalno - usługowego na działce nr [...]w obręb [...]przy ul. [...] w [...], stwierdzając brak podstaw do jej uchylenia w myśl art. 146 § 2 Kpa.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Starosta stwierdził,
iż swą decyzją z dnia [...]r. znak: [...], wydaną na podstawie
art. 34 ust. 4 Prawa budowlanego z 1994r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił K. L. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalno - usługowego na działce nr [...]w obręb [...]przy ul. [...] w [...] na podstawie prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...]r. wydanej przez Prezydenta Miasta - znak [...].
Inwestor wraz z wnioskiem o pozwolenie na w/w budowę przedłożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej oraz projekt budowlany wykonany przez osobę legitymującą się wymaganymi uprawnieniami budowlanymi.
Przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany został sporządzony przez uprawnionego projektanta posiadającego prawo wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w wymaganym zakresie, który ponosi pełną odpowiedzialność za sporządzony projekt, jego jakość, przyjęte rozwiązania oraz dostosowanie zawartości projektu do określonego przez inwestora celu,
z uwzględnieniem właściwych przepisów, norm, opinii i uzgodnień. Zgodnie z art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, do projektu dołączono oświadczenie projektanta
o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, kserokopie potwierdzone za zgodność z oryginałem uprawnień budowlanych oraz aktualne na dzień opracowania projektu zaświadczenie
o którym mowa w art. 12 ust. 7 – ww. ustawy.
Decyzja ta stała się decyzją ostateczną w dniu [...]r.
Dnia [...]r. M. W. złożyła wniosek o wznowienie postępowania w powyższej sprawie celem jej ponownego zbadania, wskazując przekroczenie przez inwestora granicy jej działki nr [...], obręb [...] podczas realizacji ww. inwestycji.
W związku z powyższym wnioskiem, Starosta zgodnie z art. 145 § 2 pkt. 5 i art. 147 Kpa, postanowieniem znak: [...] z dnia [...]r. wznowił na żądanie strony postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną
z dnia [...]r. znak: [...].
Na podstawie art. 64 § 2 Kpa organ wezwał wnoszącą podanie o przedstawienie dowodu, z którego wynika w jakim dniu dowiedziała się o fakcie przekroczenia przez inwestora K. L. granicy działki nr [...].
W toku wznowionego postępowania organ, zgodnie z art. 89 § 2 oraz 90 § 2 Kpa, zawiadomił strony, iż w dniu [...] r. o godzinie 10:00 w siedzibie Starostwa Powiatowego odbędzie się rozprawa administracyjna w sprawie uzgodnienia lokalizacji powyższej inwestycji, określonej w decyzji z dnia [...]r.
Stosownie do przeprowadzonej w dniu [...]r. rozprawy administracyjnej w sprawie uzgodnienia lokalizacji zamierzenia inwestycyjnego dotyczącego przebudowy i rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego na działce
nr [...], obręb [...] przy ul. [...] w [...], organ przekazał stronom, świadkom
i innym osobom uczestniczącym w rozprawie treść protokołu. Prowadzona
w przedmiotowej sprawie dyskusja podczas której strony złożyły wyjaśnienia, zgłosiły żądania oraz propozycje i zarzuty zostały ujęte w protokole.
Dnia [...]r. M. W., wyjaśniła, iż w/w protokół nie odzwierciedla rzeczywistego przebiegu rozprawy administracyjnej z dnia [...]r. w związku z czym odmawia przyjęcia w/w pisma.
Po dokonaniu analizy posiadanych dokumentów organ uznał, iż w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty z dnia [...]r. zaistniała przesłanka wskazana w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
W dacie budowy przedmiotowego budynku mapy geodezyjne znajdujące się
w powiatowym zasobie geodezyjnym wskazywały, iż omawiany budynek położony jest w granicy działki i dopiero w [...]r. zostało ustalone inne usytuowanie granic między działkami [...] w obręb [...] przy ul. [...] w [...].
Kwestia własności gruntu oraz przekroczenia granic działki, a tym samym naruszenia prawa własności leży poza kompetencjami organu. Wszelkie sprawy dotyczące naruszenia własności nie mają charakteru sprawy administracyjnej rozpoznawanej przez organ administracji publicznej, lecz stanowią sprawę cywilną.
Rozsądzanie takich kwestii należy do kompetencji sądów powszechnych.
W niniejszej sprawie – zdaniem organu - brak jest jednak podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...]r., gdyż w wyniku wznowionego postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. (art. 146 § 2 Kpa).
Od powyższej decyzji organu I instancji M. W. wniosła odwołanie.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie :
- art. 104 w zw. z art. 146 § 2 Kpa, przez nieuzasadnione przyjęcie, iż nie zachodzą podstawy prawne i faktyczne do uchylenia decyzji z dnia [...]r.,
- art. 146 § 2 w zw. z art. 107 i art. 151 § 2 Kpa, poprzez brak wyjaśnienia podstaw i przyczyn z powodu których organ I instancji przyjął, że w wyniku wznowienia postępowania może zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca swej istocie decyzji dotychczasowej - to jest decyzji z dnia [...]r.,
- art. 7 w zw. z art. 77 Kpa, poprzez brak wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, w szczególności brak prawidłowego ustalenia okoliczności związanych z faktem przekroczenia przez K. L. granicy działki, z faktem niezgodności projektu z wykonanymi pracami, w tym niezgodności w usytuowaniu dobudowanych schodów, oraz nienależyte zbadanie zakresu prawa własności K.L. i strony skarżącej oraz bezzasadne przyjęcie, że K.L. miał prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie całej planowanej inwestycji budowlanej,
- art. 77 § 1 w zw. z art. 89, art. 67,68, i 69 Kpa, poprzez brak zebrania wyczerpującego materiału dowodowego w sprawie, oparcie się na nieprawidłowo sporządzonym i niepełnym protokole rozprawy z dnia [...], oraz dokonanie dowolnej oceny dowodów, sprzecznej z zasadami logicznego wnioskowania i zasadami doświadczenia życiowego, skutkujące przyjęciem,
że K.L. nie przekroczył granicy działki w sposób umyślny, podczas gdy przekroczenie przez niego granicy działki było oczywiste i widoczne na "pierwszy rzut oka",
- art. 12 w zw. z art. 35, art. 36 Kpa, poprzez znaczną i nieuzasadnioną przewlekłość postępowania, wyrażającą się w niepodejmowaniu przez organ I instancji czynności w sprawie, co spowodowało bezprawną kontynuację przebudowy i jej zakończenie na niekorzyść skarżącej,
- art. 107 § 1 i § 3 w zw. z art. 151 § 2 , poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji części dowodów zgromadzonych w sprawie, a także poprzez brak wskazania
i należytego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia oraz dokonanie błędnych ustaleń faktycznych poprzez przyjęcie, że zajęcie nieruchomości skarżącej nastąpiło w sposób nieumyślny i przy oparciu się na prawidłowych, rzetelnych dowodach,
- art. 7 Kpa, poprzez brak wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, w szczególności brak prawidłowego ustalenia okoliczności związanych z zajęciem nieruchomości strony skarżącej,
- art. 107 Kpa, poprzez brak wskazania w decyzji dowodów na podstawie których ustalono stan faktyczny sprawy oraz brak wskazania rzeczywistych, obiektywnych podstaw istnienia odpowiedzialności związanej z przekroczeniem granicy działek.
Podnosząc powyższe zarzuty odwołująca się wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji oraz uchylenie decyzji Starosty z dnia [...]r. ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda zaskarżoną decyzją
z dnia [...]r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ II instancji stwierdził, iż sprawa wznowienia postępowania jest sprawa administracyjną podlegającą rozpatrzeniu zgodnie z regułami wyznaczonymi przepisami Kpa.
Wznowienie postępowania dopuszczalne jest tylko w sprawie zakończonej decyzją ostateczną i polega na ponownym rozpatrzeniu sprawy, ale tylko w przypadku gdy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna, było dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 Kpa.
Celem wznowionego postępowania jest zatem sprawdzenie, czy któraś z wad wymienionych w tym artykule nie wpłynęła na treść decyzji.
Organ odwoławczy dokonał ponownej oceny całości akt sprawy, stwierdzając,
iż M.W. wnioskiem z dnia [...]r. wystąpiła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...]r. znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej K.L. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych, polegających na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalno-usługowego na działce nr [...] w obrębie [...] przy ulicy [...] w [...]. Jako powód podała przekroczenie przez K. L., podczas realizacji tej inwestycji, granicy jej działki nr [...], obręb [...]. Do wniosku załączyła mapę ewidencyjną wykonaną w skali 1:50.
W trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego organ II instancji poprosił odwołującą o przedłożenie stosownych dokumentów w przedmiotowej sprawie.
Udzielając odpowiedzi M.W. wskazała, że dokumentacja geodezyjna sporządzona przez geodetę R. O. została złożona
do Wydziału Geodezji w Starostwie Powiatowym i nie posiada ona innych dokumentów wystawionych przez geodetę.
W związku z powyższą informacją organ odwoławczy zwrócił się z prośbą
do Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami o przedłożenie kopii dokumentów w powyższej sprawie. Starosta przy piśmie znak: [...] przekazał kopię całego operatu technicznego ze wskazania granic działki [...]położonej w obrębie [...]gm. Miasto [...].
Z operatu tego wynika, że granica między działkami odwołującej i nie uległa zmianie. Pomiary geodezyjne są wykonywane ze ściśle określoną w geodezyjnych instrukcjach technicznych dokładnością, w tym również dopuszczalne są błędy pomiaru położenia punktów granicznych.
Pomiar położenia punktów granicznych obarczony jest dodatkowo błędami położenia osnowy geodezyjnej oraz błędami wyznaczenia osnowy pomiarowej, stanowiących podstawę m.in. do wyznaczenia i pomiaru granic nieruchomości. Dlatego też uznać można, że przekroczenie elementów budowlanych posadowionych na działce nr [...] w stosunku do działki nr [...](wg. opracowania geodety Okońskiego nr [...]- o 6 cm ) wystąpiło w granicach tolerancji błędu.
W przypadku postępowań prowadzonych na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa,
a więc, gdy podstawą podania o wznowienie postępowania administracyjnego jest twierdzenie strony, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję, wznawia się postępowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki:
- ujawnione okoliczności są nowe,
- nowe okoliczności istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej,
- nowe okoliczności nie były znane organowi który wydał decyzję.
Ponieważ podstawę wznowienia postępowania stanowił art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, organ odwoławczy dokonał ponownej analizy dokumentów przedłożonych
do zatwierdzenia w postępowaniu zwykłym i stwierdził, że Starosta prawidłowo je przeprowadził.
Projekt zagospodarowania działki, który został zatwierdzony decyzją z dnia
[...]r. znak: [...] wykonany jest na mapie do celów projektowych
w skali 1:500 i przedstawia istniejący budynek oraz jego rozbudowywaną część, która była objętą wnioskiem o pozwolenie na budowę, przy granicy działki.
Z mapy sporządzonej dla potrzeb położenia punktów granicznych przez geodetę R. O. wynika, że obiekt przekracza nieznacznie granicę działki.
Postępowanie w sprawie naruszenia warunków ustalonych w decyzji
o pozwoleniu na budowę w trakcie realizacji inwestycji należy do kompetencji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Według organu odwoławczego postępowanie co do przyczyn wznowienia nie wykazało, że zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 kpa, wskazana przez wnioskodawcę we wniosku z dnia [...]r., nie wyszły bowiem na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne nie znane organowi, który wydał decyzję, a które istniały w dniu jej wydania.
Na gruncie art. 145 § 1 pkt 5 kpa , nie można utożsamiać nowej okoliczności faktycznej z nowym dowodem. Operat techniczny ze wskazania granic, wykonany
po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, nie może być uznany za nowy dowód, stanowiący podstawę do wznowienia postępowania, gdyż nie istniał on w dniu wydania decyzji (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2006r., II OSK 633/05, LEX nr 198333; wyrok NSA z dnia 20 lipca 2006r., II OSK 1009/05 LEX nr 265671).
Stwierdzając, iż przeprowadzone na wniosek M.W. postępowanie wznowieniowe nie potwierdziło, że wskazana okoliczność stanowi podstawę do uchylenia dotychczasowej decyzji, organ odwoławczy uznał, że Starosta zasadnie i zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego wydał decyzję z dnia [...]r.znak:[...] w której odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...]r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na wykonanie robót budowlanych, polegających na przebudowie i rozbudowie budynku mieszkalno-usługowego na działce nr [...] w obrębie [...] przy ulicy [...] w [...].
Powyższą decyzję M.W. zaskarżyła skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zaskarżonej decyzji zarzuciła
- naruszenie tj. art. 145 § 1 pkt 5 Kpa poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przyczyny uzasadniające wznowienie postępowania
i uchylenie decyzji Starosty z dnia [...] r.znak: [...],
- naruszenie art. 7 Kpa w związku z art. 77 i art. 80 Kpa poprzez dokonanie dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, skutkującej wydaniem błędnego rozstrzygnięcia.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o:
- uchylenie decyzji organu II i I instancji,
- zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, iż w zaskarżonej decyzji organ
II instancji błędnie przyjął, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka wynikająca z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Przekroczenie granicy działki przez K.L. już w [...]r. było faktem oczywistym dla wszystkich zainteresowanych stron, także dla organu
I instancji.
K.L. wiedział o fakcie przekroczenia granicy działki już
w momencie sporządzenia projektu przebudowy, zakładając wtargnięcie na teren działki stanowiącej własność skarżącej.
Naruszenie prawa własności strony skarżącej organ I instancji winien był stwierdzić najpóźniej w miesiącu [...] roku, przy prawidłowej analizie zgromadzonych w sprawie dokumentów.
Skarżąca podkreśla, że wprawdzie dokumentacja techniczna stanowi niewątpliwie dowód w sprawie, jednakże podstawę wznowienia postępowania w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 5 Kpa stanowią nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji przez organ I instancji, a nieznane temu organowi.
Okoliczności faktyczne dotyczące przekroczenia granicy działki przez K. L. istniały już w dniu wydania decyzji przez organ I instancji, co organ II instancji całkowicie pomija. Jedynie dokumentacja techniczna została sporządzona w terminie późniejszym.
Przesłanka wznowieniowa z art. 145 §1 pkt 5 Kpa, dotycząca wyjścia na jaw nowej okoliczności, nieznanej organowi w chwili wydania decyzji, zostaje spełniona, jeżeli ta nowa okoliczność "wychodzi na jaw" w chwili, gdy decyzja organu I instancji jest ostateczna i organ jest nią związany.
Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego okolicznością faktyczną istotną dla sprawy jest taka okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie mogłaby zapaść decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego.
Zaniedbania i nieprawidłowości, których dopuścił się organ I instancji, wskazane przez stronę skarżącą w odwołaniu z dnia [...]r., a które następnie zaakceptował organ II instancji wydając decyzję z dnia [...]r. znak: [...], doprowadziły w efekcie do sytuacji, w której istnieją okoliczności faktyczne sprawy, nieznane organowi I instancji prowadzącemu postępowanie, które stanowią niewątpliwie podstawę do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie,
Zaskarżona decyzja narusza także art. 7 Kpa w związku z art. 77 Kpa
i w związku z art. 80 Kpa poprzez dokonanie dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, skutkującej wydaniem błędnego rozstrzygnięcia.
W niniejszej sprawie doszło do ustalenia błędnego i niepełnego stanu faktycznego zarówno przez organ II jak i I instancji, a ponadto organ I instancji dopuścił się znacznej, niczym nieuzasadnionej przewlekłości w postępowaniu, wywołującej negatywne skutki dla strony skarżącej, których niewątpliwie można było uniknąć gdyby organ I-ej instancji rozpoznał wniosek strony skarżącej bez zbędnej zwłoki i podjął działania w sprawie.
Strona skarżąca podkreśla, że wbrew stanowisku organu II instancji doszło
do znacznego przekroczenia granicy działki przez K.L. o [...]cm.
Zgodnie z treścią art. 7 Kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne
do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając
na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek zasadą praworządności i wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego stępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynika między innymi zawarty art. 77 § 1 Kpa obowiązek organu administracji publicznej zebrania i rozpatrzenia sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Ww. naczelne zasady postępowania administracyjnego łączą się z art. 80 Kpa, regulującym kwestię swobodnej oceny dowodów dokonywanej przez organ, która nie może być jednak dowolna.
W niniejszej sprawie – zdaniem skarżącej - zarówno organ I i II instancji dokonały dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co skutkowało naruszeniem ww. przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na jego wynik, bowiem "w sposób niedopuszczalny uznano, że pomimo że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne nie znane organowi, który wydał decyzję, a które istniały w dniu jej wydania, nie zostały spełnione przesłanki do wznowienia postępowania w niniejszej sprawie".
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w wydanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku
z powyższym wyeliminowaniu z obrotu prawnego podlegał będzie taki akt wydany przez organ administracji publicznej, który narusza przepis prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub przepis postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też poprzez naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania, jak również gdy obarczony jest wadą nieważności. (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c i pkt 2 p.p.s.a.).
Nadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonana wg wskazanego wyżej kryterium sądowa kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, iż odpowiada ona prawu.
Przede wszystkim wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją szczególną, stanowiącą wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej (art. 16 Kpa). Taki jej charakter wyklucza możliwość rozszerzającej interpretacji przepisów określających warunki jej zastosowania.
Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie administracyjnym poglądem postępowanie wznowieniowe nie może być wykorzystane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, bowiem nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego. Toczy się ono tylko w zakresie oceny czy zachodzą przesłanki określone w art. 145 § 1 Kpa. Analiza treści art. 145 § 1 Kpa. prowadzi do wniosku, że postępowanie wznowieniowe nie może być poświęcone powtórnemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy. Temu celowi służy postępowanie zwykłe. Inne rozumienie celów tego postępowania stanowiłoby naruszenie zasady stałości decyzji, wyrażonej w art. 16 Kpa. Systemowe odczytanie art. 145 § 1 Kpa. w świetle art. 16 Kpa. prowadzi do wniosku, że zarzuty błędnego ustalenia stanu faktycznego nie mogą być rozpoznane w toku postępowania dotyczącego wznowienia postępowania, które jest postępowaniem nadzwyczajnym. Z tych względów wyznaczenie przez organ I instancji po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania rozprawy administracyjnej, mającej na celu ustalenie stanu faktycznego w zakresie przebiegu granic między działkami [...] oraz realizacji budowy, ocenić należy za nie związane z istotą postępowania wznowieniowego.
Jak wynika z treści złożonego przez skarżącą wniosku o wznowienie postępowania z dnia [...] r., - został on złożony - "z uwagi na przekroczenie granicy działki nr [...]".
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 Kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję.
Okolicznością, którą wskazuje skarżąca w swoim wniosku jest fakt, że inwestor zrealizował inwestycję częściowo na gruncie będącym własnością skarżącej, przekraczając granicę nieruchomości.
Okoliczności tej w żaden sposób nie można uznać za okoliczność, istniejącą
w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę tj. dnia [...]r. Z akt sprawy wynika bowiem, iż złożony przez inwestora wniosek o wydanie pozwolenia na budowę, jak i projekt budowlany, podlegający zatwierdzeniu w tym postępowaniu, przewidywał rozbudowę budynku przy granicy działki. Z pisma skarżącej do Starosty Powiatowego z dnia [...] r. (k. 21 akt adm.) wynika, iż skarżąca o przekroczeniu granicy jej działki dowiedziała się w dniu [...]r. podpisując protokół wskazania granicy, sporządzony przez geodetę.
Należy zaznaczyć, iż postępowanie w sprawie o wznowienie postępowania jest dwuetapowe. Organ zobowiązany jest wydać postanowienie o wznowieniu postępowania, gdy strona powołuje się na okoliczności wskazane w art. 145, 145a lub 145b Kpa. Postanowienie to, zgodnie z art. 149 § 2 Kpa, stanowi podstawę
do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowanie, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
Jak wynika z akt postępowania organ odwoławczy dokonał ponownej analizy dokumentów przedłożonych do zatwierdzenia w postępowaniu zwykłym
i stwierdził, że projekt zagospodarowania działki, który został zatwierdzony decyzją
z dnia [...]r. znak:, wykonany jest na mapie do celów projektowych w skali 1:500 i przedstawia istniejący budynek oraz jego rozbudowywaną część, która była objęta wnioskiem o pozwolenie na budowę, przy granicy działki.
Bezpodstawne jest zatem twierdzenie skarżącej, iż zatwierdzony projekt budowlany zakładał realizację inwestycji z przekroczeniem granicy działki skarżącej. Przebieg granicy między działkami nie był kwestionowany w dacie wydania przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...]r.
Operat techniczny ze wskazania granic, sporządzony po wydaniu decyzji
o pozwoleniu na budowę, nie może być uznany za nowy dowód, stanowiący podstawę do wznowienia postępowania, gdyż nie istniał on w dniu wydania decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę (por. wyroki NSA z dnia 20 lipca 2006r., II OSK 633/05, LEX nr 198333; wyrok NSA z dnia 20 lipca 2006r., II OSK 1009/05 LEX nr 265671).
Natomiast naruszenie warunków ustalonych w decyzji o pozwoleniu na budowę w trakcie realizacji inwestycji nie jest okolicznością faktyczną, istniejącą w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę – jak twierdzi skarżąca.
Jest to kwestia realizacji wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę i jako taka należy do kompetencji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, a także art. 7, 77 i 80 Kpa okazały się zatem chybione.
Przyznać należy, iż organ I instancji niewłaściwie oparł swe rozstrzygnięcie
na treści art. 146 § 2 Kpa. Przepis ten znajduje zastosowanie w dalszej kolejności,
gdy postępowanie wstępne co do przyczyn wznowienia postępowanie potwierdzi istnienie takich przyczyn. W niniejszym przypadku byłoby to stwierdzenie, że wyszły na jaw nowe fakty i dowody, których mowa w art. 145 § 1pkt 5 Kpa. Taka ocena organu I instancji była błędna, gdyż okoliczności wskazywane przez skarżącą – jak wyżej wykazano – warunku tego nie spełniają, co trafnie zauważył i wykazał organ
II instancji.
Błąd ten został naprawiony przez organ odwoławczy, który trafnie powołał
się w swym rozstrzygnięciu na art. 151 § 1 Kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 Kpa, wydaje decyzję, w której :
1. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, 145a lub 145b kpa, albo
2. uchyla decyzję dotychczasową gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.
Postępowanie przeprowadzone w wyniku dokonanego postanowieniem z dnia [...]r. wznowienia postępowania wykazało brak zaistnienia okoliczności wskazanej w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, tj. wyjścia na jaw nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, nie znanych organowi, który wydał przedmiotową decyzję.
Musiałaby to być okoliczność faktyczna lub dowód, które istniały, lecz nie były znane organowi wydającemu pozwolenie na budowę w dacie wydawania tej decyzji. Przesłanka ta nie została jednak stwierdzona we wznowionym postępowaniu. Zmiana podstawy prawnej rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy nie miała jednak wpływu na wynik sprawy, polegający na odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej i mieściła się w ramach uprawnień organu odwoławczego wskazanych w art. 138 § 1 pkt 1 Kpa.
Należy również przyznać słuszność twierdzeniu organu administracyjnego, iż nie jest on właściwy do rozstrzygania kwestii granicznych i naruszeń własności między właścicielami nieruchomości.
W tym stanie rzeczy uznać należało, iż skarga nie znajduje uzasadnionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło