II SA/Sz 1171/14
PostanowienieWSA w Szczecinie2015-04-23
Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Maria Mysiak, Danuta Strzelecka-Kuligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynność komisji konkursowej powołanej przez starostę do przeprowadzenia postępowania konkursowego w przedmiocie zakwalifikowania kandydatów do dalszego etapu naboru na wolne stanowisko urzędnicze może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Komisja konkursowa, powołana doraźnie przez kierownika jednostki (starostę) do przeprowadzenia określonej czynności (konkursu), nie posiada cech organu administracji publicznej ani zdolności sądowej. Jej czynności, w tym zakwalifikowanie kandydatów do dalszego etapu naboru, nie mieszczą się w katalogu aktów i czynności podlegających kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 P.p.s.a. Dopiero czynność starosty polegająca na poinformowaniu o wynikach naboru ma charakter administracyjnoprawny i podlega zaskarżeniu.Stan faktyczny
Skarżąca A. S.-K. złożyła skargę na czynność Komisji powołanej przez Starostę do przeprowadzenia postępowania konkursowego w przedmiocie zakwalifikowania kandydatów do dalszego etapu naboru na stanowisko Sekretarza Powiatu. Komisja odrzuciła ofertę skarżącej z powodu braku referencji. Skarżąca kwestionowała wymóg przedłożenia referencji, powołując się na przepisy Kodeksu pracy i rozporządzenia w sprawie prowadzenia akt osobowych. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, która została wpisana pod sygnaturą II SA/Sz 1171/14.Rozstrzygnięcie
Odrzucić skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Kukla, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A. S.-K. na czynność z dnia 22 lipca 2014 r. Komisji powołanej przez Starostę do przeprowadzenia postępowania konkursowego w przedmiocie zakwalifikowania kandydatów do dalszego etapu naboru na wolne stanowisko urzędnicze-Sekretarza Powiatu p o s t a n a w i a 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej A. S.-K. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 11 lipca 2014 r. Starosta, działając na podstawie art. 11 ustawy o pracownikach samorządowych, ogłosił otwarty i konkurencyjny nabór na wolne stanowisko kierownicze urzędnicze – sekretarza powiatu. Wśród wymaganych dokumentów wymieniono m.in. referencje z ostatniego zakładu pracy.
W dniu 22 lipca 2014 r. przeprowadzony został pierwszy etap naboru kandydatów na ww. stanowisko przez Komisję powołaną przez Starostę do przeprowadzenia postępowania konkursowego. Przedmiotowa Komisja dokonała analizy trzech ofert, które wpłynęły w wyznaczonym w ogłoszeniu o naborze terminie, i stwierdziła, że oferty: D. A. i I. S. spełniają wymogi formalne, natomiast oferta
A.S.-K. tych wymogów nie spełnia ze względu na brak dokumentu wymienionego w pkt IV ust. 2 ogłoszenia o naborze, tj. referencji z ostatniego zakładu pracy. W wyniku zakończenia w dniu [...] drugiego etapu postępowania konkursowego na ww. stanowisko powołana komisja rekomendowała I.S. jako kandydatkę na stanowisko sekretarza powiatu.
Pismem z dnia 28 lipca 2014 r. A.S.K. wezwała Starostę do usunięcia naruszenia prawa i unieważnienia naboru na ww. stanowisko. Zdaniem wnioskującej Starosta nie miał prawa żądać od kandydatów na przedmiotowe stanowisko, w tym wnioskującej, referencji z ostatniego zakładu pracy, jako dokumentu obowiązkowego, a jego brak nie mógł skutkować odrzuceniem jej oferty.
W odpowiedzi na wezwanie, organ poinformował A.S.-K., że istotnie, przepisy prawa nie wskazują, iż pracodawca ma obowiązek wydania pracownikowi referencji, niemniej te same przepisy nie wskazują, że pracodawca takiego dokumentu pracownikowi wydać nie może, o ile oczywiście jest on pracownikiem godnym polecenia.
Pismem z dnia 4 października 2014 r. A.S.K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na następujące czynności:
1. zgodność treści ogłoszenia o naborze na wolne stanowisko kierownicze urzędnicze sekretarza powiatu z obowiązującym prawem,
2. nieuzasadnioną odmowę dopuszczenia jej do dalszego etapu naboru,
3. na rozstrzygnięcie naboru.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w art. 221 § 1 i 2 Kodeksu pracy wymienione zostały dane osobowe, których pracodawca ma prawo żądać od osoby ubiegającej się o zatrudnienie. W § 4 art. 221 Kp wskazano, że prawodawca może żądać podania innych danych osobowych niż określone w § 1 i 2, jeżeli obowiązek ich podania wynika z odrębnych przepisów. Za odrębne przepisy w rozumieniu art. 221 § 4 Kodeksu pracy można uznać rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie zakresu prowadzenia przez pracodawców dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz sposobu prowadzenia akt osobowych pracownika. Według § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia, pracodawca może żądać od osoby ubiegającej się o zatrudnienie złożenia następujących dokumentów:
- wypełnionego kwestionariusza osobowego dla osoby ubiegającej się o zatrudnienie,
- świadectw pracy z poprzednich miejsc pracy lub innych dokumentów potwierdzających okresy zatrudnienia, obejmujących okresy pracy przypadające w roku kalendarzowym, w którym pracownik ubiega się o zatrudnienie,
- dokumentów potwierdzających kwalifikacje zawodowe, wymagane do wykonywania oferowanej pracy,
- świadectwa ukończenia gimnazjum - w przypadku osoby ubiegającej się o zatrudnienie w celu przygotowania zawodowego,
- orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku,
- innych dokumentów, jeżeli obowiązek ich przedłożenia wynika z odrębnych przepisów.
W ocenie skarżącej, powyższe oznacza, że nieprzedłożenie przez nią referencji z ostatniego zakładu pracy, jako dokumentu obowiązkowego, wymaganego w ogłoszeniu o naborze opublikowanym przez Starostę ego, nie mogło być i nie było brakiem formalnym oferty, uzasadniającym jej odrzucenie.
Zarządzeniem z dnia 1 grudnia 2014 r. Przewodniczący Wydziału II WSA rozdzielił skargi A. S.-K., zawarte w ww. piśmie z dnia 4 października 2014 r., w ten sposób, że:
- skarga na czynność Starosty z dnia 11 lipca 2014 r. w przedmiocie ogłoszenia o naborze na wolne stanowisko urzędnicze – sekretarza powiatu, została wpisana do rep. II SA/Sz 1102/14,
- skarga na czynność Komisji powołanej przez Starostę do przeprowadzenia postępowania konkursowego w przedmiocie zakwalifikowania kandydatów do dalszego etapu naboru na wolne stanowisko urzędnicze – sekretarza powiatu, została wpisana do rep. II SA/Sz 1171/14,
- skarga na czynność Starosty z dnia 28 lipca 2014 r. w przedmiocie informacji o wynikach naboru na wolne stanowisko urzędnicze – sekretarza powiatu, została wpisana do rep. II SA/Sz 1172/14.
W sprawach o sygn. akt II SA/Sz 1102/14 i II SA/Sz 1172/14 postanowieniami z dnia 20 lutego 2015 r. i 3 kwietnia 2015 r. odrzucono skargi A. S.-K. z powodu niewystąpienia w ustawowym terminie z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa oraz nieuiszczenia wpisu od skargi.
W odpowiedzi na skargę, wskazano, że Komisja powołana przez Starostę w celu rozstrzygnięcia konkursu na wolne stanowisko urzędnicze – sekretarza powiatu nie jest organem istniejącym i działającym w rozumieniu przepisów kpa oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednocześnie wyjaśniono, że wobec niekompletności oferty skarżącej Komisja nie miała podstaw do dalszego procedowania i jej rozpatrywania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne zasadniczo uprawnione są do orzekania w zakresie aktów i czynności czy bezczynności organów administracji publicznej, innych organów państwowych, organów samorządowych i to wyłącznie w materiach, w jakich działają one w formach władczych lub stanowiących, czyli formach właściwych dla działania administracyjnoprawnego, określonych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stanowi o tym również m.in. art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), wedle którego sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Podstawowym zatem zagadnieniem wymagającym ustalenia jest rozstrzygnięcie, czy zaskarżona czynność Komisji powołanej przez Starostę do przeprowadzenia postępowania konkursowego w przedmiocie zakwalifikowania kandydatów do dalszego etapu naboru na wolne stanowisko urzędnicze – sekretarza powiatu może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego.
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 13 kwietnia 2015r. I OPS 5/14 występujące w orzecznictwie sądowym rozbieżności co do określenia, który akt dotyczący postępowania konkursowego może być zaskarżony do sądu administracyjnego, rzeczywiście wskazują na występowanie zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości. Wprawdzie ww. uchwała zapadła na gruncie przepisów ustawy o systemie oświaty i dotyczyła procedury konkursowej na stanowisko dyrektora szkoły publicznej, jednak, w ocenie Sądu, jej główne założenia winny być odpowiednio stosowane przy kwalifikowaniu i ocenie czynności podejmowanych we wszystkich procedurach konkursowych na stanowiska urzędnicze w szeroko rozumianej administracji publicznej.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że komisji konkursowej, w ocenie Sądu, nie można przypisać cech organu administracji publicznej, określonych w art. 5 § 2 k.p.a., bowiem nie sposób wskazać przepisów, które nadawałaby komisji taki atrybut. Komisję konkursową powołuje doraźnie kierownik jednostki, w rozpatrywanej sprawie - Starosta, w celu przeprowadzenia określonej czynności – konkursu, a zatem nie można również mówić o jej zdolności sądowej. Jeżeli bowiem byt prawny komisji jest czasowy, to przyznanie zdolności sadowej wymagałoby wyraźnej regulacji w przepisach prawa, bowiem postępowanie sądowoadministracyjne, oparte bezwzględnie na zasadzie kontradyktoryjności, nie może być skutecznie prowadzone, gdy brak jest podmiotu, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem zaskarżenia. Innymi słowy, skoro komisja wykonuje jedynie ad hoc czynności na rzecz administracji publicznej, a żadne przepisy szczególne nie przyznają jej zdolności sądowej, to nie ma ona zdolności występowania przed sądem administracyjnym jako strona, bo taką mogą posiadać jedynie podmioty istniejące w momencie wszczęcia postępowania sądowego.
Czynności komisji konkursowej w niniejszej sprawie podejmowane były w oparciu o przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1202). Czynności te, uregulowane w art. 11 – 15 ww. ustawy, zmierzają do wyłonienia kandydata na wolne stanowisko urzędnicze – sekretarza powiatu w wyniku przeprowadzonego postępowania konkursowego. Jednocześnie, wymaga podkreślenia, że to do kierownika jednostki – Starosty należy kompetencja do zatrudnienia wybranego przez komisję kandydata, zaś konkurs jest tylko elementem postępowania zmierzającego do realizacji ww. celu.
Powyższe prowadzi do wniosku, że poszczególne czynności podejmowane w postępowaniu konkursowym przez komisję konkursową, w tym czynność polegająca na zakwalifikowaniu kandydatów do dalszego etapu naboru na wolne stanowisko urzędnicze – sekretarza powiatu, nie mieszczą się w kategoriach aktów oraz czynności wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. Dopiero czynność starosty polegająca na poinformowaniu o wynikach naboru, o czym mowa w art. 15 ustawy o pracownikach samorządowych, ma charakter administracyjnoprawny i podlega zaskarżeniu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na mocy art. 58 § 1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło