II SA/Sz 1239/09

WyrokWSA w Szczecinie2010-01-20

Skład orzekający: Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Iwona Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy schorzenia stwierdzone u pracownika, które nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych, mogą zostać uznane za chorobę zawodową, nawet jeśli powstały w wyniku wykonywania pracy w warunkach szkodliwych dla zdrowia?
Ratio decidendi
Choroba powstała nawet w wyniku wykonywania pracy w warunkach szkodliwych dla zdrowia, która nie jest ujęta w wykazie chorób zawodowych, nie daje podstaw do wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Kluczowe dla rozpoznania choroby zawodowej jest umieszczenie stwierdzonego schorzenia w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie związku przyczynowego między warunkami pracy a stwierdzonym schorzeniem.
Stan faktyczny
H. S. wniosła skargę na decyzję Inspektora Sanitarnego o braku podstaw do stwierdzenia u niej choroby zawodowej (zespół cieśni nadgarstka oraz przewlekła choroba układu ruchu). Skarżąca twierdziła, że schorzenia te powstały w wyniku wykonywanej pracy i zarzucała błędy w postępowaniu diagnostycznym oraz matactwo ze strony lekarzy. Organy inspekcji sanitarnej oraz jednostki orzecznicze (Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy i Instytut Medycyny Pracy) uznały, że stwierdzone u niej schorzenia, mimo potencjalnego związku z pracą, nie mieszczą się w wykazie chorób zawodowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi H. S. na decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] wydał decyzję nr [...] znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia u H. S. choroby zawodowej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka wymienionej w poz. [...] pkt [...] wykazu chorób zawodowych, będącym załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Następnie, również w dniu [...], wydał decyzję nr [...] znak [...]o braku podstaw do stwierdzenia u H. S. choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, ujętej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych, będącym załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Przed wydaniem obu decyzji H. S. została zbadana w kierunku choroby zawodowej w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Centrum Leczenia i Profilaktyki w [...] i w dniu [...] otrzymała orzeczenie lekarskie nr [...], skorygowane w dniu [...], o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy ujętej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych, a także orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka wymienionej w poz. [...] pkt [...] wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu decyzji nr [...] podniesiono, iż miejscem pracy, w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę zgłoszenia choroby zawodowej było Indywidualne Gospodarstwo Rolne w [...], gdzie H. S. pracowała i w okresie od [...] do [...] r. była narażona na powstanie przewlekłych chorób układu ruchu, które mogły być wywołane sposobem wykonywania pracy. Ustalenia kliniczne dotyczące choroby, w stosunku do której prowadzono postępowanie, wykazały brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej podniesiono, iż pacjentka lat [...], o stażu pracy [...] lat, w indywidualnym gospodarstwie rolnym zajmowała się hodowlą trzody chlewnej oraz produkcją roślinną. Pacjentka skierowana została do Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Centrum Leczenia i Profilaktyki w [...] przez specjalistę neurologa z powodu podejrzenia choroby zawodowej spowodowanej sposobem wykonywania pracy. W jednostce tej w oparciu o wywiad, stan kliniczny oraz dostępną dokumentację medyczną zawierającą wyniki wykonanych radiogramów układu kostnego, a także badania [...], jednoznacznie potwierdzono wcześniej postawione rozpoznanie choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa z wielopoziomową dyskopatią w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowo-krzyżowym kręgosłupa, nawracającego zespołu bólowego korzeniowego o symptomatologii rwy kulszowej prawostronnej i lewostronnej oraz rwy barkowej prawo i lewostronnej, a także choroby zwyrodnieniowej stawów. H. S. wniosła o ponowne wykonanie badań w kierunku choroby zawodowej w instytucie naukowo-badawczym i została zbadana w Instytucie Medycyny Pracy w [...], otrzymując w dniu [...] orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Poczynione w instytucie ustalenia kliniczne dotyczące choroby, w stosunku do której prowadzono postępowanie wykazały, iż obserwacja w kierunku przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, ujętej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych oraz w kierunku przewlekłej choroby układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka ujętej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych, była negatywna. Organ stwierdził, iż wydane orzeczenia lekarskie spełniają wymogi określone w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Uznał, iż organ inspekcji sanitarnej jest związany ustaleniami o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej podanymi w orzeczeniach lekarskich i nie jest uprawniony do oceny dokumentacji lekarskiej. Tym samym organ I instancji uznał, iż brak jest zarówno merytorycznych, jak i formalnych podstaw do rozpoznania u H. S. chorób zawodowych pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy oraz przewlekłej choroby układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. H. S., w terminie ustawowym, wniosła odwołanie od decyzji nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] znak: [...] z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy. W odwołaniu domagała się uchylenia decyzji oraz ponownego przeprowadzenia postępowania diagnostycznego. Zdaniem H. S., lekarz neurolog skierował ją do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] z podejrzeniem choroby zawodowej, które w treści zawierało rozpoznanie schorzeń pod postacią przewlekłego zapalenia okołostawowego tkanek miękkich i stawów barkowych (głównie prawego), spowodowane sposobem wykonywania pracy, czynnikami atmosferycznymi, natomiast lekarz prowadzący odbiegając od treści (celu) skierowania ( tym samym dokonując matactwa) skierował odwołującą się na badanie [...] ręki prawej i zdjęcie rtg stawów barkowych, tym samym diagnozował schorzenia związane z cieśnią nadgarstka. W ocenie H. S., nie została ona zbadana zgodnie ze skierowaniem, ani w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w [...], ani też w Instytucie Medycyny Pracy w [...], gdzie kierowano się diagnozą lekarza z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...]. H. S. podniosła, iż jest świadoma zaistniałych fałszerstw i jej zdaniem cały przebieg postępowania diagnostycznego nie dotyczy jej osoby. Stwierdziła także, iż należy jej sprawę przekazać do organu wymiaru sprawiedliwości, który jest właściwy do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, a ją należy pokierować na właściwe postępowanie diagnostyczne, które wyjaśni i stwierdzi jej faktyczny stan zdrowia. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia [...] znak [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z § 8 ust. 4 oraz § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105, poz.869), po rozpatrzeniu odwołania H. S. od decyzji [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, ujętej pod poz. [...] wykazu chorób zawodowych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy ustalił, iż H. S. została zbadana w kierunku choroby zawodowej w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Centrum Leczenia i Profilaktyki w [...] i w dniu [...] otrzymała orzeczenie lekarskie nr [...], skorygowane w dniu [...], o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy ujętej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych, a także orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych. W orzeczeniu podniesiono, iż miejscem pracy, w którym wystąpiło narażenie zawodowe stanowiące przyczynę zgłoszenia choroby zawodowej było Indywidualne Gospodarstwo Rolne w [...], gdzie H. S. pracowała i w okresie od [...] do [...] była narażona na powstanie przewlekłych chorób układu ruchu, które mogły być wywołane sposobem wykonywania pracy. Ustalenia kliniczne dotyczące choroby, w stosunku do której prowadzono postępowanie, wykazały brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Uzasadniając brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej podniesiono, iż pacjentka lat [...], o stażu pracy [...] lat, w indywidualnym gospodarstwie rolnym zajmowała się hodowlą trzody chlewnej oraz produkcją roślinną. Pacjentka skierowana została do Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Centrum Leczenia i Profilaktyki w [...] przez specjalistę neurologa z powodu podejrzenia choroby zawodowej spowodowanej sposobem wykonywania pracy. Przeprowadzono badania ogólnolekarskie i konsultacje specjalistyczne, w których badaniem neurologicznym stwierdzono, iż nerwy czaszkowe nie wykazują zmian. Ponadto stwierdzono bólowe ograniczenie ruchomości prawego stawu barkowego. Zaników mięśniowych nie stwierdzono. Siła mięśniowa dobra, równa. Odruchy fizjologiczne średnio żywe, równe. Prawy skokowy słaby, lewego brak. Czucie bez zmian. Stwierdzono ograniczenie ruchomości kręgosłupa w odcinku lędźwiowym do przodu. W badaniu [...] z dnia [...] stwierdzono zmiany mogące odpowiadać niewielkiej radikulopatii C7 po stronie prawej. Brak danych dla zespołów tunelowych w badaniu neurograficznym. Rozpoznano zespół bolesnego barku po stronie prawej, zmiany zwyrodnieniowe w stawach barkowych, zmiany zwyrodnieniowo-zniekształcające kręgosłupa w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowo-krzyżowym, zespół korzeniowy L-S po stronie lewej, ubytkowy. Stwierdzono brak danych do rozpoznania zespołu cieśni nadgarstka. Badaniem ortopedycznym stwierdzono nieznaczne ograniczenie ruchomości kręgosłupa szyjnego, lędźwiowo-krzyżowego oraz bolesność ruchową stawów barkowych. Rozpoznano dyscopatię C6/C7 et L5/S1, spondyloarthrosis deformans cervico-thoraco-lumbalis. PHS dex. Badaniem reumatologicznym stwierdzono znaczne ograniczenie ruchomości i bolesność stawów barkowych, rotacja wewnętrzna i zewnętrzna zachowana. Rozpoznano zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego i lędźwiowego z następową dyskopatią C4/C5 i L5/S1, zmiany zwyrodnieniowe stawów barkowych. W badaniu rtg stawów barkowych z dnia [...] stwierdzono zmiany zwyrodnieniowe stawów barkowych pod postacią sklerotyzacji wyrostków kruczych łopatek oraz zmiany zwyrodnieniowe prawego stawu barkowego pod postacią osteofitów guzka większego prawej kości ramiennej. Stwierdzono cechy osteoporozy. Owalny cień tkanek miękkich o wymiarach [...] mm w okolicy nadobojczykowej prawej (węzeł chłonny?). Zdjęcia nadgarstków wykazały zmiany zwyrodnieniowe pod postacią okołostawowej sklerotyzacji w stawach nadgarstkowych i promieniowo - nadgarstkowych. W badaniu tomografii komputerowej odcinka szyjnego stwierdzono niestabilność C2/C3, degenerację dysku C6/C7, osteofity, które modelują worek oponowy. Po przeprowadzeniu analizy wywiadu zawodowego, analizy przeprowadzonych badań i konsultacji specjalistycznych, w których stwierdzane odchylenia od stanu prawidłowego w układzie ruchu nie stanowią podstawy do rozpoznania choroby zawodowej, uznano brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, określonej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych, a także do rozpoznania choroby zawodowej zespołu cieśni w obrębie nadgarstka wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych. H. S. wniosła o ponowne wykonanie badań w kierunku choroby zawodowej w instytucie naukowo-badawczym i została zbadana w Instytucie Medycyny Pracy w [...], otrzymując w dniu [...] orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Poczynione w instytucie ustalenia kliniczne dotyczące choroby, w stosunku do której prowadzono postępowanie wykazały, iż obserwacja w kierunku przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, ujętej pod poz. [...] wykazu chorób zawodowych oraz w kierunku przewlekłej choroby układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych, była negatywna. W badaniach dodatkowych [...] nr [...] wykazano, iż badanie szybkości przewodzenia w włóknach ruchowych nerwów pośrodkowych poza zaznaczoną asymetrią w zakresie MCV nie wykazało innych istotnych zmian, w szczególności w zakresie latencji końcowej ruchowej i amplitudy odpowiedzi. We wniosku podniesiono, iż aktualnie brak elektrofizjologicznych cech zespołu cieśni nadgarstka. Po przeanalizowaniu całości zgromadzonej dokumentacji medycznej, ocenie narażenia zawodowego, badaniu lekarskim oraz na podstawie wykonanych pomocniczych klinicznych badań diagnostycznych, nie znaleziono podstaw do rozpoznania u badanej choroby zawodowej układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy oraz choroby zawodowej układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Aktualnie przeprowadzonym badaniem neurologicznym, poza zgłaszanym ściśle połowiczym osłabieniem czucia powierzchniowego (o podłożu funkcjonalnym) i ograniczeniem ruchomości w odcinku piersiowo-lędźwiowym (z nawarstwieniami funkcjonalnymi) i zniesionym odruchem skokowym po stronie lewej, nie stwierdzono innych objawów ogniskowych i ubytkowych. Wywiad, stan kliniczny oraz dostępna dokumentacja medyczna zawierająca wyniki wykonanych radiogramów układu kostnego, a także badania MRI, skłoniły Instytut do potwierdzenia wcześniej postawionego rozpoznania choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa z wielopoziomową dyskopatią w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowo-krzyżowym kręgosłupa, nawracającego zespołu bólowego korzeniowego o symptomatologii rwy kulszowej prawostronnej i lewostronnej oraz rwy barkowej prawo i lewostronnej, a także choroby zwyrodnieniowej stawów. Wykonane badanie [...] nie ujawniło elektrofizjologicznych cech zespołu cieśni nadgarstka. Wobec braku klinicznych i elektrofizjologicznych cech zespołu cieśni w obrębie nadgarstka brak jest merytorycznych podstaw do postawienia w/w rozpoznania. Rozpoznana zaś u badanej choroba zwyrodnieniowa układu kostnego nie figuruje w aktualnie obowiązującym wykazie chorób zawodowych i nie może być rozpatrywana w jako choroba zawodowa. W dniu [...] H. S. skierowała oświadczenie do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...], w którym wskazała, iż nie zgadza się z wydanym orzeczeniem lekarskim nr [...] wydanym przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] oraz orzeczeniem lekarskim nr [...] wydanym przez Instytut Medycyny Pracy w [...]. Następnie w treści oświadczenia opisała proces diagnostyczny przeprowadzony w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w [...] oraz w Instytucie Medycyny Pracy w [...] oraz wysunęła zarzuty wobec ww. ośrodków diagnostycznych, które zostały przytoczone w treści odwołania. Nadto podniosła, iż nie zgadza się z decyzją organu I instancji, ponieważ została ona oparta na nieprawidłowych orzeczeniach. H. S. poinformowała również, iż przepracowała [...] lat w indywidualnym gospodarstwie rolnym, które specjalizowało się w hodowli trzody chlewnej, fermie drobiu, uprawie zbóż, roślin okopowych i wykonywała pracę w warunkach przeciążenia układu kostno-stawowego. Jej zdaniem przeprowadzenie ponownej diagnozy powinno wiązać się ze znacznym poszerzeniem badań diagnostycznych ponieważ schorzenia dotyczą kręgosłupa, stawów oraz tkanek miękkich takich jak korzenie nerwowe, mięśnie, ścięgna, powięzi. Wymienione schorzenia, doprowadziły do upośledzenia funkcji narządu ruchu. Wskazała, że obecnie ma stwierdzony niedowład prawej kończyny górnej (zerwane mięśnie), straciła mechaniczną siłę narządu ruchu, pracując w polu, w oborze, z narażeniem na warunki atmosferyczne, wymuszone pozycje ciała przy pracy. Ponadto leczy się systematycznie od [...] lat, rehabilituje się, odbywa okresowe konsultacje (neurochirurgiczne, ortopedyczne), broniąc się tym samym od kolejnych niedowładów. Są to schorzenia przewlekłe, zaawansowane, postępujące, nie rokujące wyleczenia, wyzdrowienia. Jest to dla niej bardzo duże obciążenie fizyczne i psychiczne, nie może samodzielnie zarobkować w rolnictwie, czy w wyuczonym zawodzie kucharza. W konkluzji H. S. podniosła, iż z jej stanem zdrowia nie może egzystować samodzielnie. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] skierował zebraną dokumentację do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...], zwanego dalej [...] z prośbą o wyjaśnienie zarzutów skierowanych w kierunku lekarza prowadzącego postępowanie diagnostyczne w Poradni Chorób Zawodowych tego Ośrodka [...] w piśmie z dnia [...], nr [...], odpowiadając na zarzuty wyjaśnił, że H. S. otrzymała skierowanie do Poradni Chorób Zawodowych w dniu [...] na druku niezgodnym z aktualnie obowiązującymi przepisami prawnymi w tym zakresie. Rozpoznanie, które wpisał lekarz kierujący dotyczyło przewlekłego zespołu bólowego kręgosłupa pod postacią dyscopatii C6-C7, wypukliny [...]oraz bólu obu stawów barkowych. W skierowaniu nie użyto sformułowania przeciążenie układu kostno-stawowego, na które powoływała się w oświadczeniu H. S.. Nie określono również pozycji choroby zgodnie z wykazem chorób zawodowych. W dniu [...] zostało skierowane do lekarza kierującego pismo celem dokonania prawidłowego skierowania do [...] i uzupełnienia dokumentacji. H. S. zgłosiła się ponownie ze skierowaniem z dnia [...] z podejrzeniem choroby zawodowej, w którym wskazano, iż podejrzenie dotyczy jednostek chorobowych ujętych pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Na podstawie powyższego skierowania Poradnia Chorób Zawodowych [...] wszczęła w dniu [...] postępowanie orzecznicze. Ponadto [...] wskazał, iż nie jest prawdą, że Poradnia Chorób Zawodowych wydała jedynie orzeczenie dotyczące zespołu cieśni nadgarstka, jednostki chorobowej ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Zostało wydane również orzeczenie nr [...] dotyczące przewlekłych chorób układu ruchu wywołanych sposobem wykonywania pracy, ujętych pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej nr [...] wydane przez Instytut Medycyny Pracy w [...] w dniu [...] dotyczyło jednostek chorobowych znajdujących się w punkcie [...] wykazu chorób zawodowych. [...] stwierdził, iż postępowanie orzecznicze prowadzone przez lekarza prowadzącego sprawę choroby zawodowej H. S. w tym Ośrodku było prawidłowe. Orzeczenia zostały wydane rzetelnie i zgodnie z obowiązującą wiedzą medyczną, poparto je badaniem podmiotowym, przedmiotowym, analizą dokumentacji medycznej dostarczonej przez pacjentkę i wynikami badań specjalistycznych. H. S. w dniu [...] skierowała do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] pismo będące polemiką ze stanowiskiem [...]. W piśmie H. S. podniosła, iż postępowanie orzecznicze w sprawie jej choroby zawodowej było prowadzone nieprawidłowo. W sposób szczegółowy opisała badania lekarskie przeprowadzone przez innych lekarzy specjalistów, z których usług medycznych korzystała w ramach opieki medycznej. H. S. wskazała, iż aktualnie obowiązujące przepisy - wykaz chorób zawodowych - pod pozycją [...] ujmuje przewlekłe choroby układu ruchu wywołane sposobem wykonywania pracy pod postaciami przewlekłego zapalenia ścięgna i jego pochewki, przewlekłego zapalenia kaletki maziowej, przewlekłego uszkodzenia łąkotki, przewlekłego uszkodzenia torebki stawowej, przewlekłego zapalenia okołostawowego barku, przewlekłego zapalenia nadkłykcia kości ramiennej, zmęczeniowego złamania kości, martwicy kości nadgarstka. Zdaniem H. S. mimo, iż w treści skierowania odniesiono się do wykazu chorób zawodowych, to w [...] nie odniesiono się do tego wykazu rzetelnie, poprzez analizę dostarczonych zdjęć RTG stawów barkowych, przedłożonej na płycie CD. Lekarz ortopeda wydając opis konsultacji nawet nie spojrzał na dostarczone zdjęcia, nie obejrzał także żadnych innych przedstawionych radiogramów. Lekarz ortopeda przeprowadził jedynie fragmentaryczny wywiad. H. S. w dalszej części pisma poddała pod wątpliwość rzetelność wiedzy medycznej lekarza prowadzącego i lekarza ortopedy oraz prowadzone postępowanie, a także zgodność tych postępowań z obowiązującymi przepisami. Zdaniem H. S. w treści skierowania nie były ujęte schorzenia dotyczące cieśni nadgarstka. Nawet wyniki badań dostarczone lekarzowi prowadzącemu, które sam zlecił, wykluczały schorzenia cieśni nadgarstka. Zdaniem H. S. wykaz chorób zawodowych pod pozycją [...] zawiera przewlekłe choroby obwodowego układu nerwowego wywołane sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni w obrębie nadgarstka oraz zespołu rowka nerwu łokciowego. Jej zdaniem ta pozycja nie dotyczy jej choroby i należało postępowanie w tym kierunku wyeliminować. W treści pisma do lekarza neurologa o wydanie ponownego skierowania, lekarz prowadzący zaznaczył samoistnie pozycję [...]. H. S. podniosła także, iż postępowanie lekarza prowadzącego, które polegało na kierowaniu pacjentów na badania na koszt pacjenta, nie było zgodne z prawem, zwłaszcza przez lekarza ortopedę z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...]. W związku z powyższym H. S. oświadczyła, że zgromadzona przez nią dokumentacja medyczna poparta przez obowiązującą wiedzę medyczną, pogłębioną diagnozę wybitnych lekarzy specjalistów neurologa, neurochirurga, ortopedę znających anatomię, przestrzegających obowiązujących przepisów, opierających się na wyczerpujących diagnozach, kierując ją na badania do [...] w celu rozpoznania choroby zawodowej i wydania prawidłowego orzeczenia, jest w pełni uzasadniona. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] skierował ponownie zebraną dokumentację do [...], z prośbą o ustosunkowanie się do zarzutów skierowanych pod adresem lekarza prowadzącego i postępowania diagnostycznego w Poradni Chorób Zawodowych Ośrodka. WOMP w piśmie z dnia [...], nr [...], podniósł, iż po szczegółowym zapoznaniu się z treścią pisma H. S., podtrzymuje stanowisko zawarte w swoim wcześniejszym piśmie. Wskazał, iż H. S. udzielano już kilkakrotnie pisemnych odpowiedzi. Została ona skierowana na badania w celu rozpoznania chorób zawodowych przez specjalistę neurologa, lekarza rehabilitacji ogólnej. W skierowaniach określono, iż schorzenia z którymi wiąże się podejrzenie zawodowego pochodzenia znajdują się w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych. Zgodnie z obowiązującym trybem postępowania orzeczniczego, przy zgłoszeniu podejrzenia choroby zawodowej, na podstawie skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej Poradnia Chorób Zawodowych jest zobowiązana przeprowadzić postępowanie diagnostyczno-orzecznicze i zakończyć je wydaniem orzeczenia lekarskiego, co w rozpatrywanej sprawie zostało wykonane. [...] zwrócił uwagę na fakt, iż H. S. była badana w Instytucie Medycyny Pracy w [...], czyli w jednostce odwoławczej II stopnia, gdzie uzyskała orzeczenie lekarskie nr [...], zgodne w treści z orzeczeniami lekarskimi nr [...] oraz [...], wydanymi przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...]. H. S. w dniu [...], po zapoznaniu się z ww. pismem [...] stwierdziła, że nadal nie uzyskała odpowiedzi na postawione zarzuty i skierowała do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] pismo dotyczące orzeczenia lekarskiego wydanego przez Instytut Medycyny Pracy w [...]. Oświadczyła, że dnia [...] nie była badana przez ortopedę w Instytucie Medycyny Pracy Przychodni Chorób Zawodowych w [...], lecz przez internistę i neurologa, i podczas badania neurologicznego wykonano badanie Eneg w kierunku schorzeń cieśni nadgarstka, ujętych pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. W instytucie nie wykonano badania ortopedycznego związanego ze schorzeniami ujętymi pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] skierował pismo do [...], z prośbą o wyjaśnienie zarzutów skierowanych pod adresem lekarza prowadzącego postępowanie diagnostyczne w Poradni Chorób Zawodowych oraz do Instytutu Medycyny Pracy w [...] z prośbą o ustosunkowanie się do pisma z dnia [...]. [...] w piśmie z dnia [...], nr [...], stwierdził, iż odpowiedzi związane z wyjaśnieniami dotyczącymi badań przeprowadzonych w Ośrodku były pacjentce udzielane w pismach [...] z dnia [...] oraz [...] z dnia [...] oraz podczas rozmów telefonicznych pacjentki z osobą kompetentną w sprawie. Zdjęcia radiologiczne stawów barkowych wykonane w dniach [...] oraz [...] w Zakładzie Diagnostyki Obrazowej [...] są w posiadaniu Ośrodka (kopie opisów) i były wzięte pod uwagę podczas orzekania w obu jednostkach orzeczniczych. Zakres wykonanych konsultacji specjalistycznych w ramach badania odwoławczego w Instytucie Medycyny Pracy w [...], czyli w jednostce odwoławczej II stopnia w dniu [...], nie jest znany Wojewódzkiemu Ośrodkowi Medycyny Pracy w [...].[...] podniósł, iż H. S. była badana w Instytucie Medycyny Pracy w [...], czyli w jednostce odwoławczej II stopnia, i także uzyskała orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy, ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Instytut Medycyny Pracy w [...] w piśmie z dnia [...] nr [...] podniósł, że nie znajduje merytorycznych podstaw do zmiany treści wydanego wcześniej orzeczenia. Aktualnie przeprowadzonym badaniem ortopedycznym potwierdzono wcześniej postawione rozpoznanie choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa z wielopoziomową dyskopatią w odcinku szyjnym, piersiowym i lędźwiowo-krzyżowym kręgosłupa z nawracającym zespołem bólowym korzeniowym, o symptomatologii obustronnej rwy kulszowej oraz obustronnej rwy barkowej oraz choroby zwyrodnieniowej stawów. Ww. rozpoznania zostały potwierdzone bogatą dokumentacją medyczną z przebiegu leczenia oraz przeprowadzoną szeroką diagnostyką. Badaniem ortopedycznym nie potwierdzono natomiast odchyleń od stanu prawidłowego w obrębie kończyn górnych (stawów barkowych). Brak jest też potwierdzenia w dostępnej dokumentacji medycznej rozpoznań jednostek chorobowych ujętych pod pozycją [...] aktualnie obowiązującego wykazu chorób zawodowych. Instytut Medycyny Pracy w [...] podniósł, iż rozpoznana u H. S. choroba zwyrodnieniowa układu kostnego nie figuruje w obowiązującym wykazie chorób zawodowych i nie może być rozpatrywana w tym aspekcie. H. S. w dniu [...], w odpowiedzi na pismo Instytutu Medycyny Pracy w [...] wniosła skargę na tryb postępowania w jej sprawie i w treści skargi między innymi w sposób szczegółowy opisała tryb przeprowadzonego w dniu [...] badania ortopedycznego w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w [...]. W podsumowaniu H. S. stwierdziła, iż orzeczenie lekarskie nr [...] wydane przez lekarza prowadzącego oraz kierownika Przychodni Instytutu Medycyny Pracy w [...] oraz pismo z dnia [...], wydane przez lekarza prowadzącego sprawę w Instytucie Medycyny Pracy w [...], zawierają istotne uchybienia, które są znaczące dla całokształtu przebiegu sprawy. Największe wątpliwości budzi świadome przemilczenie w zakresie stawów obojczykowo-ramiennych. Ten fakt ma ogromne znaczenie zarówno dla jej stanu zdrowia, jak i zdolności wykonywania pracy w rolnictwie z upośledzonym w znacznym stopniu narządem ruchu. W konkluzji H. S. wniosła o uzupełnienie wydanej opinii, o okoliczności podniesione w jej piśmie, w szczególności dotyczące stawów barkowych, głównie prawej kończyny górnej. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] po dokonaniu analizy zebranej dokumentacji pismem z dnia [...] znak: [...] ponownie wystąpił do Instytutu Medycyny Pracy w [...], z prośbą o wyjaśnienie zarzutów. W odpowiedzi Instytut Medycyny Pracy wyjaśnił, iż z pisma kierowanego z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] jasno wynika, iż H. S. winna być zbadana w kierunku choroby zawodowej obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni nadgarstka ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych oraz choroby zawodowej układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Tym samym w dniu [...] H. S. była poddana badaniu neurologicznemu oraz elektroneurograficznemu w celu diagnostyki zespołu cieśni nadgarstka, natomiast badanie ortopedyczne w tym dniu nie było przeprowadzone z powodu nieoczekiwanej nieobecności lekarza ortopedy, ponieważ lekarz specjalista ortopeda jest konsultantem zewnętrznym Instytutu Medycyny Pracy w [...]. Zatem orzeczenie lekarskie dotyczące braku zasadności rozpoznania obu chorób zawodowych było wydane w oparciu o wynik badania przeprowadzonego w Instytucie Medycyny Pracy w [...] oraz wcześniejszych badań Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...]. Czyniąc tak Instytut Medycyny Pracy w [...] wziął pod uwagę odległość miejsca zamieszkania pacjentki od Instytutu Medycyny Pracy w [...]. Wobec interwencji pacjentki domagającej się badania ortopedycznego w Instytucie Medycyny Pracy w [...], wyznaczono termin ponownego badania na dzień [...]. Po badaniu ortopedycznym merytoryczne stanowisko co do braku podstaw do rozpoznania obu chorób zawodowych u H. S. nie uległo jakiejkolwiek zmianie. Tym samym Instytut Medycyny Pracy w [...] podniósł, iż zgadza się ze stanowiskiem zajętym przez jednostkę orzeczniczą, jaką w przedmiotowej sprawie jest Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...]. H. S. w dniu [...] skierowała kolejne pismo do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...], w którym podniosła wątpliwości odnośnie przeprowadzonego postępowania orzeczniczego w sprawie chorób zawodowych. Ponadto wskazała, iż nieznana jest jej korespondencja pomiędzy [...], a Instytutem Medycyny Pracy w [...]. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] ponownie wystąpił do [...] oraz do Instytutu Medycyny Pracy w [...] z prośbą o ustosunkowanie się do pisma H. S.. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w [...] w piśmie z dnia [...] podniosła, że do wątpliwości zawartych w piśmie pacjentki ustosunkowała się już w dotychczasowej korespondencji, nie ma natomiast możliwości udzielenia wyjaśnień co do badania w trybie odwoławczym, które odbyło się w Instytucie Medycyny Pracy w [...]. Instytut Medycyny Pracy w [...] w piśmie z dnia [...] poinformował, że H. S. była badana [...] w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w [...], na prośbę [...], w związku z wnioskiem pacjentki o ponowne badanie po otrzymaniu orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania przewlekłych chorób obwodowego układu nerwowego wywołanych sposobem wykonywania pracy pod postacią zespół cieśni nadgarstka ujętych pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych oraz przewlekłych chorób układu ruchu wywołanych sposobem wykonywania pracy ujętych pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Konsultacja ortopedyczna odbyła się [...]. Nastąpił błąd maszynowy w dacie konsultacji Instytutu Medycyny Pracy w [...]. W Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w [...] wydano orzeczenia lekarskie o braku podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią zespołu cieśni nadgarstka ujętej pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych oraz przewlekłej choroby układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy ujętej pod pozycją 19 wykazu chorób zawodowych, na podstawie analizy dokumentacji medycznej, oceny narażenia zawodowego, badania lekarskiego oraz badań diagnostycznych. O zakresie konsultacji specjalistycznych niezbędnych do wydania orzeczenia decyduje lekarz medycyny pracy. Instytut Medycyny Pracy w [...] podkreślił, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115), właściwym do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych, zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych. Badanie ortopedyczne, które przeprowadzono u H. S. było konsultacją specjalistyczną, natomiast orzeczenie lekarskie na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego, wydaje specjalista medycyny pracy. Instytut Medycyny Pracy w [...] informował już wcześniej, iż merytoryczne stanowisko co do braku podstaw do rozpoznania obu chorób zawodowych u H. S. nie uległo zmianie po przeprowadzeniu badania ortopedycznego, dlatego nie wydano kolejnego orzeczenia. H. S. w piśmie z dnia [...] skierowanym do organu odwoławczego podniosła, iż do chwili obecnej nie otrzymała opinii uzupełniającej z Instytutu Medycyny Pracy w [...] do orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...]. Następnie w kolejnym piśmie z dnia [...] wskazała, iż powyższa treść przesłanego pisma Instytutu ma charakter tendencyjnej, wybiórczej odpowiedzi i polega tylko na kolejnej zamianie pieczęci wraz z jej podpisem i jest już po raz kolejny niespójna, mało logiczna, nieuzasadniona, nie zawiera ustosunkowania się do wydania orzeczenia uzupełniającego i jego treści. Pismo to powinno stanowić podstawę do podjęcia kroków przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] w kierunku wyegzekwowania od Instytutu Medycyny Pracy w [...] orzeczenia uzupełniającego i jego treści niezbędnej do wydania decyzji. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], przystępując do rozpoznania odwołania podniósł, iż zgodnie z art. 2351 Kodeksu pracy (Dz. U. 1998, Nr 21, poz.94 z późn. zm.), za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących na stanowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zgodnie z art. 2352 Kodeksu pracy rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Przepis ten jednoznacznie określa, którą jednostkę chorobową można uznać za chorobę zawodową. Zgodnie z obowiązującymi przepisami kluczowe dla rozpoznania choroby zawodowej jest wystąpienie objawów chorobowych oraz związek wystąpienia tych objawów z ekspozycją na szkodliwe czynniki występujące w środowisku pracy. Za chorobę zawodową można uznać tylko wybrane schorzenia spełniające określone kryteria formalne i medyczne. Podstawą do stwierdzenia choroby zawodowej jest wykazanie ścisłego związku przyczynowo skutkowego pomiędzy charakterem wykonywanej pracy, a powstałymi objawami chorobowymi, przy czym rozpoznana jednostka chorobowa musi być bezwzględnie ujęta w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Oznacza to, że nie każda jednostka chorobowa, może zostać uznana za chorobę zawodową. W niniejszym przypadku ten warunek formalny nie jest spełniony. Zgodnie z § 8 ww. rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych, organem powołanym do stwierdzenia choroby zawodowej jest właściwy ze względu na siedzibę zakładu pracy państwowy inspektor sanitarny. Podstawę decyzji stanowi orzeczenie lekarskie jednostki orzeczniczej właściwej do rozpoznawania chorób zawodowych oraz ocena narażenia zawodowego pracownika. Wykaz chorób zawodowych, okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych, podmioty właściwe w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych aktualnie reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz U. Nr 105, poz.869), które weszło w życie w dniu 03 lipca 2009 r. Zgodnie z przepisem § 11 tego rozporządzenia, do postępowań w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy tego rozporządzenia, z tym że czynności dokonane w toku wszczętych postępowań pozostają skuteczne, z tym że postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczęte i niezakończone przed dniem 3 września 2002 r., są prowadzone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ich wszczęcia. Biorąc pod uwagę przytoczony przepis, czynności dokonane w toku postępowania wszczętego w niniejszej sprawie przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] należy uznać za skuteczne. Dokonana ocena narażenia zawodowego przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] na podstawie analizy zebranej dokumentacji w sprawie choroby zawodowej H. S. wskazuje, iż H. S. w okresie pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogła być narażona na czynniki związane ze sposobem wykonywania pracy. Kryterium medyczne oznacza konieczność stwierdzenia symptomów określonych i charakterystycznych dla choroby zawodowej. Stwierdzone u H. S. objawy wykluczają ich zawodowe pochodzenie, ponieważ nie są ujęte w wykazie chorób zawodowych. Tą ugruntowaną w medycynie pracy prawidłowość potwierdziły w swych orzeczeniach jednostki medycyny pracy, w myśl przepisu § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, tj. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Zachodniopomorskiego Centrum Leczenia i Profilaktyki w [...] oraz Instytut Medycyny Pracy w [...]. Oceniając wartość dowodową orzeczeń lekarskich wydanych przez WOMP oraz Instytut Medycyny Pracy w [...] organ odwoławczy stwierdził, iż spełniają one wymogi określone w rozporządzeniu, tzn. jednostki orzecznicze rozpoznały brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u H. S.. Przyjęcie zatem za podstawę wydanej decyzji orzeczeń lekarskich wydanych przez jednostki uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych, w tym do przyczynowego łączenia rozpoznawanych chorób z pracą zawodową wykonywaną przez poddanego badaniom pracownika, jest w pełni uzasadnione. Powyższa decyzja została zaskarżona przez H. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Skarżąca zakwestionowała tryb przeprowadzonego postępowania w kierunku stwierdzenia u niej wystąpienia choroby zawodowej określonej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych. Zarzuciła liczne uchybienia, w szczególności lekarzowi prowadzącemu postępowanie, lek. med. pracy E. K., która to pani na samym początku przyjmując skierowanie od niej, "dopuściła się w sposób nadto jawny odbiegnięcia od treści (celu) skierowania (tym samym dokonując matactwa), kierując mnie na EMG ręki prawej i cieśnię nadgarstka i zdjęcie RTG stawów barkowych, tym samym diagnozowała schorzenia związane z cieśnią nadgarstka. Zaniechała całkowicie diagnozowania stawów barkowych i nagranej płyty CD, które potwierdzają właściwe skierowanie (celowe) mnie przez lekarzy specjalistów - ortopedę, neurologa, ortopedę -traumatologa leczących, diagnozujących mnie, zaświadczających o rozległej chorobie zawodowej pod poz. [...] - wykazu chorób zawodowych." Skarżąca podniosła, że lekarz ten skierował ją również na badania neurologiczne (dotyczące cieśni nadgarstka), badania reumatologiczne, których cel był dla niej nieznany (również podczas badania lek. reumatolog wyraził się, iż niejasny jest cel badania). Odbyła krótką, pobieżną wizytę u lek. ortopedy, który nie dokonał w ogóle badania ortopedycznego, ani też nie zapoznał się ze zdjęciem RTG - stawów barkowych, nie zainteresował się przedłożoną dokumentacją medyczną, w tym bogatą historią choroby. H. S. stwierdziła także, że zbagatelizowano jej pisma. Zostało wydane orzeczenie lekarskie z dnia [...], nr [...], skorygowane w dniu [...], o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod poz. [...] - wykazu chorób zawodowych. W badaniu neurologicznym zapisana treść oznajmia, że "zaników mięśniowych nie stwierdzono". Podniosła, że posiadana przez nią dokumentacja medyczna potwierdza zaniki mięśniowe, zwłaszcza po stronie prawej. [...] w [...] - reprezentowany przez lek. E.K., prowadzącą postępowanie dotyczące orzeczenia lekarskiego z jakże istotnymi popełnionymi wykroczeniami, dopuścił się także naruszenia etyki lekarskiej, ignorując w sposób jawny rzetelność, wiedzę medyczną lek. specjalistów ortopedów, neurologa, neurochirurgów leczących - konsultujących ją przez wiele lat. Skarżąca podniosła także, iż skorzystała z przysługującego odwołania za pośrednictwem [...] w [...] do Instytutu Medycyny Pracy w [...] (Przychodnia Chorób Zawodowych). Postępowanie tej jednostki też było nieprawidłowe. Dnia [...] zgłosiła się do IMP w [...]. Prowadząca sprawę lek. med. pracy T. przeprowadziła z nią wywiad i skierowała ją na badanie neurologiczne, które "zostało oparte głównie o cieśnię nadgarstka." Kolejnym zaskoczeniem dla skarżącej była wiadomość, że nie będzie w tym dniu badana ortopedycznie. Z powyższego dla skarżącej "wynika jasno, że to było po prostu celowe nie umówienie lek. ortopedy na dzień [...], co pozwoliło swobodnie wspomóc koleżeńsko w matactwie, nie ujawniając mojej istniejącej choroby zawodowej." Całkowita nieodpowiedzialność pracowników IMP w [...] i pracowników z WOMP w [...] "sprowadziła do bezmyślności, poczucia bezkarności wykonywanego zawodu." W toku postępowania odwoławczego PWIS w [...], umożliwił skarżącej składanie na piśmie wszelkich wyjaśnień zaistniałych trudności, jakie wynikły w [...] w [...] i [...] w [...]. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, zdaniem skarżącej, dowiodła ona rozległe uchybienia, matactwa i wywalczyła ponowne badanie ortopedyczne w [...] w [...], którego wcześniej nie dokonano. Po kolejnych trudnych zmaganiach o wyznaczenie terminu przez [...] w [...], po raz drugi odbyła podróż do IMP w [...], celem poddania się badaniu ortopedycznemu ([...]). Podczas prowadzonego badania ortopedycznego lekarz dokonał analizy dokumentacji medycznej, zaświadczeń lek. ortopedów - traumatologów, z dokładnością oglądał zdjęcia RTG stawów barkowych, dokonał pomiaru kończyn dolnych i górnych - stwierdzając zaniki mięśniowe po strome prawej – "potwierdził również za zgodnością treść zaświadczeń lek. ortopedów o istniejącej, rozległej chorobie stawów barkowych, głównie prawy - liczne zwapnienia powstałe na skutek wykonywanej od [...] lat pracy w rolnictwie. A przede wszystkim odniósł się z szacunkiem o lekarzach specjalistach ortopedach, neurologach, neurochirurgach, że w sposób rzetelny, oparty o wyuczoną - obowiązującą wiedzę medyczną "są dobrymi fachowcami", ponieważ prawidłowo - przepisowo rozpoznali u mnie chorobę zawodową pod poz. [...] - wykazu chorób zawodowych". Pod koniec przeprowadzonego badania ortopedycznego lekarz ortopeda uznał za słuszne i oczywiste zapytanie skarżącej - czy otrzyma treść przeprowadzonego badania, na które odparł – tak. W dniu [...] - zostało wydane pismo przez panią T. (prowadząca) wraz z jej pieczęcią i podpisem, znak [...], w którym stwierdzono, że nie znajduje się merytorycznych podstaw do zmiany treści wydanego wcześniej orzeczenia. Wynik badania ortopedycznego skarżącej nie został wydany. W tej sytuacji skarżąca podniosła, iż nie zgadza się z decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...], bo nie zawiera ona treści uzupełniającej do orzeczenia lekarskiego z dnia [...] (z przeprowadzonego w dniu [...] bad. ortopedycznego). W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd nie dokonuje więc kontroli aktów lub czynności pod względem słusznościowym i nie orzeka w przedmiocie przyznania stronom uprawnień. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm.). Skargę należy uznać za nieuzasadnioną. Na wstępie należy wskazać, że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], do postępowania administracyjnego w tej sprawie prawidłowo zastosował § 11 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105, poz.869) uznając, że do niniejszego postępowania zastosowanie mają przepisy tego rozporządzenia, z tym że czynności dokonane w toku postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem 3 lipca 2009 r., pozostają skuteczne. Rozpoznanie chorób zawodowych należy do lekarzy spełniających wymagania kwalifikacyjne (art.9 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz.U. z 2004 r. Nr 125, poz.1317 z późn.zm.), zatrudnionych w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w § 5 ust.2 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych". Lekarze ci wydają orzeczenia w sprawach chorób zawodowych na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia, wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika (§ 8 ust.1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych). O uznaniu schorzenia za chorobę zawodową decydują dwa czynniki: - umieszczenie stwierdzonego schorzenia w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, - ustalenie, że między warunkami pracy (występującymi w środowisku pracy czynnikami szkodliwymi dla zdrowia), a stwierdzonym schorzeniem istnieje związek przyczynowy lub z wysokim prawdopodobieństwem można stwierdzić jego istnienie. Zarzuty skargi w istocie zmierzają do podważenia orzeczeń lekarskich wydanych przez uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych jednostki organizacyjne, które to orzeczenia, nie są aktami (administracyjnymi), wymienionymi w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku, z czym jako takie, nie podlegają kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne. W sprawach chorób zawodowych kontroli sądów administracyjnych podlegają jedynie decyzje inspektora sanitarnego stwierdzające chorobę zawodową lub decyzje orzekające o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Orzeczenia lekarzy uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych, wymienionych w § 5 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, są dowodami w sprawie w rozumieniu art. 75 § 1 w związku z art. 84 § 1 Kpa (wyrok NSA z dnia 15 marca 1994 r., SA/Wr 147/94, Prok. i Pr. 1995/2/53, wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r. sygn.akt II OSK 1078/06 LEX 315089). W niniejszej sprawie organy inspekcji sanitarnej ustaliły, że H. S., w okresie pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, mogła być narażona na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia w związku ze sposobem wykonywania pracy. Kryterium medyczne oznacza jednak konieczność stwierdzenia symptomów określonych i charakterystycznych dla choroby zawodowej. Stwierdzone u H. S. objawy, choć dla skarżącej dolegliwe i co najmniej utrudniające jej pracę zawodową, wykluczają ich zawodowe pochodzenie, ponieważ nie są ujęte w wykazie chorób zawodowych, co konsekwentnie potwierdziły w swych orzeczeniach jednostki medycyny pracy, w myśl przepisu § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, tj. Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Centrum Leczenia i Profilaktyki w [...] oraz Instytut Medycyny Pracy w [...]. Choroba powstała nawet w wyniku wykonywania pracy w warunkach szkodliwych dla zdrowia, która nie jest ujęta w wykazie chorób zawodowych, nie daje podstaw do wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Sąd administracyjny kontrolując pod względem zgodności z prawem decyzję państwowego inspektora sanitarnego, może zakwestionować ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ, co może prowadzić do zakwestionowania pod względem formalnym również orzeczenia lekarskiego, np. że zostało wydane w niewłaściwej formie, bez uzasadnienia lub przez nieuprawnionego lekarza, bądź uprawnionego lekarza lecz niezatrudnionego we wskazanej w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych jednostce organizacyjnej, jednak nie może to dotyczyć merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego. Można również dopuścić zakwestionowanie orzeczeń lekarskich przez organ (inspektora sanitarnego) lub sąd administracyjny w przypadku, jeżeli w materiale dowodowym znajdują się orzeczenia lekarzy zatrudnionych w uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych jednostkach organizacyjnych, które zawierają różne ustalenia (rozpoznania chorobowe). Jednak nawet w takiej sytuacji organ ani sąd administracyjny, nie są uprawnieni do weryfikacji treści merytorycznej orzeczeń lekarskich, co najwyżej organ może żądać wydania kolejnych orzeczeń przez inne uprawnione jednostki organizacyjne w celu ujednolicenia stanowisk. Wydane w niniejszej sprawie orzeczenia lekarskie zawierają podobne diagnozy, a w toku postępowania administracyjnego organ odwoławczy przesłał do jednostki orzeczniczej I i II stopnia wszystkie zarzuty skarżącej, uzyskując dodatkowe wyjaśnienia, a także dodatkową konsultację lekarską. Nadmienić także należy, że choć skarżąca tego nie zauważa, w dokumentacji lekarskiej przedłożonej przez Nią występują podobne rozpoznania jej schorzeń (np. k. [...] akt administracyjnych ). Całkowicie bezpodstawne i gołosłowne są więc zarzuty skargi, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, zostały oparte na orzeczeniach lekarskich, które to orzeczenia w przeważającej mierze zostały wydane na podstawie badań, przeprowadzonych w sposób nieprawidłowy oraz w wyniku "matactwa". Dodać także trzeba, iż zgodnie z § 6 ust.1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych lekarz (uprawniony i zatrudniony w określonej jednostce - § 5 ust. 1) wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Doręczane pacjentowi (badanemu pracownikowi) orzeczenie lekarskie jest więc diagnozą opartą na wynikach poszczególnych badań, dokumentach i ocenie narażenia zawodowego, co oznacza, że jednostka orzecznicza nie ma obowiązku doręczania pacjentowi wyników poszczególnych badań. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...], na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło