II SA/Sz 1325/14

WyrokWSA w Szczecinie2015-05-28

Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Stefan Kłosowski, Maria Mysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dowódca Jednostki Wojskowej ponosi odpowiedzialność za niewykonanie w terminie wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku, jeśli organ twierdzi, że wystąpił spór kompetencyjny?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ponosi odpowiedzialność za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego, nawet jeśli podejmował działania zmierzające do wyjaśnienia swojej właściwości, jeśli nie doprowadziły one do wydania decyzji w terminie. W przypadku niewykonania wyroku, sąd wymierza organowi grzywnę, jednakże jej wysokość może być adekwatna do stopnia zawinienia, zwłaszcza gdy okoliczności sprawy są niejasne, a działania organu zmierzały do rozwiązania problemu.
Stan faktyczny
Skarżący J.M. wniósł skargę o wymierzenie grzywny Dowódcy Jednostki Wojskowej za niewykonanie w terminie wyroku WSA w Szczecinie z 2013 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 30 dni. Wyrok ten został utrzymany w mocy przez NSA. Organ wojskowy twierdził, że nie wykonał wyroku z powodu sporu kompetencyjnego i podejmował działania zmierzające do jego rozstrzygnięcia, jednakże skarżący uważał te działania za bezskuteczne i świadczące o złej woli organu.
Rozstrzygnięcie
Wymierza Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w S. grzywnę za niewykonanie wyroku w terminie, w kwocie [...] złotych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 maja 2015 r. sprawy ze skargi J. M. o wymierzenie grzywny Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w S. za niewykonanie w terminie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Sz 87/13 wymierza Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w S. grzywnę za niewykonanie wyroku w terminie, w kwocie [...] ([...]) złotych. Skargą z dnia [...] J.M. działając na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej określonej jako p.p.s.a. wniósł o wymierzenie Dowódcy Jednostki Wojskowej grzywny w wysokości jednokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, w związku z niewykonaniem przez ten organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt II SAB/Sz 87/13, którym Sąd, po rozpoznaniu skargi J.M. na bezczynność, zobowiązał Dowódcę Jednostki Wojskowej do rozpoznania wniosku J.M. z dnia [...] w terminie 30 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Powyższy wyrok został utrzymany w mocy wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 335/14. Odpis prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy doręczono Dowódcy Jednostki Wojskowej w dniu [...]. Wyrok nie został wykonany, pomimo tego że termin wyznaczony przez Sąd upłynął. Pismem z dnia [...] skarżący wezwał Dowódcę Jednostki do wykonania wyroku. Wezwanie okazało się bezskuteczne. Odpowiadając na skargę Dowódca Jednostki Wojskowej wniósł o jej oddalenie wskazując, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 16 października 2013 r. (sygn. akt II SAB/Sz 87/13) wskazał, iż wpłynięcie do Dowódcy Jednostki Wojskowej wniosku skarżącego z dnia [...] obligowało Dowódcę Jednostki Wojskowej do jego załatwienia w formie decyzji, bowiem organ ten nie wykazał aby w sposób skuteczny wystąpił o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. Po ustaleniu swojej niewłaściwości organ konsekwentnie realizował działania zmierzające do ustalenia organu właściwego w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...]. Pismem z dnia [...] (nr wych. [...]) Dowódca Jednostki Wojskowej zwrócił się o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego do Ministra Obrony Narodowej, jednakże pismem z dnia [...] (nr wych. [...]) Departament Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej wskazał, że zwrócenie przez Dowództwo Wojsk Lądowych do Dowódcy Jednostki Wojskowej wniosku J.M. z dnia [...], (pismem z dnia [...] nr wych. [...]) nastąpiło działaniem szefa komórki organizacyjnej Dowództwa Wojsk Lądowych (tj. Szefa Oddziału Prawnego Wojsk Lądowych) nie zaś przez organ tj. Dowódcę Wojsk Lądowych. Z tego też względu Ministerstwo Obrony Narodowej nie znalazło uzasadnienia dla wystąpienia przez Dowódcę Jednostki Wojskowej z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, w związku z uznaniem, że taki spór nie zaistniał, a to wobec faktu, że wniosek zainteresowanego nie został zwrócony do Jednostki Woskowej przez właściwy organ. Pismem z dnia [...], Dowódca Jednostki Wojskowej, na podstawie art. 65 § 1 K.p.a., przekazał wniosek J.M. z dnia [...] do rozpatrzenia Dowódcy Generalnemu Rodzajów Sił Zbrojnych. O powyższym fakcie skarżący został poinformowany otrzymując ww. pismo do wiadomości. Pismem z dnia [...] (nr [...]) Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych przekazał zwrotnie ww. wniosek J.M. Dowódcy Jednostki Wojskowej celem rozpatrzenia, twierdząc, że organ ten został zobowiązany do rozpoznania wniosku ww. oficera przez Wojewódzki Sąd Administracyjny z dnia [...] (sygn. akt II SAB/Sz 87/13). W ocenie Dowódcy Jednostki Wojskowej przekazanie wniosku do rozpatrzenia Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych było zasadne, bowiem z zapadłych w sprawie orzeczeń sądów administracyjnych, tj. wyroku WSA w Szczecinie z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt II SAB/Sz 87/13 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23.06.2014 r., sygn. akt I OSK 335/14 wynika, że decyzja w sprawie wniosku powinna być wydana przez właściwy organ. Powyższe potwierdza pismo Ministerstwa Obrony Narodowej Departament Kadr z dnia [...] (nr wych. [...]), z którego wynika, że Dowódca Jednostki Wojskowej powinien przede wszystkim zbadać swoją właściwość w zakresie rozpatrzenia wniosku oficera z dnia [...] (roszczenie oficera jest związane z zajmowaniem stanowisk służbowych w Dowództwie Wielonarodowego Korpusu Północny Wschód), a w przypadku negatywnego ustalenia w tym zakresie, przekazać sprawę organowi właściwemu na zasadzie art. 65 § 1 K.p.a. Tymczasem organ, który w ocenie Dowódcy Jednostki Wojskowej, jest właściwy do rozpatrzenia wniosku w dniu [...], przekazał zwrotnie ten wniosek do Dowódcy Jednostki Wojskowej. Wyczerpanie powyższej procedury oznacza, że spełniły się przesłanki wystąpienia przez organ z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. Mając na uwadze okoliczności sprawy, a w szczególności orzeczenia sądów administracyjnych w przedmiotowej sprawie, Dowódca Jednostki Wojskowej pismem z dnia [...] wystąpił do Ministerstwa Obrony Narodowej ze stosownym wnioskiem. Mając powyższe na uwadze, wobec zaistniałego w sprawie sporu o właściwość organu, niemożliwym jest postawienie wskazanemu w skardze organowi zarzutu bezczynności, bowiem zgodnie ze stanowiskiem NSA, wyrażonym w wyroku z dnia 9 czerwca 1999 r. I SAB 41/99 (OSP 2000, Nr 6, poz. 86) "w razie powstania negatywnego sporu o właściwość żadnemu z organów będących stroną tego sporu nie można skutecznie zarzucić bezczynności w załatwieniu sprawy (...) w związku z którą ten spór o właściwość powstał, a skarga wniesiona w takich okolicznościach do NSA w takich okolicznościach podlega oddaleniu jako nieuzasadniona." Dowódca Jednostki Wojskowej nie może odpowiadać za błędy innych organów uczestniczących w ramach drogi służbowej w procesie ustalania właściwości, co miało miejsce w przypadku zwrotu wniosku Dowódcy Jednostki Wojskowej z [...] o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. Równolegle toczył się między stronami spór przed sądami administracyjnymi (od [...] do [...]) w przedmiocie ustalenia czy sprawa wniosku skarżącego w przedmiocie ustalenia i wypłaty różnicy w uposażeniu ma charakter administracyjny, a mając na uwadze stanowisko organów wojskowych (Ministerstwa Obrony Narodowej Departament Kadr), iż żaden organ wojskowy nie jest właściwy do załatwienia sprawy skarżącego, nie było zasadne wówczas ponowne wystąpienie z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego mogło być realizowane po doręczeniu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, co miało miejsce we [...]. Natomiast już [...] Dowódca Jednostki Wojskowej działając na podstawie art. 65 § 1 kpa, przekazał wniosek J.M. z dnia [...] do rozpatrzenia do Dowódcy Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych, informując o tym skarżącego. Z uwagi na to, że Dowódca Generalny RSZ, który w ocenie Dowódcy Jednostki Wojskowej jest właściwy do rozpatrzenia wniosku, przekazał w dniu [...] zwrotnie ten wniosek do Jednostki Wojskowej, dopiero wówczas zaistniała konieczność wystąpienia o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego do Ministra Obrony Narodowej, co organ uczynił. Dlatego stwierdzić należy iż organ nie wykazał się w przedmiotowej sprawie bezczynnością, lecz podjął prawem wymagane kroki w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności, poczynając od ustalenia swojej właściwości, informując jednocześnie stronę o podjętych działaniach. Organ zwraca też uwagę, że załatwienie przedmiotowej sprawy już dawno mogłoby nastąpić gdyby skarżący zwrócił się ze sprawą bezpośrednio do Ministra Obrony Narodowej o wypłatę odszkodowania. Wniosek skarżącego z dnia [...] musi przejść całą procedurę ustalenia właściwości organu, co w przypadku resortu Obrony Narodowej jest jak widać czasochłonne i długotrwałe. Mając powyższe okoliczności na uwadze - zdaniem organu - skarga nie powinna uwzględniona. Wskazano też, iż w dniu [...] Dowódca Jednostki Wojskowej na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. oraz art. 123 § 1 K.p.a. w związku z wnioskiem J.M. z dnia [...] wydał postanowienie, w którym odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie ustalenia i wypłaty różnicy w uposażeniu, z uwagi na brak podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej. W dniu [...] organ nadesłał do Sądu uzupełnienie odpowiedzi na skargę z dnia [...] w której stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie zaszła istotna zmiana stanu prawnego w postaci stwierdzenia nieważności rozkazów personalnych ustalających skarżącemu uposażenie zasadnicze w stawce przewidzianej dla grupy uposażenia [...]. Decyzje Ministra Obrony Narodowej stwierdzające nieważność ww. rozkazów są decyzjami ostatecznymi. Mając powyższe okoliczności na uwadze, w ocenie organu, odpadły podstawy prawne do ustalenia różnicy wynagrodzenia skarżącemu. Organ załączył też dokumentację dotyczącą podniesionych ww. piśmie kwestii. Ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę oraz jej uzupełnienia skarżący pismem z dnia [...] wskazał, iż nie można się zgodzić ze stanowiskiem organu, że wdał się w spór kompetencyjny. Organ miał możliwość wdania się w spór kompetencyjny z chwilą otrzymania jego wniosku z dnia [...] o wypłatę różnicy w uposażeniu, czego nie uczynił, a nadto wszczął postępowanie w tej sprawie. Natomiast z chwilą uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 października 2013 r. - sygn. akt II SAB/Sz 87/13 organ zobowiązany był do wykonania tego wyroku, gdyż Sąd określił jego właściwość. W tej sytuacji rozsyłanie pism do różnych instytucji wojskowych z zapytaniem, kto jest właściwy w sprawie po uprawomocnieniu się wyroku, nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia. Dowódca Jednostki Wojskowej postanowieniem Nr [...] z dnia [...] odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie ustalenia i wypłaty różnicy w uposażeniu, z uwagi na brak podstaw prawnych do wydania decyzji. Powyższe postanowienie zostało jednak uchylone w całości postanowieniem Nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej z dnia [...], który stwierdził, iż nie można odmówić wszczęcia już wszczętego postępowania. Organ powołuje się na stanowisko Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej dotyczące sprawy, jednakże żaden urzędnik, nawet z Ministerstwa Obrony Narodowej, nie ma takiej mocy sprawczej aby wycofać z obrotu prawnego prawomocny wyrok wydany w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej. Organ do pism procesowych załączył decyzje Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego stwierdzające nieważność decyzji ustalających grupy uposażenia skarżącego. Powyższe decyzje zostały wydane na skutek działania organu, jednak nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia skargi na niewykonanie wyroku, jak również nie maja znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, w której Sąd zobowiązał ten organ do wydania decyzji. Skarżący wskazuje też, że w sprawach stwierdzenia nieważności decyzji ustalających grupy uposażenia zawisł spór przed sądami administracyjnymi. Wyżej opisane działania organu nie znajdują zatem uzasadnienia prawnego i świadczą o dużym nasileniu złej woli. Biorąc powyższe pod uwagę skarżący złożył wniosek o stwierdzenie, że bezczynność organu ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 154 p.p.s.a., na którym, skarżący opiera swą skargę stanowi, iż: § 1. W razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. § 2. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. § 3. Wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi. § 4. Osobie, która poniosła szkodę wskutek niewykonania orzeczenia sądu, służy roszczenie o odszkodowanie na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym. § 5. Odszkodowanie, o którym mowa w § 4, przysługuje od organu, który nie wykonał orzeczenia sądu. Jeżeli organ w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia wniosku o odszkodowanie nie wypłacił odszkodowania, uprawniony podmiot może wnieść powództwo do sądu powszechnego. § 6. Grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Z niewykonaniem orzeczenia sądu w rozumieniu art. 154 p.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, gdy właściwy organ po wydaniu przez sąd administracyjny prawomocnego wyroku, uwzględniającego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub 2, albo § 2 pkt 1-7, art. 146-148 lub 150 p.p.s.a., skargę na akt lub czynność w zakresie określonym w art. 3 § 2 pkt 1-7, i uchylającego lub stwierdzającego nieważność aktu lub czynności, nie wydał stosownego aktu lub nie dokonał stosownej czynności w powtórnym postępowaniu prowadzonym w wykonaniu wyroku sądu administracyjnego w określonym w prawie lub wyroku terminie. Zasadniczą przesłanką do zastosowania art. 154 p.p.s.a. i wymierzenia organowi grzywny jest ustalenie, że do dnia wniesienia skargi w tym przedmiocie organ administracji nie wykonał wyroku sądu. Zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Przepis ten ma także zastosowanie do skargi na bezczynność. Wyznaczony przez sąd termin do załatwienia sprawy liczy się od dnia zwrotu akt nadesłanych w związku ze skargą na bezczynność. W postępowaniu wywołanym skargą wniesioną na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. należy przede wszystkim ustalić, jak przebiegało postępowanie organu po wydaniu wyroku przez Sąd i dokonać jego oceny pod kątem, czy ustalone fakty wskazują na bezczynność organu, czy też ta bezczynność (niewykonanie wyroku) jest wynikiem innych okoliczności, niezależnych od organu prowadzącego postępowanie. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 25 listopada 2011 r. sygn. akt II OSK 1975/11 (dostępny pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl) za niewykonanie wyroku należy uznać takie działanie organu, które następuje po zwrocie akt administracyjnych organowi przez sąd administracyjny, lecz pozostaje w sprzeczności z oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w prawomocnym wyroku sądu. W niniejszej sprawie bezsporne jest, iż wyrokiem z dnia 16 października 2013 r. sygn. akt II SAB/ 87/13 tutejszy Sąd, uwzględniając skargę J.M. na bezczynność Dowódcy Jednostki Wojskowej w przedmiocie wydania decyzji ustalającej różnicę w należnym mu uposażeniu zobowiązał organ – Dowódcę Jednostki Wojskowej do rozpoznania wniosku J.M. z dnia [...], w terminie 30 dni. Jednocześnie Sąd stwierdził, iż bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Sąd wskazał m.in., iż w rozpoznawanej sprawie kwestią, na tle której wyłonił się spór pomiędzy stronami, a wymagającą przesądzenia w pierwszej kolejności, było ustalenie, czy wniosek skarżącego z dnia [...] o ustalenie i wypłacenie różnicy uposażenia powstałej na skutek prawidłowego określenia grup uposażenia na zajmowanym przez skarżącego stanowisku, a uposażeniem wypłaconym na podstawie grup uposażenia określonych w decyzjach, w stosunku do których Minister Obrony Narodowej stwierdził ich nieważność, jest sprawą o charakterze administracyjnym, podlegającą kognicji sądownictwa administracyjnego na mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Dalej Sąd stwierdził, iż zagadnienie związane z formą załatwiania indywidualnych spraw personalnych żołnierzy zawodowych określa m.in. art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.). Przepis ten stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o decyzji - należy przez to rozumieć również rozkaz personalny. Zgodnie z art. 8 ust. 1, ww. ustawy od decyzji wydanych przez właściwe organy w sprawach określonych w ustawie żołnierz zawodowy może wnieść odwołanie do organu wyższego stopnia, na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm. Dopełnieniem tej regulacji jest również prawo do wniesienia skargi do właściwego sądu administracyjnego, na zasadach określonych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z wyłączeniem prawa do wnoszenia skarg na decyzje w sprawach: 1) wyznaczenia, przeniesienia i zwolnienia ze stanowiska służbowego oraz przeniesienia do rezerwy kadrowej lub do dyspozycji; 2) mianowania na stopień wojskowy; 3) przeniesienia do innego korpusu osobowego lub do innej grupy osobowej; 4) skierowania do wykonywania zadań służbowych poza jednostką wojskową. O tym, że rozstrzygnięcie o należnym żołnierzowi uposażeniu podlega kontroli sądów administracyjnych wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale, z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OPS 3/06 podjętej w składzie 7 sędziów. Wynika z niej, że indywidualna sprawa żołnierza zawodowego, dotycząca ustalenia prawidłowej wysokości należnego a niewypłaconego uposażenia, jest sprawą o charakterze administracyjnym. Skoro sprawa ustalenia wysokości różnicy uposażenia dotychczas wypłaconego z należnym żołnierzowi zawodowemu ma charakter administracyjny, to wszczynający takie postępowanie wniosek żołnierza winien być załatwiony przez ostatecznego dysponenta wniosku – tu Dowódcę Jednostki Wojskowej, w formie przewidzianej przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Dlatego, zdaniem Sądu w sprawie II SAB/Sz 87/13, wpłynięcie do Dowódcy Jednostki Wojskowej wniosku skarżącego z dnia [...], niezależnie od wcześniejszych działań organów go przekazujących w trybie art. 65 § 1 K.p.a., obligowało Dowódcę Jednostki Wojskowej do jego załatwienia w formie decyzji, skoro organ ten nie wystąpił ze skutecznym wnioskiem o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego. Jednakże do dnia orzekania przez Sąd Dowódca Jednostki Wojskowej nie załatwił wniosku skarżącego w jakiejkolwiek procesowej formie. Za takie załatwienie sprawy nie mogło być bowiem uznane wewnętrznie sprzeczne stanowisko organu zaprezentowane w piśmie z dnia [...] skierowanym do J.M., w którym poinformowano skarżącego o odmowie wypłaty wnioskowanego wyrównania uposażenia (bez określenia jego wysokości) z jednoczesnym wyjaśnieniem o nie istnieniu ku temu podstaw prawnych i braku uprawnień po stronie Dowódcy do wykonania jego żądania. Pismo to, jak wynika również z odpowiedzi na skargę, nie miało mieć z założenia formy merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w trybie administracyjnoprawnym, lecz charakter wyłącznie informacyjny. Poczynione ustalenia doprowadziły Sąd do uznania zasadności ww. skargi na bezczynność i orzeczenie w tym zakresie na mocy art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po rozpatrzeniu wniesionej przez organ skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 czerwca 2014 r. sygn.. I OSK 335/14 ww. wyrok WSA w Szczecinie utrzymał w mocy, wskazując, iż zgodnie z art. 8 ust. 1 w zw. z art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w sprawach określonych w tej ustawie, a więc również w sprawach dotyczących zasad otrzymywania uposażenia i innych należności pieniężnych przez żołnierzy zawodowych właściwe organy wojskowe są zobowiązane do wydawania decyzji administracyjnych. Sprawa o ustalenie różnicy w należnym uposażeniu ( niedopłaty ) ma zatem charakter administracyjnoprawny i wymaga wydania decyzji administracyjnej, na którą przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Dlatego, w ocenie NSA, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawidłowo uznał, że sprawa ustalenia różnicy w uposażeniu żołnierza zawodowego (niedopłaty uposażenia ), wymaga wydania przez właściwy organ wojskowy decyzji administracyjnej. Decyzja ta winna określać kwotę, o którą wbrew przepisom, pomniejszono żołnierzowi uposażenie. Kwestia natomiast wypłaty należności z tego tytułu stanowi czynność materialno - techniczną. Stosunek prawny, na podstawie którego skarżący dochodzi roszczeń nie jest stosunkiem cywilnoprawnym (stosunkiem pracy), lecz stosunkiem o charakterze administracyjnoprawnym. Żołnierze zawodowi pełnią bowiem służbę w oparciu o administracyjny stosunek zatrudnienia. Sprawa ustalenia uposażenia i innych świadczeń przysługujących żołnierzowi zawodowemu powinna zostać załatwiona w drodze decyzji administracyjnej właściwego organu administracji wojskowej. Zatem z tytułu prawa do uposażenia żołnierzowi zawodowemu przysługuje roszczenie, o którym rozstrzygają właściwe organy wojskowe w drodze decyzji (rozkazu personalnego), od której można wnieść skargę do sądu administracyjnego (art. 8 ust. 1 ustawy). Powyższą oceną obu instancji sąd rozpatrujący niniejszą skargę jest związany z mocy art. 153 p.p.s.a. Przechodząc do oceny niniejszej skargi opartej na art. 154 p.p.s.a. stwierdzić należy, że przed złożeniem przedmiotowej skargi skarżący pismem z dnia [...] wezwał organ do wykonania wyroku WSA w Szczecinie z dnia 16 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Sz 87/13. Odpis wyroku NSA z dnia 23 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 335/14, oddalającego skargę kasacyjną, organ otrzymał w dniu 16 wrzenia 2014 r. Wskazanym wyżej prawomocnym wyrokiem WSA w Szczecinie zobowiązał Dowódcę Jednostki Wojskowej do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] w terminie 30 dni od daty doręczenia wyroku z aktami sprawy. Użyte w ww. wyroku określenie "rozpoznania wniosku", w kontekście wywodów NSA, oznaczało wydanie przez wskazany w wyroku organ określonego rozstrzygnięcia. Sąd nie wskazał jakie to ma być rozstrzygnięcie, nie może bowiem w tego rodzaju postępowaniu zastępować organu. W niniejszej sprawie jest bezsporne, iż organ, mimo, iż podejmował określone działania wynikające z przekonania i stanowiska, iż nie jest on właściwy w kwestii wynagrodzenia skarżącego należnego z tytułu pełnienia przez niego obowiązków służbowych w Dowództwie Wielonarodowego Korpusu Północny Wschód, nie wykonał wyroku WSA w Szczecinie w sprawie II SAB/Sz 87/13, bowiem powyższe zabiegi organu okazały się bezskuteczne, wypełniając w ten sposób hipotezę art. 154 p.p.s.a. Dodać należy, iż nawet wykonanie wyroku nie czyni bezprzedmiotową skargi opartej na art. 154 § 1 p.p.s.a. Wystarczającą przesłanką wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie wyroku jest przekroczenie terminu wyznaczonego w tym wyroku do wydania akt lub podjęcia czynności. Oznacza to też, iż wydanie aktu lub podjęcie czynności, do której organ administracji był zobowiązany, ale z przekroczenie terminu wskazanego w sentencji wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, obliguje Sąd do uwzględnienia skargi o wymierzenie organowi grzywny za niewykonanie tego wyroku. W związku z powyższym należało uznać, iż skarga oparta na art. 154 p.p.s.a., okazała się zasadna, wobec czego sąd zobligowany jest wymierzyć organowi grzywnę, o której mowa w tym przepisie. Jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy, mając na uwadze niejasne przepisy i podejmowane przez organ działania, zmierzające do rozwiązania problemu, uznać należało, iż niewykonanie przez organ wskazanego wyroku nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Należy też zaznaczyć, iż orzekanie w takim przypadku o działaniu (bezczynności) organu z rażącym naruszeniem prawa w oparciu o art. 154 § 2 p.p.s.a. może mieć miejsce, gdy sąd orzeka o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, a może to uczynić tylko jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie ma jednak miejsca, zatem sąd nie miał podstaw do orzekania w kwestii rażącego naruszenia prawa przez organ. W związku z powyższymi okolicznościami niniejszej sprawy również grzywna, którą Sąd zobligowany jest wymierzyć organowi na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a. winna być adekwatna do stopnia zawinienia organu w zaistnieniu sytuacji, w której przepis art. 154 § 1 p.p.s.a. znalazł zastosowanie. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło