II SA/Sz 236/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić wniosek R. S. na rozprawie w dniu [...] r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata (k.[...] akt). Po uzupełnieniu wniosku w dniu [...]r. - przez złożenie wniosku na urzędowym formularzu - Sąd postanowieniem z dnia [...]r. przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata (k. [...] akt). Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej - dalej Dziekan ORA - w dniu [...]r. wyznaczył pełnomocnikiem skarżącego adwokata W. S. (k. [...] akt). W dniu [...] r. adwokat W. S. złożył do Dziekana ORA wniosek o zwolnienie z obowiązków pełnomocnika skarżącego wskazując między innymi, że z uwagi na brak zaufania ze strony R. S., nie widzi możliwości niesienia pomocy prawnej na rzecz skarżącego (k. [...] akt). Dziekan ORA uwzględnił wniosek i w dniu [...]r. zwolnił adwokata W. S. z obowiązków pełnomocnika skarżącego (k. [...] akt). R. S. pismem z dnia [...] r. (k. [...] akt) zwrócił się do Dziekana ORA o wyznaczenie adwokata. Dziekan ORA w dniu [...] r. wyznaczył pełnomocnikiem skarżącego adwokata w osobie D. T. W dniu [...] r. adwokat D. T. zwróciła się do Dziekana ORA o zwolnienie z obowiązków pełnomocnika z urzędu R. S. (k. [...] akt). Do wniosku przedłożyła protokół ze spotkania z R. S. z dnia [...] r. (k. [...]) i datowane na ten dzień pełnomocnictwo sporządzone przez R. S. (k. [...]). Dziekan ORA w dniu [...]r. zwolnił adwokat D. T. z obowiązków pełnomocnika skarżącego wskazując, że treść udzielonego pełnomocnictwa - sformułowanego przez stronę - uniemożliwia prawidłowe prowadzenie sprawy i nie zezwala adwokatowi na wypełnienie obowiązków pełnomocnika z urzędu (k-[...]). W dniu [...] r. skarżący poinformował Sąd, że wystąpił do Dziekana ORA z kolejnym wnioskiem o wyznaczenie adwokata (k. [...]). Dziekan ORA w dniu [...] r. wyznaczył pełnomocnikiem skarżącego adwokata A. K. (k. [...]), która w dniu [...] r. wystąpiła o zwolnienie z obowiązków pełnomocnika pomocy prawnej wobec odmowy udzielenia przez R. S. pełnomocnictwa w zakresie wynikającym z postanowienia Sądu i niemożnością zaakceptowania zakresu pełnomocnictwa sporządzonego osobiście przez skarżącego (k.[...]). Dziekan ORA w dniu [...]r. uwzględnił wniosek i zwolnił adwokata A. K. z obowiązków pełnomocnika (k. [...]). Sąd pismem z dnia [...] r. poinformował skarżącego, że sprawa z Jego skargi w przedmiocie dodatku mieszkaniowego zostaje skierowana do merytorycznego rozpoznania na rozprawie, ponieważ skarżący nie skorzystał z przyznanego prawa pomocy, odmawiając udzielenia pełnomocnictwa kolejno wyznaczonym trzem adwokatom (k. [...] akt). W dniu [...] r. R. S. zawiadomił Sąd, że wystąpił z kolejnym wnioskiem o wyznaczenie adwokata (k. [...]). Dziekan ORA pismem z dnia [...] r. poinformował skarżącego, że z uwagi na opinię adw. A. K. i stanowisko WSA z dnia [...] ., brak jest podstaw do wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu (k. [...]). R. S. pismem z dnia [...]r. zawiadomił Sąd, że ponownie wystąpił z wnioskiem o wyznaczenie adwokata (k.[...]). W odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia [...] r. Dziekan ORA ponownie poinformował skarżącego o braku podstaw do wyznaczenia pełnomocnika z urzędu (k. [...] akt). Na rozprawie w dniu [...] r. skarżący złożył do protokołu ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjne oddalił zażalenie R. S. na powyższe orzeczenie w sprawie o sygn. akt I OZ 804/10. Na rozprawie w dniu [...] roku skarżący złożył do protokołu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd oddalił powyższy wniosek, wskazując, że z przedstawionego stanu faktycznego sprawy wynika bezspornie, że skarżący nie skorzystał z przyznanego mu prawa pomocy postanowieniem z dnia [...] r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 18 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt I OZ 165/11 oddalając zażalenie wnioskodawcy uznał, że R. S. nie może skutecznie domagać się wyznaczenia przez Sąd kolejnego adwokata z urzędu, bowiem przyznane mu prawo pomocy postanowieniem z dnia [...] r. zostało już skonsumowane. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał ponadto, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który upoważniałby stronę do żądania na drodze kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy wyznaczenia innego adwokata w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony adwokat nie spełnia jej oczekiwań. Wyrokiem z dnia 15 grudnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. Odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu w dniu [...]r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru k. [...]). W dniu [...]r. skarżący złożył w Sądzie kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, złożony na urzędowym formularzu PPF, a także osobiście sporządzoną skargę kasacyjną od wyroku Sądu z dnia 15 grudnia 2010 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Postanowieniem z dnia 30 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w oddalił wniosek skarżącego w zakresie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z dnia 25 maja 2011 r., sygn. I OZ366/11, oddalając złożone przez R. S. zażalenie wskazał, że Sąd ten w dniu [...] r. rozpoznawał już zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 grudnia 2010 r. uznając wówczas brak wystąpienia podstaw prawnych do ponownego przyznania skarżącemu prawa pomocy, które już raz uzyskał. NSA zaznaczył, że sytuacja prawna i faktyczna skarżącego co do przyznanego mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata nie uległa zmianie, przez co zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął brak istnienia podstaw do przyznania prawa pomocy w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] r. W dniu [...] r. R. S., złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, na urzędowym formularzu PPF, kolejny wniosek o przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "ustawą"), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy realizowane jest poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - w zakresie całkowitym lub częściowym oraz poprzez ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 ustawy) Zgodnie z art. 244 § 2 ustawy - w brzmieniu obowiązującym do dnia 9 kwietnia 2010 r., ustanowienie adwokata, radcy prawnego, stanowiło uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi bądź radcy prawnemu. W świetle przedstawionego stanu faktycznego dotyczącego realizacji postanowienia Sądu z dnia [...] r. o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata, nie ulega wątpliwości, że do nieudzielania przez skarżącego pełnomocnictwa kolejnym adwokatom wyznaczonym przez Dziekana ORA dochodziło z przyczyn leżących po stronie skarżącego. Skarżący bowiem oczekiwał od wyznaczanych adwokatów akceptacji i wykonania własnej koncepcji czynności procesowych. W konsekwencji Dziekan ORA odmówił wyznaczenia kolejnego adwokata. W świetle powyższego Sąd uznał, że R. S. postępując w sposób wyżej opisany zrealizował przyznane mu prawo pomocy i wyznaczył termin rozprawy na dzień [...] r., o czym poinformował skarżącego. R. S., w dniu [...] r., [...] oraz [...] r., złożył kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata, które Sąd oddalił postanowieniami, odpowiednio z dnia [...] r. W przedmiocie powyższych orzeczeń wypowiadał się także Naczelny Sąd Administracyjny każdorazowo oddalając składane przez skarżącego środki prawne. Niezależnie od powyższego w dniu [...] r. R. S. osobiście złożył w Sądzie, kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W ocenie Sądu, z przedstawionego stanu faktycznego sprawy wynika bezspornie, że skarżący nie skorzystał z prawa pomocy przyznanego mu postanowieniem z dnia [...] r. Ponadto, w świetle dotychczasowych postępowań indywidualnych wywołanych wnioskami skarżącego o przyznanie w niniejszej sprawie prawa pomocy wskazać należy, że w postanowieniach z dnia 18 marca 2011 r. sygn. akt I OZ 165/11 oraz z dnia 25 maja 2011 r., sygn. akt I OZ366/11 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawiera przepisu, który upoważniałby stronę do żądania na drodze kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy wyznaczenia innego adwokata w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony adwokat nie spełnia jej oczekiwań. NSA stwierdził również, że przyznane prawo pomocy wywołuje skutki prawne w toku całego postępowania sądowoadministracyjnego i w związku z tym nie można żądać ponownego przyznania prawa, które skarżący już raz uzyskał. W tym stanie rzeczy, gdy stan faktyczny mający znaczenie dla rozpatrzenia wniosku nie uległ zmianie, brak jest jakichkolwiek podstaw faktycznych i prawnych do zmiany stanowiska Sądu zajętego wcześniej postanowieniu z dnia 19 czerwca 2008 r. Wobec powyższego, na podstawie art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec, jak w sentencji.