II SA/Sz 288/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. K. na pismo Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących procedowania uchwały nr VIII/70/2025 Rady Miejskiej w Mieszkowicach z dnia 31 stycznia 2025 r. w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej im. Młodych Ekologów w Czelinie p o s t a n a w i a odrzucić skargę Pismem z dnia 2 kwietnia 2025 r. G. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na pismo Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 17 marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących procedowania uchwały nr VIII/70/2025 Rady Miejskiej w Mieszkowicach z dnia 31 stycznia 2025 r. w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej im. Młodych Ekologów w Czelinie. Zdaniem skarżącego, powołanie się na art. 25a ustawy o samorządzie gminnym i wykluczenie go z głosowania nad ww. uchwałą było niezgodne z prawem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako nienależącej do właściwości sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), zwanej dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735, 1491, 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2021 r., poz. 422 ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty, a zatem kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. W konsekwencji sprawy dotyczące aktów lub czynności niewymienionych w art. 3 p.p.s.a. nie są objęte właściwością sądu administracyjnego. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skarga na tego rodzaju pismo, jakie w niniejszej sprawie wystosował organ do skarżącego (pismo Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 17 marca 2025 r.), nie przysługuje, bowiem ustawodawca nie przewidział możliwości wnoszenia skarg na pisma informacyjne. Ustawodawca wyraźnie też wskazał, że skardze podlegają wyłącznie akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 2 punkt 7 p.p.s.a.). Brak jest zatem możliwości zaskarżenia pisma, z którego - choćby pośrednio - wynika, że tego rodzaju akt nie będzie wydany (zob. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 4 listopada 2016 r., III SA/Gd 916/16, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić w tym miejscu należy, że ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r., poz. 1465) nie reguluje kwestii zakończenia postępowania nadzorczego w sytuacji, gdy organ nadzoru nie znajdzie podstaw do stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia albo też gdy stwierdzi, że nie zostały wydane z naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych wypracowano stanowisko, że w takiej sytuacji organ nadzoru może wystosować informację o braku podstaw do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego w trybie art. 91 ust. 1 i 4 powyższej ustawy. Pismo takie nie stanowi jednak ani rozstrzygnięcia nadzorczego, ani innej formy działalności administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 punkt 1 - 7 p.p.s.a., zatem nie może być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1755/10; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl). Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazać zatem należy, że zakwestionowanie przez skarżącego uchwały Rady Miejskiej w Mieszkowicach z dnia 31 stycznia 2025 r. w sprawie zamiaru likwidacji Szkoły Podstawowej im. Młodych Ekologów w Czelinie mogło być wyłącznie impulsem do wszczęcia przez Wojewodę Zachodniopomorskiego postępowania nadzorczego, natomiast sposób jego zakończenia zależał wyłącznie od suwerennej decyzji organu nadzoru. Co istotne, brak podstaw do stwierdzenia nieważności lub stwierdzenia wydania uchwały z naruszeniem prawa umożliwiał organowi nadzoru poprzestanie na pisemnym poinformowaniu skarżącego o braku podstaw do wydania rozstrzygnięcia nadzorczego, czego wyrazem jest pismo z dnia 17 marca 2025 r. Na marginesie wyjaśnić należy, że ustawa o samorządzie gminnym reguluje dwa tryby badania zgodności uchwał organów gminy z prawem. Jednym z nich jest postępowanie nadzorcze, natomiast drugi to możliwość wniesienia tzw. skargi powszechnej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 tej ustawy. Przysługuje ona każdemu, kto uważa, że jego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone kwestionowanym aktem. W rozpatrywanej sprawie skarżący przedmiotem skargi uczynił pismo informacyjne organu nadzoru, które nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Wystąpienie powyższej okoliczności skutkować musi odrzuceniem wniesionej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli zainicjowana tą skargą sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.