II SA/Sz 340/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. F. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 340/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. odrzucił skargę J. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego, ponieważ skarżąca nie uiściła należnego wpisu sądowego. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem doręczony został J. F. w dniu 19 maja 2017 r. W dniu 26 maja 2017 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżąca wniosła zażalenie na ww. postanowienie sądu z dnia 28 kwietnia 2017 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia wpisu od skargi. J. F. wyjaśniła, że nie miała wiedzy, że przesyłka z Sądu została do niej nadana. W dniu 29 marca 2017 r., tj. w dniu kiedy miała nastąpić pierwsza próba doręczenia przesyłki przez cały dzień przebywała w domu, jednakże pracownik Poczty Polskiej - listonosz, wbrew obowiązkowi, nie doręczył jej listu, ani nie pozostawił awiza. Skarżąca podała, że nie otrzymała również powtórnego awiza, a o fakcie niedoręczenia jej przesyłki dowiedziała się dopiero z postanowienia Sądu. Wobec powyższego, w dniu 25 maja 2017 r. w Urzędzie Pocztowym przy ul. [...] w S. złożyła skargę oraz reklamację. Podkreśliła, że w okolicy, w której mieszka jest wiele domów oraz firm i z tej przyczyny pracownik Poczty Polskiej mógł nie odnaleźć jej adresu. W ocenie J. F., nie ponosi ona winy w uchybieniu terminu, bowiem nie może odpowiadać za niewłaściwe wykonywanie obowiązków przez pracowników Poczty Polskiej. Co więcej, podczas składania skargi i reklamacji uzyskała informację od kierownika zmiany, że aktualnie w tej placówce pocztowej często zmieniają się listonosze, a w ostatnim czasie wpłynęło wiele skarg spowodowanych brakiem dostarczenia przesyłek lub pozostawienia awiz. Skarżąca oświadczyła, że uiściła należny wpis od skargi. Do wniosku załączyła skargę i reklamację z dnia 25 maja 2017 r., skierowaną do Urzędu Pocztowego przy ul. [...] w S. Zarządzeniem z dnia 13 czerwca 2017 r. Sąd zobowiązał skarżącą do nadesłania odpowiedzi Poczty Polskiej na złożoną w dniu 25 maja 2017 r. reklamację dotyczącą przesyłki poleconej nr [...] – w terminie 14 dni pod rygorem uznania, że nie uprawdopodobniono okoliczności wskazującej na brak winy w uchybieniu terminu. W dniu 27 czerwca 2017 r. Skarżąca nadesłała zawiadomienie o rozpatrzeniu skargi przez Pocztę Polską S.A. z dnia 31 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd postanowi na wniosek strony przywrócenie terminu, jeżeli nie dokonała ona w terminie czynności procesowej bez swojej winy. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 87 § 1 i 2 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4). Z przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności procesowej wynika zatem, że przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostały łącznie trzy przesłanki: wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy oraz dopełnił czynności, dla której określony był termin. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że przesłanka braku winy w uchybieniu terminu powinna być oceniana z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por.: postanowienie NSA w Warszawie z dnia 15 października 2013 r , sygn. akt II GZ 562/13, Lex nr 1437280). Ponadto, przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Oceniając wniosek skarżącej według powyższych kryteriów, Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie, albowiem przedstawione we wniosku argumenty, jak i okoliczności sprawy, nie uzasadniają w sposób dostateczny przywrócenie uchybionego terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Zdaniem Skarżącej, nie ponosi ona winy w uchybieniu terminu, bowiem nie może odpowiadać za niewłaściwe wykonywanie obowiązków przez pracowników Poczty Polskiej. Odnosząc się do uzasadnienia wniosku (mając przy tym na uwadze wyjaśnienia Poczty Polskiej na złożoną przez skarżącą reklamację), wskazać należy, że twierdzenia wnioskodawczyni, że nie otrzymała awiza są w istocie nieweryfikowalne, jednakże zasady doświadczenia życiowego wskazują, że niewiarygodne są twierdzenia wnioskodawczyni jakoby listonosz dwukrotnie nie zostawił awiza w jej skrzynce listowej. Poczta Polska S.A. potwierdziła natomiast, że przesyłka skierowana do J. F. była dwukrotnie awizowana - w dniach 29 marca 2017 r. i 6 kwietnia 2017 r., a zawiadomienie o jej pozostawieniu w placówce pocztowej zostało umieszczone zgodnie z art. 44 § 2 K.p.a. Wobec niepodjęcia przesyłki w dniu 14 kwietnia 2017 r. została zwrócona Sądowi. W tym miejscu podkreślić trzeba, że awizo korzysta z mocy dowodowej dokumentu urzędowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego o z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt I FZ 2/16, CBOSA) i aby podważyć jego prawidłowość należałoby uprawdopodobnić, że stwierdzone uchybienia w pracy listonosza lub placówki pocztowej mają na tyle systemowy charakter, że uzasadniają przywrócenie terminu. Z wyjaśnień Poczty Polskiej S.A. wynika, że w kwestii zarzutów dotyczących pracowników służby doręczeń ustalenia oparte są na dokumentacji pocztowej oraz na oświadczeniach składanych przez pracowników. Listonosz w pisemnym oświadczeniu zapewnił, że zawiadomienia dotyczące przedmiotowej przesyłki zostały doręczone w prawidłowych terminach. Mając powyższe na uwadze oraz fakt, że wnioskodawczyni nie przedłożyła innych dokumentów, czy dowodów na uprawdopodobnienie okoliczności uchybienia w pracy listonosza, należy uznać, że stanowisko J. F. sprowadza się w zasadzie do jej oświadczenia o niepozostawieniu awiza w skrzynce listowej. Obalenie fikcji doręczenia jedynie na podstawie twierdzenia adresata przesyłki o niepozostawieniu awiza podważałoby w sposób nieuzasadniony instytucję z art. 73 P.p.s.a. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło (por. postanowienie NSA z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 368/11 i z dnia 14 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 180/12, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Obalenie domniemania doręczenia nie może nastąpić jedynie w oparciu o oświadczenie strony, czy jej sąsiadów w zakresie złego funkcjonowania doręczyciela, tj. Poczty Polskiej (por. postanowienie NSA z dnia 16 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 1861/11, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując poczynione rozważania, a ponadto przyjmując obiektywny miernik staranności skarżącej, nie można uznać, aby okoliczności przedstawione we wniosku stanowiły podstawę do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W tym stanie rzeczy, wobec braku przesłanek do przywrócenia terminu, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu.