II SA/Sz 392/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.),, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz nałożył na A. D. grzywnę w wysokości [...] zł celem przymuszenia wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Burmistrza z dnia [...] r., znak [...], zobowiązującej ww. do przyłączenia nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków działką nr [...] obręb K., gmina [...] do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Nadto A. D. został wezwany do uiszczenia nałożonej grzywny w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, na wskazany rachunek bankowy i wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym Nr [...], z dnia [...] r., wystawionym przez Burmistrza, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] r. zostało z urzędu wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie wydania, zgodnie z art. 5 ust. 7 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. 2016 r. poz. 250 ze zm.), decyzji nakazującej przyłączenie nieruchomości oznaczonej działką nr [...] obręb K., gmina [...], stanowiącej własność A. D., do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Dalej organ wskazał, że decyzją z dnia [...] r. Burmistrz nałożył na A. D. obowiązek przyłączenia nieruchomości, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków nr [...] obręb K., gmina [...], do istniejącej sieci kanalizacyjnej. Przyłączenie miało nastąpić niezwłocznie po uprawomocnieniu się tej decyzji. Z uwagi na niewykonanie nałożonego obowiązku, upomnieniem z dnia [...] r., nr [...], Burmistrz wezwał A. D. do wykonania obowiązku przyłączenia w/w nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, wynikającego z decyzji Burmistrza z dnia [...] r., znak [...], pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w administracji. Organ I instancji podał, że pismem z dnia 21 października br. zwrócono się do Spółki A, z prośbą o informację, czy przedmiotowa nieruchomość posiada wykonane podłączenie do sieci kanalizacji sanitarnej, poprzez podanie daty sporządzenia i podpisania protokołu odbioru technicznego przewodów kanalizacyjnych w stanie odkrytym. W odpowiedzi Przedsiębiorstwo poinformowało, że nieruchomość oznaczona działką nr [...] obręb K., gmina [...] nie jest podłączona do sieci kanalizacji sanitarnej. Biorąc powyższe pod uwagę organ uznał, że jedynym sposobem efektywnego wyegzekwowania wykonania w/w obowiązku jest nałożenie grzywny celem przymuszenia. Wysokość nałożonej grzywny w wysokości [...]zł jest, zdaniem organu, adekwatna do stopnia winy strony. Jest to forma nacisku mająca na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową do określonego zachowania się. Organ wyjaśnił, że kierując się efektywnością egzekucji, zasadą skuteczności i celowości miał na uwadze treść tytułu wykonawczego, a także górną granicę wymierzanej grzywny wynoszącą w tym wypadku [...] zł. Stronę pouczono, że organ w razie niewykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w sentencji postanowienia, może nakładać dalsze grzywny w tej samej lub wyższej kwocie. A. D. złożył zażalenie na postanowienie Burmistrza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. wywodząc, że jest ono obarczone wadą nieważności. Wskazał przy tym, że zwrócił się do Spółki A o wykonanie przyłącza do studzienki kanalizacyjnej umiejscowionej na terenie jego działki, jednak Spółka nie odpowiedziała na jego pismo. Tym samym, zdaniem Skarżącego to nie on uchyla się od obowiązku przyłączenia do sieci, lecz operator nie wykonuje przypisanych prawem czynności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania, postanowieniem z dnia 27 stycznia 2017 r., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy podał, że w myśl art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, egzekucja administracyjna może być wszczęta jeśli wierzyciel po upływie terminu wykonania przez zobowiązanego obowiązku, uprzednio przesłał mu pisemne upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Dalej Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 26 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wszczęcie egzekucji następuje na podstawie wystawionego przez organ tytułu wykonawczego, zaopatrzonego w klauzulę organu o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej, przy czym jeśli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, co ma miejsce w niniejszej sprawie, organ przystępuje do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego z klauzulą o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej. Wszczęcie egzekucji następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Następnie zgodnie z przepisami art. 119-122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ winien wydać postanowienie o zastosowanym środku egzekucyjnym w formie postanowienia (postanowienie może być przesłane wraz z odpisem tytułu wykonawczego), w tym m.in. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia wykonania nakazanego obowiązku. Ustalenie wysokości grzywny w celu przymuszenia wykonania obowiązku przymusowej rozbiórki innego obiektu budowlanego niż budynek, następuje na podstawie przepisów art. 121 § 2,3 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Kolegium stwierdziło, że w toku postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie, przepisy dotyczące prowadzenia postępowania egzekucyjnego zostały zachowane. Zobowiązanemu doręczono upomnienie zawierające wezwanie do wykonania w ciągu 7 dni obowiązku przyłączenia nieruchomości do miejskiej sieci kanalizacyjnej wynikającego z decyzji z dnia [...] r. znak [...]. Przed wydaniem zaskarżonego postanowienia organ pismem z dnia 21 października 2016 r. wystąpił do Spółki A, jako do dysponenta sieci kanalizacji sanitarnej na terenie miejscowości K. o udzielenie informacji, czy przedmiotowa nieruchomość zobowiązanego posiada podłączenie do w/w sieci, poprzez podanie daty sporządzenia i podpisania protokołu odbioru technicznego przewodów kanalizacyjnych w stanie odkrytym, zaś Przedsiębiorstwo poinformowało, że nieruchomość objęta działką nr [...] obręb K. nie jest podłączona do sieci kanalizacji sanitarnej. W wyniku powyższych ustaleń Burmistrz wystawił w dniu [...] r. tytuł wykonawczy Nr [...] dotyczący decyzji znak [...] z klauzulą o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej. Wraz z tytułem wykonawczym w dniu [...] r. zostało wydane zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny w kwocie [...] zł w celu przymuszenia Skarżącego do wykonania obowiązku przyłączenia przedmiotowej nieruchomości do sieci kanalizacji sanitarnej. Postanowienie to spełnia ustawowe wymogi określone w art. 119 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Odnosząc się do zarzutów zażalenia Kolegium zauważyło, że zaskarżone postanowienie, spełniając wszystkie wymogi ustawowe nie jest dotknięte żadną wadą nieważności. W ocenie organu przesłane wraz z zażaleniem zwrotne potwierdzenie odbioru wysłanej przez żalącego się prośby z dnia 3 października 2016 r. do Spółki A o przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie posiada rangi dowodu w niniejszej sprawie. Przedsiębiorstwo, jako jednostka odpowiedzialna za wykonanie sieci kanalizacyjnej wykonało swój ustawowy obowiązek: wykonało przykanalik doprowadzony na działkę nr [...] wraz ze studzienką czyli stworzyło warunki techniczne do przyłączenia przedmiotowej nieruchomości do zbiorczej sieci kanalizacji sanitarnej, o czym żalący się został poinformowany w odpowiedzi, pismem z dnia 19 października 2016 r. Nie zgadzając się z podjętym rozstrzygnięciem, A. D. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił naruszenie art. 7, 77 i 78 k.p.a., poprzez zaniechanie zebrania wskazywanego przez niego materiału dowodowego i wydanie postanowienia w oparciu o niezweryfikowane twierdzenia obowiązanego do wykonania przyłącza Spółka A. W ocenie Skarżącego przesłanki, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie są fałszywe. W uzasadnieniu skargi A. D. podniósł, że po otrzymaniu wezwania do wykonania tej czynności zwrócił się do Spółki A, by podłączyło ono zlokalizowaną na posesji studzienkę do sieci kanalizacyjnej. Przedsiębiorstwo było zobowiązane do stworzenia warunków technicznych, umożliwiających Skarżącemu przyłączenie nieruchomości do zbiorczej sieci kanalizacyjnej przez wykonanie przykanalików doprowadzonych na działkę nr [...] wraz ze studzienką. Tego przyłącza Przedsiębiorstwo nie wykonało. W żaden sposób nie udzieliło odpowiedzi Skarżącemu na jego prośbę o wykonanie przyłącza, które jest warunkiem podstawowym dla przyłączenia do sieci. Skarżący dodał, że ani Burmistrz, ani Kolegium nie dokonały weryfikacji twierdzeń Spółki A, czy faktycznie przyłącze zostało wykonane. Skarżący stanowczo podkreślił, iż taka czynność nie miała miejsca, a jej brak uniemożliwia mu ostatecznie podłączenie do studzienki. Dalej Skarżący wywiódł, że w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, że: "PWiK w S. jako jednostka odpowiedzialna za wykonanie sieci kanalizacyjnej wykonało swój ustawowy obowiązek: wykonało przykanalik doprowadzony na działkę nr [...] wraz ze studzienką czyli stworzyło warunki techniczne do przyłączenia przedmiotowej nieruchomości do zbiorczej sieci kanalizacyjnej, o czym żalący się został poinformowany przez PWiK pismem znak [...] dnia [...] roku". W ocenie Skarżącego ten fragment uzasadnienia zawiera informacje nieprawdziwe, bowiem do działki o numerze [..], która należy do skarżącego nie zostały doprowadzone przykanaliki, a przyłącze wykonano na działce nr [...], która nie stanowi własności skarżącego. Ponadto Spółka A nigdy nie udzieliło odpowiedzi na jego pismo. Podsumowując Skarżący wskazał, że studzienka zlokalizowana na nieruchomości skarżącego (działka [...]) nie została podłączona za pomocą przykanaliku do instalacji kanalizacyjnej, a organ zaniechał sprawdzenia, czy obowiązane Przedsiębiorstwo wykonało swój obowiązek. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 – j.t. ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – j.t. ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia według kryterium zgodności z prawem, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji wywodził, że została ona wydana z naruszeniem art. 7, 77 i 78 k.p.a., bowiem organ nie dokonał ustaleń w zakresie faktycznego wykonania przez Spółka A przyłącza do sieci kanalizacyjnej i tym samym umożliwienia mu przyłączenia się do sieci. Badanie zasadności tak sformułowanych zarzutów poprzedzać musi wskazanie, że kwestie związane z obowiązkiem przyłączenia nieruchomości Skarżącego do istniejącej sieci kanalizacyjnej były przedmiotem badania zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (wyrok z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Sz 1467/13) jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 30 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 2276/14). Wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2014 r. WSA w S. oddalił skargę A. D. na decyzję Burmistrza z dnia [...] r., którą organ ten nałożył na Skarżącego obowiązek przyłączenia nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków nr [...], obręb K., gmina [...], do istniejącej sieci kanalizacyjnej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r. poz. 250 – j.t. ze zm.), dalej jako "u.c.p.g." Sąd nie podzielił argumentacji Skarżącego odnoszącej się do tego, że nie stworzono mu warunków umożliwiających przyłączenie do sieci kanalizacyjnej, to jest nie doprowadzono przyłącza do granicy jego działki, bowiem z art. 5 tej ustawy nie wynika, aby w trakcie realizacji inwestycji w postaci sieci kanalizacyjnej gmina była zobowiązana wybudować przyłącza również do każdej nieruchomości leżącej wzdłuż jej przebiegu. Sąd wskazał również, że nie jest zasadne powoływanie się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 13 września 2007 r., sygn. akt III CZP 79/07, bowiem Sąd Najwyższy w uchwale tej rozstrzygnął kwestię ponoszenia kosztów za poszczególne odcinki kanalizacji wybudowanej w celu przyłączenia nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej, nie rozstrzygał natomiast kwestii obowiązku przyłączenia nieruchomości do tej sieci. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną A. D. od wyroku WSA w S. z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Sz 1467/13, tym samym istnienie po stronie Skarżącego obowiązku przyłączenia stanowiącej jego własność nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej zostało przesądzone. Oznacza to, że obowiązkiem Skarżącego było zastosowanie się do ostatecznej decyzji Burmistrza z dnia [...] r. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie Burmistrza z dnia [...] r., nakładające na Skarżącego grzywnę w celu przymuszenia do wykonania wskazanego wyżej obowiązku. Zadaniem organów orzekających w tej kwestii było zatem zbadanie, czy zaistniały przesłanki do wydania postanowienia. Poza granicami sprawy pozostają natomiast kwestie związane z zasadnością zobowiązania Skarżącego do przyłączenia się do sieci kanalizacyjnej jak również technicznymi warunkami wykonania tego przyłączenia, to bowiem – o czym była mowa wyżej, stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia Burmistrza z dnia [...] r., a następnie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. i Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zdaniem Sądu ocena ta została dokonana poprawnie. Jak słusznie zauważyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, w niniejszej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2016 r. poz. 599 – j.t. ze zm.), dalej jako "u.p.e.a." Zgodnie z art. 15 § 1 tej ustawy egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. W realiach niniejszej sprawy Burmistrz w dniu [...] r. wystawił upomnienie nr [...], którym wezwał Skarżącego do wykonania obowiązku przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej. Upomnienie zostało Skarżącemu doręczone w dniu 3 października 2016 r. Przed wystawieniem tytułu wykonawczego i wydaniem zaskarżonego postanowienia Burmistrz sprawdził, czy obowiązek został wykonany i dopiero ustalenie, że Skarżący nie zastosował się do upomnienia stało się podstawą nałożenia grzywny w celu przymuszenia. W świetle powyższych okoliczności nie ulega wątpliwości, że działanie organu znajdowało oparcie w obowiązujących przepisach prawa, przy czym, wbrew wywodom Skarżącego, organ nie miał obowiązku prowadzić postępowania dowodowego w zakresie tego, czy Skarżącemu zapewniono techniczne warunki przyłączenia do sieci kanalizacyjnego, to bowiem zostało już rozstrzygnięte w innym postępowaniu. Organ prawidłowo zinterpretował przesłanki nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 119 u.p.e.a. Zaskarżone postanowienie zawiera wymagane elementy, stosownie do art. 122 § 2 u.p.e.a. Nie doszło zatem do naruszenia wskazywanych przez Skarżącego przepisów postępowania administracyjnego, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Z tych względów Sad, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.