II SA/Sz 422/18

PostanowienieWSA w Szczecinie2018-06-08

Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych jest dopuszczalne, gdy postanowienie to uruchamia postępowanie naprawcze i nie stanowi samo w sobie podstawy do rozbiórki obiektu?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, uznając, że przepis art. 61 § 3 PPSA nie ma zastosowania do tego typu postanowień. Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych nie jest decyzją kończącą postępowanie, a jedynie uruchamia procedurę naprawczą. Wstrzymanie jego wykonania oznaczałoby przyzwolenie na dalsze prowadzenie prac mimo samowoli budowlanej. Potencjalne trudne do odwrócenia skutki mogą wynikać z wykonania decyzji o nakazie rozbiórki, a nie z samego postanowienia o wstrzymaniu robót.
Stan faktyczny
Spółka A wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wstrzymujące roboty budowlane przy budowie stacji bazowej telefonii komórkowej z powodu braku pozwolenia na budowę. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, wskazując, że może to doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków w postaci wydania ostatecznej decyzji rozbiórkowej. Wskazała również na toczące się postępowanie w sprawie decyzji rozbiórkowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A. w sprawie z jej skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Spółka A wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. sygn. akt: [...] utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. znak: [...] wstrzymujące roboty budowlane prowadzone przez Spółkę A bez wymaganego pozwolenia na budowę, przy budowie stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...] K. N. Mobil wraz z zasilaniem na działce nr [...] obręb N. gmina K. oraz nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia do dnia 28 marca 2018 r. zaświadczenia o zgodności budowy stacji bazowej z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy, czterech egzemplarzy projektu budowlanego oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W piśmie z dnia 24 maja 2018 r. strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie skarżąca wskazała, iż decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał rozbiórkę stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...] K. N. tylko z tego względu, że skarżąca nie zrealizowała zobowiązania wynikającego z zaskarżonego postanowienia. Skarżąca nadmieniła, iż wywiedziono odwołanie od przedmiotowej decyzji, niemniej jednak musi liczyć się z tym, że odwołanie nie zostanie uwzględnione, a decyzja o nakazie rozbiórki stanie się ostateczna. W ocenie skarżącej, brak wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci wydania ostatecznej decyzji rozbiórkowej. Zdaniem skarżącej wskutek rozpoznania skargi w niniejszej sprawie możliwym jest uchylenie zaskarżonego postanowienia, co z kolei spowoduje bezzasadność decyzji rozbiórkowej, której to wzruszenie możliwe będzie jedynie wskutek wznowienia postępowania. Wskazała także, iż brak wstrzymania wykonalności rzeczonego postanowienia może doprowadzić do jednoczesnego prowadzenia dwóch postępowań w tej samej sprawie (jednego zakończonego decyzją rozbiórkową i drugiego w związku z ewentualnym uchyleniem postanowienia i skierowaniem sprawy do ponownego rozpoznania). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017 r., poz. 1369) – w skrócie "p.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Obowiązek wykazania przesłanek wynikających z powyższego przepisu ciąży na wnioskodawcy i dlatego też, aby sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wnioskodawca musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności świadczących o zasadności wstrzymania, popartych faktami oraz stosownymi dowodami. Nie jest wystarczające zatem samo złożenie wniosku, czy wskazanie w uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie jego wykonywania. Sąd zauważa, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia jest zamknięty. Oznacza to, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, zaś kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia, a więc prawidłowości zastosowania przez organ przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, Sąd dokona dopiero po przeprowadzeniu rozprawy. W ocenie Sądu trudno znaleźć zastosowanie przepisu zawartego w art. 61 § 3 p.p.s.a. do postanowienia wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych oraz nakładającego na inwestora obowiązek dostarczenia do organu szereg dokumentów. Zauważyć należy, że wykonalność zaskarżonego postanowienia może być rozumiana w dwóch aspektach. Pierwszy odnosi się do kwestii wstrzymania prowadzonych robót budowlanych. W tym zakresie zauważyć należy, że postanowienie to nie ma charakteru kończącego postępowanie i załatwiającego co do istoty kwestię legalizacji. Celem wstrzymania prowadzenia robót jest w istocie rozważenie przez organ jakie nakazy, względnie zakazy w odniesieniu do prowadzonej budowy powinny zostać wydane. Dopiero skutkiem wydania zaskarżonego postanowienia będzie przeprowadzenie przez organ pierwszej instancji postępowania w przedmiocie legalizacji wykonanych robót budowlanych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Lu 811/11). Oznacza to, że nie można wstrzymać wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, ponieważ wydanie takiego postanowienia dopiero uruchamia tryb postępowania naprawczego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 1342/13, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 stycznia 2018 r. sygn. II SA/Gd 66/18). Co więcej, wstrzymanie wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych stanowiłoby w istocie przyzwolenie na dalsze prowadzenie prac przez inwestora mimo samowoli budowlanej. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie skarżąca powołuje się na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. którą to nakazano rozbiórkę stacji bazowej telefonii komórkowej z uwagi na niezrealizowanie obowiązków wynikających z zaskarżonego postanowienia. Nadmienić zatem należy, iż postanowienie będące przedmiotem skargi nie stanowi samo w sobie podstawy rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu. Skarżąca chcąc zapobiec rozbiórce winna skorzystać z dostępnych środków odwoławczych i kwestionować decyzję o nakazie rozbiórki. Niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków nie wiążę się bowiem bezpośrednio z wykonaniem zaskarżonego postanowienia, lecz dopiero z wykonaniem decyzji o nakazie rozbiórki. Wydanie postanowienia wstrzymującego roboty budowlane i brak wykonania obowiązków z niego wynikających doprowadziło jedynie do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę. Ewentualne zaś niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków może zaś wynikać z wykonania wspomnianej decyzji rozbiórkowej. Zauważyć przy tym należy, iż sam skarżący wskazał na fakt wniesienia odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę. W ocenie Sądu za wstrzymaniem wykonania skarżonego postanowienia nie przemawia także toczące się postępowanie w zakresie decyzji rozbiórkowej. Nadmienić należy, iż skarżącej będzie przysługiwało prawo wywiedzenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego od decyzji wydanej w wyniku rozpoznania odwołania od decyzji rozbiórkowej. Co więcej z wniosku nie sposób wywieść na czym dokładnie miałyby polegać trudne do odwrócenia skutki związane z zakończeniem postępowania w przedmiotowej sprawie i równoległego postępowania dotyczącego nakazu rozbiórki. W tym zatem aspekcie skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia wspomnianej przesłanki. Nadto wbrew twierdzeniom skarżącej toczące się równolegle postępowanie w przedmiocie nakazu rozbiórki nie jest postępowaniem toczącym się w tej samej sprawie. Drugi aspekt wykonalności zaskarżonego postanowienia odnosi się do nałożonych na inwestora obowiązków. Na gruncie niniejszej sprawy obowiązek taki stanowi konieczność przedłożenia wskazanych przez organ dokumentów i złożenia oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Mając na uwadze, iż termin do wykonania wspominanych obowiązków, zakreślony w zaskarżonym postanowieniu już upłynął, stwierdzić należy, iż w tym zakresie postanowienie nie posiada już przymiotu wykonalności i nie jest związane z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody ani też nie spowoduje trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślenia także wymaga, że rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie jest w żaden sposób uzależnione od oceny zasadności skargi. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło