II SA/Sz 457/09

WyrokWSA w Szczecinie2009-08-12

Skład orzekający: Iwona Tomaszewska, Barbara Gebel, Grzegorz Jankowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku zatrzymania prawa jazdy z powodu upływu terminu jego ważności, można ubiegać się o wydanie wtórnika tego dokumentu, czy też należy wystąpić o zwrot zatrzymanego prawa jazdy?
Ratio decidendi
W przypadku zatrzymania prawa jazdy z powodu upływu terminu jego ważności, nie można ubiegać się o wydanie wtórnika dokumentu, który już nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Należy wystąpić o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a następnie, jeśli jest to wymagane, zdać egzamin sprawdzający kwalifikacje. Wydanie wtórnika dokumentu zatrzymanego i utraconego ważności prowadziłoby do obejścia prawa.
Stan faktyczny
Skarżący A.R. złożył wniosek o wydanie wtórnika prawa jazdy kat. B, ponieważ jego prawo jazdy zostało zatrzymane z powodu upływu terminu ważności. Organ pierwszej instancji odmówił wydania wtórnika, uznając, że należy ubiegać się o zwrot zatrzymanego dokumentu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, argumentując, że wtórnik dokumentu, który utracił ważność i został zatrzymany, nie może zostać wydany. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc, że spełnił wszystkie wymogi formalne do wydania wtórnika.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia NSA Grzegorz Jankowski, Protokolant Krzysztof Chudy, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2009r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania wtórnika prawa jazdy oddala skargę Decyzją z dnia [...] znak: [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] przez Głównego Specjalistę w Biurze Obsługi Interesantów Urzędu Miasta [...], odmówiono A.R. wydania wtórnika prawa jazdy kat. B. W uzasadnieniu decyzji wskazane zostało, iż w dniu [...] organ I instancji otrzymał informację z Komendy Powiatowej Policji w [...] o zatrzymaniu A. R. prawa jazdy wraz z dokumentem kat. B nr [...] seria F nr [...], który to dokument był ważny do dnia [...]. Na tej podstawie organ I instancji, w dniu [...], wydał decyzję orzekającą o zatrzymaniu prawa jazdy. Okoliczności te, według organu I instancji, dają podstawy do twierdzenia, iż obecnie A. R. powinien ubiegać się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a nie o wydanie wtórnika, czego zażądał swoim wnioskiem wszczynającym postępowanie przed organem I instancji. Od decyzji tej umocowany do reprezentowania strony ojciec – Z. R., złożył w dniu [...] pismo zatytułowane "zażalenie", które z uwagi na jego treść zostało przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] potraktowane jako odwołanie od decyzji organu I instancji. W odwołaniu podniesiono, iż "Strona nie jest obciążona określonymi kategoriami prawnymi przewidzianymi w Kodeksie Karnym, Kodeksie Wykroczeń oraz w Ustawie prawo o ruchu drogowym - stan faktyczny nieodebranie prawa jazdy od organu administracji. Strona nie została pozbawiona prawa jazdy na określony z góry czas dłuższy niż 1 rok na mocy żadnego indywidualnego rozstrzygnięcia sądowego czy administracyjnego, a tylko nie wykonała swojego uprawnienia do uzyskania wtórnika po uzyskaniu aktualnego orzeczenia lekarskiego.". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] numer [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium ustaliło, iż A. R. w dniu [...] zostało zatrzymane prawo jazdy z uwagi na upływ terminu ważności tego dokumentu. Zatrzymane prawo jazdy ważne było do dnia [...] Organ I instancji informację o zatrzymaniu prawa jazdy otrzymał w dniu [...] z Komendy Powiatowej Policji w [...]. Okoliczność ta stanowiła dla organu I instancji podstawę do wydania, w dniu [...], decyzji orzekającej o zatrzymaniu stronie prawa jazdy. W dniu [...] A. R. złożył wniosek o wymianę prawa jazdy kat. B nr [...] blankiet seria F nr [...], dołączając do tego wniosku orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...], potwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii B, dowód uiszczenia opłaty za wydanie dokumentu oraz pokwitowanie zatrzymania prawa jazdy. Pismem z dnia [...] organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego, przy czym stwierdził, iż wniosek strony o wymianę prawa jazdy należy potraktować jako wniosek o wydanie zatrzymanego prawa jazdy i w tej właśnie sprawie postępowanie zostało wszczęte. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego organ I instancji w dniu [...] wydał decyzję znak: [...], którą odmówił wydania zatrzymanego prawa jazdy. Od decyzji organu I instancji strona w zakreślonym prawem terminie złożyła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], które decyzją z dnia [...] znak: [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja została wydana niezgodnie z wnioskiem strony, zatem naruszony został przepis art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nakazujący organowi prowadzącemu postępowanie kierować się żądaniem strony, a w razie wątpliwości co do treści tego żądania - ustalenie treści żądania, która to treść wyznacza rodzaj sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego. Pismem z dnia [...] organ I instancji zwrócił się do strony o zajęcie stanowiska w sprawie treści złożonego żądania zawartego we wniosku z dnia [...], tj. "czy strona zmieni swoje żądanie z wymiany prawa jazdy na podstawie art. 150 na żądanie zwrotu zatrzymanego prawa jazdy.". A. R. pismem z dnia [...] (wpływ do organu I instancji: [...]) poprosił o wszczęcie procedury wymiany prawa jazdy. Organ I instancji wezwał stronę w dniu [...] do uzupełnienia braków formalnych w postaci uiszczenia opłaty ewidencyjnej. Wezwaniu temu strona uczyniła zadość. W dniu [...] do A. R. zostało skierowane "Pismo w sprawie wymiany prawa jazdy" (znak sprawy: [...]), w którym przedstawione zostały obowiązujące przepisy prawa materialnego, argumenty organu I instancji, opisany został również stan faktyczny sprawy. Ostatecznie organ I instancji stwierdził, że "Wobec powyższego w przedmiotowej sprawie wydano pisemną odmowę wydania prawa jazdy a nie wydano decyzji w tym zakresie. Pismo to strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia [...] (sygn. akt [...]) skargę odrzucił. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że pismo Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stanowi w istocie merytoryczną decyzję organu I instancji, zawiera bowiem podstawowe elementy decyzji przewidziane w art. 107 § 1 Kpa. W konsekwencji więc strona, przed wniesieniem skargi do Sądu, powinna skorzystać z przewidzianych prawem środków odwoławczych (odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]), czego jednak nie uczyniła. Z tego powodu Sąd uznał wniesienie skargi za niedopuszczalne i postanowił ją odrzucić. W uzasadnieniu postanowienia Sąd zwrócił jednocześnie uwagę, że niedopełnienie obowiązku poinformowania strony o przysługujących jej środkach odwoławczych może stanowić dla strony podstawę wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Postanowienie Sądu strona odebrała w dniu [...] A. R. prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania złożył w dniu [...], a zatem po 14 dniach od powzięcia informacji o ustaniu przyczyny uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia [...] Kolegium odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania z uwagi na przekroczenie ustawowego siedmiodniowego terminu na dokonanie tej czynności. Do organu I instancji w dniu [...] wpłynął pocztą wniosek A. R. o wymianę prawa jazdy i wydanie wtórnika z powodu utraty dokumentu i zmiany terminu ważności. A. R. upoważnił swojego ojca – Z. R. do występowania w jego imieniu w przedmiotowej sprawie, podał adres do korespondencji oraz wskazał, że wymagane prawem załączniki znajdują się w Urzędzie Miejskim. Zwrócił się także o wydanie kserokopii prawa jazdy kat. B nr [...]. Jak wynika z notatki służbowej sporządzonej w dniu [...], pełnomocnik A. R. w tym właśnie dniu wycofał żądanie wymiany prawa jazdy. Stwierdzić zatem należy, iż do rozpatrzenia przez organ I instancji pozostało żądanie strony wydania wtórnika prawa jazdy. W tym właśnie zakresie orzekł organ I instancji decyzją, od której strona odwołała się. Decyzja ta została wydana została między innymi na podstawie przepisów art. 98 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tymi przepisami, osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem jest obowiązana niezwłocznie zawiadomić starostę o utracie prawa jazdy, pozwolenia do kierowania tramwajem, o zniszczeniu tych dokumentów w stopniu powodującym ich nieczytelność, a także zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych w nich zawartych (ust. 1). W sytuacji, o której mowa w ust. 1, starosta, na wniosek osoby uprawnionej, wydaje za opłatą wtórnik dokumentu pod warunkiem: 1) złożenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, oświadczenia o utracie dokumentu; 2) zwrotu zniszczonego dokumentu albo 3) zwrotu dokumentu wymagającego zmiany danych (ust. 2). Zdaniem Kolegium, w sprawie zastosowanie znajduje również przepis § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami, a nie powołane w podstawie prawnej decyzji organu I instancji przepisy § 7 ust. 1 pkt 1 lit. d i pkt 4 lit.a rozporządzenia. Wskazać bowiem należy, że rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 29 grudnia 2008 r. (Dz. U. z 2009 r. Nr 9, poz. 46) z dniem 6 lutego 2009 r., zmienione zostało rozporządzenie w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami. Tak więc Kolegium, rozpatrując odwołanie strony, zastosowało przepisy obowiązujące w dacie orzekania. Wskazany wyżej przepis § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury stanowi, że prawo jazdy lub pozwolenie albo wtórnik tych dokumentów wydaje się po otrzymaniu od osoby ubiegającej się o wydanie wtórnika prawa jazdy lub pozwolenia: a) dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f - czyli wniosku, dowodu uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy lub pozwolenia oraz fotografii, b) dokumentu, o którym mowa w pkt 1 lit. c - czyli orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o ile jest ono wymagane], jeżeli zmiana dotyczy daty ważności uzyskanego uprawnienia, c) kserokopii posiadanego prawa jazdy lub pozwolenia, jeżeli wydanie dokumentu następuje w wyniku zmiany danych. W rozpatrywanej sprawie stwierdzić należy, że strona dołączyła wszystkie wymagane prawem dokumenty, czego zresztą organ I instancji nie kwestionuje. Zdaniem organu odwoławczego, istotną w sprawie jest jednak okoliczność, że stronie prawo jazdy zostało zatrzymane decyzją z dnia [...]. Skoro tak, to strona nie może ubiegać się o wydanie wtórnika, lecz powinna była złożyć wniosek o wydanie zatrzymanego prawa jazdy. Wydanie wtórnika w przypadku zatrzymania prawa jazdy byłoby bowiem bezzasadne chociażby z tego powodu, że nie można wydać wtórnika dokumentu zatrzymanego. W takim przypadku strona posługiwałaby się bowiem wtórnikiem dokumentu zatrzymanego, co doprowadziłoby do absurdu prawnego. W tej sytuacji, Kolegium zwróciło uwagę na treść przepisu art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Przepis ten stanowi, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba ubiegająca się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia do kierowania tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający 1 rok. Z kolei, w myśl art. 114 ust. 4 powołanej ustawy, w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2, dokument stwierdzający uprawnienie do kierowania pojazdem wydaje się po zdaniu. przez osobę ubiegającą się o jego wydanie, odpowiedniego do rodzaju uprawnienia, egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje. Strona w odwołaniu od decyzji organu I instancji podniosła, że "nie została pozbawiona prawa jazdy na określony z góry czas dłuższy niż 1 rok na mocy żadnego indywidualnego rozstrzygnięcia sądowego czy administracyjnego, a tylko nie wykonała swojego uprawnienia do uzyskania wtórnika po uzyskaniu aktualnego orzeczenia lekarskiego". W tym miejscu Kolegium wskazało na tezę wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 21 maja 2008 r. (sygn. akt "SA/Bk 57/08), w której sąd stwierdził: "Przepis art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym wyraźnie wskazuje, iż ponownemu egzaminowi podlega osoba, której prawo jazdy cofnięto "na okres przekraczający jeden rok". Warunek ten ma charakter normatywny (prawny), a nie faktyczny, co oznacza, iż cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami na okres przekraczający rok, po upływie którego to okresu osoba ubiegająca się o przywrócenie uprawnień jest zobowiązana poddać się egzaminowi, powinien wyraźnie wynikać z treści decyzji. Osoba, której cofnięto, czyli orzeczono cofnięcie prawa jazdy na okres krótszy niż rok lub równy jednemu rokowi, nie podlega pod dyspozycję powyższego przepisu niezależnie od faktycznego czasu trwania okresu nieposiadania uprawnień wynikającego z cofnięcia. Natomiast z mocy art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. b tej ustawy kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlegają osoby, którym zatrzymano prawa jazdy i faktyczny okres nieposiadania uprawnień (z powodu zatrzymania prawa jazdy) przekroczył rok czasu - niezależnie od przyczyn tego stanu rzeczy.". Organ odwoławczy stwierdził, iż w rozpoznawanej sprawie mamy właśnie do czynienia z sytuacją określoną przepisem art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Strona bowiem, z powodu zatrzymania prawa jazdy, uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi nie posiadała faktycznie przez okres przekraczający jeden rok. Aby zatem mogła otrzymać zatrzymane prawo jazdy, musi zdać odpowiedni dla danej kategorii prawa jazdy egzamin państwowy i przedłożyć zaświadczenie o zdaniu tego egzaminu. Dopiero ten dokument, dołączony do pozostałych, wyżej wymienionych, będzie stanowił podstawę wydania prawa jazdy. W każdym innym przypadku organ I instancji nie może zatrzymanego prawa jazdy wydać. Powyższa decyzja została zaskarżona przez A. R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...]. Pełnomocnik skarżącego przedstawił stan faktyczny sprawy, a nadto podniósł, iż uzyskał opinię prawną Centrum Edukacji Prawnej – Studenckiej Poradni Prawnej Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] i stan prawny przedstawiony w tej opinii. Z opinii tej wynika, że skoro strona nie jest w posiadaniu prawa jazdy - bowiem zostało zatrzymane - nie może spełnić dyspozycji art.98 ust.2 pkt 2 i 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym, może jednak złożyć oświadczenie o utracie dokumentu (jest zatrzymane, a więc nie jest w posiadaniu strony) – o którym mowa w pkt 1 i będzie to wystarczające dla wydania wtórnika prawa jazdy. Wniosek taki płynie z faktu, że w przepisie użyto funktora "albo", co wskazuje na zastosowanie alternatywy rozłącznej, czyli należy spełnić tylko jeden z trzech warunków przewidzianych w tym przepisie. Ponadto do złożenia wniosku o wydanie wtórnika prawa jazdy potrzebna jest jedynie kserokopia prawa jazdy, a taką kserokopię skarżący uzyskał. W skardze przytoczono też tezę wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 866/06: "Nie sposób podzielić stanowiska strony skarżącej, reprezentującej pogląd, iż pozbawienie prawa jazdy w rozumieniu powyższego przepisu (art.114 ust.1 pkt 2 lit.b ustawy Prawo o ruchu drogowym ) odnosi się do rzeczywistego okresu pozbawienia kierowcy posiadanego prawa jazdy, a nie okresu wynikającego z orzeczonego wobec kierowcy środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Zdaniem Sądu, w tym składzie, przez zwrot – pozbawienie prawa jazdy – zawarty w cytowanym przepisie- należy rozumieć określone kategorie prawne przewidziane w Kodeksie karnym i w Kodeksie wykroczeń oraz w ustawie Prawo o ruchu drogowym, a nie stany faktyczne jak na przykład nieodebranie prawa jazdy od organu administracji". Strona nie została pozbawiona prawa jazdy na określony czas dłuższy niż 1 rok na mocy żadnego indywidualnego rozstrzygnięcia sądowego czy administracyjnego, a tylko nie wykonywała swojego uprawnienia do uzyskania wtórnika po uzyskaniu aktualnego orzeczenia lekarskiego. W związku z tym, zdaniem skarżącego, należy uznać, zgodnie z ustalonym znaczeniem, że norma zawarta w art.114 ust.1 pkt 2 lit.b nie znajduje wobec niego zastosowania, co sprawia, że strona nie musi zdawać ponownego egzaminu na prawo jazdy, a jedynie powinna uzyskać wtórnik prawa jazdy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i dodając, że z treści art.98 ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika, iż "wtórnik" to duplikat dokumentu pozostającego w obiegu prawnym, potwierdzającego posiadanie stosownych uprawnień. Skoro więc prawo jazdy A. R. utraciło ważność z dniem [...], to w dniu [...] tj. w dacie złożenia wniosku o wydanie wtórnika rzeczonego prawa jazdy, A. R. uprawnień do kierowania pojazdem nie posiadał. Oznacza to, że w obrocie prawnym nie funkcjonował, w dacie złożenia wniosku przez stronę, dokument uprawnienia te potwierdzający. Ponadto zdaniem organu, rozważania skargi związane z interpretacją pojęć "pozbawienie prawa jazdy na określony czas", "zatrzymanie prawa jazdy" nie mogą być przedmiotem badania niniejszej sprawie, bowiem nie dotyczą postępowania z wniosku strony o wydanie wtórnika prawa jazdy. Postępowania tego nie dotyczy również kwestia czasu, w jakim rzeczone prawo jazdy pozostawało w posiadaniu organu, skoro utraciło ono ważność [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd nie dokonuje więc kontroli aktów lub czynności pod względem słusznościowym. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm.). Skarga jest nieuzasadniona, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z art.98 ust.1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz.908 z późn.zm.) osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem jest obowiązana niezwłocznie zawiadomić starostę o utracie prawa jazdy, pozwolenia do kierowania tramwajem, o zniszczeniu tych dokumentów w stopniu powodującym ich nieczytelność, a także zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych w nich zawartych. Ustęp 2 tego przepisu stanowi, iż w sytuacji, o której mowa w ust. 1, starosta, na wniosek osoby uprawnionej, wydaje za opłatą wtórnik dokumentu pod warunkiem: 1) złożenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, oświadczenia o utracie dokumentu; 2) zwrotu zniszczonego dokumentu albo 3) zwrotu dokumentu wymagającego zmiany danych. Z utratą dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdem mamy do czynienia wówczas, gdy jego posiadacz zostaje pozbawiony dysponowania nim; może to nastąpić w razie jego kradzieży, przywłaszczenia, zgubienia, ukrycia przez inną osobę itp. Zniszczenie prawa jazdy, pozwolenia do kierowania tramwajem lub świadectwa kwalifikacji polega na jego fizycznym unicestwieniu lub na tak znacznym uszkodzeniu, że dokument faktycznie przestaje istnieć. Natomiast jeśli chodzi o zmiany w stanie faktycznym, to tylko o te, które zawarte są w prawie jazdy - może wchodzić w grę zmiana nazwiska lub imienia, adresu zamieszkania, okresu ważności. Skarżący podnosi w skardze, iż dokumentem wystarczającym do wydania wtórnika jest kserokopia prawa jazdy. Należy zwrócić uwagę, iż co prawda § 5 ust.1 pkt 3 lit.c rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz.U. Nr 24, poz.215 z późn.zm.) stanowi, iż " Prawo jazdy lub pozwolenie albo wtórnik tych dokumentów wydaje się w następujących przypadkach, po otrzymaniu od osoby ubiegającej się o wydanie wtórnika prawa jazdy lub pozwolenia kserokopii posiadanego prawa jazdy lub pozwolenia, jeżeli wydanie dokumentu następuje w wyniku zmiany danych", jednakże, zdaniem Sądu, dotyczy to etapu wstępnego związanego z wydaniem wtórnika prawa jazdy, a mianowicie etapu złożenia wniosku. Art.98 ust.2 pkt 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym jednoznacznie stanowi, iż warunkiem uzyskania wtórnika jest zwrot dokumentu wymagającego zmiany danych. Do zwrotu dokumentu dotychczas posiadanego nawiązuje także § 8 ust.1 pkt 1 ww. rozporządzenia regulujący sposób wydawania uprawnionej osobie dokumentu prawa jazdy. Skarżący nie może dokonać zwrotu dotychczas używanego prawa jazdy, bowiem organ I instancji, w dniu 15 grudnia 2006 r., wydał decyzję orzekającą o zatrzymaniu prawa jazdy A. R., a skarżący dotychczas nie wystąpił o jego zwrot. Należy zwrócić uwagę, iż "wtórnik" to duplikat dokumentu pozostającego w obiegu prawnym, inaczej drugi egzemplarz danego dokumentu. Prawo jazdy jest dokumentem potwierdzającym posiadanie stosownych uprawnień. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko organu odwoławczego zawarte w odpowiedzi na skargę, iż skoro prawo jazdy A.R. utraciło ważność z dniem [...], to w dniu [...] tj. w dacie złożenia wniosku o wydanie wtórnika rzeczonego prawa jazdy, A. R. uprawnień do kierowania pojazdem nie posiadał. Oznacza to, że w obrocie prawnym nie funkcjonował, w dacie złożenia wniosku przez stronę, dokument uprawnienia te potwierdzający, stąd nie mógł zostać wydany wtórnik tego dokumentu. Wszelkie działania polegające na uznaniu, że zatrzymany dokument prawa jazdy (które utraciło ważność) został utracony i wystarczy otrzymać wtórnik by odzyskać uprawnienia, prowadziłyby do obejścia prawa, a tym samym byłyby działaniami pozaprawnymi. Zgodnie z art.138 ust.1 ustawy Prawo o ruchu drogowym decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadkach określonych w art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. d i g (gdy upłynął termin ważności prawa jazdy, nastąpiło przekroczenie przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego), wydaje starosta, a zwrot zatrzymanego prawa jazdy następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania, z zastrzeżeniem art. 114 ust. 4 (art.138 ust.2 ). Skarżący, aby więc odzyskać zatrzymany dokument prawa jazdy, powinien wystąpić do starosty o jego zwrot. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...], na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło