II SA/Sz 488/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 października 2009 r. sprawy ze skargi B. B. na rozkaz personalny Komendanta Policji z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę Komendant Miejski Policji rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...]r., wydanym na podstawie art. 41 ust. 3 w związku z art. 42 ust. 2, 5-6, art. 45 ust. 3, art. 110 ust. 1-3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), policjanta w służbie przygotowawczej – B. B. zwolnił ze służby w Policji z dniem [...]r. Na podstawie art. 108 § 1 kpa decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności. Organ w uzasadnieniu decyzji zawarł ustalenia faktyczne, z których wynika, że rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...]r. Nr [...] B. B. została zwolniona ze służby. Rozkaz ten uchylony został wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 31 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 249/07, a skarga kasacyjna wniesiona od tego wyroku oddalona została wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2008 r. sygn. akt I OSK 1800/07. Komendant Miejski Policji rozkazem personalnym z dnia [...]r. Nr [...]przywróconą do służby policjantkę mianował na stanowisko równorzędne z dniem [...]r. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji jeżeli zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy. Ponadto Komendant wskazał, że pomimo wydania prawomocnego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 28 listopada 2008 r. przywracającego zwolnioną policjantkę do służby, nie zgłosiła ona po tej dacie, gotowości do jej podjęcia, co z konsekwencji skutkowało rozwiązaniem stosunku służbowego. Organ I instancji zaznaczył, że zwolniona policjantka uprawniona jest do świadczeń pieniężnych określonych w art. 114 ust. 1-2 ustawy o Policji oraz nagrody rocznej za rok [...] r. B. B. nie zgadzając się z tym rozkazem personalnym wniosła odwołanie sporządzone [...]r. domagając się uchylenia zaskarżonego rozkazu. Z uzasadnienia odwołania wynika, że strona kwestionuje zgodność rozkazu z prawem i stanem faktycznym. W jej ocenie, wyrok w sprawie II SA/Sz 249/07 nie tyle przywrócił ją do służby, lecz uchylił rozkaz bezprawnie zwalniający z tej służby i wskazał, że bezprawny rozkaz nie podlega wykonaniu. Skutkiem wyroku – zdaniem strony - jest to, że nigdy nie wydalono jej ze służby, zatem bezzasadnie rozwiązano stosunek pracy z uwagi na niestawienie się do pracy we wskazanym terminie. Ponadto strona stwierdziła, że po upływie okresu zawieszenia tj. od dnia [...]r. była i jest nadal policjantką i za cały ten okres pracy przysługiwało jej wynagrodzenie oraz nagroda roczna za [...]r. w pełnej wysokości. Komendant Wojewódzki Policji rozkazem personalnym Nr [...]z dnia [...]r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania – uchylił zaskarżony rozkaz w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji i wyznaczył nową datę rozwiązania stosunku służby na dzień [...]r., utrzymując w mocy w pozostałej części zaskarżony rozkaz. W uzasadnieniu organ II instancji dokonał ustaleń faktycznych zgodnie z wyżej przedstawionymi faktami, a ponadto wskazał, że brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego rozkazu w całości. Komendant powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 1999 r. sygn. akt II SA 459/99) zaznaczył, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego uchylający decyzję o zwolnieniu reaktywuje stosunek służbowy i wywołuje skutki ex nunc- na przeszłość, zatem nietrafne jest stanowisko strony, że stosunek służbowy nigdy nie został rozwiązany. Organ odwoławczy stwierdził, że Komendant Miejski Policji słusznie rozwiązał stosunek służbowy, gdyż B. B. nie złożyła w ciągu 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2008r. oświadczenia o gotowości do niezwłocznego podjęcia służby. Zaniechanie dokonania tej czynności przez policjantkę obligowało zatem organ do wydania decyzji o zwolnieniu. Dalej Komendant wyjaśnił, że znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie B. B., że oczekuje na wyznaczenia terminu i miejsca stawienia się do służby, zostało złożone po doręczeniu rozkazu personalnego o zwolnieniu z dnia [...]r., a więc z uchybieniem terminu, o którym mowa wyżej. W dniu [...]r. strona oświadczyła, że nie jest zainteresowana dalszym pełnieniem służby w Policji, co potwierdzają notatki służbowe z dnia [...]r. oraz [...]r. znajdujące się w aktach administracyjnych. Ponadto organ wskazał, że uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej daty zwolnienia i wyznaczył nową datę na dzień [...]r., gdyż w tym dniu doręczony rozkaz personalny organu I instancji, zgodnie z art. 110 kpa, wszedł w życie. B. B. zaskarżyła wyżej opisaną decyzję ostateczną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zarzucając jej błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji poprzez uznanie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 249/07 przywrócił policjantkę do służby oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 42 ust. 1 ustawy o Policji. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie od Komendanta Wojewódzkiego Policji na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżącą ponowiła argumentację, jak poprzednio podniesioną w odwołaniu dodatkowo wskazując na błędną interpretację art. 42 ust. 1 ustawy o Policji. Zdaniem skarżącej okres 7 dni, o którym mowa w tym przepisie powinien być liczony od momentu doręczenia skarżącej rozkazu o przywróceniu do pracy, a nie – jak wskazuje organ odwoławczy- od momentu ogłoszenia lub doręczenia odpisu wyroku sądu administracyjnego. Skarżąca wyjaśniła, że niezwłocznie po odebraniu rozkazu personalnego, złożyła oświadczenie o tym, że oczekuje na wyznaczenie terminu i miejsca stawienia się do służby. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozkazie personalnym . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stawiany skargą zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji jest niezasadny. Zarzut ten opiera się na wadliwej interpretacji znaczenia prawnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Szczecinie z dnia 31 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Sz 249/07 w zakresie reaktywowania stosunku służbowego skarżącej. Stanowisko skarżącej, że wyrok ten uchyla ostateczny rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji [...]r. Nr [...]oraz stwierdza, że uchylony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu "nie tyle przywracał B. B. do pracy, co orzeka o tym, że nigdy jej ze służby nie wydalono" jest bezprzedmiotowy w niniejszej sprawie. Kwestia oceny tego wyroku i jego uzasadnienia dla reaktywacji stosunku służbowego skarżącej została wyjaśniona w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 października 2008 r. sygn. akt II SA/Sz 487/09 w sprawie ze skargi B. B. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...]r. Nr [...]w przedmiocie przywrócenia do służby. W sprawie niniejszej skarżąca zarzut ten powiela. Przypomnieć jedynie wypada, że uchylenie prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby stanowi reaktywację stosunku służbowego uprzednio zwolnionego policjanta bez potrzeby wydawania odrębnej decyzji o przywróceniu go do służby, a skutkiem takiego stanu rzeczy jest konieczność wydania decyzji opartej na art. 42 ust. 1 ustawy celem mianowania przywróconego do służby policjanta na stanowisko równorzędne, co było – jak to już wyżej zostało zasygnalizowane - przedmiotem decyzji ostatecznej zaskarżonej do sądu w sprawie II SA/Sz 487/09. Wyrok taki nie wywiera skutku ex tunc, gdyż skutek taki wywiera jedynie wyrok stwierdzający nieważność decyzji (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 1999 r. sygn. akt II SA 459/99, LEX nr 47392). W sprawie niniejszej kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, aczkolwiek wiąże się z powyższą sprawą o sygn. akt II SA/Sz 487/09, to nie może wkraczać w zakres kontroli sądowej, wywołanej skargą na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia z dnia [...]r. Nr [...]. W przeciwnym wypadku, sąd dokonałby po raz wtóry kontroli legalności tej samej decyzji. Argumentacja skargi odnosząca się do drugiego z podniesionych w skardze zarzutów tj. naruszenia art. 42 ust. 2 ustawy o Policji także jest chybiona. Zgodnie z tym przepisem, stanowiącym materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia, jeżeli zwolniony policjant w ciągu 7 dni od przywrócenia do służby nie zgłosi gotowości niezwłocznego jej podjęcia, stosunek służbowy ulega rozwiązaniu na podstawie art. 41 ust. 3. Według strony skarżącej, kwestionującej ustalenie organu, co do daty, od której należy liczyć bieg 7-dniowego terminu przewidzianego w art. 42 ust. 2 ustawy do złożenia przez policjanta, oświadczenia o gotowości do niezwłocznego podjęcia służby, termin ten należy liczyć od momentu doręczenia rozkazu o przywróceniu do służby. Zdaniem sądu stanowisko to, aczkolwiek prezentowane jest w komentarzu do art. 42 ustawy o Policji W. Kotowskiego ("Ustawa o Policji. Komentarz" ABC 2008 wyd. II), a to jednak nie jest trafne. Jak już była o tym mowa wyżej, "przywrócenie" policjanta do służby w ujęciu art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, jest wynikiem wyroku sądu administracyjnego uchylającego rozkaz personalny o zwolnieniu policjanta ze służby. Reaktywowanie w następstwie takiego wyroku stosunku służbowego powoduje zbędność wydania decyzji o przywróceniu do służby. W takim razie dla ustalenia od kiedy należy liczyć bieg terminu 7-dniowego, o którym mowa w art. 42 ust. 2 istotne znaczenie ma data, w której wyrok sądu administracyjnego stał się prawomocny. Pogląd odmienny ukształtował się w orzecznictwie jeszcze pod rządem ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), która w odróżnieniu od obecnie obowiązującej procedury sądowoadministracyjnej nie znała dwuinstancyjnego sądownictwa administracyjnego. Należy mieć także na uwadze, że wyroki ówczesnego Naczelnego Sądu Administracyjnego były prawomocne z chwilą ich ogłoszenia i wraz z ich prawnym uzasadnieniem podlegały z urzędu doręczeniu stronom. Strona niebędąca na ogłoszeniu wyroku dowiadywała się o jego treści najpóźniej z dniem doręczenia wyroku. Dlatego wykładnia spornej kwestii dokonana w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanych pod rządem ustawy z dnia 11 maja 1995r. obecnie nie może być wprost odnoszona do sytuacji zaistniałej po wprowadzeniu nowej procedury w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z przepisu art. 168 § 1 p.p.s.a. wynika, że wyrok sądu administracyjnego wchodzi do obrotu prawnego z chwilą jego prawomocności, a zatem z upływem terminu do wniesienia skargi kasacyjnej lub z dniem ogłoszenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku oddalającego skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Opolu z dnia 30 lipca 2007 r., sygn. akt II SA/Op 128/07, dostępny na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalający skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego Policji zapadł w dniu 28 listopada 2008 r., przeto nie narusza prawa stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie, że termin 7 dni do złożenia przez skarżącą oświadczenia o gotowości do służby upłynął z dniem [...]r., bo wtedy właśnie minęło 7 dni od przywrócenia do służby. Przepis art. 42 ust. 2 ustawy o Policji określając początek terminu 7 dni stanowi: "od przywrócenia do służby", a nie od daty dowiedzenia się przez policjanta o przywróceniu, co stanowi kolejny argument za uznaniem interpretacji dokonanej przez organy obu instancji za nienaruszającą prawa. W sprawie bezsporne jest, że w tak rozumianym terminie skarżąca oświadczenia o gotowości do niezwłocznego podjęcia zajęć służbowych nie zgłosiła, a wobec tego organ nie tylko był uprawniony, ale miał obowiązek orzec, na postawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji, o rozwiązaniu stosunku służbowego ze skarżącą. Dlatego należało, orzec jak w sentencji, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.