II SA/Sz 536/09

WyrokWSA w Szczecinie2009-06-23

Skład orzekający: Mirosława Włodarczak-Siuda, Grzegorz Jankowski, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie zastępcze wojewody stwierdzające wygaśnięcie mandatu radnego, wydane w związku z naruszeniem zakazu łączenia mandatu radnego z określoną funkcją, jest zgodne z prawem, jeśli radny złożył rezygnację z tej funkcji, ale faktycznie nadal ją pełnił?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarządzenie zastępcze wojewody stwierdzające wygaśnięcie mandatu radnego jest zgodne z prawem. Mimo złożenia rezygnacji z funkcji, faktyczne jej pełnienie przez radnego w okresie od złożenia rezygnacji do dnia podjęcia uchwały o odwołaniu stanowiło naruszenie zakazu łączenia mandatu radnego z określoną funkcją. Wygaśnięcie mandatu następuje z mocy prawa w dniu zaistnienia zdarzenia uzasadniającego wygaśnięcie, a uchwała rady lub zarządzenie zastępcze mają charakter deklaratoryjny.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. F. i Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego na zarządzenie zastępcze Wojewody Zachodniopomorskiego, które stwierdziło wygaśnięcie mandatu radnego J. F. z powodu naruszenia zakazu łączenia mandatu radnego z funkcją członka zarządu funduszu ochrony środowiska. J. F. złożył rezygnację z funkcji, ale organ uznał, że nadal ją faktycznie pełnił i pobierał wynagrodzenie, co stanowiło naruszenie przepisów. Skarżący zarzucali błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi J. F. i Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda ( spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Grzegorz Jankowski Sędzia WSA Arkadiusz Windak Protokolant Joanna Białas - Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 czerwca 2009r. sprawy ze skargi J. F. i Sejmiku Województwa Zachodniopomorskiego na zarządzenie zastępcze Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 5 marca 2009r. Nr 1/2009 w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego oddala skargi Zarządzeniem zastępczym z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 86a ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa ( Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz.1590 ze zm.), po powiadomieniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, stwierdził wygaśnięcie mandatu radnego Sejmiku Województwa [...] J. F. z okręgu wyborczego nr [...], listy nr [...] – [...], w związku z naruszeniem zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności. W uzasadnieniu zarządzenia zastępczego organ wskazał, że J. F. w wyniku wyborów przeprowadzonych w dniu [...] uzyskał mandat radnego Sejmiku Województwa [...] i w dniu [...] złożył ślubowanie. J. F. przed dniem wyboru na radnego Sejmiku pełnił funkcję [...]. Zgodnie z art. 415 ust.2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska – w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 132 b ustawy z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 113, poz. 954 z późn. zm.) funkcji członka zarządu wojewódzkich funduszy nie można łączyć również z mandatem radnego województwa. W świetle powyższej regulacji na radnym spoczywał obowiązek wynikający z art. 190 ust. 5 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2003 r. Nr 159, poz. 1547 z późn. zm.) zrzeczenia się funkcji w ciągu 3 miesięcy od dnia złożenia ślubowania. J. F. w dniu [...] w piśmie skierowanym do Przewodniczącego [...] złożył rezygnację z funkcji [...] – zwanego dalej [...] - podjęła w dniu [...] uchwałę Nr [...] w sprawie wniosku o odwołanie członków zarządu [...] w tym J. F. Natomiast Zarząd Województwa [...] podjął w dniu [...] uchwałę Nr [...] w sprawie odwołania członków Zarządu [...] i [...] w [...], postanawiając w § 1 uchwały odwołać z pełnionej funkcji J. F. W tej sytuacji organ stwierdził, że J. F. w okresie od dnia [...] do dnia [...] łączył mandat radnego Sejmiku Województwa [...] z funkcją [...]. Radny uczestniczył w posiedzeniach Zarządu i pobierał z tego tytułu wynagrodzenie, czym naruszył art. 415 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska. Ponieważ Sejmik Województwa [...] wbrew ustawowemu obowiązkowi, w terminie 3 miesięcy od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu radnego, nie podjął stosownej uchwały, w dniu [...] – zgodnie z kompetencją wynikającą z art. 86 a ust. 1 ustawy o samorządzie województwa – organ nadzoru wezwał Sejmik Województwa [...] do podjęcia uchwały w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego J. F. w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania. Wojewoda [...] stwierdził, że w dniu [...] upłynął bezskutecznie termin do podjęcia uchwały przez Sejmik Województwa [...] i po powiadomieniu pismem z dnia [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, koniecznym było wydanie zarządzenia zastępczego, w oparciu o art. 86a ust.2 ustawy o samorządzie województwa. Skargę na wskazane wyżej zarządzenie zastępcze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [...] wniósł J. F. oraz Sejmik Województwa [...]. J. F. wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia zastępczego zarzucając, że Wojewoda [...] przy jego wydaniu naruszył prawo poprzez: 1) dokonanie błędnej wykładni art. 190 ust. 5 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw uznając, że złożenie przez skarżącego w dniu [...] na ręce P. S. ówczesnego Przewodniczącego Rady Nadzorczej [...] rezygnacji z funkcji Zastępcy Prezesa Zarządu powyższego Funduszu nie stanowi zrzeczenia się przedmiotowej funkcji w Zarządzie [...] 2) niewłaściwe zastosowanie art. 415 ust.2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska uznając, że skarżący do dnia [...] tj. do dnia podjęcia przez Zarząd Województwa [...] uchwały w przedmiocie odwołania skarżącego z funkcji [...], łączył powyższą funkcję z mandatem radnego Sejmiku Województwa [...], 3) niewłaściwe zastosowanie art. 190 ust. 6 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw uznając, iż w związku z nie zrzeczeniem się przez skarżącego z funkcji [...] do dnia [...], Sejmik Województwa [...] miał obowiązek prawny stwierdzić w drodze uchwały, najpóźniej po upływie miesiąca od dnia [...]. wygaśnięcie mandatu radnego Sejmiku Województwa [...] J. F. 4) naruszenie art. 86a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa i bezprawne (bez podstawy prawnej) wydanie zaskarżonego zarządzenia zastępczego. Sejmik Województwa [...] w skardze do Sądu na zarządzenie zastępcze Wojewody [...] z dnia [...] zarzucił naruszenie prawa poprzez błędną wykładnię art.86a ust.2 ustawy o samorządzie województwa w związku z art. 190 ust.1 pkt 2a oraz art. 6 ustawy Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw poprzez przyjęcie, że w sytuacji , gdy radny złoży w określonym przepisami prawa terminie rezygnację z pełnionej funkcji (której wykonanie nie wolno łączyć z mandatem radnego) lecz nie zostanie ona przyjęta w tym terminie przez właściwy organ, jego mandat wygasa z mocy prawa, a w przypadku nie podjęcia stosownej uchwały przez Sejmik wojewoda ma podstawę do wydania zarządzenia zastępczego. Zdaniem strony skarżącej prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że mandat radnego wygasa tylko wówczas, gdy radny nie zrzeknie się w terminie pełnionej funkcji. Przepisy nie uzależniają skutku wygaśnięcia mandatu radnego od zaniechania kogokolwiek innego poza samym radnym, a zatem w przedmiotowym wypadku nie było podstaw do wydania zarządzenia zastępczego. W związku z powyższymi zarzutami Sejmik Województwa [...] wniósł o uchylenie zarządzenia zastępczego w całości. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zarządzenia zastępczego. Dodatkowo podniósł, że radny złożył w dniu [...] rezygnację z funkcji [...] na ręce Przewodniczącego Rady Nadzorczej [...]. Zgodnie z brzmieniem art.415 ust. 1b ustawy Prawo ochrony środowiska oraz § 11 ust 2 Statutu [...]zarząd powoływany i odwoływany jest przez Zarząd Województwa [...], na wniosek Rady Nadzorczej. Powyższe oznacza, że to organ w postaci Zarządu Województwa jest tym wobec którego powinny być kierowane oświadczenia członka zarządu związane z wykonywaniem przez niego funkcji, w tym złożenie rezygnacji. Oświadczenie takie jest skuteczne, jeżeli dotarło do właściwego adresata nie zaś do organu, który jedynie wnioskuje o dokonanie określonych czynności. J. F. złożył stosowną informację na ręce N. O. – Marszałka Województwa [...] w dniu [...], a więc po upływie terminu określonego w art. 190 ust. 5 ustawy Ordynacja Wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw. W tej sytuacji J. F. w okresie od [...] do [...] łączył mandat radnego Sejmiku Województwa z funkcją członka Zarządu [...] bowiem w tym okresie uczestniczył w posiedzeniach Zarządu i pobierał wynagrodzenie, czym niewątpliwie naruszył art. 415 ust 2 ustawy Prawo ochrony środowiska. Zdaniem organu złożenie przez J. F. w dniu [...] rezygnacji z funkcji wiceprezesa Zarządu [...] stanowiło pozorne oświadczenie woli albowiem skarżący mimo formalnego zgłoszenia swojej rezygnacji z pełnionej funkcji brał udział w posiedzeniach Zarządu Funduszu i pobierał z tego tytułu wynagrodzenie. Sejmik Województwa [...] w piśmie z dnia [...] i skarżący J. F. w piśmie z dnia [...] ustosunkowując się do twierdzeń Wojewody [...] zawartych w odpowiedzi na skargi zakwestionowali stwierdzenie dotyczące pozorności czynności prawnej w postaci rezygnacji z pełnienia przez radnego funkcji [...] i podnieśli, że rezygnacja z pełnionej funkcji została złożona do właściwego organu w trybie określonym przepisami prawa. W ocenie skarżącego J. F. nie może On odpowiadać za brak czynności osób trzecich, a fakt uczestniczenia skarżącego przy podejmowaniu uchwał, w czasie po złożeniu rezygnacji z pełnienia funkcji [...] wpływa jedynie na ich skuteczność prawną równocześnie pozostając bez wpływu na skuteczność prawną złożonej uprzednio rezygnacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części uzasadnienia w skrócie p.p.s.a., sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Stosownie do art. 3 §2 pkt 7 tej samej ustawy, kontroli sądów administracyjnych podlegają między innymi akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, a w tej grupie także znajdują się zarządzenia zastępcze wojewodów, podejmowane na podstawie art. 86a ust. 2 ustawy o samorządzie województwa. Stosownie do art. 86 ust. 1 w zw. z 86 a ust.3 ustawy o samorządzie województwa rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące województwa, w tym , zarządzenia zastępcze, podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Z kolei według art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowoadministracyjna sprawowana jest pod względem badania zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Godzi się w związku z tym zauważyć, że ani prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. art. 148 p.p.s.a.) ani też przywołane wyżej przepisy nie wprowadzają innych kryteriów oceny sądu administracyjnego, jak zgodność rozstrzygnięcia nadzorczego z przepisami prawa. Tym samym jeśli sąd stwierdzi, iż zaskarżone rozstrzygniecie nadzorcze zostało wydane z naruszeniem prawa winien uchylić taki akt. Biorąc pod uwagę wymienione kryteria oceny, które sąd powinien brać pod uwagę, zarządzenie zastępcze może być uznane za zgodne prawem jeżeli nie koliduje z przepisami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ani też z przepisami innych ustaw. W wyniku dokonanej oceny należy stwierdzić, iż wbrew zarzutom skargi kwestionowane zarządzenie zastępcze nie budzi zastrzeżeń z punktu widzenia jego legalności, gdyż jest zgodne z obowiązującą regulacją prawną, powołaną jako podstawę prawną zarządzenia zastępczego. Skarga Sejmiku Województwa [...] została wniesiona zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 86 ust. 2 ustawy o samorządzie województwa, po uprzednim podjęciu przez Sejmik Województwa [...] w dniu [...] uchwały Nr XXIX/311/09 w sprawie zaskarżenia zarządzenia zastępczego do sądu administracyjnego. Ponadto Sąd stanął na stanowisku, że w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2007 r. sygn. P 19/04, radnemu służy prawo zaskarżenia zarządzenia zastępczego do sądu. W wyroku tym Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 98a ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, w zakresie, w jakim uniemożliwia radnemu zaskarżenie zarządzenia zastępczego stwierdzającego wygaśnięcie jego mandatu jest niezgodny z art. 32 ust.1 i 45 ust.1 Konstytucji RP. W orzeczeniu tym Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że ustawodawca winien pilnie dostosować przepisy ustawy o samorządzie gminnym do wydanego werdyktu oraz zwrócił uwagę, że rozwiązania analogiczne do zaskarżonego, przewidziane są w art. 85a ust. 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym oraz w art. 86a ust.3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa. Ustawą z dnia 5 września 2008 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 180, poz. 1111) w art. 3 pkt 5 znowelizowano art. 85a ustawy o samorządzie województwa wprowadzając zapis, że uprawniona do wniesienia skargi jest również osoba, której interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy zarządzenie zastępcze. Jednocześnie w art. 6 powołanej ustawy zmieniającej wprowadzono zapis, iż ma ona zastosowanie do kadencji następujących po kadencji w czasie której ustawa weszła w życie. W ocenie Sądu w świetle wyżej wskazanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego przepis ten nie może odnosić się do przyznanego radnemu uprawnienia do zaskarżenia zarządzenia zastępczego stwierdzającego wygaśnięcie mandatu. Należy bowiem tak interpretować przepisy obowiązującego prawa, aby nie zamykać stronie możliwości dochodzenia swych praw na drodze sądowej, o czym stanowi art. 45 ust.1, art.77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art.6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1959 r. (Dz.U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.). Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy wskazać należy, że zgodnie z art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2003 r. Nr 159, poz.1547) - zwanej dalej Ordynacją wyborczą- wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności. Jeżeli radny przed dniem wyboru wykonywał funkcję lub prowadził działalność o której mowa w art. 190 ust.1 pkt 2a, obowiązany jest do zrzeczenia się funkcji lub zaprzestania działalności w ciągu 3 miesięcy od dnia złożenia ślubowania ( art. 190 ust. 5 Ordynacji wyborczej). W przypadku niezrzeczenia się funkcji lub niezaprzestania prowadzenia działalności przez radnego w terminie, o którym mowa w ust.5, rada stwierdza wygaśnięcie mandatu radnego, w drodze uchwały, najpóźniej po upływie miesiąca od upływu tego terminu (art.190 ust. 6 Ordynacji wyborczej). Na podstawie art. 86a ust. 1 ustawy o samorządzie województwa – zwanej dalej u.s.w.-, jeżeli właściwy organ województwa, wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisów art. 190 ust. 2 i 6 i art. 194 ust. 1 ustawy, o której mowa w art. 33 ust.7,oraz art. 5 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r.. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, w zakresie dotyczących odpowiednio wygaśnięcia mandatu radnego, obsadzenia mandatu radnego, wygaśnięcia mandatu wójta, odwołania ze stanowiska albo rozwiązania umowy o pracę z członkiem zarządu województwa, sekretarzem województwa, skarbnikiem województwa, kierownikiem wojewódzkiej jednostki organizacyjnej i osobą zarządzającą lub członkiem organu zarządzającego wojewódzką osobą prawną, nie podejmuje uchwały, nie odwołuje ze stanowiska lub nie rozwiązuje umowy o pracę, wojewoda wzywa organ gminy do podjęcia odpowiedniego aktu w terminie 30 dni. W razie bezskutecznego upływu terminu określonego w art. 86 a ust. 1., po powiadomieniu ministra właściwego do spraw administracji publicznej, wydaje zarządzenie zastępcze (art. 86a ust. 2 u.s.w.). Zgodnie z przepisem ust. 3 tego artykułu, przepisy art. 86 u.s.w, stosuje się odpowiednio. W niniejszej sprawie Wojewoda [...] wydał zarządzenie zastępcze w oparciu o przepisy 86a ust. 2 u.s.w. w zw. z art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy Ordynacja wyborcza, wobec stwierdzenia, że radny Sejmiku Województwa [...] J. F. naruszył zakaz łączenia mandatu radnego z funkcją [...] (art. 190 ust. 1 pkt 2a w zw. z art. 415 ust. 2 ustawy o Prawo ochrony środowiska. Przedmiotowa uchwała została podjęta na podstawie art. 190 ust. 1 pkt 2a ustawy Ordynacja wyborcza, zgodnie z treścią którego wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek naruszenia ustawowego zakazu łączenia mandatu radnego z wykonywaniem określonych w odrębnych przepisach funkcji lub działalności. Zasadność i prawidłowość wprowadzenia takich ograniczeń nie budzi wątpliwości w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, który podkreśla, iż sprawowanie mandatu przedstawicielskiego jest dobrowolną służbą publiczną, z którą mogą się wiązać dodatkowe obciążenia i obowiązki. Wykonywanie funkcji publicznych w wielu przypadkach pozbawia lub ogranicza prawa osób je pełniących w zakresie przynależności do partii politycznych lub organizacji związkowych, bądź w sferze zatrudnienia lub pełnienia funkcji. Obejmując funkcję publiczną obywatel niejako "godzi się" na utratę pewnych praw (uprawnień) zyskując w zamian inne, związane z tą funkcją (por. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia: 31marca 1998r., sygn. akt K 24/1997, OTK 1998/2/13, 13 lipca 2004 r., sygn. akt K 20/03, OTK 2004/7/63 i 23 czerwca 1999 r., sygn. akt K 30/98, OTK 1999/5/101). Osoby pełniące funkcje publiczne muszą liczyć się z pewnymi ograniczeniami aktywności. Ich celem jest zapobieżenie angażowaniu się osób publicznych w sytuacje i uwikłania mogące nie tylko poddawać w wątpliwość ich osobistą bezstronność czy uczciwość, ale także podważać autorytet konstytucyjnych organów Państwa oraz osłabiać zaufanie wyborców i opinii publicznej do ich prawidłowego funkcjonowania. Wykładnia normy prawnej zawartej w art. 190 ust. 1 pkt 2a, a także w art. 190 ust. 6 Ordynacji wyborczej musi być dokonana przez pryzmat opisanych wyżej celów, którym ze względu na interes publiczny przysługuje pierwszeństwo. W rozpoznawanej sprawie radny J. F. złożył rezygnację z pełnionej funkcji [...] w terminie określonym w art. 190 ust. 5 Ordynacja wyborcza, jednakże pomimo złożenia rezygnacji, faktycznie tą funkcję pełnił do dnia [...] tj. do dnia podjęcia przez Zarząd Województwa [...] uchwały w sprawie odwołania członków Zarządu [...]. Zdaniem Sądu faktyczne sprawowanie funkcji [...] w okresie od [...] do dnia [...] przez J. F. stanowiło naruszenie zakazu określonego w art. 190 ust. 1 pkt 2a Ordynacji wyborczej co winno skutkować podjęciem przez Sejmik Województwa [...] uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego.. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że zarówno w orzecznictwie (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 23.10.2000 r., sygn. akt OPS 13/00, ONSA 2001,nr 2, poz. 50, wyrok NSA z dnia 11.12.2003 r., sygn. akt SA/Rz 925/03; wyrok WSA w Białymstoku a dnia 29.04.2004 r., sygn. akt IISA/Bk 17/04) jak i w doktrynie (glosa B.Zawadzkiej do wyroku NSA z dnia 11.05.1993 o sygn. SA/Wr 432/93, OPS 1995 r., nr 2, poz. 28; J.Pitera, Ustawowe przesłanki wygaśnięcia mandatu radnego, Samorząd Terytorialny nr 11/2004, K.W.Czaplicki, B.Dauter, A.Kisielewicz, F.Rymarz, Samorządowe Prawo Wyborcze, Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2006), przyjmuje się, że uchwała o wygaśnięciu mandatu radnego ma charakter deklaratoryjny. Zarówno uchwała o wygaśnięciu mandatu radnego, jak i zarządzenie zastępcze wojewody stwierdzają wystąpienie określonej okoliczności. Wygaśnięcie mandatu radnego na skutek zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 190 ust 1 ustawy Ordynacja wyborcza następuje, co do zasady, z mocy samego prawa (ex lege) i to bezwarunkowo, w dniu zaistnienia zdarzenia wskazanego w hipotezie normy prawnej. W razie zaistnienia jednej z określonych w art. 190 ust 1 ustawy Ordynacja wyborcza okoliczności uzasadniających wygaśnięcie mandatu radnego właściwa rada ma obowiązek podjęcia uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego. Oświadczenie woli właściwej rady zawarte w uchwale stwierdzającej wygaśnięcie mandatu ogranicza się jedynie do potwierdzenia zaistnienia okoliczności prawem określonych. Z tych względów Sąd uznał, że pomimo zrzeczenia się przez J. F. funkcji Zastępcy Prezesa WFOŚ i GW w Szczecinie zachodziły podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego bowiem funkcję tą faktycznie pełnił, wbrew zakazowi wynikającemu z art. 190 ust.1 pkt 2a ustawy Ordynacja wyborcza. Zdaniem Sądu skutkiem zrzeczenia się funkcji musi być zaprzestanie pełnienia funkcji, co w przedmiotowym wypadku nie miało miejsca. Z uwagi na powyższe rozważania należy uznać, że zarządzenie zastępcze nie narusza prawa, a zarzuty skarg są bezzasadne. Odnosząc się do dodatkowych zarzutów zgłoszonych przez Wojewodę [...] w odpowiedzi na skargę dotyczących pozorności oświadczenia woli [...] o rezygnacji ze sprawowanej funkcji, oraz złożenia rezygnacji pod adresem niewłaściwego organu, należy stwierdzić, że odpowiedź na skargę nie może stanowić uzupełnienia rozstrzygnięcia. Jak wynika z jej nazwy umożliwia ona organowi przedstawienie swojego stanowiska co do zarzutów zgłoszonych w skardze. Za bezskuteczne uznać należy natomiast powoływanie nowych faktów, czy też okoliczności przemawiających za zasadnością stanowiska organu orzekającego. Próba uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia w piśmie procesowym, jakim jest odpowiedź na skargę, złożonym po zakończeniu postępowania, nie może zastąpić uzasadnienia rozstrzygnięcia. Dlatego też dodatkowe ustalenia organu dokonane dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego nie mogą mieć wpływu na ocenę przez Sąd wydanego zarządzenia zastępczego. Z tych względów Sąd na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło