II SA/Sz 542/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z Jej skargi na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych ponad kwotę [...] zł, w pozostałym zakresie wniosek oddalić Skarżąca J. M. wezwana do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi na opisaną w sentencji decyzję Wojewody Z. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku wynika, że skarżąca mieszka z [...], która jest osobą [...], choruje na [...], ma kłopoty [...], jest po operacji [...]. Z tych względów wymaga stałej opieki oraz stałych wizyt lekarskich. Zarówno wnioskodawczyni jak i [...] przyjmują na stałe leki. J. M. jest właścicielką ˝ części mieszkania o powierzchni [...] , odziedziczonej po mężu, który nie pozostawił spadku w związku z czym do dziedziczenia jego części uprawnionych jest sześć osób. Miesięczny dochód dwuosobowego gospodarstwa domowego wynosi [...] zł i składa się na niego emerytura skarżącej w wysokości [...] zł oraz renta rodzinna i socjalna córki A. M. wynosząca [...] zł. Zobowiązania i stałe wydatki to: kredyt – [...] zł, prąd – [...] zł, gaz – [...] zł, leki – [...] zł, podatek od nieruchomości – [...] zł, śmieci – [...] zł (cały rok), telefon – [...] zł, opał – [...] zł (cały rok), wizyty lekarskie – [...] zł, dojazdy do lekarzy, rehabilitacje[...] zł, wyżywienie – [...] zł. Wezwaniem z dnia 13 czerwca 2018 r. starszy referendarz sądowy z uwagi na niewypełnienie rubryki 4.2. zobowiązał skarżącą do sprecyzowania w terminie 7 dni, od daty doręczenia wezwania zakresu wniosku, poprzez podanie, czy obejmuje on również ustanowienie pełnomocnika, pod rygorem przyjęcia, że skarżąca wnosi wyłącznie o zwolnienie od kosztów sądowych, oraz nadesłania : - dowodu potwierdzającego wysokość emerytury skarżącej oraz renty rodzinnej i socjalnej córki w okresie ostatnich trzech miesięcy, - dowodów potwierdzających wysokość wydatków ponoszonych na utrzymanie mieszkania w okresie ostatnich trzech miesięcy (np. gaz, woda, prąd) oraz innych niezbędnych wydatków (np. zakup lekarstw, wizyty u lekarzy), - wyciągów z zestawieniem operacji z posiadanych przez skarżącą i jej córkę kont/a bankowych/ego i oszczędnościowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, - dowodu potwierdzającego posiadanie wskazywanego zobowiązania finansowego wraz z oświadczeniem w jakim celu ww. kredyt został zaciągnięty i dowodem potwierdzającym wysokość miesięcznie spłacanych z tego tytułu rat w terminie 7 dni, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o akta sprawy. W wykonaniu powyższego skarżąca oświadczyła, że wnosi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, dalej podała, że rachunków za wodę nie posiada, gaz kupuje w butli za [...] zł i miesięcznie zużywa dwie, rachunków za zakup leków oraz wizyty lekarskie nie posiada. J. M. przedłożyła wyciąg z konta z zestawieniem operacji za okres od [...]. do [...] r., druki opłat spłaty rat w S. C. B. w wysokości [...] zł oraz [...] zł, dowody opłat za prąd wysokości [...] zł w [...] b.r. oraz [...] zł w [...] b.r., wypisy z leczenia szpitalnego oraz badań swoich i [...], orzeczenie ZUS z dnia [...] r. o całkowitej niezdolności A. M. do pracy do [...] r., orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] r. orzekające o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności A. M., umowę pożyczki zawarta z Bankiem [...] PKO BP w wysokości [...] zł, z czego kwota [...]zł zostanie przelana na rachunek bankowy S. C. B., a pozostała na konto skarżącej, z miesięczną ratą do spłaty w wysokości [...] zł. W jakim celu powyższe zobowiązania były zaciągane skarżąca nie oświadczyła. Starszy referendarz sądowy zważył, co następuje: Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 P.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). W rozpoznawanej sprawie skarżąca w związku z wniesioną skargą domaga się zwolnienia od wpisu od skargi, który wynosi [...] zł. Zatem należy zbadać, czy skarżąca wykazała, że uiszczenie przez nią kwoty [...]zł w niniejszej sprawie spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego. Ze złożonego oświadczenia wynika, że J. M. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z niepełnosprawną córką. Miesięczny dochód rodziny stanowi kwota w wysokości [...] zł, natomiast wydatki związane z niezbędnym utrzymaniem wg oświadczenia skarżącej wynoszą ok. [...] zł (gaz – [...] zł, prąd – [...] zł, śmieci – [...] zł, telefon – [...] zł, opał – [...] zł, wyżywienie – [...] zł). Przy czym skarżąca powołuje się na konieczność spłaty pożyczek, jednak jak to już wielokrotnie podnoszono w orzecznictwie, konieczność spłaty zaciągniętych zobowiązań kredytowych nie może mieć priorytetu (pierwszeństwa) zapłaty przed ponoszeniem kosztów sądowych. Podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie sądowym ustabilizował się pogląd, że obowiązek spłaty zobowiązań kredytowych nie stanowi przesłanki, która obliguje do przyznania prawa pomocy w zakresie wnioskowanym przez skarżącego. Spłata kredytów nie może być uznawana za wydatek, którego ponoszeniu należy przyznać pierwszeństwo przed wydatkami związanymi z udziałem w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2006r., sygn. akt I OZ 83/06, z dnia 15 czerwca 2012r., sygn. akt I FZ 189/12). Skarżąca podnosi również konieczność ponoszenia wydatków związanych ze stanem zdrowia zarówno swoim jak i [...], jednakże w żaden sposób ich nie udokumentowała przedkładając chociażby faktury VAT z apteki, natomiast przedłożone przez nią wypisy ze szpitali, dotyczą opieki lekarskiej świadczonej w ramach ubezpieczenia zdrowotnego. Biorąc pod uwagę wnioskowany zakres prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych uznano, że skarżąca będzie w stanie przy wysokości uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatkach wygospodarować środki finansowe na uiszczenie kosztów sądowych w wysokości [...] zł. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji