II SA/Sz 647/21
WyrokWSA w Szczecinie2021-09-01
Skład orzekający: Elżbieta Dziel, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy udostępnienie wnioskowanych informacji dotyczących pozwoleń na budowę wraz z projektami, obejmujących okres od 2003 do 2020 roku, stanowi informację przetworzoną, a jeśli tak, czy wnioskodawca wykazał jej szczególną istotność dla interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że żądane przez skarżącego informacje dotyczące pozwoleń na budowę wraz z projektami z lat 2003-2020 stanowią informację przetworzoną, ponieważ ich przygotowanie wymagałoby znaczących nakładów organizacyjnych i osobowych, a także analizy rozproszonej dokumentacji, w tym z okresu, gdy systemy elektroniczne nie były prowadzone. Ponadto, skarżący nie wykazał szczególnej istotności tych informacji dla interesu publicznego, ograniczając się do powoływania się na orzecznictwo sądowe bez wskazania konkretnych korzyści dla dobra ogółu. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie decyzji o pozwoleniach na budowę oraz projektów z nimi związanych dla szeregu nieruchomości z lat 2003-2020. Starosta odmówił udzielenia informacji, uznając ją za przetworzoną i nie wykazaną jako szczególnie istotną dla interesu publicznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, argumentując podobnie i wskazując na brak odpowiedniego systemu elektronicznego oraz potencjalne ograniczenia wynikające z ochrony prywatności. Skarżący zaskarżył decyzję SKO do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP i KPA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Dziel Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym w dniu 1 września 2021 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
W dniu [...] listopada 2020 r., A. S. (dalej: "Skarżący") złożył do Starosty [...], na podstawie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2016 r. poz. 764 ze zm. dalej: "u.d.i.p."), wniosek
o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:
1) decyzji o pozwoleniu na budowę dotyczących nieruchomości:
a) nieruchomość przy P. 2, 3, 4,6, 10,12- działka nr [...], obręb 8,
b) nieruchomość przy P. 3- działka nr [...], obręb 8,
c) nieruchomość M. L. przy ul. [...],
d) nieruchomość przy ul. [...] - działka nr [...], [...], [...], obręb 8,
e) nieruchomość przy ul. [...] - działka [...], [...], obręb 8,
1) nieruchomość przy [...]- działka [...], obręb 8,
2) projektów, w tym projektów zamiennych, architektoniczno - budowlanych, projektów zagospodarowania działki, koncepcji i opracowań urbanistyczno- architektonicznych, koncepcji programowo-przestrzennych, które stanowią integralną część ww. decyzji lub na podstawie których wydano pozwolenia na budowę z lat 2003-2020.
W piśmie z dnia [...] listopada 2020 r. Skarżący wniósł o przyspieszenie udostępnienia informacji publicznej, a w odpowiedzi na wezwanie organu z dnia [...] grudnia 2020 r., odmówił wykazania, że uzyskanie informacji, o których mowa we wniosku z dnia [...] listopada 2020 r. jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] Starosta [...] odmówił udzielenia żądanej informacji publicznej.
Wyjaśnił w uzasadnieniu, że Skarżący żąda informacji przetworzonej i w odpowiedzi na wezwanie organu odmówił wykazania, iż uzyskanie informacji o których mowa we wniosku z dnia [...] listopada 2020 r., jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
W odwołaniu od decyzji Skarżący, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, zakwestionował dokonane przez organ ustalenie, iż żądane informacje we wniosku z [...] listopada 2020 r. stanowią informację przetworzoną.
Decyzją z [...] kwietnia 2021r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy opisaną wyżej decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ przywołał treść art. 61 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 , art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.. Przedstawił poglądy orzecznictwa sądów administracyjnych dotyczące znaczenia pojęcia "informacja przetworzona" i wskazał, że w przedmiotowej sprawie wniosek Skarżącego dotyczył przekazania informacji dotyczących pozwoleń na budowę wydanych w latach 2003 - 2020 dla konkretnie zlokalizowanych nieruchomości wraz z projektami, w tym projektami zamiennymi, architektoniczno - budowlanymi, projektami zagospodarowania działki, koncepcjami i opracowaniami urbanistyczno - architektonicznymi, koncepcjami programowo - przestrzennymi, które stanowią integralną część ww. decyzji lub na podstawie, których wydano pozwolenie na budowę.
Odwołując się do dokonanych ustaleń w sprawie, organ odwoławczy stwierdził, że Starosta [...] nie posiada odrębnego systemu elektronicznego stanowiącego bazę danych z pozwoleniami na budowę zawierającego wszystkie żądane przez Skarżącego informacje, natomiast posiada jedynie system elektroniczny, który wykorzystywany jest przede wszystkim do elektronicznego obiegu dokumentów. Funkcjonalność takiego systemu pozwala jedynie na przekazywanie, za pośrednictwem tego systemu, zawiadomień, postanowień decyzji oraz dokonanie odbioru korespondencji przychodzącej, takiej jak np. wnioski, podania i pisma przewodnie. Z systemu tego można uzyskać informację z jaką datą został złożony wniosek, np. pozwolenie na budowę, komu został przekazany i jakie w postępowaniu były pisma redagowane i wysyłane, nadto uzyskać można podgląd do pism zawartych w sprawie takich jak wniosek, zawiadomienie czy treść decyzji. System ten nie zapewnia możliwości wygenerowania zestawienia, który zawierałby jednocześnie dane dotyczące uzyskanych pozwoleń na budowę w okresie od 2003 do 2020 dla przedmiotowych nieruchomości położonych w K.. Z przedmiotowego programu nie można wygenerować dokumentów, takich jak: projekty, koncepcje urbanistyczno- architektoniczne, koncepcje programowo - przestrzenne i opracowania urbanistyczno - architektoniczne.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że system ten nie był prowadzony w okresie od 2003 -2005 (wykazy były prowadzone ręcznie). Wskazał, że sporządzenie zestawienia objętego wnioskiem jest zabiegiem wymagającym działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania adresata wniosku, gdyż dokumentacja jest rozproszona z uwagi na znaczny okres czasu, którego dotyczy żądana informacja. Tym samym, nie podzielił twierdzeń skarżącego co do tego, że system informatyczny funkcjonujący w organie pozwala na bezpośrednie wygenerowanie dokumentów od 2006 r. lub szybkie zlokalizowanie dokumentów będących nośnikami tych informacji.
Organ podkreślił również, że organ musiałby każdorazowo rozważyć, czy załączniki do decyzji w postaci projektów budowlanych podlegają udostępnieniu, gdyż może ono podlegać ograniczeniu na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. ze względu na prywatność osoby fizycznej, w sytuacji, gdy osoba ta nie pełni funkcji publicznej ani nie ma związku z pełnieniem takiej funkcji, jak również dokumentacja ta nie dotyczy sfery publicznej .
Organ odwoławczy stwierdził, że informacja, o jaką wnioskuje Skarżący, stałaby się informacją przetworzoną, gdyż organ musiałby weryfikować załączniki z uwzględnieniem normy wynikającej z art. 5 ust.2 u.d.i.p..
W ocenie organu odwoławczego, udostępnienie żądanej przez Skarżącego informacji w powyższym zakresie mogłoby wykraczać poza niezbędność wymaganą potrzebą transparentności życia publicznego w demokratycznym państwie prawnym. Udostępnienie przedmiotowej informacji oznaczałoby zgodę na poznanie przez dowolne osoby trzecie dokładnego rozkładu pomieszczeń, przebiegu instalacji, itp., znajdujących się w budynku, w tym ich przeznaczenia, np. na pokoje mieszkalne, sanitariaty, etc. Mieszkańcy budynku mogliby tym samym zostać wystawieni na nieuzasadnione zainteresowanie obcych im osób.
Następnie, organ odwoławczy dokonał oceny, czy w przedmiotowej sprawie spełniona została przesłanka "szczególnej istotności dla interesu publicznego".
Stwierdził, że Skarżący we wniosku z dnia [...] listopada 2020 r. w ogóle nie wyjaśnił tej kwestii; wskazał, że organ pierwszej instancji pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. bezskutecznie wezwał Skarżącego do wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego przetworzenia informacji publicznej, a ponadto poinformował go na podstawie art. 14 ust 1 u.d.i.p., że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, chyba, że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonym we wniosku.
W ocenie organu, z pisma Skarżącego nie wynika, w jakim celu chce wykorzystać żądane informacje. Skarżący powołuje się jedynie na orzeczenia sądów, które są wydawane w konkretnym, indywidualnie określonym stanie faktycznym sprawy nie będącym tożsamym dla przedmiotu obecnego procedowania. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że Skarżący nie wskazał w żaden sposób, jak uzyskanie informacji miałoby wpłynąć na, realizację interesu publicznego, jakie konkretne działania z uzyskanymi danymi mógłby on podjąć.
W skierowanej do Sądu skardze na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] kwietnia 2021r. nr [...], Skarżący zarzucił naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, tj.:
- art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 2 Konstytucji RP, poprzez utrzymanie w mocy decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej,
- art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie występuje możliwość ograniczenia prawa, o którym mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, w sytuacji gdy nie występuje żadna z przesłanek umożliwiająca ograniczenie prawa do zyskania informacji,
- art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 u.d.i.p. poprzez uznanie przez organy obu instancji, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną,
- art. 47 Konstytucji RP, poprzez uznanie, iż niniejszy przepis uniemożliwia uzyskanie przez Skarżącego informacji publicznych w sprawie,
2) przepisów postępowania, tj.:
- art. 7 ustaw z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej: "KPA"), poprzez brak uwzględnienia słusznego interesu obywatela w niniejszej sprawie, przejawiającego się w prawie do uzyskania informacji publicznej, co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji odmawiającej Skarżącemu udostępnienia informacji publicznej,
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 KPA oraz art. 136 § 1 KPA, poprzez brak zebrania w sprawie wszechstronnego materiału dowodowego i dowolne przyjęcie, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną, co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji odmawiającej Skarżącemu udostępnienia informacji publicznej,
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 KPA oraz art. 136 § 1 KPA, poprzez brak zebrania w sprawie wszechstronnego materiału dowodowego i brak zbadania istotnej dla sprawy okoliczności w postaci tego, czy udostępnienie żądanych informacji publicznych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, co doprowadziło do utrzymania w mocy decyzji odmawiającej Skarżącemu udostępnienia informacji publicznej.
Skarżący złożył w skardze wniosek o jej uwzględnienie i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a.". Zgodnie z powołanym przepisem sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron nie sprzeciwi się temu.
W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).
Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Na wstępie należy zatem wskazać, że ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat działalności organów władzy publicznej, osób pełniących funkcje publiczne, organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej).
Używając w art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać, jednak, co należy podkreślić, na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.
Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Z przytoczonej regulacji wynika, że ustawa rozróżnia dwie postaci informacji publicznej: prostą i przetworzoną. Informacja prosta to informacja będąca w posiadaniu zobowiązanego do jej udzielenia, która dla je udzielenia nie wymaga zmiany przed jej udostępnieniem. Z kolei, informacja publiczna przetworzona jest informacją jakościową nową, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Zatem obejmuje informację nową, wytworzoną specjalnie na potrzeby skarżącego, a przygotowanie takiej informacji wiąże się z koniecznością analizy posiadanych dokumentów, z uwzględnieniem wskazywanych przez wnioskodawcę kryteriów.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 8 lutego 2019 r. w sprawie o sygn. I OSK 770/17 informacja publiczna przetworzona to zatem taka informacja publiczna, która:
- w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste (por. wyrok NSA z dnia 30 września 2015 r., I OSK 1746/14);
- jest wynikiem ponadstandardowego nakładu pracy podmiotu zobowiązanego wymagającej użycia dodatkowych sił i środków oraz zaangażowania intelektualnego w stosunku do posiadanych przez niego danych i wyodrębniana w związku z żądaniem wnioskodawcy oraz na podstawie kryteriów przez niego wskazanych; jest to zatem informacja przygotowywana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., I OSK 89/13, LEX nr 1368968; por. też wyrok NSA z 17 października 2006 r., I OSK 1347/05, LEX nr 281369) na podstawie pierwotnego zasobu danych (por. wyrok NSA z 12 grudnia 2012 r., I OSK 2149/12; wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., I OSK 89/13; wyrok NSA z 3 października 2014 r., I OSK 747/14);
- jest wynikiem działań wykraczających poza zakres działań mieszczących się w ramach podstawowych kompetencji organu – "przy rozstrzyganiu tego typu spraw należy mieć na uwadze, iż ograniczenie wprowadzone przepisem art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie udzielania informacji publicznej przetworzonej ma zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupiać się będą nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych kompetencji, lecz na czynnościach związanych z udzielaniem informacji publicznej" (wyroki NSA z 5 września 2013 r. I OSK 953/13, I OSK 866/13, I OSK 865/13); "proces powstawania informacji (przetworzonej) skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań, toteż ustawodawca zdecydował, że proces wytworzenia nowej informacji w oparciu o posiadane dokumenty obwarowany będzie koniecznością wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego" (por. wyrok NSA z dnia 9 października 2010 r., I OSK 1737/12);
- może być jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego (por. wyrok NSA z 28 kwietnia 2016 r., I OSK 2658/14; wyrok NSA z 5 stycznia 2016 r., I OSK 33/15);
- nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją – "informacja przetworzona obejmuje dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników – może być traktowana jako informacja przetworzona" (zob. np. wyrok NSA z 5 marca 2015 r., I OSK 863/14; wyrok NSA z 4 sierpnia 2015 r., I OSK 1645/14; wyrok NSA z 9 sierpnia 2011 r., I OSK 977/11);
- której przygotowanie jest zdeterminowane szerokim zakresem (przedmiotowym, podmiotowym, czasowym) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej ilości dokumentów – "informacja przetworzona w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej to nie tylko taka, która powstaje w wyniku poddania posiadanych informacji analizie albo syntezie i wytworzenia w taki właśnie sposób nowej jakościowo informacji (...); w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) wielu dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną, bowiem powstały w wyniku wskazanych wyżej działań zbiór nie istniał w chwili wystąpienia z żądaniem o udostępnienie informacji publicznej" (zob. np. wyroki NSA: z 2 października 2014 r., I OSK 140/14; z 21 września 2012 r., I OSK 1477/12, LEX nr 1264566; z 9 sierpnia 2011 r., I OSK 792/11, LEX nr 1094536; z 8 czerwca 2011 r., I OSK 426/11, LEX nr 1135982; z 17 października 2006 r., I OSK 1347/05, LEX nr 281369).
W konsekwencji, gdy uwzględni się istotę informacji publicznej przetworzonej jako rezultatu określonego działania zmierzającego do jej przygotowania, to należy przyjąć, że przesłanka szczególnej istotności takiej informacji dla interesu publicznego stanowi podstawę dla podjęcia scharakteryzowanych wyżej działań – zmierzających do przygotowania wnioskowanej informacji - przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej. Proces przetworzenia informacji publicznej w celu jej udostępnienia musi znajdować uzasadnienie w przesłance szczególnej istotności dla interesu publicznego.
Niewątpliwie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej będąc podstawą do uzyskania informacji publicznej przetworzonej, w istocie ogranicza do niej dostęp, wskazując na konieczność wykazania, że jej udzielenie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Ograniczenie to dokonane aktem rangi ustawowej przewidziane jest w art. 61 ust. 2 Konstytucji RP i odpowiada regulacji art. 31 ust. 3 ustawy zasadniczej, a ustawodawca, ograniczając w powołanym art. art. 3 ust. 1 pkt 1 dostęp do informacji przetworzonej, czyni to w zgodzie z zasadą proporcjonalności i nie można w tym przypadku mówić o łamaniu konstytucyjnych uprawnień obywatela, skoro przedkładając interes publiczny nad interes strony, prawodawca ma na względzie zapewnienie prawidłowego funkcjonowania organów Państwa i innych podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym sprawę w pełni podziela powyższą wykładnię pojęcia informacji przetworzonej i możliwości dostępu do niej.
Odnosząc się do kwestii "szczególnej istotności" dla interesu publicznego przygotowania informacji publicznej w celu jej udostępnienia raz jeszcze należy odwołać się do wyroku NSA z 8 lutego 2019 r., którym to orzeczeniu stwierdzano, że pojęcie interesu publicznego jest pojęciem szerokim i nieostrym, nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje ono interes ogółu (określonej wspólnoty), a nie jedynie interesy indywidualne. Warto zwrócić uwagę, że w doktrynie przyjmuje się, że "jest w interesie indywidualnym" bądź "jest w interesie ogółu" oznacza, że wyprowadzona z danego stanu obiektywnego określona korzyść przypada jednostce względnie całemu społeczeństwu. O ile zatem interes indywidualny jest relacją pomiędzy jakimś stanem obiektywnym a oceną tego stanu z punktu widzenia korzyści, jaką on przynosi lub może przynieść jednostce, to interes ogółu oznacza relację między jakimś stanem obiektywnym a oceną tego stanu z punktu widzenia korzyści, jaką on przynosi lub może przynieść ogółowi (zob. J. Lang: Struktura prawna skargi w prawie administracyjnym, Wrocław 1972, s. 98-100).
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywano już na tle analizy unormowań ustawy o dostępie do informacji publicznej, że interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem Państwa, gminy oraz innych ciał publicznych jako prawnej całości, zwłaszcza, jeżeli związane jest ono z gospodarowaniem mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, jednostki samorządu terytorialnego a z brzmienia art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że nie wystarczy, aby uzyskanie informacji przetworzonej było istotne dla interesu publicznego, lecz ma być szczególnie istotne, co stanowi dodatkowy kwalifikator, przy ocenie, czy dany wnioskodawca ma prawo do jej uzyskania (wyrok NSA z 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10, LEX nr 951999). Działanie wnioskodawcy nie tylko w interesie indywidualnym, lecz w interesie "ponadindywidualnym" nie jest samoistnie wystarczające dla przyjęcia "szczególnej istotności dla interesu publicznego" takiego działania.
Zatem zasadniczo prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej. Uprawnienie to nie służy zatem wszystkim podmiotom potencjalnie zainteresowanym w uzyskaniu informacji publicznej po to, by ją móc następnie udostępnić ogółowi, gdyż cel ten jest co najwyżej ukierunkowany na podstawowe "niekwalifikowane" realizowanie interesu publicznego. Jak podkreślono w orzecznictwie NSA, "wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy dla jej uzyskania powinien wykazać nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców ale również, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego".
Uzyskanie informacji przetworzonej jest możliwe po wykazaniu przez wnioskodawcę - wezwanego do wykazania powodów, dla których spełnienie jego żądania udzielenia informacji publicznej będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego - szczególnej istotności dla interesu publicznego udostępnienia żądanej informacji (art. 14 ust. 2 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). W związku z tym brak podstaw do udzielenia informacji publicznej przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, że zostanie ona realnie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa (por. wyrok NSA z 7 grudnia 2011 r., I OSK 1737/11; wyrok NSA z 5 marca 2013 r., I OSK 3097/12). Konieczność wykazania przez wnioskodawcę szczególnej istotności dla interesu publicznego żądanej informacji nie oznacza oczywiście zwolnienia podmiotu, do którego kierowany jest wniosek z obowiązku analizy powyższej ustawowej przesłanki na gruncie stanu faktycznego konkretnej sprawy. Chodzi jedynie o podkreślenie, że brak wskazania przez wnioskodawcę, w czym upatruje on szczególnej istotności dla interesu publicznego żądanej informacji publicznej istotnie ogranicza możliwość poczynienia przez podmiot zobowiązany stosownych ustaleń i w konsekwencji uwzględnienia wniosku.
Przenosząc te wywody na grunt rozpoznawanej sprawy za trafne należy uznać stanowisko organów obu instancji, że zakres informacji publicznej której domagał się skarżący dot. przekazania informacji dotyczących pozwoleń na budowę wydanych w latach 2003 - 2020 dla konkretnie zlokalizowanych nieruchomości wraz z projektami, w tym projektami zamiennymi, architektoniczno - budowlanymi, projektami zagospodarowania działki, koncepcjami i opracowaniami urbanistyczno - architektonicznymi, koncepcjami programowo - przestrzennymi, które stanowią integralną część ww. decyzji lub na podstawie, których wydano pozwolenie na budowę, wskazuje, że domaga się on udostępnienia informacji przetworzonej.
Biorąc pod uwagę okres, którego dotyczy zapytanie, a także zakres żądanych informacji, już chociażby z uwagi na ilość i zakres poddania pozwoleń na budowę analizie, syntezie pod kątem wytworzenia nowej jakościowo informacji wymagającej zgromadzenia i przekształcenia zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną wielu dokumentów. Niewątpliwie udzielenie żądanej informacji wymagało jej wytworzenia po analizie każdego pozwolenia. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że system nie był prowadzony w okresie od 2003 -2005 (wykazy były prowadzone ręcznie). Sporządzenie zatem zestawienia objętego wnioskiem jest zabiegiem wymagającym działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania adresata wniosku, gdyż dokumentacja jest rozproszona z uwagi na znaczny okres czasu, którego dotyczy żądana informacja.
Zgodzić się także należy z organami, że skarżący nie wykazał szczególnej istotności tej informacji dla interesu publicznego. Jak wyżej wskazano Skarżący powołuje się jedynie na orzeczenia sądów, które są wydawane w konkretnym, indywidualnie określonym stanie faktycznym sprawy nie będącym tożsamym dla przedmiotu rozpoznawanej sprawy. Skarżący nie wskazał więc w żaden sposób, jak uzyskanie informacji miałoby wpłynąć na, realizację interesu publicznego, jakie konkretne działania z uzyskanymi danymi mógłby on podjąć. W konsekwencji powyższego w sprawie nie doszło do naruszenia art. - art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 u.d.i.p.
Za nietrafne uznać także należy podniesione w skardze zarzuty naruszenia poszczególnych przepisów K.p.a. oraz Konstytucji RP.
Organ I instancji w sposób właściwy zgromadził i ocenił materiał dowodowy.
Wobec powyższego skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., jako niezasadną oddalono.
Przytoczone orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie internetowe: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło