II SA/Sz 651/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 września 2014r. sprawy ze skargi Spółki A. na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy z dnia [...] nr [...], II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Okręgowego Inspektora Pracy na rzecz skarżącego Spółki A. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W trakcie czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...] r. w B. , potwierdzonych w protokole kontroli nr rej.:[...] , inspektor pracy ustalił, że zobowiązany, pomimo wydania upomnienia z dnia[...] ., nr rej.: [...] , doręczonego zobowiązanemu w dniu [...] r., nadal nie wykonał obowiązków, określonych w zawartych w nakazie inspektora pracy z dnia [...] r., nr rej.: [...] , o niżej wymienionej treści: decyzja nr 1.-"niezwłocznie wypłacić pracownikowi P. S. S. wynagrodzenie za pracę za [...] r. w kwocie [...] zł netto"; decyzja nr 2. - "niezwłocznie wypłacić pracownikowi P. S. S. wynagrodzenie za pracę za [...] r. w kwocie [...]. zł netto". Wyżej wymienione decyzje podlegały natychmiastowemu wykonaniu, zgodnie z art. 11 pkt 7 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007r. o Państwowej Inspekcji Pracy. W celu przymuszenia zobowiązanego do wykonania wyżej wymienionych obowiązków zostało wszczęte administracyjne postępowanie egzekucyjne. W dniu [...] r. skierowano do zobowiązanego tytuł wykonawczy o nr rej.: [...] , stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym oraz nałożono na zobowiązanego, postanowieniem nr rej.: [...] , grzywnę w celu przymuszenia, w wysokości [...] złotych. Wyżej wymienione postanowienie i tytuł wykonawczy doręczono zobowiązanemu w dniu [...] r. Pismem z dnia 26.03.2014 r. zobowiązany, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł zażalenie na ww. postanowienie organu egzekucyjnego z dnia 18.03.2014 r. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik zobowiązanego wskazał, że w odpowiedzi na upomnienie z dnia [...] r. zobowiązana Spółka wskazała, że w chwili obecnej P. S. S. nie przysługują wobec Spółki żadne wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę, albowiem wszelkie zobowiązania Spółki jako pracodawcy względem P. S. S. wygasły wskutek potrącenia wzajemnych wierzytelności. W dniu 28.11.2012r. z winy pracownika - na skutek naruszenia przez niego zasad ruchu drogowego poprzez wjechanie samochodem ciężarowym w drogę z zakazem wjazdu i zaklinowanie pojazdu w uliczce - doszło do powstania po stronie B. szkody w wysokości [...], euro, co stanowiło równowartość [...] złotych. Na skutek potrącenia dokonanego przez zobowiązanego za zgodą pracownika obie wierzytelności umorzyły się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej. W związku z czym P. S. pozostaje zobowiązany do zapłaty na rzecz B. kwoty [...] złotych. Jednocześnie pełnomocnik zobowiązanego wskazał, że przed Sądem Rejonowym Wydział [...] toczy się postępowanie w sprawie z powództwa pracownika o wypłatę należnego wynagrodzenia, w którym to postępowaniu Spółka podniosła zarzut potrącenia. W powyższej sprawie nie zapadło jeszcze prawomocne rozstrzygnięcie. W związku z powyższym, w ocenie skarżącego nie istniały podstawy do nałożenia na Spółkę grzywny w celu przymuszenia w kwocie [...] złotych. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Okręgowy Inspektor Pracy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Państwowego Inspektora Pracy W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że zgodnie z przepisami art. 94 pkt 5 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t.j.: Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.), stanowiącymi podstawę prawną wydania decyzji płatniczych, objętych tytułem wykonawczym pracodawca jest obowiązany w szczególności terminowo i prawidłowo wypłacać wynagrodzenie. Naruszenie powyższych przepisów uprawnia inspektora pracy do nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi. Nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu, zgodnie z art. 11 pkt 7 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j.: Dz. U. z 2012r., poz. 404 z późn. zm.). W ocenie organu odwoławczego postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w sposób prawidłowy. Postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia odpowiada wymogom ustawowym. Organ I instancji stosując środek egzekucyjny działał zgodnie z zasadami ogólnymi postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności z zasadą praworządności, celowości oraz stosowania najłagodniejszego środka egzekucyjnego. Grzywnę w celu przymuszenia nałożono mając na względzie górne granice wysokości nakładanych grzywien oraz kierując się potrzebą zapewnienia efektywności prowadzonej egzekucji. W rozpatrywanej sprawie wysokość grzywny została ustalona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności zgodnie z art. 121 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2012r., poz. 1015 z późn. zm.), który stanowi, że z zastrzeżeniem § 5 każdorazowo nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 10.000,00 złotych, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, kwoty 50.000,00 złotych. W ocenie Okręgowego Inspektora Pracy nałożenie grzywny w celu przymuszenia, w wysokości:[...] złotych (słownie: [...] złotych) jest w pełni uzasadnione, a jej wysokość została podyktowana względami celowości i mieści się w granicach zakreślonych w przywołanych przepisach ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nakładając grzywnę w celu przymuszenia uwzględniono rodzaj i wysokość niewypłaconych świadczeń, stopień realizacji nakazu płatniczego oraz okoliczność polegającą na tym, że wszystkie decyzje płatnicze z mocy prawa podlegały natychmiastowemu wykonaniu. W rozpatrywanej sprawie zobowiązany nie wykonał nałożonego nakazem inspektora pracy obowiązku dotyczącego wypłaty pracownikowi naliczonego wynagrodzenia za pracę w łącznej kwocie [...] złotych netto. W trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego zobowiązany nie przedłożył również dowodów, potwierdzających uregulowanie powyższych należności pracowniczych. Zatem w ocenie Okręgowego Inspektora Pracy utrzymanie w mocy postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia jest w pełni uzasadnione. Odnosząc się do treści zażalenia organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z orzecznictwem sądowym (vide: wyrok NSA w Warszawie z dnia 13.10.2011 r., sygn. akt II OSK 1441/10), w postępowaniu prowadzonym wskutek zażalenia na wydane w trybie art. 122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, niedopuszczalne jest podnoszenie przez zobowiązanego zarzutów z art. 33 przywołanej ustawy, ponieważ zażalenie takie byłoby w istocie zarzutem. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że przywołane w zażaleniu okoliczności dotyczące wygaśnięcia czy też nieistnienia obowiązku wskutek potrącenia wzajemnych wierzytelności, stanowią podstawę do wniesienia zarzutu i nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu odwoławczym. W tym miejscu należy wskazać, że zobowiązany skorzystał z przysługującego jemu prawa równoległego zgłoszenia zarzutów oraz wniesienia zażalenia na postanowienie o zastosowaniu grzywny w celu przymuszenia. Przywołane w zażaleniu okoliczności stanowiły podstawę zarzutów, podniesionych przez zobowiązanego w piśmie z dnia [...] r., rozpatrzonym przez organ egzekucyjny w odrębnym postępowaniu. Postanowieniem z dnia [...] r., nr rej.: [...] organ egzekucyjny odmówił uwzględnienia zarzutów, zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym w uzasadnieniu podając, że kontrola inspektora pracy wykazała niewykonanie obowiązków wynikających z nakazu płatniczego inspektora pracy co skutkowało skierowaniem do zobowiązanego tytułu wykonawczego i nałożeniem grzywny w celu przymuszenia. Dokonanie potrąceń z wynagrodzenia za pracę bez pisemnej zgody pracownika jest naruszeniem przepisów prawa pracy i nie może stanowić podstawy do uznania decyzji płatniczych za bezprzedmiotowe i stwierdzenia ich wygaśnięcia w trybie art. 162 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013r., poz. 267). Ponadto z treści zażalenia wynika, że przed Sądem Rejonowym Wydział [...] toczy się postępowanie w sprawie z powództwa pracownika o wypłatę należnego wynagrodzenia. W związku z tym organ II instancji wyjaśnił, że objęcie prawomocnym wyrokiem sądowym lub ugodą sądową świadczeń pracowniczych powoduje, że decyzje inspektora pracy, które dotyczą określonych w wyroku lub ugodzie świadczeń, stają się bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość decyzji stanowi podstawę dla stwierdzenia przez inspektora pracy wygaśnięcia nakazu wypłaty w drodze decyzji administracyjnej, wydanej na podstawie art. 162 ustawy z dnia 14 czerwca .1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013r., poz. 267). Stwierdzenie wygaśnięcia nakazu wypłaty, objętego tytułem wykonawczym stanowi przesłankę umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu w administracji. A zatem zakończenie prawomocnym wyrokiem postępowania sądowego w sprawie z powództwa pracownika P. S. S. o wypłatę należnego wynagrodzenia za pracę za [...] r. może stanowić przesłankę do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, objętych tytułem wykonawczym i umorzenia postępowania egzekucyjnego. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Pracy stwierdził wygaśnięcie decyzji nr 1 i 2 zawartych w nakazie inspektora pracy z dnia [...] r. nr rej.: [...]. Wyrokiem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy Wydział [...] w sprawie o sygn. akt [...] w całości oddalił powództwo P. S. przeciwko B. o zapłatę kwoty [...] zł tytułem wynagrodzenia za [...]r. W związku z powyższym ww. decyzje stały się bezprzedmiotowe, co stanowi podstawę do stwierdzenia ich wygaśnięcia na podstawie art. 162 k.p.a. Pismem z dnia 04.06.2014 r. B. złożyła skargę na ww. postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy Oprócz zarzutów podniesionych uprzednio w odwołaniu skarżąca wskazała, że stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne, gdy egzekwowany obowiązek o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym został wykonany lub stał się bezprzedmiotowy. Ponadto, zakwestionowano wysokość nałożonej grzywny oraz poinformowano, że wyrokiem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy oddalił powództwo P. S. przeciwko skarżącej o wypłatę wynagrodzenia za [...] r. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), przywołanej dalej w tekście jako "ppsa", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola w przedmiotowej sprawie wykazała, że skarga jest zasadna. Na wstępie trzeba zaznaczyć, że Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy wydał w dniu 3 lipca 2014 r. decyzję na podstawie art. 162 § 1 i § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w której stwierdził wygaśnięcie decyzji nr 1 i 2 zawartych w nakazie inspektora pracy z dnia 25 lipca 2013 r. Decyzje te dotyczyły nakazu wypłaty pracownikowi P. S. wynagrodzenia za pracę w miesiącu [...] Wyrokiem z dnia 12 maja 2014 r. Sąd Rejonowy Wydział [...] w sprawie o sygn. akt [...] w całości oddalił powództwo ww. przeciwko B. o zapłatę kwoty [...] zł tytułem wynagrodzenia za [...] Sąd zaznacza, że 18 marca 2014 r. Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy wydał tytuł wykonawczy, którego podstawą prawną były wspomniane decyzje nr 1 i 2 z dnia 25 lipca 2013 r. W tym samym dniu organ wydał postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, utrzymanej w mocy 28 kwietnia 2014 r. Grzywna nałożona na podstawie art. 119 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji była następstwem wszczętego postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej. W ocenie Sądu wygaszenie decyzji nakładających opisane wcześniej obowiązki jest podstawą, aby uchylić przedmiotowe postanowienia o nałożeniu grzywny. Zdaniem Sądu, istnieje związek pomiędzy decyzjami, a postanowieniem, o którym stanowi przepis art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., gdyż wydanie postanowień o nałożeniu grzywny nie byłoby możliwe bez wcześniejszego wydania decyzji pierwszej o nakazie zapłaty. Wobec stwierdzenia przesłanki uzasadniającej wznowienie postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. uchylił oba postanowienia. Jednocześnie w punkcie drugim sentencji wyroku Sąd w trybie art. 152 p.p.s.a. orzekł, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, zaś w punkcie trzecim rozstrzygnął o kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu.