II SA/Sz 692/24
WyrokWSA w Szczecinie2024-12-12
Skład orzekający: Katarzyna Sokołowska, Wiesław Drabik, Joanna Świerzko-Bukowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana na podstawie decyzji o warunkach zabudowy, narusza prawo, jeśli skarżący podnosi zarzuty dotyczące zacienienia nieruchomości sąsiedniej, braku zgodności z przepisami o powierzchni biologicznie czynnej oraz naruszenia procedury administracyjnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły zgodność projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy. Zarzuty dotyczące zacienienia nieruchomości sąsiedniej, naruszenia przepisów o powierzchni biologicznie czynnej oraz naruszenia procedury administracyjnej (w tym braku zawieszenia postępowania czy braku wystąpienia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego) zostały uznane za niezasadne. Ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu o pozwolenie na budowę jest ograniczona do przypadków naruszenia konkretnych przepisów prawa, a nie tylko faktycznych utrudnień.Stan faktyczny
Skarżący T. S. złożył skargę na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych (m.in. brak zawieszenia postępowania), naruszenie prawa własności poprzez zacienienie nieruchomości sąsiedniej, niezgodność z warunkami zabudowy w zakresie powierzchni biologicznie czynnej oraz brak wystarczającej inicjatywy dowodowej organów. Wojewoda uznał te zarzuty za niezasadne, wskazując na zgodność projektu z przepisami i decyzją o warunkach zabudowy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.), Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Białas-Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 1 lipca 2024 r. nr AP-2.7840.9.2024.JD w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę
Decyzją z dnia 1 lipca 2024 r. nr AP-2.7840.9.2024.JD, wydaną na podstawie
art. 138 §1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r" poz. 572, dalej: k.p.a.), wydaną w wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez T. S. od decyzji Starosty [...] [...] z dnia 28 listopada 2023r. nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J. K. pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego położonego na terenie działki nr [...] w obrębie geodezyjnym 3 miasta G., gmina G., o dodatkowe pomieszczenia mieszkalne na wysokości I piętra oraz balkon Wojewoda Zachodniopomorski utrzymał
w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Wojewoda przytoczył dotychczasowy stan faktyczny sprawy w tym podał, że w dniu 25 września 2023 r. do Starostwa Powiatowego w G. wpłynął wniosek J. K. (dalej "Inwestor") o udzielenie pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, położonego na terenie działki nr [...] w obrębie geodezyjnym 3 miasta G., gmina G., o dodatkowe pomieszczenia mieszkalne na wysokości I piętra oraz balkon. Do wniosku dołączona została m.in. decyzja nr [...] Burmistrza Gminy G. ustalająca na rzecz J. K. warunki zabudowy dla opisanej inwestycji z dnia 5 lipca 2022 r. Starosta [...] decyzją Nr [...] z dnia 28 listopada 2023 r. zatwierdził - w oparciu o przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682 ze zm.) dalej zwanej "Prawem budowlanym" – projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego położonego na terenie działki nr [...] w obrębie geodezyjnym 3 miasta G., gmina G., o dodatkowe pomieszczenia mieszkalne na wysokości I piętra oraz balkon.
Nie zgadzając się z powołaną decyzją odwołanie od niej złożył T. S. (właściciel działki sąsiedniej o nr [...], dalej: "Skarżący").
Odwołujący zarzucił naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku
z nieuwzględnieniem przez organ I instancji jego wniosku o zawieszenie postępowania ws. pozwolenia na budowę, w związku z faktem wszczęcia przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Szczecinie, na wniosek Skarżącego postępowania nieważnościowego, względem decyzji Burmistrza Gminy G. o warunkach zabudowy nr [...] z dnia 5 lipca 2022r. Zdaniem Skarżącego wspomniana decyzja [...] jest dotknięta wadą, która spowoduje jej wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Nadto, zdaniem Skarżącego, decyzja została wydana z naruszeniem art. 10 k.p.a., która miało polegać na tym, że wskutek oddalenia przez Starostę jego wniosku o zawieszenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę Skarżący nie miał możliwości zapoznania się, przed wydaniem decyzji, z kompletem dokumentacji zgromadzonej w sprawie i odniesienia co do jej zawartości.
W ocenie Skarżącego planowana inwestycja jest niezgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy w zakresie dotyczącym punktu, który nakłada na inwestora obowiązek poszanowania interesu osób trzecich. Zdaniem Skarżącego naruszenie to ma polegać na tym, że powstanie nowej nadbudowy na działce nr [...] zacieni budynek na nieruchomości Skarżącego, oraz wpłynie na jej właściwości użytkowe i spadek wartości.
Skarżący zarzucił również brak zgodności projektu z decyzją w sprawie warunków zabudowy w punkcie dotyczącym ustalenia powierzchni biologicznie czynnej oraz brak zgodności opisu stanu działki inwestycyjnej, zawartego w dokumentacji budowlanej ze stanem rzeczywistym.
Rozpoznając sprawę na skutek złożonego odwołania wskazaną na wstępie decyzją z dnia 1 lipca 2024 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Powołując się na przedłożoną dokumentację organ wskazał, że planowane zamierzenie budowlane ma polegać na rozbudowie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej, położonego na terenie działki geodezyjnej
nr [...] o pow. [...] ha (szerokość działki - 12 m długość 25 m) w obrębie geodezyjnym 3 miasta G., gmina G., o dodatkowe pomieszczenia mieszkalne na wysokości I piętra oraz balkon. Powierzchnia projektowanej zabudowy ma wynieść 31,1 m2, co łącznie z powierzchnią zabudowy istniejącego już na nieruchomości Inwestora budynku mieszkalnego daje sumę 138,33 m2, a to z kolei stanowi 45,95 % powierzchni zabudowy z całkowitej powierzchni działki nr [...]. Rozbudowie podlegać ma część południowo wschodnia budynku, granicząca bezpośrednio z działką nr [...] należącą do Skarżącego.
Porównanie przyjętych założeń projektowych z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy wykazało zgodność przedłożonego projektu architektoniczno-budowlanego oraz projektu zagospodarowania terenu, co do kwestii zachowania liczby kondygnacji - w tym wypadku rozbudowa polega na dobudowaniu pomieszczeń do istniejącego budynku mieszkalnego na wysokości 1 piętra - a także względem zachowania norm wysokościowych i parametrów związanych z szerokością elewacji frontowej, która w wyniku realizacji inwestycji nie przekroczy długości 12 m. Ponadto, w znajdującym się w decyzji Burmistrza Gminy G. Nr [...] o warunkach zabudowy z dnia 05 lipca 2022 r. punkcie 2.5 o nazwie Warunki obsługi z zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji" podpunkt 3) postawiono warunek odprowadzenia wód opadowych przy pomocy istniejącej kanalizacji deszczowej, został spełniony w ten sposób, że inwestor uzyskał Opinię w zakresie warunków technicznych z dnia 19 września 2023 r. nr: [...], wydaną przez [...] Wodociągi i Kanalizacja Sp. z o.o. z siedzibą w G. dot. przyłączenia budynku mieszkalnego położonego przy [...] na działce nr [...] obręb geodezyjny 3 m. G. do kanalizacji deszczowej znajdującej się w przyległej do nieruchomości drodze.
W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja spełnia wymogi określone w przepisach Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225, dalej zwanego "Warunkami Technicznymi" lub "Rozporządzeniem"). W dalszej części uzasadnienia Wojewoda odniósł się kolejno do zarzutów Skarżącego zawartych w odwołaniu.
Zdaniem organu II instancji wniosek Skarżącego zawarty w odwołaniu do Wojewody dotyczący konieczności zawieszenia postępowania wobec przewidywanej przez Stronę okoliczności stwierdzenia nieważności przez SKO decyzji w sprawie warunków zabudowy, jest niezasadny z dwóch powodów. Po pierwsze, ostateczna decyzja w sprawie warunków zabudowy znajduje się na chwilę wydawania niniejszego rozstrzygnięcia w obrocie prawnym więc korzysta z domniemania legalności. Po drugie okoliczność trwającej przed SKO procedury podważenia treści ostatecznej decyzji o warunkach nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Za nieuzasadnione Wojewoda uznał stanowisko Skarżącego jakoby miałoby dojść do naruszenia art. 10 k.p.a. Jak bowiem wynika z akt postępowania Skarżący - i jego pełnomocnik, umocowany przez niego na późniejszym etapie postępowania - byli każdorazowo informowani przez Starostę [...] o toczącym postępowaniu i aktywnie w nim brali udział poprzez składanie wniosków o wydanie dokumentów, zapytań dotyczących postępowania i dokumentacji, zwracali się do organu o dodatkowe wyjaśnienia.
Odnosząc się do zarzutów Skarżącego w sprawie wprowadzenia trwałego ograniczenia w zabudowie jego nieruchomości, a w rezultacie jest sprzeczne z zasadą poszanowania prawa własności organ odwołując się do stanowiska wyrażonego w orzecznictwie podniósł, że ochrona interesów osób trzecich nie może sięgać tak daleko, by uniemożliwiać inwestorowi realizację zamierzenia budowlanego, gdy jest ono zgodne z przepisami prawa. Zdaniem organu II instancji planowana inwestycja nie wpłynie na zabudowę działki nr [...] budynkami, bowiem takowe budynki już na niej są zlokalizowane. Nie wpłynie też na zmianę sposobu ich użytkowania, zwłaszcza jeśli chodzi o obiekt, w którym znajduje się salon fryzjerski.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy podniósł, że jednym z warunków poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, jest prawidłowe ustalenie odległości budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów, które umożliwia naturalne oświetlenie tych pomieszczeń.
Analiza zacienienia potwierdziła, że między 7:00 a 17:00 obiekt usługowy (fryzjerski) znajdujący się na działce nr [...] ma zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny, tym samym zarzuty Skarżącego nie znalazły potwierdzenia w badanym materiale dowodowym. Poza tym, uwzględniając formę architektoniczną projektowanej na działce nr [...] nadbudowy budynku i jej położenie względem obiektów - w szczególności obiektu usługowego - znajdujących się na działce Skarżącego, w ocenie organu odwoławczego w niniejszej sprawie nie możne wystąpić zjawisko przesłaniania.
Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu kwestii prawidłowości ustalenia powierzchni zabudowy, to w wyniku dodatkowego postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organ odwoławczy ustalono, że kwestionowany przez Skarżącego budynek znajdujący na działce nr [...] - nieuwzględniony w obliczeniach wskaźnika powierzchni biologicznie czynnej - jest w istocie wiatą samochodową o lekkiej otwartej konstrukcji drewnianej przykrytej dachem o wymiarach 2,90 m x 3,93 m i wysokości 3,25 m, niezwiązaną na stałe z gruntem za pomocą fundamentów. Powierzchnia wiaty nie jest więc wliczana do powierzchni zabudowy budynku.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy podniósł, że projektant wykazał w pierwotnym bilansie terenu, że zostały również zachowane normy powierzchniowe, co do wymagane wskaźnika powierzchni zabudowy na poziomie poniżej 54%, który w przypadku realizacji inwestycji ma wynieść 45,95 % powierzchni zabudowy z całkowitej powierzchni działki nr [...], natomiast w przypadku powierzchni biologicznie czynnej wskaźnik ten wynieść ma 36,54%, przy wymaganym min. 30%.
Podsumowując organ II instancji stwierdził, że projekt budowlany zawiera wymagane ustawą Prawo budowlane dokumenty.
Nie zgadzając się z powołaną decyzją T. S. złożył na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Jednocześnie zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 6, 7, 7b, 8, 9, 10, 77 oraz 80 k.p.a.
w związku z art. 28 ust. 2, art. 35 ust. 1 pkt 1 - lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: Prawo budowlane) oraz art. 64 ust. 2 i 3 Konstytucji RP poprzez zaniechanie niezbędnej inicjatywy, a także brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego oraz jego wszechstronnej oceny:
a. poprzez brak wystąpienia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G., celem "zweryfikowania ustaleń zawartych w projekcie budowlanym", pomimo podnoszonych przez Skarżącego licznych wątpliwości w tej materii, przy jednoczesnym bezkrytycznym oparciu się o - zmieniające się wielokrotnie - wyjaśnienia projektanta;
a. skutkiem czego doszło do nieprawidłowych ustaleń faktycznych, a
w szczególności przyjęcia, że planowana inwestycja jest zgodna z prawem,
w sytuacji gdy narusza ona m.in. prawo własności skarżącego, albowiem w wyniku realizacji planowanej inwestycji dojdzie do ograniczenia możliwości inwestycyjnych skarżącego oraz zacienienia jego nieruchomości, co stanowi istotne naruszenie prawa własności skarżącego;
b. poprzez zaniechanie ustalenia (weryfikacji) w jakim zakresie powierzchnia utwardzona w obrębie działki inwestora (w tym pod miejsca postojowe) zapewnia naturalną wegetację roślin oraz retencję wód opadowych, a tym samym wpisuje się w definicję terenu biologicznie czynnego.
Mając powyższe na względzie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu Skarżący zwrócił uwagę na braki w inicjatywie dowodowej organu, która winna być podjęta mając na uwadze stanowisko i merytoryczne zarzuty skarżącego.
Zdaniem Skarżącego rozbudowa przez Inwestora budynku mieszkalnego
w bezpośrednim sąsiedztwie granicy działek spowoduje – wbrew przyjętym przez organ założeniom – istotne zacienienie nieruchomości Skarżącego, obniżając właściwości użytkowe działki Skarżącego oraz wpływając na jej wartość.
Nadto stwierdził, że pomimo podnoszonych przez skarżącego zarzutów co do terenu biologicznie czynnego, organ zaniechał dokonania weryfikacji tej materii, celem ustalenia w jakim zakresie powierzchnia utwardzona w obrębie działki inwestora (w tym pod miejsca postojowe) zapewnia naturalną wegetację roślin oraz retencję wód opadowych, a tym samym wpisuje się w definicję terenu biologicznie czynnego. W ocenie Skarżącego, rzeczonych właściwości - zapewniających wegetację roślin oraz retencję wód opadowych - nie posiada aktualnie zastosowana przez Inwestora kostka brukowa. Organ II instancji ograniczył się natomiast do biernego przyjęcia ciągle ewoluujących - w zależności od okoliczności i potrzeb - lakonicznych wyjaśnień projektanta, które nie pozwalają jednak na stwierdzenie, czy planowana "powierzchnia utwardzona" będzie miała ww. właściwości.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie oraz utrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie Skarżący wyjaśnił, że wartości dotyczące powierzchni biologicznej czynnej i powierzchni działki inwestora są niezgodne ze stanem faktycznym. W jego ocenie wartości podane w projekcie stanową próbę naciągnięcia projektu i dostosowania go do decyzji o warunkach zabudowy. Zdaniem skarżącego doszło również do naruszenia § 12 ust 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Budynek może zostać zbudowany w odległości większej od granicy działki. Zbliżenie budynku do granicy działki będzie oddziaływać na jego nieruchomości, zarówno na etapie budowy jak i w przyszłości, na co nie wyraża zgody. Wszelkie kwestie związane z możliwością korzystania z jego nieruchomości powinny uprzednio zostać uregulowane w drodze stosownych umów. Wynika to też z decyzji o warunkach zabudowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Mając na uwadze tak zakreślone granice kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie podkreślić trzeba, że przepis art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane obliguje organ administracji architektoniczno-budowlanej do sprawdzenia przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego spełnienia poszczególnych wymagań, wśród których w pkt 1 lit. a wskazuje na zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W myśl art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia.
W przypadku niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w ust. 3 organ administracji architektoniczno-budowlanej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 5 pkt 1 ustawy Prawo budowlane).
Systematyka przepisu art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane wskazuje,
że w pierwszej kolejności organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek dokonania sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami planu miejscowego, o ile dla terenu inwestycji plan taki obowiązuje, bądź z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Dopiero w dalszej kolejności projekt budowlany oceniany jest w zakresie jego kompletności, w tym dołączenia wymaganych opinii, czy oświadczeń; posiadania przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych; przynależności projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego.
Odnosząc się do podniesionego zarzutu naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i 4 w zw. z art. 80 k.p.a - poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, jak również niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, należy zauważyć, że zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
W myśl 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Natomiast stosownie do art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Organ rozpoznając sprawę, w pierwszej kolejności powinien ustalić w sposób wyczerpujący i dokładny stan faktyczny, a następnie dokonać jego oceny prawnej (por. np. uzasadnienia do wyroków: NSA z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. II OSK 263/10, NSA z dnia 11 czerwca 2013 r., sygn. II OSK 2417/12). Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy stanowi warunek konieczny do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy może prowadzić do wydania wadliwej decyzji.
Realizując zasadę prawdy obiektywnej, na podstawie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. organ jest zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przy czym zakres i przedmiot postępowania wyjaśniającego determinują przepisy prawa materialnego, bowiem to normy prawa materialnego przesądzają o przedmiocie sprawy i okolicznościach prawnie istotnych. W postępowaniu wyjaśniającym należy również uwzględnić specyfikę danej sprawy - inność i odrębność okoliczności, które stanowią o stanie faktycznym (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 19 maja 2021 r., sygn. I OSK 251/21).
Organ powinien więc w sposób adekwatny do potrzeb ustalić stan faktyczny i nie pozostawić żadnych niewyjaśnionych istotnych dla sprawy okoliczności.
Dokonana natomiast przez organ ocena zgromadzonego materiału powinna zostać przeprowadzona zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.),
a motywy którymi kierował się organ powinny zostać szczegółowo wyjaśnione
w uzasadnieniu do wydanej decyzji. W ocenie Sądu zarzuty natury procesowej dotyczące braku wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego oraz jego wszechstronnej oceny przy jedoczesnym bezkrytycznym oparciu o zmieniające się wielokrotnie wyjaśnienia projektanta są niezasadne. Wbrew twierdzeniom skarżącego dowodzi to, że organy szczegółowo podały analizie przedstawiony a potem poprawiony projekt budowlany, a zatwierdzony projekt był kompletny.
Za nieuzasadnione Sąd uznał także stanowisko Skarżącego za nie zasadne naruszenia art. 10 k.p.a. Jak bowiem wynika z akt postępowania Skarżący - i jego pełnomocnik, umocowany przez niego na późniejszym etapie postępowania - byli każdorazowo informowani przez Starostę Goleniowskiego o toczącym postępowaniu i aktywnie w nim brali udział poprzez składanie wniosków o wydanie dokumentów, zapytań dotyczących postępowania i dokumentacji, zwracali się jedynie do organu o dodatkowe wyjaśnienia.
Odnośnie zarzutu, że planowana inwestycja nie jest zgodna z prawem, a w wyniku jej realizacji dojdzie do zacieniania skarżącego nieruchomości, co stanowi naruszenie jego prawa własności, wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt. 9 Prawa budowlanego obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy badać, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.
Zasadnicza idea cytowanej normy sprowadza się do tego, że ocena poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich w ramach projektowania i budowy obiektu budowlanego dokonywana jest z punktu widzenia obowiązujących przepisów prawa publicznego i obejmuje obszar oddziaływania obiektu. Poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich na etapie postępowania o pozwolenie na budowę następuje wyłącznie w takim zakresie, w jakim przepisy wprowadzają określone wymogi, czy ograniczenia. Właścicielowi sąsiedniej nieruchomości przysługuje zatem ochrona przed sposobem zabudowy nieruchomości sąsiedniej, jeżeli projektowany sposób zabudowy koliduje z jego prawnie (a nie jedynie faktycznie) chronionym interesem (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 19 października 2023 roku, sygn. II OSK 1262/22).
Jednocześnie ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie może być rozumiana w sposób absolutny. Nie chodzi bowiem o jakiekolwiek utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich można więc mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy.
Przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane może co do zasady uprawniać do wprowadzenia w decyzji o pozwoleniu na budowę stosownych obowiązków, jeżeli mają one zapewniać ochronę wymienionych w tym przepisie uzasadnionych interesów osób trzecich. Nie oznacza to jednak, że organ administracji architektoniczno-budowlanej ma w tym zakresie pełną swobodę i może w każdym przypadku samodzielnie w pozwoleniu na budowę ustalać zakres i sposób tej ochrony. W decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ może określać stosowne obowiązki pod warunkiem, że będą one dotyczyć robót budowlanych wykonywanych przy realizacji planowanego obiektu albo ewentualnie przy realizacji zabezpieczeń terenu budowy tego obiektu (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 25 stycznia 2024 roku, sygn. II OSK 2719/22).
Sąd zaakceptował stanowisko Wojewody, że względem działki skarżącego nie nastąpiło zjawisko przesłaniania w szczególności obiektu usługowego znajdującego na jego działce, tym samym nie naruszono § 60 ust 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.
Sąd podziela stanowisko organów orzekających w przedmiotowej sprawie, zgodnie z którym ustalając zachowanie wskaźnika powierzchni biologicznie czynnej dla części działki nr [...] nie należało poprzestać wyłącznie na tej części działki, ale należało uwzględnić całość terenu wcześniej objętego pozwoleniem na budowę, to jest, że obszar całej nieruchomości wynosi 301m[pic]. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, prawidłowo przyjęły organy orzekające, że nie jest dopuszczalne stanowisko, zgodnie z którym udzielenie pozwolenia na budowę mogłoby doprowadzić do kolizji tego pozwolenia z wydanym wcześniej warunkami zabudowy, uniemożliwiając utrzymanie określonej w uprzedniej decyzji powierzchni biologicznie czynnej.
W prawie budowlanym nie ma generalnego zakazu zabudowy przy granicy nieruchomości sąsiedniej, jak też warunku uzyskania na taką zabudowę zgody sąsiada, czy innego zezwolenia. Warunki takiej zabudowy określają przepisy, w tym techniczne oraz miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego. W tym przypadku zdaniem Sądu § 12 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych należało rozumieć w sposób zaprezentowany powyżej. Balkon przewidziany w spornej decyzji nie jest zwrócony w stronę działki Skarżącego, a przylega do niej swoim północno-zachodnim bokiem, a nie frontem. Sąd, wskazuje, że nie doszło do naruszenia zasad współżycia społecznego jak też zakłócenia korzystania z sąsiedniej nieruchomości ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości, w tym nieruchomości zabudowanych w sposób bliźniaczy.
Inaczej mówiąc, jeżeli budynek ma być usytuowany w odległości mniejszej niż
4 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, zarówno jego ściany jak i dach winny być pozbawione otworów okiennych (por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 1409/16). Przepisy techniczno-budowane nie przewidują możliwości sytuowania budynku nawet z nieznacznym przekroczeniem granicy (por. wyrok WSA w Gliwicach z 23 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 867/18). Tymczasem w niniejszej sprawie, krawędź balkonu oddalona jest od granicy z sąsiednią działką budowlaną odpowiednio w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od granicy sąsiedniej działki.
Odnosząc się do zarzutu braku wystąpienia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G., celem "zweryfikowania ustaleń zawartych w projekcie budowlanym", pomimo podnoszonych przez Skarżącego licznych wątpliwości w tej materii, przy jednoczesnym bezkrytycznym oparciu się o - zmieniające się wielokrotnie - wyjaśnienia projektanta. Sąd wskazuje, że proces budowy domu dzieli się na dwa etapy. Pierwszy związany z pozyskaniem prawa do przystąpienia do budowy, a drugi to zgłoszenie rozpoczęcia budowy i proces budowy domu. Zamknięty został pierwszy etap inwestycji, który prowadzony jest jako zadanie własne przez Starostę Powiatowego – jako organ administracji architektoniczno- budowlanej. Drugim etapem inwestycji jest jej realizacja, która od zgłoszenia rozpoczęcia budowy do złożenia zawiadomienia o jej zakończeniu lub otrzymanie pozwolenia na użytkowanie, podlega kompetencjom Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Podsumowując powyższe, brak jest podstaw prawnych do tego, aby w jakimkolwiek czasie prowadzenia postępowania o zatwierdzenie projektu architektoniczno-budowlanego Inspektor Nadzoru Budowlanego posiadał kompetencje do jego wstępnej (uprzedniej) kontroli.
W sprawie niniejszej wydano decyzję zezwalającą na realizację inwestycji ponieważ zostały spełnione wszystkie przesłanki dla wydania takiej decyzji. W zakresie natomiast zapewnienia ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, Sąd nie doszukał się jakichkolwiek uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji, w szczególności nie mogą być za takie uznane podnoszone przez Skarżącego okoliczności ograniczenia w możliwości swobodnego korzystania ze swojej nieruchomości, a także zmniejszenie możliwości inwestycyjnych w przyszłości w związku z wydaniem przedmiotowego pozwolenia na ww. rozbudowę
Niezależnie od powyższego, Sąd nie stwierdził również innych naruszeń, które powodowałyby konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło