II SA/Sz 693/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 października 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2003r., Nr 58, poz. 515 z późn. zm.) Inspektor w Biurze Obsługi Interesantów Urzędu Miejskiego , działający z upoważnienia Prezydenta Miasta, skierował J. S., posiadającego prawo jazdy kat. B, na badanie lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Na znajdującym się w aktach administracyjnych oryginale tej decyzji widnieje własnoręczny podpis J. S. z adnotacją "otrzymałem", opatrzony datą –[...]r. J. S. pismem z dnia [...]r. wniósł odwołanie od tej decyzji, wnosząc w pierwszej kolejności o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w sprawie skierowania na badania lekarskie. Wyjaśnił, że zwłoka we wniesieniu odwołania nie była wynikiem jego zaniedbania, a spowodowana otrzymaniem przedmiotowej decyzji dopiero w dniu [...]r. W dalszej części odwołania J. S. wniósł o uchylenie decyzji kierującej go na badanie lekarskie, w której – jak stwierdził - bezpodstawnym uzasadnieniem są zastrzeżenia dotyczącego jego stanu zdrowia. Postanowieniem z dnia [...]r., Nr [...], wydanym na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie przez J. S. terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 129 § 2 Kpa odwołanie od decyzji administracyjnej należy wnieść w terminie 14 dni od doręczenia decyzji stronie, o czym J. S. został pouczony w treści decyzji z dnia [...]r. Strona decyzję tę otrzymała 29 marca 2011 r., a odwołanie wpłynęło do organu odwoławczego w dniu 26 kwietnia 2011r., tj. 28-go dnia liczonego od doręczenia stronie decyzji przez organ pierwszej instancji. W tej sytuacji Kolegium stwierdziło, że strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. S. zwrócił się o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wyjaśnił, że z uwagi na stan zdrowia żony, w tym liczne wyjazdy do [...] na badania lekarskie, poprzedzające operację i zapewnienie opieki chorej żonie nie dopatrzył terminu wniesienia odwołania w terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze udzielając odpowiedzi na skargę J. S. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Ponadto, Kolegium podało, że nie rozpatrzyło wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, gdyż jako jedyny powód zwłoki strona podała fakt otrzymania decyzji w dniu 29 marca 2011r. Okoliczność ta – jak wyjaśniło Kolegium – została uwzględniona w postanowieniu wydanym przez organ odwoławczy. Natomiast inne przyczyny zwłoki w złożeniu w terminie odwołania strona podała dopiero w skardze. Na rozprawie w dniu 27 października 2011r. skarżący J. S. wniósł o sprostowanie na wokandzie i w aktach, gdzie błędnie podano jego imię J. Skarżący poparł skargę i przyznał, że uchybienie terminu nastąpiło z powodu choroby żony. O terminie rozprawy został zawiadomiony Prokurator Prokuratury Rejonowej , bowiem jak wynika z akt postępowania administracyjnego był on uczestnikiem postępowania administracyjnego w sprawie skierowania J. S. na badania lekarskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Powyższa regulacja oznacza, że Sądy nie rozpatrują i nie rozstrzygają spraw administracyjnych w zastępstwie właściwych organów administracji publicznej, a jedynie kontrolują ich rozstrzygnięcia. Z tego powodu Sąd nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku J.S. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, czego skarżący domagał się w treści skargi z dnia [...]r. Wniesiona przez J. S. skarga podlega rozpatrzeniu przez Sąd na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "P.p.s.a.". Zgodnie z treścią art. 134 P.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie zaś do treści art. 145 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga J. S. w zakresie w jakim dotyczy postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest zasadna, gdyż zostało wydane z naruszeniem prawa procesowego , które mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. W sprawie niniejszej kwestią bezsporną jest to, że skarżący J. S. wniósł odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z uchybieniem przewidzianego w art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego 14-dniowego terminu do jego wniesienia. Faktu tego skarżący nie neguje. Oceniając zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia należy dostrzec, że istotne znaczenie ma początkowa treść odwołania, którego oryginał znajduje się w aktach organu odwoławczego, w którym zawarty jest wniosek J. S. o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania. Wprawdzie treść odwołania nie zawierała szczegółowego uzasadnienia w zakresie wniosku o przywrócenie terminu, to w ocenie Sądu nie pozostawiało i nie pozostawia żadnych wątpliwości, wola strony w wyjaśnieniu zwłoki w dopełnieniu czynności złożenia odwołania po terminie. Kolegium udzielając odpowiedzi na skargę dostrzegło, że odwołanie zawierało wniosek strony o przywrócenie terminu, lecz wniosku nie rozpoznało wyjaśniając, że jedynym dostrzeżonym powodem zwłoki był fakt doręczenia skarżącemu decyzji pierwszoinstancyjnej w dniu 29 marca 2011r. Brak jest podstaw do podzielenia argumentacji organu, zawartej w powołanej wyżej odpowiedzi na skargę. Wywody odpowiedzi na skargę nie mogą sanować braku procesowego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Żądanie strony zawarte w odwołaniu obligowało organ odwoławczy do uruchomienia trybu procesowego gwarantującego ochronę interesu prawnego zainteresowanego, tj. rozpoznania zawartego w odwołaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia tego środka. Zgodnie treścią z art. 59 Kodeksu postępowania administracyjnego – "o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie (§ 1). "O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia (§ 2)". W przypadku, gdy Kolegium miałoby wątpliwości, co do intencji strony istniała możliwość wyjaśnienia tej kwestii w trybie art. 64 § 2 Kpa w związku z art. 140 Kpa. W tym samym trybie istniała możliwość wezwania strony, w razie stwierdzenia niedostatecznego umotywowania przez nią braku swej winy w uchybieniu terminowi do złożenia odwołania, albo zachowania terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 58 § 2 Kpa. W żadnym jednak wypadku, w zaistniałej sytuacji procesowej, nie było podstaw do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania z pominięciem rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. Uchylając się od rozpatrzenia omawianego wniosku, organ odwoławczy naruszył art. 134 kpa, w związku z art. 59 § 2 Kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, iż przesłankę wydania postanowienia w trybie art. 134 § 1 Kpa, stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia, stanowi ustalenie nie tylko faktu złożenia środków zaskarżenia po upływie terminu przewidzianego do ich wniesienia, ale również ustalenia braku prośby o przywrócenie terminu bądź wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia tego terminu. Ewentualne postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania wyłącza bowiem dopuszczalność wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, a zatem wydanie postanowienia /stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania/ przez rozpatrzeniem prośby strony byłoby niezgodne z prawem (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 17 marca 2005r., sygn. akt I SA/Wa 149/04, opublikowany w LEX nr 164768; z dnia 14 września 2006r., sygn. akt IV SA/Wa 1078/06 , opublikowany w LEX nr 256681; z dnia 5 lutego 2009r., sygn. akt II SA/Wa 1344/08, opublikowany w LEX 484157). Pozostałe zarzuty i wnioski skargi, na obecnym etapie sprawy są przedwczesne, gdyż dotyczą kwestii merytorycznych związanych z decyzją organu pierwszej instancji, a te jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia nie stanowiły przedmiotu rozpoznania z powodu dostrzeżonego przez organ uchybienia terminu do wniesienia odwołania, a zatem zarzuty te nie mogły być objęte kontrolą Sądu. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy Kolegium zobligowane jest w pierwszej kolejności przeprowadzić postępowanie w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W przypadku, gdy organ uzna, że wniosek jest niekompletny lub też zawiera braki w samej treści, organ winien wezwać stronę do uzupełnienia pisma w trybie art. 64 § 2 Kpa w związku z art. 58 § 1 i § 2 Kpa i art. 140 Kpa. Następnie, w zależności od wyniku rozpoznania prośby o przywrócenie terminu, Kolegium podejmie dalsze czynności w przedmiocie odwołania od decyzji z dnia [...]r. Z powyższych względów należało na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w pkt I sentencji. Orzeczenie w pkt II sentencji oparte zostało o przepis art. 152 tej samej ustawy.