II SA/Sz 808/11
WyrokWSA w Szczecinie2011-11-23
Skład orzekający: Marzena Iwankiewicz, Henryk Dolecki, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego miał prawo pozostawić bez rozpatrzenia zażalenie Wspólnoty Mieszkaniowej z powodu rzekomego braku umocowania do reprezentowania Wspólnoty w sprawach przekraczających zwykły zarząd?Ratio decidendi
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie miał podstaw do pozostawienia zażalenia bez rozpatrzenia z powodu braku umocowania, gdyż wniesienie zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego mieści się w granicach zwykłego zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej. Uchwała powołująca jednoosobowy zarząd nie została wyeliminowana z obrotu prawnego i upoważnia do reprezentacji, a organ nie może wymagać dodatkowych dokumentów, takich jak podpisy wszystkich członków Wspólnoty na uchwale.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła zażalenie na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie wyjaśnienia treści decyzji dotyczącej stanu technicznego budynku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pozostawił zażalenie bez rozpatrzenia, kwestionując umocowanie przedstawicielki Wspólnoty, M.F., do reprezentowania jej w sprawach przekraczających zwykły zarząd. Wspólnota przedłożyła uchwałę powołującą M.F. na członka zarządu, jednak organ uznał ją za niewystarczającą z powodu braku podpisów wszystkich członków Wspólnoty.Rozstrzygnięcie
Stwierdził bezskuteczność czynności Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego polegającej na pozostawieniu zażalenia bez rozpatrzenia oraz zasądził od organu na rzecz Wspólnoty zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 listopada 2011r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej na czynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozostawienia zażalenia bez rozpoznania I. stwierdza bezskuteczność czynności Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego polegającej na pozostawieniu zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej z dnia [...] bez rozpatrzenia, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej kwotę [...] /[...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego postanowieniem
z dnia [...] odmówił wyjaśnienia treści decyzji z dnia [...]r. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...]reprezentowana przez Zarząd w imieniu, którego działałam M.F.
Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego pismem z dnia
[...] powołując się na art. 64 § 2 Kpa wezwał M.F. wykazania w terminie 7 dnia upoważnienia do reprezentowania Wspólnoty przed tutejszym organem nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie, pod rygorem pozostawienia zażalenia bez rozpatrzenia.
W odpowiedzi na zobowiązanie wzywana przesłała oryginał protokołu z zebrania Wspólnoty Mieszkaniowej, z treści którego wynika, że została podjęta Uchwała
Nr 5/2005 zgodnie, z którą została powołana na jedynego członka Zarządu Wspólnoty.
Pismem z dnia [...] r. organ odwoławczy ponownie wezwał M.F. do wykazania na podstawie art.22 ust.2 ustawy o własności lokali upoważnienia do reprezentowania Wspólnoty przed niniejszym organem pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpatrzenia. W piśmie z dnia [...]r. wzywana podtrzymała swoje wcześniejsze stanowisko.
Pismem z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego
poinformował M.F. o pozostawieniu bez rozpatrzenia jej zażalenia z dnia [...]r.
W uzasadnieniu pisma organ wskazał, że pozostawienie zażalenia bez rozpatrzenia stanowi konsekwencję braku należytego umocowania wnioskodawczyni do działania w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości [...]w sprawie czynności przekraczającej zwykły zarząd.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB) podkreślał,
że wzywał M.F. do wykazania - zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy
z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.)-
uprawnienia do reprezentowania Wspólnoty przez organem nadzoru budowlanego
w sprawie wniesionego zażalenia dotyczącego odmowy wyjaśnienia treści decyzji.
Przedłożoną w dniu [...]r. uchwałę Nr 14/2011 Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...]organ uznał za niewystarczającą.
WINB stwierdził, iż z treści § 1 przedłożonej uchwały wynika, że "ogół właścicieli nieruchomości", przyjął uchwałę, zgodnie, z którą ww. Wspólnota Mieszkaniowa upoważnia Zarząd Wspólnoty do występowania w jej imieniu przed wszelkimi instytucjami i urzędami, w tym m. in. w sprawach: "pkt 2. zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. o odmowie wyjaśnienia treści decyzji znak [...]. W § 2 przedłożonej uchwały podano, że "Głosowanie przeprowadzono zgodnie z art. 23 ust. 2 ustawy o własności lokali, tzn. głosy poszczególnych właścicieli liczono wg wielkości udziałów", a w § 3 podano, że "Uchwała ogółu właścicieli została podjęta w drodze indywidualnego zbierania głosów". Ponadto w przedłożonym egzemplarzu uchwały podano, pod zapisem "Wyniki głosowania", że: "za przyjęciem głosowało [...] udziałów przeciw głosowało: [...] udziałów wstrzymało się od głosu [...] udziałów".
W ocenie organu ze względu na to, że przedłożony egzemplarz ww. uchwał został podpisany tylko przez M.F., jako Zarząd Wspólnoty, nie może zostać uznany za egzemplarz uchwały podjętej przez członków ww. Wspólnoty Mieszkaniowej, gdyż nie wynika z niego jak głosowali poszczególni członkowie tej Wspólnoty i jaki udział we współwłasności im przypada; ponadto przedłożony egzemplarz ww. uchwały nie jest podpisany przez członków wzmiankowanej Wspólnoty (co powinno mieć miejsce w przypadku podjęcia uchwały w drodze indywidualnego zbierania głosów). Zdaniem organu, M.F. przedłożyła dokument upoważniający ją do reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej, który sama podpisała.
Pismem z dnia [...]r. M.F., działająca w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...]wezwała Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do usunięcia naruszenia prawa i merytoryczne rozpoznanie zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. o odmowie wyjaśnienia treści tej decyzji znak [...].
Wnosząca wezwanie zarzucała, że organ pozostawiając bez rozpatrzenia jej zażalenie ze względu na brak upoważnienia do reprezentowania Wspólnoty - rażąco naruszył prawo, co przejawiało się w:
a) uznaniu, iż wniesienie zażalenia w niniejszym postępowaniu administracyjnym stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd, dla której wymagane jest odrębne umocowanie;
b) uznaniu, iż dla wykazania umocowania członków zarządu wspólnoty mieszkaniowej do reprezentowaniu w sprawach przekraczających zwykły zarząd wymagane jest przedłożenie uchwały podpisanej przez właścicieli lokali oraz list do głosowania,
pozostawienie sprawy bez rozpoznania.
W konsekwencji doszło do oczywistego i rażącego naruszenia prawa, czego skutkiem było uniemożliwienie stronie dochodzenia swoich praw.
Zdaniem wnoszącej wezwanie, jest oczywistym, iż umocowanie członka zarządu wspólnoty mieszkaniowej obejmuje czynności zwykłego zarządu, do których zaliczyć należy również reprezentowanie wspólnoty mieszkaniowej w toku postępowań administracyjnych. Czynnościami zwykłego zarządu są "wszelkie faktyczne, prawne
i procesowe czynności związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej i jej administracją" Zwykły zarząd majątkiem wspólnym to całokształt czynności prawnych
i faktycznych, co obejmuje zwłaszcza "czynności podejmowane przed organami administracji", jeżeli dotyczą nawet pośrednio nieruchomości.
Wniosek o wyjaśnienie treści decyzji, zmierzającej do nałożenia na Wspólnotę Mieszkaniową obowiązków dotyczących nieruchomości wspólnej, w świetle orzecznictwa i stanowiska doktryny w sposób oczywisty mieści się w granicach zwykłego zarządu. Zmierza do zapewnienia należytego, bieżącego funkcjonowania wspólnoty. Bez ustalenia rzeczywistej treści decyzji Wspólnota Mieszkaniowa nie będzie mogła jej wykonać, Wyjaśnienie ma na celu usunięcie stanu niepewności co do zakresu obowiązków, a nie zmiany stanu faktycznego czy prawnego. Czynności przekraczające zwykły zarząd z reguły powodują istotne zmiany w stanie prawnym
i faktycznym w nieruchomości wspólnej (np. zmiana udziałów, sprzedaż części wspólnej, zaciągnięcie kredytu) - wniosek o stwierdzenie nieważności części orzeczenia organu administracji publiczne takich skutków nie wywołuje. W niniejszej sprawie organ nie miał podstaw, aby wymagać od wnioskodawcy uchwały upoważniającej do podjęcia czynności przekraczającej zwykły zarząd. Uchwała powołująca jednoosobowy zarząd
w osobie M.F. nie została wyeliminowana z obrotu prawnego
i upoważnia do reprezentacji skarżącego.
Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia
6 grudnia 2006 r. (sygn. akt II OSK 858/06) "podejmowanie działań z zakresu zadań wspólnoty w sprawach związanych z zarządzaniem nieruchomością wspólną zmierzających do zachowania istniejącego statusu obiektu w tym podejmowanie obrony przed ewentualnymi negatywnymi skutkami planowanej budowy na obiekt wspólnoty poprzez kwestionowanie decyzji administracyjnej w formie skargi do Sądu administracyjnego nie można zaliczać do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu, o jakim mowa we wskazanym przepisie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia
29 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.)." Skoro w podobnym do niniejszego stanie faktycznym uznano, że reprezentowanie
w postępowaniu administracyjnym (a nawet sądowoadministracyjnym) zmierzającym
do ochrony nieruchomości wspólnej przed skutkami bezprawnych działań (w tym
i organów administracji - jeśli decyzja zostanie unieważniona) nie można zaliczać
do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu, to należy również i w tym przypadku uznać, że nie jest wymagana odrębna uchwała.
Dotychczas wszelkie oświadczenia w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej były składane przez zarząd lub administratora Wspólnoty, którzy również nie legitymowali się zgodą na działanie udzieloną w drodze odrębnej uchwały właścicieli lokali. Skoro dotychczas uznawano, iż przedmiot postępowania nie stanowi czynności przekraczającej zwykłego zarządu, to dziwić może obecne stanowisko organu. Jeśli uznać, iż konieczne jest pełnomocnictwo i zgoda wyrażona w uchwale, to wówczas należałoby przyjąć, iż całe dotychczasowe postępowanie jest obarczone wadą uzasadniającą wniosek o wznowienie postępowania - z urzędu (art. 145 § 1 pkt 4 Kpa).
W zakresie zwykłego zarządu nieruchomością wspólną mieszczą się tzw. czynności zachowawcze - zmierzające do ochrony majątku i interesów wspólnoty mieszkaniowej. Niewątpliwie taki charakter mają działania podejmowane w niniejszej sprawie.
Tymczasem działania Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zmierzają wprost do uniemożliwienia stronie uzyskania merytorycznego orzeczenia.
M.F. zarzucała nadto, że pozbawionym podstawy prawnej
i faktycznej było wymaganie przez organ uchwały właścicieli lokali upoważniającej członka zarządu do wniesienia zażalenia na postanowienie PINB. Wnioskodawca
w celu przyspieszenia sprawy przedłożył taką uchwałę. Tymczasem WINB wskazał,
iż uchwała ta "nie może zostać uznana za egzemplarz uchwały podjętej przez członków ww. Wspólnoty Mieszkaniowej, gdyż nie wynika z niego, jak głosowali poszczególni członkowie tej wspólnoty, i jaki udział we współwłasności im przypada". Umocowanie wynika wyłącznie z faktu podjęcia uchwały i brak jest podstaw do żądania szczegółowej dokumentacji dotyczącej przebiegu głosowania. Jest oczywistym, iż dokumentem prawnym stanowiącym źródło umocowania jest dokument obejmujący samą uchwałę,
a nie protokoły głosowania. Istotnym jest jedynie fakt oddania większości głosów. Jeśli organ ma wątpliwości odnośnie prawidłowości podjęcia uchwały, powinien skierować stosowne zawiadomienie do organów ścigania. W przeciwnym jednak wypadku musi uznać, iż uchwała wywołuje skutki prawne i nie została wyeliminowana z obrotu prawnego.
Ponadto, WINB wskazał, iż egzemplarz uchwały powinien zostać podpisany przez członków Wspólnoty. Pomijając fakt, iż żaden z przepisów ustawy o własności lokali nie statuuje wymogu podpisania uchwały, jak również nieznajomości praktyki funkcjonowania wspólnot mieszkaniowych), również orzecznictwo, jak i doktryna nie wskazują na istnienie takiego obowiązku. Uchwała jest jednostronną czynnością prawną, której ważność nie jest uzależniona od złożenia na niej podpisów właścicieli lokali. WINB nie uwzględnił faktu, iż zgodnie z przepisem art. 23 ust. 3 ustawy
o własności lokali zarząd ma jedynie obowiązek poinformowania o podjęciu uchwały każdego z właścicieli - aby umożliwić mu ewentualne jej zaskarżenie. Nie ma obowiązku składania podpisów na uchwale. WINB wymaga zatem spełnienia obowiązku nieznajdującego uzasadnienia w przepisach prawa. Organ administracji nie może nakładać dodatkowych warunków, które nie zostały jasno określone
w konkretnych przepisach prawa.
Reasumując wnosząca wezwanie podniosła, że nie istniała jakakolwiek podstawa do pozostawienia sprawy bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 Kpa in fine,
a niniejsze postępowanie winno zakończyć się wydaniem merytorycznego orzeczenia. Ponadto, wyżej przedstawione działanie organu narusza ogólne zasady postępowania administracyjnego, a mianowicie zasadę działania na podstawie i w granicach przepisów prawa (art. 6 Kpa), dążenia do załatwienia sprawy, mając na względzie" interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 Kpa), pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 Kpa) oraz zasadę należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 Kpa).
Wobec powyższego celowym jest wezwanie organu do usunięcia wyżej wskazanych naruszeń prawa - w oparciu o przepis art. 52 § 3 Ppsa.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia
[...]r. poinformował wnosząca wezwanie, że naruszenie prawa
w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.
W ocenie tut. organu, przedłożony egzemplarz uchwały Wspólnoty Mieszkaniowej nie może zostać uznany za egzemplarz uchwały podjętej przez jej członków, gdyż nie wynika z niego jak głosowali poszczególni członkowie tej Wspólnoty i jaki udział
we współwłasności im przypada; ponadto przedłożony egzemplarz ww. uchwały nie jest podpisany przez członków wzmiankowanej Wspólnoty (co powinno mieć miejsce
w przypadku podjęcia uchwały w drodze indywidualnego zbierania głosów).
W konsekwencji przedłożony dokument, który miałby upoważniać
do podejmowania czynności prawnych w imieniu osoby trzeciej - ww. Wspólnoty Mieszkaniowej za taki być uznany nie może.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w ww. piśmie z dnia [...]r., zdaniem tut. Organu reprezentowanie wspólnoty mieszkaniowej w postępowaniu administracyjnym mającym na celu stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej nakładającej wykonanie określonych obowiązków na wspólnotę mieszkaniową przekracza zakres zwykłego zarządu, o którym mowa w art. 22 cyt. ustawy o własności lokali.
Działający w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy
ul. [...] pełnomocnik wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na czynność Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego polegającą na pozostawieniu bez rozpatrzenia zażalenia na postanowienie z dnia [...]r. o odmowie wyjaśnienia treści decyzji z dnia
[...]r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim [...] znak: [...], wydanej w przedmiocie nieodpowiedniego stanu technicznego budynku nr [...].Powołując się na treść art. 53 § 2 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,
poz. 1270 ze zm.) strona skarżąca wniosła o:
1. uchylenie zaskarżonej czynności i uznanie, że naruszenie prawa w przedmiotowej sprawie miało miejsce oraz rozpatrzenie zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim z dnia [...] odmawiającej wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji tego organu z dnia [...]r. nakazującej usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w stanie technicznym budynku mieszkalnego nr [...];
2. zasądzenie od organu administracji na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości, przy ul. [...] zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony skarżącej przedstawił stan faktyczny sprawy, a następnie wywodził, że z treści art. 22 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r.
o własności lokali (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.) wynikało, że złożenie przez zarząd wspólnoty mieszkaniowej zażalenia na postanowienie PINB
w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Z treści ust. 3 ww. artykułu, gdzie ustawodawca przykładowo wymienił czynności przekraczające zwykły zarząd wynika bowiem, że są to czynności, które powodują: obciążenie członków wspólnoty dodatkowymi kosztami dotyczącymi części wspólnych nieruchomości, zmianę wysokości udziałów członków w nieruchomości lub zmianę przeznaczenia części nieruchomości wspólnej. W niniejszej sprawie wniesione zażalenie nie ma jakiegokolwiek związku z ciężarem gatunkowym spraw wymienionych w treści art. 22 ust. 3 ustawy o własności lokali, a podjęcie przez Zarząd czynności w tej sprawie ma na celu wyłącznie ustalenie i skonkretyzowanie zakresu prac nałożonych na Wspólnotę przedmiotową decyzją.Za chybiony uznał także pełnomocnik skarżącej zarzut nieważności uchwały nr 14/2011 złożonej przez Wspólnotę Mieszkaniową do akt niniejszej sprawy, a upoważniający Zarząd do występowania między innymi w sprawie zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
[...] z dnia [...]r., z uwagi na fakt, że ww. uchwała została podpisana przez Zarząd Wspólnoty. Z treści ww. dokumentu wynika bowiem że Zarząd Wspólnoty podpisem pod przedmiotową uchwałą stwierdził jej podjęcie, tryb w jakim została ona uchwalona oraz wyniki głosowania. W żadnej natomiast mierze z powołanej wyżej uchwały nie wynika, aby Zarząd Wspólnoty udzielił sam sobie upoważnienia
do działania w przedmiotowej sprawie, co zdaje się sugerować organ administracji
w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Ponadto, organ administracji w swoim piśmie z dnia [...]r., wzywającym do usunięcia braków formalnych żądania stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie wskazał precyzyjnie
i konkretnie jakie przepisy prawa spowodowały naruszenie braków formalnych wniosku i jakiego konkretnie dokumentu upoważniającego Zarząd do działania w imieniu Wspólnoty żąda, tym samym nie wezwał Wspólnoty prawidłowo do usunięcia braków formalnych zażalenia, czym niewątpliwie naruszył dyspozycję art. 64 § 2Kpa.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a)pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Pozostawienia podania bez rozpatrzenia na podstawie art. 64 § 2 Kpa mieści się
w grupie aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej (innych niż decyzje
i postanowienia), dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.). Czynność ta jest czynnością z zakresu administracji publicznej. Organ administracyjny autorytatywnie wypowiada się bowiem
o formalnoprawnych przeszkodach do wszczęcia postępowania administracyjnego
na żądanie jednostki. Odmawia wszczęcia postępowania mającego na celu konkretyzację prawa administracyjnego w kierunku pożądanym przez wnoszącego podanie. Należy przy tym podkreślić, że czynność pozostawienia podania bez rozpoznania zawiera element władztwa administracyjnego - organ administracji publicznej w sposób władczy odmawia stronie uruchomienia postępowania jurysdykcyjnego. Jest to też czynność jednostronna, a jednostronność działania organu jest wystarczającym warunkiem do zakwalifikowania czynności jako będącej z zakresu administracji publicznej (zob. bliżej B. Adamiak, Z problematyki właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt4 P.p.s.a.), ZNSA z 2006 r., nr 2, s. 15).
Czynność ta ma niewątpliwie wpływ na sytuację prawną podmiotu, do którego została skierowana. Poprzez dokonanie takiej czynności organ administracji publicznej konkretyzuje normę proceduralną, przez co pośrednio odmawia wszczęcia
i prowadzenia postępowania administracyjnego ( podobnie NSA - wyrok z dnia 2.03.2011 r. II FSK 2624/10, WSA w Białymstoku wyrok z dnia 30.08.2010 r. I SA/Bk 180/10).
Skarżąca zastosowała się do trybu wniesienia skargi, przewidzianego dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 52 § 3 P.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi - a z taką sytuacją mamy do czynienia - skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa.
Jak wynika z akt sprawy, pismo Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. zostało doręczone skarżącej dnia [...]r. W dniu [...] skarżąca osobiście złożyła w Wojewódzkim Inspektoracie Nadzoru Budowlanego pismo opatrzone datą [...]r., zatytułowane "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przez merytoryczne rozpatrzenie zażalenia na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].
Sąd uznał, że strona skarżąca spełniła warunki formalne niezbędne do skutecznego zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego, umożliwiające merytoryczne zbadanie skargi.
Z akt administracyjnych przedłożonych Sądowi wynika, że Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości położonej w [...]reprezentowana przez Zarząd Wspólnoty złożyła w Wojewódzkim Inspektoracie Nadzoru Budowlanego [...]wniosek [...]r., w którym - powołując się na treść art. 113 § 2, domagała się wyjaśnienia wątpliwości co do treści rozstrzygnięcia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] a mianowicie wyjaśnienie, czy prace w punkcie 4.4.4. ekspertyzy są również objęte zakresem punktu 3 osnowy decyzji. Postanowieniem z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wyjaśnienia treści decyzji uznając, że strona zamierza zmienić treść decyzji tj. zrezygnować z wykonywania robót.
Pismem z dnia [...]r. M.F. została wezwana przez organ odwoławczy do wykazania w terminie 7 dni, iż jest upoważniona do reprezentowania Wspólnoty przed tutejszym organem nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na wezwanie został przedstawiony w formie aktu notarialnego
z dnia [...]- kserokopia protokołu z zebrania skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej, którego treść zawierała uchwałę Nr 5/2005 w sprawie powołania Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w osobie M.F.
Organ pismem z dnia [...]r. wezwał M.F.
do wykazania, że zgodnie z art. 22 ustawy o własności lokali jest upoważniona
do reprezentowania skarżącej Wspólnoty.
Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej wykonał w zakreślonym terminie zobowiązanie organu, jednakże organ pismem z dnia [...]r. poinformował, że pozostawia podanie bez rozpoznania jako wniesione przez osobę nie legitymującą się upoważnieniem do reprezentacji Wspólnoty Mieszkaniowej. Stwierdził bowiem,
że przedłożony egzemplarz uchwały Wspólnoty Mieszkaniowej, upoważniającej ,M.F. m.in. do wniesienia zażalenia na postanowienie PINB z dnia
[...]r. o odmowie wyjaśnienia treści decyzji znak [...] podjętej w trybie indywidualnego zbierania głosów nie został podpisany przez członków Wspólnoty a jedynie przez Zarząd Wspólnoty, czyli wnioskodawczynię osobiście.
Kwestią sporną, o której rozstrzygnięcie strona skarżąca zwróciła się do Sądu, kwestionując w ten sposób legalność czynności podjętej przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w oparciu o treść art. 64 § 2 Kpa, jest ocena spełnienia przez skarżącą warunków formalnych przy składaniu zażalenia
na postanowienie w sprawie wyjaśnienia treści decyzji rozstrzygającej o nałożeniu
na Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości przy ul. [...] obowiązków z zakresu Prawa budowlanego.
Zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U.
z 2000r. Nr 80, poz. 903 ze zm.), ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwana.
W myśl art. 18 ust. 1 powołanej ustawy, właściciele lokali mogą w umowie
o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej. Zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (art. 21 ust. 1 ustawy). Czynności zwykłego zarządu podejmuje zarząd samodzielnie (art. 22 ust.1).
Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej uznał, że wniesienie zażalenia na postanowienie należy do spraw z zakresu zwykłego zarządu i nie jest wymagane w tej sytuacji podjęcie, na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy o własności lokali, uchwały właścicieli lokali wyrażającej zgodę na tę czynność, jednakże stanowisko to organ zakwestionował domagając się wykazania się upoważnieniem właściwym dla podejmowania czynności przekraczających zwykły zarząd.
Czynnościami przekraczającymi zwykły zarząd są czynności wymienione w art. 22 ust. 3 ustawy o własności lokali. Treść tego przepisu zawierająca zwrot
"w szczególności" oznacza, że katalog czynności wymienionych w przepisie jest przykładowy. W tej sytuacji, skoro katalog czynności przekraczających zwykły zarząd jest niepełny, to należy każdorazowo badać charakter czynności, które nie zostały wymienione w tym przepisie ( podobnie NSA w wyroku z dnia 6 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 858/06- Lex 31910669)
Zdaniem Sądu, podjęcie przez Zarząd Wspólnoty czynności zmierzającej
do uniknięcia negatywnych dla podmiotu, który reprezentuje skutków wynikających
z nieprecyzyjnie brzmiącego rozstrzygnięcia decyzji administracyjnej nie można zakwalifikować do czynności przekraczającej zwykły zarząd. Z tego powodu żądanie przez organ podjęcia uchwały na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy o własności lokali należało uznać za nieuzasadnione i prowadzące do zbędnego przewlekania rozpoznania złożonego zażalenia na postanowienie o odmowie wyjaśnienia treści decyzji.
Skoro Zarząd Wspólnoty - na żądanie organu- przedłożył uchwałę upoważniającą do wystąpienia z zażaleniem na postanowienie z dnia [...]r., to organ nie był legitymowany do kwestionowania tej uchwały.
Uchwała Nr 14/2011 z dnia 25 marca 2011 r. została podjęta przez Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości przy ul. [...] w drodze indywidualnego zbierania głosów.
Zarząd Wspólnoty przedłożył oryginał uchwały, potwierdzając w ten sposób,
że została ona podjęta o wynikającej z uchwały treści oraz w drodze indywidualnego zbierania głosów (art. 23 ust. 2). Podjęta przez ogół właścicieli lokali uchwała korzysta
z domniemania legalności do czasu ewentualnego jej uchylenia w trybie określonym
w art. 25 ustawy o własności lokali.
Reasumując, w przekonaniu Sądu, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na skutek wadliwej interpretacji ustawy z dnia
24 czerwca 2994 r. o własności lokali, nie wyjaśniając w istocie z jakiego powodu zaliczył zażalenie strony skarżącej do czynności przekraczających zwykły zarząd, bezpodstawnie pozostawił zażalenie prawidłowo umocowanego Zarządcy Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] bez rozpatrzenia, na podstawie art. 64 § 2 Kpa.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie na podstawie
art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził bezskuteczność czynności polegającej na pozostawieniu zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] z dnia [...]r. bez rozpatrzenia.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wobec braku przeszkód formalnych, podejmie czynności zmierzające do rozpoznania zażalenia strony skarżącej zawartego w piśmie z dnia [...].
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło