II SA/Sz 815/11
WyrokWSA w Szczecinie2012-02-29
Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska, Marzena Iwankiewicz, Elżbieta Makowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej może zostać wydana bez uwzględnienia aktualnego stanu zdrowia pracownika i czy przepis § 11 ust. 2 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. jest zgodny z art. 2352 Kodeksu pracy?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, opierając się na orzeczeniach jednostek uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych. Stwierdzono, że przepis § 11 ust. 2 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. jest zgodny z art. 2352 Kodeksu pracy, a postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami obowiązującymi w dniu jego wszczęcia. Sąd podkreślił, że celem postępowania jest ustalenie związku przyczynowego między schorzeniem a warunkami pracy, a nie stanu zdrowia pracownika w dacie wydania decyzji.Stan faktyczny
Spółka A. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej u byłej pracownicy H.S. Spółka zarzucała naruszenie przepisów Kodeksu pracy i KPA, w szczególności dotyczące nierozpoznania choroby w przewidzianym okresie oraz sprzeczności przepisów rozporządzenia z ustawą. Wcześniejsze postępowanie było przedmiotem uchylenia przez WSA z uwagi na naruszenie art. 77 KPA i art. 78 KPA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędzia NSA Elżbieta Makowska Protokolant Joanna Białas-Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 lutego 2012r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę
Wojewódzki Inspektor Sanitarny, decyzją z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 12 ust.2 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (j.t Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 z późn. zmianami) w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 z 1983 r. ze zm.) oraz § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz.869) po rozpatrzeniu odwołania Spółki, od decyzji Inspektora Sanitarnego NR [...] o stwierdzeniu choroby zawodowej, pochodzenia zawodowego wymienionej pod pozycją wykazu chorób zawodowych rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych u H.S. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Inspektora Sanitarnego.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny ustalił i zważył co następuje:
H.S. została zbadana w kierunku choroby zawodowej
w Ośrodku Medycyny Pracy i otrzymała orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej po dokonaniu oceny stanu zdrowia oraz w oparciu o wyniki dochodzenia epidemiologicznego przeprowadzonego w zakładzie pracy. W orzeczeniu lekarskim stwierdzono, iż H.S. była zatrudniona w Spółce na stanowisku rozpoznano u niej ujętej pod pozycją nr wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
Na podstawie orzeczenia lekarskiego oraz oceny narażenia zawodowego Inspektor Sanitarny wydał decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej w dniu [...] uzasadniając decyzję istnieniem związku przyczynowego pomiędzy rozpoznanym schorzeniem, a rodzajem i warunkami pracy, gdyż H.S. na stanowisku w kontakcie z wilgocią, środkami konserwującymi oraz materiałem biologicznym, który stwarzał możliwość zachorowania.
Pełnomocnik zakładu pracy wniósł do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w terminie ustawowym odwołanie od decyzji Inspektora Sanitarnego z dnia[...].
W odwołaniu podniósł między innymi, iż przed wydaniem decyzji należało
w sposób rzetelny ustalić wszystkie fakty pozwalające dokonać oceny związku przyczynowego. Ogólnikowe stwierdzenie o istnieniu związku przyczynowego nie spełnia wymogów kpa w zakresie wyjaśnienia podstaw faktycznych.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia[...] . uchylił zaskarżoną decyzję Inspektora Sanitarnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Inspektor Sanitarny po ponownym rozpatrzeniu sprawy w dniu [...] wydał decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej u H.S.
Od powyższej decyzji pełnomocnik zakładu pracy Spółki wniósł odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego , w którym zwrócił się o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia na zasadzie art. 138 § 1 pkt 2 kpa zarzucając Państwowemu Inspektorowi Sanitarnemu naruszenie §3 ust 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30.05.1996 r. w sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w kodeksie pracy polegające na nie doręczeniu pracodawcy zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w powołanym przepisie oraz naruszenie art. 138 § 2 kpa, polegające na zaniechaniu wykonania czynności doręczenia zakładowi pracy zaświadczenia lekarskiego z wykonywanych w dniu [...] badań lekarskich.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny analizując dostarczoną dokumentację sprawy choroby zawodowej H.S. stwierdził, iż Inspektor Sanitarny prowadząc ponownie postępowanie w sprawie, nadal nie dokonał doręczenia zakładowi pracy tzn. Spółce zaświadczenia lekarskiego z wykonanych w dniu [...] roku badań lekarskich. W związku z powyższym Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] z powodu uchybień formalno prawnych uchylił decyzję Inspektora Sanitarnego i przekazał sprawę choroby zawodowej H.S. do ponownego rozpatrzenia. Państwowy Inspektor Sanitarny rozpatrując po raz kolejny powyższą sprawę skierował pismo do Ośrodka Medycyny Pracy o spowodowanie doręczenia zaświadczenia lekarskiego zawartego w rozporządzeniu Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30.05.1996 roku w sprawie badań profilaktycznych na stanowiskach pracy (Dz. U. Nr 69, poz. 332), w myśl których zaświadczenie takie powinno zostać doręczone zakładowi pracy.
Następnie Państwowy Inspektor Sanitarny został zawiadomiony przez Indywidualną Specjalistyczną Praktykę Lekarską o przesłaniu do Spółki kserokopii zaświadczenia lekarskiego wydanego w dniu[...].
W dniu [...]. Indywidualna Specjalistyczna Praktyka Lekarska poinformował organ I instancji, iż w związku z wnioskiem pełnomocnika Spółki z dnia [...] o ponowne zbadanie H.S. , byłej pracownicy wymienionej spółki, kieruje H.S. na badanie lekarskie z podejrzeniem powstania choroby zawodowej.
W dniu [...]Ośrodek Medycyny Pracy, w odpowiedzi na w/w pismo z dnia [...] dotyczące H.S., poinformował pełnomocnika skarżącego, że nie ma możliwości i nie widzi potrzeby ponownego badania lekarskiego H.S. W oparciu o przeprowadzone badania specjalistyczne przez Oddział Wojewódzkiego Szpitala i przez Poradnię Ośrodka Medycyny Pracy oraz w oparciu o wyniki dochodzenia epidemiologicznego przeprowadzonego w zakładzie pracy przez specjalistę ds. BHP i lekarza uprawnionego do badań profilaktycznych z [...] Poradnia Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny rozpoznała u H.S. chorobę zawodową w postaci ujętą pod pozycją wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych. W myśl obowiązujących przepisów orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej otrzymali H.S., Indywidualna Specjalistyczna Praktyka Lekarska oraz Inspektor Sanitarny. Dział Ośrodka Medycyny Pracy nie ma obowiązku powiadamiania zakładu pracy o rozpoznaniu choroby zawodowej.
W związku z powyższym wyjaśnieniem, organ I instancji w dniu [...] przesłał zakładowi pracy orzeczenie lekarskie z dnia [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej u H.S.
Pełnomocnik skarżącego w dniu [...] skierował wniosek dowodowy,
w którym wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii Instytutu Medycyny Pracy na okoliczność czy możliwe jest zakładając, że badanie pracownika miało miejsce z [...] i po tej dacie ponownych badań nie wykonywano, stwierdzenie u H.S. choroby.
Państwowy Inspektor Sanitarny w dniu [...] skierował pismo do Instytutu Medycyny Pracy z prośbą o wydanie opinii, czy istnieje potrzeba przeprowadzenia takich badań i czy wniosek pełnomocnika jest uzasadniony.
W załączeniu organ przesłał do Instytutu Medycyny Pracy dochodzenie epidemiologiczne, kartę informacyjną wyniki badań laboratoryjnych, historię choroby, orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej, pismo z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy dotyczące braku podstaw do ponownych badań H. S., pismo pełnomocnika zakładu Spółki o dopuszczenie dowodu z opinii Instytutu Medycyny Pracy. Pełnomocnik strony skarżącej w dniu [..] skierował kolejny wniosek dowodowy do Inspektora Sanitarnego o przesłanie Instytutowi Medycyny Pracy kompletnej dokumentacji zebranej w sprawie, a nie tylko kart dochodzenia epidemiologicznego.
Organ I instancji w dniu [...] za pośrednictwem Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy z prośbą o przeprowadzenie badania konsultacyjnego H.S. przesyłając całość dokumentacji zebranej w powyższej sprawie .
Instytut Medycyny Pracy w wyniku badania konsultacyjnego na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych wydał w dniu [...] orzeczenie lekarskie [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej, pochodzenia zawodowego ujętej pod pozycją wykazu chorób zawodowych u H.S., zatrudnionej w latach [...] w Spółce , skierowanej przez Dział Ośrodka Medycyny Pracy z powodu odwołania pracodawcy od decyzji Inspektora Sanitarnego stwierdzającej chorobę zawodową skóry ujętą pod pozycją wykazu chorób zawodowych.
Orzeczenie lekarskie Instytut Medycyny Pracy wydał w oparciu o wywiad zawodowy, i dostarczoną dokumentację. W uzasadnieniu orzeczenia Instytut wskazał,. że H.S. była zatrudniona w latach [...] na stanowisku, gdzie miała styczność z zanieczyszczonymi materiałem biologicznym. Praca była wykonywana w warunkach dużej wilgotności. Zmiany skórne pod postacią obrzęku i zaczerwienienie wałów paznokciowych rąk, a następnie zmian chorobowych rąk rozpoczęły się ok.[...] w trakcie zatrudnienia. Z tego powodu była leczona szpitalnie w Oddziale , gdzie rozpoznano zakażenie . Rozpoznanie kliniczne zostało potwierdzone badaniami mykologicznymi, w tzw. w badaniu bezpośrednim, jak i w posiewie stwierdzono obecność. Uwzględniając charakter zmian skórnych oraz warunki pracy zawodowej Instytut Medycyny Pracy stwierdził, iż istnieją podstawy do orzekania u H.S. o zawodowej etiologii choroby skóry i jej przydatków.
Inspektor Sanitarny w dniu[...] wydał decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej u H.S. po przeprowadzeniu ponownego postępowania administracyjnego i uwzględnieniu całości zebranej dokumentacji w tej sprawie, a w szczególności orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej z dnia [...] wystawionego przez Dział Ośrodka Medycyny Pracy oraz orzeczenia lekarskiego z badania konsultacyjnego z dnia [...] wystawionego przez Instytut Medycyny Pracy oraz dochodzenia epidemiologicznego przeprowadzonego w zakładzie pracy, a także z H.S.
Odwołanie w terminie ustawowym od powyższej decyzji Inspektora Sanitarnego skierował do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego pełnomocnik Spółki. W odwołaniu pełnomocnik zakładu pracy wniósł na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, decyzji zarzucił rażące naruszenie art. 79 kpa w związku z art. 10 kpa polegające na zaniechaniu zawiadomienia zakładu pracy o terminie przeprowadzenia dowodu z opinii badań biegłego, co w konsekwencji miało wpływ na wynik sprawy.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny analizując materiał dowodowy pod kątem kryteriów formalno prawnych w prowadzonym własnym postępowaniu administracyjnym dokonał analizy medycznej i prawnej nadesłanej dokumentacji i w dniu [...] wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] o stwierdzeniu choroby zawodowej u H. S. Pełnomocnik Spółki, wniósł skargę na w/w decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wojewódzki Sąd po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] sprawy ze skargi Spółki na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] w przedmiocie choroby zawodowej wyrokiem Sygn. akt II SA/Sz 1306/06 z dnia 04.07.2007 roku uchylił zaskarżoną decyzję oraz stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Po otrzymaniu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem organ odwoławczy uchylił decyzję Inspektora Sanitarnego z dnia [...] przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując na konieczność zebrania i przeanalizowania całego materiału dowodowego oraz wykonania poleceń Sądu podniesionych w wyroku Sygn. akt II SA/Sz 1306/06 przed ponownym wydaniem decyzji.
Organ I instancji po ponownym przeprowadzeniu dochodzenia epidemiologicznego i zebraniu nowych dowodów w sprawie, wykonaniu poleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz przeanalizowaniu
i uwzględnieniu wniosków złożonych przez stronę postępowania administracyjnego
tj. pełnomocnika Spółki wydał w dniu [...] decyzję
o stwierdzeniu u H. S. choroby zawodowej. Pełnomocnik Spółki, nie zgadzając się z w/w decyzją organu I instancji wniósł odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.
W odwołaniu pełnomocnik zakładu pracy zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę:
- art.2351 i 2352 kodeksu pracy polegającą nie niezastosowaniu powołanych przepisów co doprowadziło do stwierdzenia choroby zawodowej pomimo jej nierozpoznania w okresie przewidzianym w wykazie chorób zawodowych dla udokumentowania objawów chorobowych,
- § 11.2 Rozporządzenia Rady Ministrów z 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych polegającą na zastosowaniu powołanego przepisu w sytuacji gdy jest on sprzeczny z treścią przepisu ustawowego - art. 2352 kodeksu pracy
- naruszenie art. 7, 77, 80 kpa polegające na zaniechaniu wyjaśnienia zasadniczych okoliczności faktycznych związanych z aktualnym stanem zdrowia H. S., a mających zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,
ponadto zarzucił:
- naruszenie art. 107 § 3 kpa polegające na nie wskazaniu faktów i dowodów, na których oparto rozstrzygnięcie oraz na braku wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji.
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na braku wskazania, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy zatrudnieniem, a zapaleniem skóry u H. S. podczas gdy była pracownica przez zachorowaniem zażywała dużą ilość antybiotyków, leczyła się na inne choroby i miała z tego powodu zmniejszoną odporność organizmu.
Wskazując na powyższe na zasadzie art. 138 § 1 pkt 2 kpa wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik Spółki podniósł, iż definicji choroby zawodowej nadano rangę przepisu ustawowego. Ustawą z dnia 22 maja 2009 r. o zmianie ustawy- Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z dnia 26 czerwca 2009 r.) choroba zawodowa została zdefiniowana w treści art. 235 kodeksu pracy. W art. 2352 kodeksu pracy określone zostały przesłanki rozpoznania choroby zawodowej. Według art. 2352 kodeksu pracy rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych. Wymienione przepisy weszły w życie 3 lipca 2009 r. Ustawa z 22 maja 2009 r. nie zawiera przepisów przejściowych. W niniejszej sprawie oznacza to konieczność przy rozpoznawaniu choroby zawodowej stosowania wprost art. 2352 kodeksu pracy, a nie przepisu §11.2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, gdyż wymieniony przepis rozporządzenia jest sprzeczny z przepisem rangi ustawowej. Art. 235 kodeksu pracy odsyła do wykazu zawierającego okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym. Dla schorzenia rozpoznanego w [...] u H. S. tym okresem jest jeden miesiąc. Pełnomocnik wskazuje, że dokonując odesłania wprost do wykazu przepis art. 2352 kodeksu pracy nie rozróżnia spraw wszczętych obecnie i spraw wszczętych pod rządem poprzednio obowiązujących przepisów. Rozróżnienie takie wbrew postanowieniom art. 2352 wprowadza § 11.2 rozporządzenia 30 czerwca 2009 r. Oznacza to w konsekwencji, że do spraw nowych stosuje się okres możliwej wykrywalności, a do spraw wszczętych wcześniej - nie. To oznacza sprzeczność pomiędzy przepisem art. 2352, a § 11.2 rozporządzenia. Przepis ustawy nie stanowi, że do spraw wszczętych wcześniej nie ma on zastosowania.
Zdaniem pełnomocnika strony skarżącej nie zostały w sprawie wyjaśnione zasadnicze okoliczności faktyczne pomimo obowiązku wynikającego z art. 7, 77 i 80 kpa. Organ I instancji dopuścił dowód z badań mających udzielić odpowiedzi czy aktualnie H. S. ma dolegliwości zapalne skóry. W dniu [...] była pracownica złożyła do akt zaświadczenie lekarskie z[...]. Dokument ten nie udziela odpowiedzi na pytanie czy u H. S. stwierdza się i w tym zakresie organ administracji nie sprostał obowiązkowi należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych. Z treści zaświadczenia dotyczącego rozpoznania wynika, że aktualnie H. S. cierpi na kilka jednostek chorobowych, a choroba zawodowa opisana jest jako zdarzenie historyczne nie występujące obecnie, a wynikające jedynie z wywiadu z pacjentką nie zaś z aktualnej rzetelnej diagnozy lekarskiej. W punkcie zaświadczenia określającym wymóg podania obecnego stanu zdrowia nie udziela się wymaganej odpowiedzi, a nawiązuje się do faktu zachorowania mającego mieć miejsce w [...]. Zdaniem pełnomocnika Inspektor Sanitarny w żaden sposób nie odniósł się do treści zaświadczenia lekarskiego z [...], a zdaniem strony skarżącej u H. S. nie ma obecnie cech zachorowania.
Pełnomocnik zakładu podniósł, że zaskarżona decyzja narusza powołane przepisy kpa nakładające na organ administracji obowiązek należytego wyjaśnienia sprawy i dążenie do ustalenia prawdy. W sprawie nie można było wydać decyzji albowiem sprawa nie jest należycie wyjaśniona. Niezrozumiałe jest postępowanie organu I instancji, który dopuścił przeprowadzenie dowodu w postaci aktualnych badań przed WOMP a następnie z przeprowadzenia najistotniejszego dowodu bezzasadnie zrezygnował. Pełnomocnik zważył, iż zaskarżona decyzja nie wyjaśnia podstawy prawnej rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu przytoczono nieistniejącą definicję choroby zawodowej. Przytoczona została ta zawarta w rozporządzeniu z 1983 r. podczas, co zaznaczono na wstępie, od[...] obowiązuje ustawowe określenie choroby zawodowej. Wbrew wymogom nałożonym w art. 107 § 3 kpa organ nie wskazał na których dowodach się oparł, a którym dowodom odmówił wiarygodności. Uzasadnienie zawiera tylko historyczny opis dotychczasowego postępowania. Organ I instancji nie wskazuje przyczyn dla których odmawia wiarygodności zeznań świadków. Brak też uzasadnienia i wyjaśnienia związku przyczynowego pomiędzy zatrudnieniem H. S., a stanem. Nadto strona skarżąca zarzuciła, że organ nie rozprawił się w ogóle z dowodami zaoferowanymi przez zakład pracy, z których wynika, że H. S. mogła mieć osłabioną w znacznym stopniu odporność organizmu spowodowaną uprzednim długotrwałym stosowaniem antybiotyków i faktem występowania innych chorób. Spółka funkcjonuje od [...] zatrudniając stale kilkadziesiąt kobiet i przypadek H. S. jest jedynym przypadkiem.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny po zebraniu i przeanalizowaniu zebranych dokumentów zarówno przez Inspektora Sanitarnego jak i we własnym postępowaniu
w sprawie, biorąc pod uwagę polecenia WSA Sygn. akt II SA/Sz 1306/06 nie podzielił zarzutów podniesionych przez pełnomocnika zakładu Spółka odwołaniu.
H.S. w dniu[...] otrzymała orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej ujętej pod pozycją nr wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r.
w sprawie chorób zawodowych. Zatem postępowanie administracyjne zostało wszczęte w roku [...] i z mocy § 11 ust.2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych wystąpiła sytuacja uzasadniająca zastosowanie przepisów Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Zgodnie bowiem z § 11 ust.2 rozporządzenia z dnia 30.06.2009 r. postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczęte i niezakończone przed dniem są prowadzone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ich wszczęcia. Zgodnie z § 1 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych, chorobą zawodowa jest choroba, która jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, stanowiących załącznik do powołanego rozporządzenia, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Przy ocenie działania czynnika szkodliwego uwzględnia się: rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy, bezpośredni kontakt z chorymi zakaźnie lub materiałem pochodzącym od tych chorych oraz czynnikami powodującymi choroby inwazyjne, uczuleniowe i nowotworowe. W myśl §10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych decyzje o stwierdzeniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje właściwy ze względu na siedzibę zakładu pracy inspektor sanitarny. Podstawę tej decyzji stanowi orzeczenie jednostki organizacyjnej właściwej do rozpoznania choroby zawodowej (§ 7 ust. 1) oraz wyniki dochodzenia epidemiologicznego, a także dokumentacja dotycząca zagrożeń zawodowych występujących w środowisku pracy i z przebiegu pracy zawodowej (§ 4 rozporządzenia). Z przytoczonych przepisów wynika, że wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową lub o braku podstaw do stwierdzenia wymaga przeprowadzenia odpowiedniego postępowania i poczynienia ustaleń dotyczących z jednej strony charakteru pracy pracownika, jej przebiegu i zagrożeń występujących w środowisku pracy oraz z drugiej strony - ustaleń dotyczących stanu zdrowia pracownika i związku schorzenia z warunkami pracy.
H. S. była zbadana dwukrotnie w związku z podejrzeniem choroby zawodowej: w Ośrodku Medycyny Pracy (orzeczenie lekarskie nr[...]) oraz w Instytucie Medycyny Pracy (orzeczenie lekarskie[...]). Rozpoznane u H. S. schorzenie pod postacią pochodzenia zawodowego było i jest ujęte w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.07.2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 roku w sprawie chorób zawodowych.
Wyżej wymienione jednostki orzecznicze były i są uprawnione do diagnozowania
w zakresie chorób zawodowych na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych- § 7 i § 9, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.07.2002r.w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych praz podmiotów właściwych w tych sprawach - § 5 oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych - § 5.
W/w jednostki orzecznicze rozpoznały u H. S. ujętą pod pozycją nr wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Instytut Medycyny Pracy w swoim uzasadnieniu wskazał, iż H. S. była zatrudniona w latach [...]na stanowisku, gdzie miała styczność z zanieczyszczonymi materiałem biologicznym. Praca była wykonywana w warunkach dużej wilgotności. Zmiany skórne pod postacią, a następnie zmian chorobowych rozpoczęły się ok. [...] tj. w trakcie zatrudnienia. Z tego powodu była leczona szpitalnie w okresie od [...] w Oddziale Szpitala Zespolonego, gdzie rozpoznano. Rozpoznanie kliniczne zostało potwierdzone badaniami mykologicznymi, w tzw. w badaniu bezpośrednim, jak i w posiewie stwierdzono obecność drożdżaków. Instytut Medycyny Pracy uwzględniając charakter zmian skórnych oraz warunki pracy zawodowej stwierdził, iż istnieją podstawy do orzekania u H.S. o zawodowej etiologii choroby.
Zdaniem pełnomocnika strony skarżącej objawy chorobowe, jakie wystąpiły
u H. S. mogły być związane z osłabioną w znacznym stopniu odpornością organizmu spowodowaną uprzednim długotrwałym stosowaniem antybiotyków i faktem występowania innych chorób. Instytut Medycyny Pracy uznał w/w zarzut za bezzasadny, szeroko opisując swoje stanowisko w piśmie z dnia[...], iż choroba jak i jej przebieg spełniały wszystkie kryteria wymagane do orzekania o zawodowym charakterze tego schorzenia, mianowicie: typowy obraz kliniczny i lokalizacja w obrębie, chronologiczny związek choroby z pracą w sprzyjających warunkach tj. praca w mokrym środowisku (częsty kontakt z wodą lub stosowanie rękawic okluzyjnych) oraz narażenie zawodowe na zanieczyszczony materiał biologiczny mykologiczne potwierdzenie zakażenia drożdżakowego. Ponadto Instytut Medycyny Pracy w w/w piśmie wskazał, że tak sporadyczna i krótkotrwała antybiotykoterapia nie mogła spowodować istotnych zaburzeń immunologicznych. Jednocześnie Instytut Medycyny Pracy wyjaśnił, że ryzyko rozwoju istnieje przy stosowaniu częstej i długofalowej antybiotykoterapii, szczególnie tzw. antybiotykami szerokowidmowymi, ale wówczas infekcje mają charakter uogólniony i dotyczą głównie błon śluzowych. Natomiast lokalizacja zmian w obrębie wiąże się zwykle z egzogennymi źródłami zakażenia.
Organ odwoławczy celem wyjaśnienia zarzutu pełnomocnika zakładu dotyczącego nie odniesienia się do treści zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] o stanie zdrowia H. S. wystawionego przez Zakład Opieki Zdrowotnej, zwrócił się w dniu [...] do Instytutu Medycyny Pracy o ustosunkowanie się do w/w zaświadczenia.
Instytut Medycyny Pracy po przeanalizowaniu zaświadczenia lekarskiego z dnia[...] . wyjaśnił, że informacje o stanie zdrowia zawarte w w/w zaświadczeniu mają ograniczone znaczenie z punktu widzenia orzekania o chorobie zawodowej u H.S. Dla rozpoznania tej choroby zawodowej istotna jest ocena stanu klinicznego oraz wyniki badań dodatkowych przeprowadzonych u pracownika w okresie zatrudnienia na stanowisku pracy, którego warunki mogły spowodować wystąpienie dermatozy oraz w okresie bezpośrednio następującym po zakończeniu zatrudnienia, w którym mogły ujawnić się objawy choroby zawodowej. W przypadku H. S. czynniki szkodliwe dla zdrowia mogące spowodować wystąpienie choroby pod postacią zaistniały w okresie zatrudnienia na stanowisku, czyli w latach[...]. Wykonane w tym okresie, to jest w [...] konsultacje specjalistyczne i badania, w tym badanie mikologiczne jednoznacznie potwierdziły. Zdaniem organu odwoławczego Instytut Medycyny Pracy wskazał w piśmie z dnia [...] że zarówno choroba H. S., jak i jej przebieg spełniały wszystkie kryteria wymagane do orzekania o zawodowym charakterze tego schorzenia, a mianowicie:
- typowy obraz kliniczny i lokalizacja w obrębie ,
- chronologiczny związek choroby z pracą w której zaistniały czynniki szkodliwe dla zdrowia: praca w mokrym środowisku (częsty kontakt z wodą lub stosowanie rękawic okluzyjnych) oraz narażenie zawodowe na zanieczyszczony materiał biologiczny,
- mikologiczne potwierdzenie.
Instytut Medycyny Pracy po zapoznaniu się i analizie treści zaświadczenia o stanie zdrowia H. S. z dnia [...] nie znalazł podstaw do zmiany wcześniejszego stanowiska w rozpatrywanej sprawie.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny podkreślił, iż zgodnie z § 7 ust. 1. rozporządzenia z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych mającego zastosowanie w niniejszej sprawie, jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznawania chorób zawodowych są poradnie chorób zawodowych, kliniki chorób zawodowych, oddziały chorób zawodowych wchodzące w skład odpowiednich zakładów społecznej służby zdrowia, akademii medycznych lub instytutów naukowo-badawczych, a w odniesieniu do pracowników kolejowych - oddziały i poradnie medycyny pracy kolejowej służby zdrowia. Zasadnie zatem, Inspektor Sanitarny , za podstawę wydanych decyzji uznał orzeczenia lekarskie wydane przez jednostki uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych, w tym do przyczynowego łączenia rozpoznawanych chorób z pracą zawodową wykonywaną przez poddanego badaniom pracownika. Nadto organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, przy wydawaniu decyzji w sprawie choroby zawodowej związany jest orzeczeniami lekarskimi wydanymi przez jednostki orzecznicze medycyny pracy. Orzeczenia te, mające walor opinii biegłego, podlegają bowiem ocenie organu z punku widzenia wymogów formalnych dla tego środka dowodowego i jeżeli w ocenie organu są one jasne, wyjaśniają w sposób przekonywujący w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań i warunki pracy badanego, to nie można znaleźć podstaw do tego, by organ zobowiązany był do dalszych poszukiwań celem potwierdzenia stanowiska prezentowanego przez stronę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9.12.2010 r. II OSK 1766/10). Wprawdzie związanie organu sanitarnego orzeczeniem kompetentnej placówki medycznej nie jest tożsame z bezkrytyczną akceptacją zawartych w nim informacji, jako że podlega ono - jak każdy dowód w postępowaniu - ocenie pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., jednakże istotą związania, o którym mowa wyżej jest to, że organy administracji nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby wspomniane orzeczenia podważyć, nie mają w tym zakresie przesłanek do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia pracownika kształtuje się odmiennie niż ustalono w toku badań stanowiących podstawę tych orzeczeń (por. wyrok WSA z dnia 27.07.2010 r. IV SA/G1 752/09).
Skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wniosła Spółka , która wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zsądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzuca obrazę:
- art. 2351 i 2352 kodeksu pracy polegającą nie niezastosowaniu powołanych przepisów co doprowadziło do stwierdzenia choroby zawodowej pomimo jej nierozpoznania w okresie przewidzianym w wykazie chorób zawodowych dla udokumentowania objawów chorobowych,
- § 11.2 Rozporządzenia Rady Ministrów z 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych polegającą na niewłaściwym zastosowaniu powołanego przepisu w sytuacji gdy jest on sprzeczny z treścią przepisu ustawowego - art. 2352 kodeksu pracy,
- naruszenie art. 7,77,80 kpa polegające na zaniechaniu wyjaśnienia zasadniczych okoliczności faktycznych związanych z aktualnym stanem zdrowia H.S., a mających zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Nadto zarzuca:
- naruszenie art.107 § 3 k.p.a. polegające na niewskazaniu faktów i dowodów, na których oparto rozstrzygnięcie oraz na braku wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji.
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na braku wskazania ,że istnieje związek przyczynowy pomiędzy zatrudnieniem, a zapaleniem skóry u H. S. podczas gdy była pracownica przed zachorowaniem zażywała dużą ilość antybiotyków, leczyła się na inne choroby i miała z tego powodu zmniejszoną odporność organizmu.
Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu jedynie wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa materialnego czy procesowego, jeżeli miało ono bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd uznał, że rozstrzygnięcie stanowiące jej przedmiot odpowiada wymogom prawa, zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Wskazać należy, że zaskarżona decyzja wydana została po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2007r. – sygn. akt II SA/Sz 1306/06, którym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia[...] Sąd uznał, zgodnie z art.78 Kodeksu postępowania administracyjnego strona ma prawo do żądania przeprowadzenia dowodu, zaś organ winien uwzględnić takie żądanie, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Zgłoszone przez stronę żądanie przeprowadzenia dowodu może nie zostać uwzględnione tylko wyjątkowo, w przypadkach określonych w art.78 § 2 Kpa - przede wszystkim w sytuacji, gdy wniosek dowodowy dotyczy okoliczności stwierdzonych już za pomocą innych dowodów. Natomiast zgodnie z art.77 § 1 Kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W niniejszej sprawie, w toku postępowania administracyjnego, Spółka złożyła wniosek dowodowy (pisma z[...]) i wniosek ten nie został w żaden sposób rozpatrzony. Stanowi to naruszenie art.77 Kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem domniemanie prawne zawarte w § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz.294 z późn. zm.) ma charakter wzruszalny i może być obalone dowodem przeciwnym np. poprzez wykazanie, że chociaż praca wykonywana była w warunkach narażających na powstanie choroby zawodowej, to jednak choroba nie została spowodowana przyczynami niepozostającymi w związku z pracą lub, że czynniki występujące w środowisku pracy nie mogły wywołać stwierdzonego u pracownika schorzenia ( patrz także wyrok NSA z dnia 08.09.2005 r. sygn. akt II OSK 7/05 – LEX 192102 ).
Ponadto, Sąd podkreślił, że zgodnie z art.107 § 3 Kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji takich wymogów nie spełnia, natomiast wyjaśnia podstawę prawną wydanej decyzji.
Nie przesądzając o rozstrzygnięciu merytorycznym w zakresie stwierdzenia choroby zawodowej, Sąd uznał, iż nieprawidłowości w postępowaniu administracyjnym mogły mieć wpływ na wynik sprawy, uchylił jedynie zaskarżoną decyzję. Nadto Sąd wskazał, że organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie i zgodnie z art. 136 k.p.a., może przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.
Stosownie do treści art. 153 p.p.s.a. – ocena prawna i wskazania co do dlaczego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżania.
Przytoczony przepis pociąga za sobą daleko idące konsekwencje zarówno dla ponownie przeprowadzonego postępowania administracyjnego, toczącego się
w następstwie wydania wyroku, jak i dla kolejnego postępowania sądowoadministracyjnego, w którym podlegać będą ocenie decyzje administracyjne, wydane w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy. Organ administracji – co do zasady - jest obowiązany ponownie rozpoznać sprawę, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku chyba, że nastąpiła istotna zmiana stanu faktycznego i prawnego. Również Sąd ponownie kontrolując decyzje wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy jest związany oceną i wytycznymi Sądu, a także kontroluje czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy w pełni uwzględniły i wykonały wytyczne sądu administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 4 lipca 2007r. i w pierwszej kolejności został rozpoznany wniosek strony skarżącej z dnia [...] o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków J.L. sprawującego dozór weterynaryjny oraz F. J. na okoliczność środków i metod higieny pracy stosowanych w zakładzie strony skarżącej, a następnie z dokumentacji lekarskiej pracownicy H.S.oraz protokołów badań przeprowadzonych w zakładzie pracy.
Organ I instancji szczegółowo w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] omówił zeznania zawnioskowanych przez stronę skarżącą świadków, ale za decydujące w rozstrzygnięciu sprawy uznał orzeczenia jednostek organizacyjnych upoważnionych z mocy prawa do rozpoznania chorób zawodowych,
w tym do przyczynowego łączenia rozpoznawanych chorób zawodowych z pracą zawodową poddanego badaniom pracownika. Organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji podzielił tym samym stanowisko organu niższej instancji, w zakresie mocy dowodowej zeznań powołanych świadków.
Natomiast całość dokumentacji lekarskiej H. S. została przesłana
w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego do Instytutu Medycyny Pracy, który szczegółowo się do niej ustosunkował w swoich uzupełniających orzeczeniach z dnia [...]. Wcześniej w tej kwestii wypowiedział się Ośrodek Medycyny Pracy w dniu [...].
Wskazać należy, że zgodnie z zasadą prawa administracyjnego organ wydaje decyzję według stanu faktycznego ustalonego na dzień wydania decyzji oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania decyzji.
Stan prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji administracyjnej, to nie zawsze przepisy aktualnie obowiązujące.
W rozpoznawanej sprawie z mocy § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 30 czerwca 2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) wystąpiła sytuacja uzasadniająca zastosowanie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65
poz. 294 ze zm.).
Zgodnie bowiem z § 11 ust. 2 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych, wszczęte i niezakończone przed dniem są prowadzone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ich wszczęcia.
Niesporne jest, że przedmiotem w rozpoznawanej sprawie wszczęcie postępowania miało miejsce [...]. Tak więc, kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji odnosić się musi do ustaleń organu stwierdzonych na dzień wydania tej decyzji oraz stanu prawnego stanowionego w 1983 roku.
Zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r.
w sprawie chorób zawodowych, chorobą zawodową jest choroba, która jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, stanowiących załącznik do powołanego rozporządzenia, jeżeli została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy.
Przy ocenie działania czynnika szkodliwego uwzględnia się: rodzaj, stopień
i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy, bezpośredni kontakt
z chorymi zakaźnie lub materiałem pochodzącym od tych chorych oraz z czynnikami powodującymi choroby inwazyjne, uczuleniowe i nowotworowe. W myśl § 10 ust. 1 rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia wydaje właściwy ze względu na siedzibę zakładu pracy inspektor sanitarny. Podstawę tej decyzji stanowi orzeczenie jednostki organizacyjnej właściwej do rozpoznania choroby zawodowej (§ 7 ust. 1) oraz wyniki dochodzenia epidemiologicznego, a także dokumentacja dotycząca zagrożeń zawodowych występujących w środowisku pracy i z przebiegu pracy zawodowej (§ 4 rozporządzenia).
Z przytoczonych przepisów wynika, że wydanie decyzji stwierdzającej chorobę zawodową lub odmawiającej uznania danego schorzenia za chorobę zawodową wymaga przeprowadzenia odpowiedniego postępowania i poczynienia ustaleń dotyczących z jednej strony charakteru pracy pracownika, jej przebiegu i zagrożeń występujących w środowisku pracy oraz z drugiej strony – ustaleń dotyczących stanu zdrowia pracownika i związku schorzenia z warunkami pracy.
Zawarte w skardze twierdzenie strony skarżącej, że przepis § 11 ust.2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 roku w sprawie chorób zawodowych jest sprzeczny z przepisem art. 235 2kp i nie mógł być zastosowany
w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Fakt, że przepis art. 2352 dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. zmieniającej ustawę kodeks pracy z dniem 3 lipca 2009 r. nie zawiera przepisów przejściowych nie może przesądzać o tym, że nie ma podstaw do stosowania przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 roku w sprawie chorób zawodowych, skoro rozporządzenie to wydane zostało na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § l1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy z mocą obowiązującą od dnia 3.07.2009 r. Ponadto uwzględniając zasadę domniemania interpretacyjnego o zgodności normy niższego rządu z normą hierarchicznie wyższą, uznać należy, że przepis § 11 ust. 2 rozporządzenia jest przepisem szczególnym wobec art. 2352 kp i bezsprzecznie przesądza o zastosowaniu w niniejszej sprawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy, który obrazuje okoliczności mające zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia. Dotyczą one bowiem stanu zdrowia skarżącej w dacie wszczęcia postępowania o ustalenie choroby zawodowej, jak również obejmują okres późniejszy wskazany przez H. S. w złożonych zaświadczeniach i dokumentacji lekarskiej, a także obrazuje wyniki dochodzenia epidemiologicznego oraz zawiera odpowiednie orzeczenia jednostek właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych (Ośrodka Medycyny Pracy i Instytutu Medycyny Pracy) na okoliczność związku przyczynowego pomiędzy stwierdzonym schorzeniem, a środowiskiem pracy.
W ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do wydania rozstrzygnięcia merytorycznego. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd,
że orzeczenie jednostki organizacyjnej właściwej do rozpoznawania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego (wyrok NSA, II SA/Wr 1452/97, ONSA 2000/2/63).
Z prawidłowych i nie kwestionowanych ustaleń organu wynika, że aktywność zawodową skarżąca zakończyła z dniem [...] i z tą datą ustało wszelkie narażenie na czynniki szkodliwe występujące w miejscu pracy.
Z opinii właściwych jednostek orzeczniczych wykonanych bezpośrednio po zakończeniu pracy zawodowej i szczegółowo opisanych w uzasadnieniach decyzji organów orzekających (orzeczenie WOMP z dnia [...]
i orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy z dnia[...]. – podtrzymanych w całości w piśmie z [...] wynika, że stwierdzono u H. S. podstawy do rozpoznania ujętej pod pozycją nr wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Instytut Medycyny Pracy w swoim uzasadnieniu wskazał, iż H. S była zatrudniona w latach [...] na stanowisku, gdzie miała styczność z zanieczyszczonymi materiałem biologicznym. Praca była wykonywana w warunkach dużej wilgotności. Zmiany skórne pod postacią, a następnie zmian chorobowych rozpoczęły się ok.[...]. w trakcie zatrudnienia. Z tego powodu była leczona szpitalnie w okresie od [...] w Oddziale Szpitala, gdzie rozpoznano . Rozpoznanie kliniczne zostało potwierdzone badaniami mykologicznymi. Instytut Medycyny Pracy uwzględniając charakter zmian skórnych oraz warunki pracy zawodowej stwierdził, iż istnieją podstawy do orzekania u H. S. o zawodowej etiologii choroby.
Odnosząc się do zarzutu pełnomocnika Spółki,
że objawy chorobowe, jakie wystąpiły u H. S. mogły być związane
z osłabioną w znacznym stopniu odpornością organizmu spowodowaną uprzednim długotrwałym stosowaniem antybiotyków i faktem występowania innych chorób, Instytut Medycyny Pracy uznał w/w zarzut za bezzasadny, szeroko opisując swoje stanowisko w piśmie z dnia [...], iż choroba jak i jej przebieg spełniały wszystkie kryteria wymagane do orzekania o zawodowym charakterze tego schorzenia, mianowicie: typowy obraz kliniczny i lokalizacja w obrębie, chronologiczny związek choroby z pracą w sprzyjających warunkach tj. praca w mokrym środowisku (częsty kontakt z wodą lub stosowanie rękawic okluzyjnych) oraz narażenie zawodowe na zanieczyszczony materiał biologiczny, mykologiczne potwierdzenie. Ponadto Instytut Medycyny Pracy wskazał, że tak sporadyczna i krótkotrwała antybiotykoterapia nie mogła spowodować istotnych zaburzeń immunologicznych. Jednocześnie Instytut Medycyny Pracy wyjaśnił, że ryzyko rozwoju istnieje przy stosowaniu częstej i długofalowej antybiotykoterapii, szczególnie tzw. antybiotykami szerokowidmowymi, ale wówczas infekcje mają charakter uogólniony i dotyczą głównie błon śluzowych. Natomiast lokalizacja zmian w obrębie wiąże się zwykle z egzogennymi źródłami zakażenia.
Nadto już organ odwoławczy celem wyjaśnienia zarzutu pełnomocnika strony skarżącej dotyczącego nie odniesienia się we wcześniejszych decyzjach do treści zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] o stanie zdrowia H. S. wystawionego przez Zakład Opieki Zdrowotnej, zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy o ustosunkowanie się do w/w zaświadczenia.
Instytut Medycyny Pracy po przeanalizowaniu zaświadczenia lekarskiego z dnia [... ] wyjaśnił, że informacje o stanie zdrowia zawarte w w/w zaświadczeniu mają ograniczone znaczenie z punktu widzenia orzekania o chorobie zawodowej u H. S.. Dla rozpoznania tej choroby zawodowej istotna jest ocena stanu klinicznego oraz wyniki badań dodatkowych przeprowadzonych u pracownika w okresie zatrudnienia na stanowisku pracy, którego warunki mogły spowodować wystąpienie dermatozy oraz w okresie bezpośrednio następującym po zakończeniu zatrudnienia, w którym mogły ujawnić się objawy choroby zawodowej. W przypadku H. S. czynniki szkodliwe dla zdrowia mogące spowodować wystąpienie choroby pod postacią zaistniały w okresie zatrudnienia na stanowisku, czyli w latach [...]. Wykonane w tym okresie, to jest w [...] konsultacje specjalistyczne i badania, w tym badanie mikologiczne jednoznacznie potwierdziły. Zatem Instytut Medycyny Pracy wskazał że zarówno choroba H. S., jak i jej przebieg spełniały wszystkie kryteria wymagane do orzekania o zawodowym charakterze tego schorzenia.
Zasadnie zatem, organy obu instancji, za podstawę wydanych decyzji uznały orzeczenia lekarskie wydane przez jednostki uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych, w tym do przyczynowego łączenia rozpoznawanych chorób z pracą zawodową wykonywaną przez poddanego badaniom pracownika.
Jak trafnie podnoszą organy orzeczenia te, mające walor opinii biegłego, podlegają ocenie organu z punku widzenia wymogów formalnych dla tego środka dowodowego i jeżeli w ocenie organu są one jasne, wyjaśniają w sposób przekonywujący w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań i warunki pracy badanego, to nie można znaleźć podstaw do tego, by organ zobowiązany był do dalszych poszukiwań celem potwierdzenia stanowiska prezentowanego przez stronę skarżącą. Wprawdzie związanie organu sanitarnego orzeczeniem kompetentnej placówki medycznej nie jest tożsame z bezkrytyczną akceptacją zawartych w nim informacji, jako że podlega ono - jak każdy dowód w postępowaniu - ocenie pod kątem zachowania kryteriów wyznaczonych treścią art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Jednakże istotą związania, o którym mowa wyżej jest to, że organy administracji nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby wspomniane orzeczenia podważyć, nie mają w tym zakresie przesłanek do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia pracownika kształtuje się odmiennie niż ustalono w toku badań stanowiących podstawę tych orzeczeń.
Podkreślić ponownie należy, że celem postępowania w niniejszej sprawie jest ustalenie związku przyczynowo skutkowego pomiędzy stwierdzonym schorzeniem umieszczonym w wykazie chorób zawodowych, a środowiskiem pracy. Dalsze badania skarżącej w istocie prowadziłyby do ustalenia aktualnego stanu zdrowia H. S., co nie jest jak wskazano wyżej celem postępowania w sprawie o ustalenie choroby zawodowej.
Z tego powodu w ocenie Sądu, nie są trafne zarzuty podniesione w skardze,
że organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego.
Mając powyższe na uwadze należało, skargę oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło