II SA/Sz 854/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 30 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. G. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od jej skargi w sprawie ze skargi L. G. i K. P. na uchwałę Rady Miasta Szczecin Nr XVIII/493/12 z dnia 23 kwietnia 2012 r. w przedmiocie stopniowej likwidacji publicznego Gimnazjum Nr 3 im. J. Kusocińskiego w Szczecinie p o s t a n a w i a: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Pismem z dnia 20 lipca 2012 r. L. G. i K. P., reprezentowani przez adwokata J. L. na podstawie pełnomocnictwa procesowego, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na uchwałę Rady Miasta Szczecin Nr XVIII/493/12 z dnia 23 kwietnia 2012 r. w przedmiocie stopniowej likwidacji publicznego Gimnazjum Nr 3 im. J. Kusocińskiego w Szczecinie. Jednocześnie ze skargą skarżący K. P. dokonał wpłaty wpisu sądowego od jego skargi w kwocie 300 zł. Zarządzeniem z dnia 21 sierpnia 2012 r. Przewodniczący Wydziału WSA w Szczecinie ustalił wpis sądowy od ww. skargi w wysokości po 300 złotych od każdego ze skarżących. Zarządzeniem z tego samego dnia, Przewodniczący wezwał pełnomocnika skarżącej L. G. do uiszczenia wpisu sądowego od jej skargi, ustalonego ww. zarządzeniem na kwotę 300 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego został wysłany do adwokata J. L. w dniu 27 sierpnia 2012 r. na adres kancelarii podany na wstępie skargi, mianowicie [...] Adwokaci s.c. ul. [...] Powyższa korespondencja sądowa została zwrócona do Sądu w dniu 14 września 2012 r. z adnotacją pracownika Poczty "zwrot - nie podjęto w terminie". Przesyłka była dwukrotnie awizowana tj. w dniu 29 sierpnia 2012 r. (adnotacja: adresat nieobecny) i w dniu 6 września 2012 r., o czym adresat był poinformowany zawiadomieniem pozostawionym w skrzynce listowej. Wymagany wpis sądowy od skargi L. G. nie został uiszczony. Postanowieniem z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 854/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę L. G. Pismem z dnia 17 października 2012 r. pełnomocnik strony poinformował Sąd o zmianie adresu siedziby kancelarii na ul. [...] podając jednocześnie w piśmie, że adres ten widniał w stopce skargi z dnia 20 lipca 2012 r. W dniu 25 października 2012 r. L. G. złożyła osobiście wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od jej skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego został wysłany na adres kancelarii [...] podany w nagłówku skargi, tj. na ul. [...]. Przesyłka została zwrócona Sądowi z adnotacją "zwrot - nie podjęto w terminie". Przesyłka ta była dwukrotnie awizowana, tj. w dniu 29 sierpnia i w dniu 6 września 2012 r. Również drugie awizowanie pozostało bez odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 2 października skarga złożona w jej imieniu została odrzucona jako nieopłacona. Powyższe rozstrzygnięcie byłoby trafne gdyby do zawinienia w uiszczeniu opłaty doszło z jej winy. Tak jednakże nie było. Pełnomocnik bowiem w międzyczasie zmienił adres kancelarii, o czym nie poinformował Sądu. Korespondencja zaś wysyłana przez WSA kierowana była na poprzedni adres kancelarii, tj. ul. [...]. W stopce skargi wskazano co prawda nowy adres kancelarii, tj. ul. [...] , jednakże w opisie stron widniał stary adres ul. [...]. Co istotne, korespondencja przychodząca na adres przy ul. [...] nie była przez pełnomocnika odbierana. O fakcie braku odbioru korespondencji, a przez to w istocie odrzuceniu skargi pełnomocnik dowiedział się dopiero w dniu 17 października, kiedy to przeglądał akta sądowe. Tego samego dnia polecił sekretarce by ta udała się na ul. [...] i odebrała zaległą korespondencję. W ten sam dzień odebrano z poczty postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi. Skarżąca wskazała dalej, że jako strona nie przyczyniła się w żaden sposób do uchybienia terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Jej zdaniem nie ponosi odpowiedzialności za błąd pełnomocnika, czy też jego podwładnych, które zawsze należy oceniać jako błędy pełnomocnika. Nie wiedziała nic o przychodzącej korespondencji. O fakcie nieodbierania korespondencji również nie wiedziała. O istnieniu korespondencji tej nie wiedział również pełnomocnik, jednakże to nie usprawiedliwia jego zachowania. Usprawiedliwia jednak jej niewiedzę, a także brak woli i wiedzy w tym zakresie. O upływie terminu do uiszczenia wpisu od skargi dowiedziała się od pełnomocnika w dniu 23 października 2012 r. Obiektywnie wcześniej nie miała możliwości uzyskania tej informacji, gdyż nie jej obowiązkiem było zaznajomienie się z aktami, w sytuacji gdy jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Reasumując, skarżąca oświadczyła, że uchybienie terminu do uiszczenia wpisu od skargi było przeszkodą, której jako strona nie mogła usunąć, gdyż nie posiadała jakiejkolwiek wiedzy o tym, że korespondencja wysyłana była na [...]. Nie posiadała wiedzy, że pełnomocnik nie poinformował Sądu o zmianie adresu. Nadto nie wiedziała, że pełnomocnik nie odbierał korespondencji przychodzącej na ul [...]. Termin siedmiu dni ustania przyczyny uchybienia terminu został zachowany, gdyż informacja o odrzuceniu skargi została jej przekazana w dniu 23 października 2012 r. W załączeniu skarżąca przedłożyła dowód uiszczenia opłaty od skargi w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Na wstępie podkreślić należy, że w niniejszej sprawie strony reprezentowane są przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, występującego na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa procesowego. W pierwszym piśmie stron, jakim jest skarga, na jej wstępie, zostało wskazane (oprócz oznaczenia stron i organu), że L. G. i K. P. reprezentowani są w tej sprawie przez adwokata J. L. z kancelarii [...] ul. [...]. W stopce pisma umieszczony został drugi adres kancelarii pełnomocnika, inny niż na wstępie skargi, mianowicie [...]. Sąd stwierdził, że w całej treści skargi, ani w żadnym innym piśmie pełnomocnika skarżącej, aż do dnia 17 października 2012 r. kiedy to została złożona informacja o zmianie adresu siedziby kancelarii, nie zostało wskazane, który z wyżej wymienionych adresów kancelarii jest właściwym adresem do doręczeń pełnomocnikowi, nie było też informacji w aktach o planowanej zmianie siedziby kancelarii, ani też pełnomocnik nie zgłosił zastrzeżenia o doręczaniu na adres jak w stopce skargi i nie określił tego adresu jako aktualnego dla jego kancelarii. Dlatego też przesyłka sądowa zawierająca odpis zarządzenia z dnia 21 sierpnia 2012 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu została wysłana na pierwszy wskazany przy oznaczeniu stron adres ich pełnomocnika – ul. [...]. Przesyłka ta zwrócona przez Pocztę - jako nieodebrana w terminie przez adresata. Z opisu pracownika Poczty na kopercie zwróconej do akt wynika, że doręczenie pisma sądowego odbyło się w sposób prawidłowy, pismo było dwukrotnie, w odstępie 7 dni, awizowane, o czym informowano pełnomocnika zawiadomieniem pozostawionym w skrzynce listowej. Na kopercie nie została podana informacja, że adres został zmieniony, czy też adresat wyprowadził się. W związku z powyższym, doręczenie wezwania Sądu stało się skuteczne dla strony z dniem 12 września 2012 r. i od tej daty należało liczyć termin 7 dni na wykonanie zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, a wobec braku wpisu skargę odrzucono. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) – zwanej dalej P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Wyjaśnić należy, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przy czym od profesjonalnych pełnomocników, którzy z racji wykonywanego zawodu reprezentują strony wymaga się zachowania podwyższonej staranności przy prowadzeniu cudzych spraw. Ponadto rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej Sąd winien dokonać oceny winy strony (pełnomocnika) lub jej braku w uchybieniu terminu biorąc pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie lub pełnomocnikowi dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę lub pełnomocnika działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Istotną dla oceny wniosku jest zasada, że w przypadku występowania w postępowaniu za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika, ryzyko negatywnych skutków zachowań pełnomocnika ponosi mocodawca (por. postanowienie NSA z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt II OZ 525/11-www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Powierzając prowadzenie swojej sprawy profesjonalnemu pełnomocnikowi strona winna liczyć się z tym, iż wszelkie jego działania, jak również jego zaniechania w podejmowaniu określonych czynności procesowych, będą odnosić skutek prawny wobec niej. Analizując zatem niniejszą sprawę, Sąd zobligowany był ocenić, w kontekście podanych wyżej wyjaśnień, czy pełnomocnik skarżącej adwokat J. L., nie zaś skarżąca, w sposób zawiniony uchybił terminowi do uiszczenia wpisu. W ocenie Sądu okoliczności przedstawione przez skarżącą w jej wniosku nie stanowiły podstawy do uwzględnienia żądania przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W rozpoznawanej sprawie skarżąca jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, co zobowiązywało Sąd do dokonywania doręczeń wszelkich pism sądowych do pełnomocnika skarżącej na adres wskazany w pierwszym piśmie przez tegoż pełnomocnika. Tak też postąpił Sąd doręczając pełnomocnikowi wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi na adres podany na wstępie skargi. Przy czym adres widniejący w stopce skargi nie został oznaczony jako adres do korespondencji, a nie wynikało też z dokumentu, który z adresów jest aktualny, czy też aktualnie następuje zmiana adresu siedziby kancelarii. Pełnomocnik skarżącej, z racji wykonywanego zawodu, winien podejmować działania w sprawie z najwyższą starannością i dbałością o interesy mocodawcy. Takim prawidłowym i profesjonalnym sposobem postępowania przez pełnomocnika jest wskazanie jak najbardziej aktualnego adresu do doręczeń. Przy czym nowy adres nie może być dorozumiany z akt, lecz wyraźnie podany w skardze lub kolejnym piśmie procesowym, jak to miało miejsce w tej sprawie w piśmie pełnomocnika z dnia 17 października 2012 r. zatytułowanym "Informacja o zmianie adresu", z tym że złożonym już po odrzuceniu skargi. Procesjonalny pełnomocnik, znajdując się w sytuacji zmiany siedziby (miejsca pracy), winien podjąć działania mające na celu zabezpieczenie jego interesu i w tym także interesu reprezentowanej strony,choćby poprzez zapewnienie przekierowywania przez Pocztę korespondencji do kancelarii na nowy jej adres, kontrolę skrzynki pocztowej poprzedniego adresu, a przede wszystkim złożenie odpowiednio wcześnie pisma procesowego do akt prowadzonej przez siebie sprawy z informacja o właściwym adresie do doręczeń. W tej sprawie opisane powyżej działania zostały zaniechane przez pełnomocnika skarżącej, czego konsekwencją było uchybienie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, a skutkiem odrzucenie skargi L. G. Pomimo zrozumienia, że faktycznie skarżąca nie ponosi winy w uchybieniu terminu, Sąd obowiązany był ocenić wyłącznie działanie jej pełnomocnika, który podejmuje czynności na podstawie ważnego pełnomocnictwa procesowego na jej rzecz i w jej imieniu i winien był wykazać się dbałością o uniknięcie negatywnych skutków zmiany adresu siedziby kancelarii. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzekł jak na wstępie.