II SA/Sz 953/12

WyrokWSA w Szczecinie2012-11-29

Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorcy, który przyjął na parking pojazd usunięty z drogi w trybie art. 130a Prawa o ruchu drogowym, przysługuje wynagrodzenie i zwrot wydatków związanych z dozorem, jeśli w momencie przyjęcia pojazdu parking nie był formalnie wyznaczony przez właściwy organ (starostę/prezydenta miasta) w formie zarządzenia, ale istniały inne okoliczności wskazujące na jego wyznaczenie lub akceptację przez organy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedsiębiorcy, który przyjął pojazd na parking w wyniku dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi, przysługuje wynagrodzenie i zwrot wydatków związanych z dozorem, jeśli parking został formalnie wyznaczony przez właściwy organ (starostę/prezydenta miasta) zarządzeniem. W sytuacji, gdy parking nie był formalnie wyznaczony, ale istniały inne okoliczności wskazujące na jego akceptację przez organy (np. wcześniejsze wyznaczenie, późniejsze wyznaczenie, kierowanie tam pojazdów przez Policję, akceptacja przez organy skarbowe), a organ władzy publicznej przez lata nie negował trybu wykonywania obowiązków przez przedsiębiorcę, nie można odmówić mu rekompensaty. Sąd odstąpił od poglądu wyrażonego w wyroku II SA/Sz 748/11 w tym zakresie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku Przedsiębiorstwa Motoryzacyjnego "P." Sp. z o.o. o wynagrodzenie i zwrot wydatków za dozór pojazdu usuniętego z drogi i umieszczonego na parkingu spółki. Organy obu instancji odmówiły przyznania tych należności, uznając, że parking spółki nie był formalnie wyznaczony przez właściwy organ (Prezydenta Miasta) w formie zarządzenia w okresie, gdy pojazd został na nim umieszczony. Spółka podniosła w skardze, że mimo braku formalnego zarządzenia, istniały inne przesłanki wskazujące na wyznaczenie parkingu, a organy administracji akceptowały jej działania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Przedsiębiorstwa A. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 listopada 2012 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za dozór pojazdu I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. znak: [...], II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Przedsiębiorstwa A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia [..] r., nr III US [...] Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego, działając na podstawie art. 102 § 1, § 2 i § 4, art. 174 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., nr 229, poz. 1954 ze zm.), art. 130a ust. 5c ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., nr 18, poz. 908 ze zm.), odmówił Przedsiębiorstwu Motoryzacyjnemu "P." Spółka z o.o. przyznania wynagrodzenia za dozór i zwrot wydatków związanych z wykonywanym dozorem pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P." Spółka z o.o. pismem z dnia [...] r. zwróciła się do organu o zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] za okres od dnia [...] r. do dnia [...] r. w wysokości [...] zł. Wniosek uzasadniono tym, iż Spółka została wyznaczona przez Prezydenta Miasta w Zarządzeniach z dnia [...] r., nr [...] oraz z dnia [...] r., nr [...] jako podmiot właściwy do przechowywania pojazdów usuniętych z dróg. Organ podał, że pojazd marki[...] , o nr rej.[...] , na wniosek funkcjonariusza Policji usunięto z drogi na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym i przekazano na parking wnioskodawcy w dniu [...] r. Spółka przechowywała pojazd w okresie od dnia [...] r. do dnia jego przejścia na rzecz Skarbu Państwa, a później do dnia odbioru pojazdu z parkingu, to jest do dnia [...] r. Pojazd przechowywany był na parkingu strzeżonym wnioskodawcy położonym [...] przy ul.[...] . Organ I instancji wskazał nadto, że z tytułu przechowywania pojazdu, na podstawie wystawionych faktur za parkowanie pojazdu, Spółka uzyskała zapłatę w oczekiwanej przez siebie wysokości za okres [...] r. do [...] r., w związku z czym cofnęła wniosek w powyższym zakresie, co skutkowało umorzeniem postępowania na mocy odrębnie wydanego postanowienia. Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego [...] wyjaśnił, że w dniu [...] r., tj. w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi i jego umieszczenia na parkingu przy ul. [...] w [...] prowadzonego przez Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P." Spółka z o.o., obowiązujący stan prawny nakazywał umieszczenie pojazdu na parkingu strzeżonym wyznaczonym przez starostę. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika jednak, że zarządzeniem Prezydenta Miasta a nr [...] z dnia [...] r., Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P." Spółka z o.o. wyznaczone zostało jako właściwe do przechowywania pojazdów usuniętych z dróg począwszy od [...] r., tj. od dnia wejścia w życie zarządzenia (§ 5 zarządzenia). Wyznaczenie Spółki dokonane na podstawie zarządzenia Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] r., nr[...] , wygasło natomiast dnia [...]r. Organ podał następnie, że w wyniku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, obejmującego zapytania skierowane do Policji, Prezydenta Miasta oraz pełnomocnika wnioskodawcy, nie uzyskano dowodów uzasadniających twierdzenie, że Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P." Spółka z o.o. wyznaczone zostało przez Prezydenta Miasta jako podmiot upoważniony do przechowywania pojazdów usuniętych z dróg w okresach innych, niż wynikających z wydanych zarządzeń. Powołując się na orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (między innymi w sprawach o sygn. akt II SA/Sz 869/10 z dnia 29 grudnia 2010 r., II SA/Sz 841/11 z dnia 7 grudnia 2011 r.) oraz uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt III CZP 47/07, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 2009 r., sygn. akt V CSK 332/08 organ wyraził pogląd, że stosunek prawny, którego przedmiotem jest parkowanie usuniętego z drogi pojazdu, jest typowym stosunkiem administracyjnym powstałym na skutek władczych działań organów administracyjnych. Usuwanie pojazdów z drogi i dalsze postępowanie z nimi są zadaniem publicznym o charakterze administracyjnoprawnym, które jest wykonywane przez organy administracji publicznej, ale w części także przy pomocy podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Z żądaniem przyznania zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdu w trybie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji może więc wystąpić podmiot prowadzący parking wyznaczony przez starostę na mocy obowiązującego w danym okresie przepisu prawa, a także podmiot umowy o współdziałaniu w zakresie parkowania pojazdów, o której stanowił § 10 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 14 stycznia 2000 r. w sprawie usuwania pojazdów i blokowania ich kół, przy założeniu istnienia stosunku administracyjnoprawnego wynikającego z obowiązywania takiej umowy i jej realizowania. W dalszej części rozstrzygnięcia organ odwołał się do orzeczeń Sądu Apelacyjnego, Sądu Najwyższego (II CSK 284/08) i Trybunału Konstytucyjnego (SK 54/08) oraz przytoczył treść art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Następnie Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego [...] stwierdził, że skoro wnioskodawca nie był podmiotem wyznaczonym przez Prezydenta Miasta do parkowania pojazdów usuniętych z dróg, a więc nie był zobowiązany do przyjęcia pojazdu na prowadzony przez siebie parking, to dokonane czynności związane z przyjęciem i parkowaniem pojazdu nie stanowiły realizacji zadań publicznych charakterze administracyjnoprawnym. Na powyższe postanowienie Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P." Spółka z o.o. wniosła zażalenie, w którym podniosła, że wbrew stanowisku organu I instancji, z materiału dowodowego przedłożonego przez Spółkę wynika, iż w okresie objętym wnioskiem Prezydent Miasta a wskazywał również Spółkę jako podmiot prowadzący parking, na który mają być kierowane pojazdy usuwane z dróg publicznych. Poza okresami wymienionymi w zarządzeniach Prezydenta Miasta a, przedstawionymi w piśmie Urzędu Miasta z dnia [...] r., Spółka była również wskazywana przez Prezydenta Miasta (otrzymywała w tej sprawie informacje pisemne i telefoniczne) jako podmiot, do którego należy kierować dyspozycje usunięcia pojazdu z drogi i przyjęcia na parking. Ponadto strona podniosła, że w związku z tym, iż w przypadku ww. pojazdu Policja kierowała do Spółki dyspozycję jego usunięcia z drogi i przyjęcia na parking, a Spółka tę dyspozycję przyjmowała, powstał stosunek prawny, którego przedmiotem jest parkowanie usuniętego z drogi pojazdu - także w okresie poprzedzającym przejście pojazdu z mocy prawa na Skarb Państwa, tj. stosunek administracyjny powstały na skutek władczych działań organów administracyjnych. Ponadto, skoro Policja kierowała dyspozycje do Spółki, to musiała mieć również informacje od Prezydenta Miasta . o tym, że wnioskodawca jest pomiotem wyznaczonym do przyjmowania pojazdów usuwanych z drogi. Poza tym, w przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym, obowiązujących w dacie przyjęcia ww. pojazdu na parking, nie został określony szczególny tryb, czy też forma wyznaczenia podmiotu do przyjmowania pojazdów na parking. W ocenie Spółki, istotny w przedmiotowej sprawie jest fakt, że poza okresami wymienionymi w zarządzeniach Prezydenta Miasta , żaden inny podmiot nie został wyznaczony przez ten organ do przyjmowania pojazdów na parking. Spółka na dowód tego, że otrzymywała z Gminy Miasto pisma z informacjami o kontynuacji współpracy w zakresie przyjmowania na parking pojazdów usuwanych z dróg, również w okresach nie wskazanych w zarządzeniach wydawanych przez Prezydenta Miasta , złożyła do akt sprawy pisma Zastępcy Prezydenta Miasta A. G. z dnia [...] r. i z dnia [...] r. Jednocześnie wskazała, że w sprawie przyjmowania przez Spółkę pojazdów na parking w okresach nie objętych zarządzeniami Prezydenta, kontaktowali się ze Spółką telefonicznie pracownicy Gminy Miasto .. Spółka wniosła o przesłuchanie na powyższą okoliczność pracowników Spółki L. K. oraz M. G.. Na poparcie swych twierdzeń Spółka odwołała się do treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10. W wyniku rozpoznania sprawy na skutek wniesionego zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 123 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071), art. 18 i art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954) w związku z § 4 ust. 1 pkt 3 i § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 46, poz. 247), postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że stosownie do art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym (w brzmieniu obowiązującym w dniu usunięcia pojazdu z drogi), pojazdy usunięte z drogi i nieodebrane przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznawało się za porzucone z zamiarem wyzbycia się. Pojazd taki przechodził na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Zgodnie z art. 130a ust. 5a i ust. 5c ustawy, w przypadkach określonych w ust. 1 i 2 pojazd był usuwany z drogi przez jednostkę wyznaczoną przez starostę. Usunięty pojazd umieszczano na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. Wyznaczenie to powinno mieć formę zarządzenia. W rozpoznawanej sprawie, w dniu wydawania dyspozycji usunięcia pojazdu z drogi publicznej i jego przemieszczenia, tj. w dniu [...] r., nie następowało to na parking strzeżony będący wówczas parkingiem wyznaczonym przez Prezydenta Miasta , bowiem parking prowadzony przez skarżącą z dniem [...] r. przestał być parkingiem strzeżonym wyznaczonym uprzednio zarządzeniem Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...] r., a ponownie stał się takim parkingiem od dnia [...] r., w wyniku wyznaczenia Zarządzeniem Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...] r. Organ wyjaśnił, że powołana między innymi przez Spółkę uchwała NSA z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt I OPS 1/10, nie obejmowała przedmiotem swych rozważań charakteru stosunku prawnego występującego w trakcie realizacji usługi umieszczenia i parkowania pojazdu, w sytuacji nie wyznaczenia przez starostę podmiotu do prowadzenia parkingu strzeżonego. Istota regulacji dotyczącej usuwania pojazdów z drogi i dalszego postępowania z tymi pojazdami wynika z tego, że jest to wykonywanie zadania publicznego o charakterze administracyjnoprawnym, które jest wykonywane przez organy administracji publicznej, ale w części także przy pomocy (z udziałem) podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Zatem skoro w momencie usunięcia pojazdu z drogi "P.." Spółka z o.o. nie była wyznaczona przez Prezydenta Miasta a, nie mogła być podmiotem wyznaczonym do realizacji zadania publicznego w powyższym znaczeniu. Dyrektor Izby Skarbowej powołując się na wyrok WSA z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 748/11 stwierdził, że nawet wyznaczenie przez starostę w okresie późniejszym parkingu, na którym dotychczas znajdował się pojazd, jako parkingu strzeżonego do przechowywania pojazdów usuniętych z drogi w trybie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie powoduje powstania z chwilą wyznaczenia stosunku administracyjnego, jakim jest dozór. Stosunek taki powstaje bowiem jedynie w chwili usunięcia pojazdu z drogi i umieszczenia go na parkingu. Organ zauważył, że stosunek administracyjny musi wynikać z konkretnej normy prawa administracyjnego. W niniejszej sprawie Prezydent Miasta , mimo obowiązku wynikającego z obowiązującego wówczas przepisu art. 130a ust. 5c ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie wydał aktu prawnego (zarządzenia), którym wyznaczyłby parking strzeżony. Zatem wobec braku takiego zarządzenia, sama czynność faktyczna - umieszczenia pojazdu na parkingu strzeżonym, nie mogła spowodować powstania stosunku administracyjnego. W ocenie organu, podmiot, który nie był wyznaczony do prowadzenia parkingu strzeżonego, w sytuacji nienawiązania stosunku administracyjnoprawnego, o ile nie odmówił przyjęcia pojazdu na parking, przyjmując go do parkowania, czynił to we własnym imieniu i na własne ryzyko co do otrzymania zwrotu wydatków i wynagrodzenia za parkowanie tego pojazdu w trybie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Odnosząc się do pism Spółki "P." wskazanych w zażaleniu, Dyrektor Izby Skarbowej podał, że w jego ocenie pisma te nie świadczą o tym, iż Spółka w dacie usunięcia przedmiotowego pojazdu była wyznaczona do prowadzenia parkingu strzeżonego dla pojazdów usuwanych w trybie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organ nie podzielił twierdzenia strony, że wyznaczenie mogło mieć formę ustną, np. przez rozmowę telefoniczną między pracownikami Spółki, a pracownikami Urzędu Miasta S.. Dlatego też, z uwagi na konieczność zachowania formy pisemnej zarządzenia, organ za zbędne uznał przeprowadzanie dowodu ze wskazanych w zażaleniu świadków. Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P." Spółka z o.o., działając przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , wnosząc o jego uchylenie, jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. Jednocześnie Spółka wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych. W skardze postawiono zarzut naruszenia: - art. 130a ust. 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym w dacie usunięcia pojazdu marki[...] , numer rejestracyjny [...] z drogi publicznej i umieszczenia na parkingu prowadzonym przez Skarżącą, poprzez jego błędną interpretację i przyjęcie, że z przepisu tego wynika konieczność zachowania właściwej formy do wyznaczenia przez starostę parkingu strzeżonego, na którym umieszczane są pojazdy usunięte z drogi i że tą formą jest pisemne zarządzenie starosty, w przedmiotowej sprawie zarządzenie Prezydenta Miasta w sytuacji gdy z przepisu tego wynika jedynie to, że starosta "wyznacza" parking strzeżony, na którym umieszczane są pojazdy, nie ma w nim w ogóle mowy o tym, w jaki sposób i w jakiej formie to wyznaczenie ma nastąpić, a zatem należy przyjąć, iż każda forma "wyznaczenia" jest dopuszczalna; - art. 7 K.p.a., tj. naruszenie zasady dochodzenia prawdy obiektywnej, poprzez niewyjaśnienie istotnych w sprawie okoliczności polegających na nieustaleniu na jakiej podstawie Policja wydała dyspozycję usunięcia i przekazania pojazdu marki o nr rej. [...] na parking strzeżony prowadzony przez skarżącą, skoro Policja mogła skierować pojazd usunięty z drogi jedynie na parking wyznaczony przez starostę, to oznacza, że musiała posiadać informację, iż parking strzeżony prowadzony przez skarżącą jest parkingiem wyznaczonym w przedmiotowej sprawie przez Prezydenta Miasta - pominięcie istotnej w sprawie okoliczności, a mianowicie tego, że w okresie kiedy pojazd marki [...] o nr rej. [...] został usunięty z drogi i zgodnie z dyspozycją Policji umieszczony na parkingu prowadzonym przez skarżącą, nie było wyznaczonego przez Prezydenta Miasta żadnego innego parkingu strzeżonego na którym miały być umieszczane pojazdy usuwane z dróg publicznych, a zatem parking prowadzony przez skarżącą, na który Policja kierowała pojazdy usuwane z dróg publicznych, musiał być parkingiem wyznaczonym przez Prezydenta Miasta ; - pominięcie i nieprzeprowadzenie zgłoszonych dowodów w postaci zeznań świadków L. K. oraz M. G., pracowników Spółki, z którymi kontaktowali się przedstawiciele Gminy Miasta S. w sprawie wyznaczenia parkingu skarżącej do przyjmowania pojazdów usuwanych z dróg publicznych. Wymienieni powyżej świadkowie zostali zgłoszeni już w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, który również nie przeprowadził tych dowodów. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi. Odpowiadając na zarzuty skargi organ wyjaśnił między innymi, że z pisma Komendy Miejskiej Policji z dnia [...] r. wynika, że w organie tym nie ujawniono dokumentów potwierdzających prowadzenie korespondencji z Urzędem Miasta S. na okoliczność konieczności wyznaczenia parkingu, jak również jakie w tym zakresie zapadły decyzje. Organ dodał też, że bez znaczenia dla niniejszej sprawy jest fakt, że poza okresami wymienionymi w zarządzeniach Prezydenta Miasta, żaden inny podmiot nie został wyznaczony do przyjmowania pojazdów na parking. To bowiem, że właściwy organ nie dopełnił nałożonego na niego ustawowego obowiązku wskazania parkingu, nie może oznaczać, iż właściwym do przyjmowania pojazdów pozostać miał parking poprzednio, a także następnie wyznaczony. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje. Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz.270). Przedmiotem skargi stało się postanowienie dotyczące odmowy przyznania Przedsiębiorstwu Motoryzacyjnemu P. Spółka z o.o. z siedzibą wynagrodzenia i zwrotu koniecznych wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem samochodowym. Nie jest w sprawie sporny stan prawny oraz okoliczności związane z przekazaniem pojazdu na parking strzeżony. Samochód marki [...] nr rej.[...] , został przywieziony na parking prowadzony przez skarżące Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne .P. w dniu [...] r., w ramach realizacji dyspozycji usunięcia pojazdu nr[...] , wydanej przez funkcjonariusza Komendy Miejskiej Policji . Według obowiązujących w tym okresie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz.U. Nr 108, poz. 908), decyzję o usunięciu pojazdu z drogi podejmował policjant (art. 130a ust. 4 pkt 1). Usunięcie takiego pojazdu winno być dokonane przez jednostkę wyznaczoną przez starostę (art. 130a ust. 5). Art. 130a ust. 6 ww. ustawy miał natomiast następującą treść: "Usunięty pojazd umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. Wysokość opłat ustala rada powiatu". Przyczyną odmowy przyznania Przedsiębiorstwu Motoryzacyjnemu "P.." Spółka z o.o. zwrotu koniecznych wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór stało się uznanie przez organ, że skarżące Przedsiębiorstwo nie jest podmiotem uprawnionym do zgłoszenia takiego żądania w trybie administracyjnym, bowiem nie było stroną stosunku administracyjnego. Podstawą takiego stwierdzenia było ustalenie przez organ, że w dniu przyjęcia na parking prowadzony przez Przedsiębiorstwo P. samochodu marki [...] o nr rej.[...] , parking ten nie był parkingiem strzeżonym wyznaczony przez starostę w trybie art. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Nie budzi wątpliwości Sądu, że o tym, czy dany parking został wyznaczony do realizacji zadań wspomagających działania organów stojących na straży porządku i bezpieczeństwa w ruchu drogowym, decydować mógł jedynie właściwy starosta. Jak wynika z niekwestionowanych ustaleń organu, do realizacji takich działań został wskazany przez Prezydenta Miasta zarządzeniem z dnia [...] r., nr [...] , na okres od upływu 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa, które miało miejsce w dniu [...] r., czyli na okres od [...] r. do [...] r. Kolejnym Zarządzeniem Nr [...] z dnia [...] r. Prezydent Miasta ponownie wskazał parking prowadzony przez Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P.." przy ul. [...] . jako jednostkę do prowadzenia parkingu strzeżonego dla usuniętych pojazdów na okres trzech lat, tj. od [...] r. do [...] r. – rezygnacja z usług w [...] r., a więc Spółka świadczyła usługi od [...] r. do [...] r. Umieszczenie samochodu marki[...] , o nr rej. [...] na parkingu prowadzonym przez Przedsiębiorstwo Motoryzacyjne "P.." nastąpiło zatem w okresie pomiędzy obowiązywaniem ww. zarządzeń, a więc jak słusznie zauważył Dyrektor Izby Skarbowej w czasie, w którym parking Przedsiębiorstwa "P.." nie był parkingiem wyznaczonym. Dla uznania istnienia stosunku administracyjnego łączącego przedsiębiorcę prowadzącego parking strzeżony z organami administracji publicznej, opierającego się na założeniu że przedsiębiorca otrzyma wynagrodzenie i zwrot kosztów za wykonywanie nałożonych nań obowiązków, muszą być spełnione dwie przesłanki: nawiązanie takiego stosunku, poprzez władcze działania organów władzy publicznej polegające na usunięciu z drogi pojazdu w trybie przepisów art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym i umieszczenie go na parkingu wyznaczonym do tego celu przez właściwego starostę. Związanie danego podmiotu prowadzącego parking strzeżony stosunkiem administracyjnym wynikało nie tylko z wyznaczenia go przez starostę mocą obowiązującego zarządzenia, ale również z realizacji obowiązków wynikających ze stosowania m.in. przepisu § 7 rozporządzenia MSWiA z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów. Przepis ten w ust. 1 zobowiązywał jednostkę prowadzącą parking strzeżony do powiadomienia o fakcie nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w art. 50a ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu, właściwy miejscowo organ gminy oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu. Natomiast § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia stanowił, że w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu, w terminie określonym w art. 130a ust. 10 ustawy jednostka prowadząca parking strzeżony miała obowiązek powiadomienia o tym, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiotu, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu. Z akt sprawy wynika, że umieszczenia samochodu marki [...] , o nr rej. [...] na parkingu prowadzonym przez Przedsiębiorstwo "P.." dokonano w wykonaniu dyspozycji funkcjonariusza Komendy Miejskiej Policji z dnia [...] r. Nie budzi wątpliwości, że usuniecie pojazdu z drogi, z ul. [...] w [...] i przekazanie na parking strzeżony przy ul. [...] w [...] nastąpiło na podstawie art. 130a ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym ze względu na nie okazanie przez kierującego w trakcie kontroli dowodu rejestracyjnego pojazdu oraz dokumentu stwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia (dowód: Dyspozycja Usunięcia Pojazdu nr[...] – karta 21 akt administracyjnych). Wątpliwości co do takiego trybu usunięcia z drogi pojazdu i umieszczeniu go na parkingu prowadzonego przez Przedsiębiorstwo "P.." nie miały działające w sprawie organy Policji, jak i organy skarbowe realizujące czynności związane z przejęciem pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, a następnie z jego sprzedażą. Ponadto, samo Przedsiębiorstwo "P.." uznając się, po wejściu w życie zarządzenia Prezydenta Miasta z dnia [...] r. Nr [..] , za zobowiązane do wykonywania obowiązków wynikających z postanowień § 7 rozporządzenia MSWiA z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów, zadania takie wykonywało. Świadczy o tym np. fakt przesłania do Trzeciego Urzędu Skarbowego oraz m.in. do Komendanta Miejskiego Policji wykazu samochodów przyjętych na parking w [...] r., które nie zostały odebrane w ciągu 6 miesięcy (dowód: pismo z dnia [..] r., karta 2 akt adm.). Fakt realizowania przez przedsiębiorstwo P. zadań wynikających z ww. przepisów jak i zarządzenia Prezydenta Miasta . Nr [...] nie był nigdy przez organy państwa podważany. Ani organy Policji, ani organy skarbowe, nie zakwestionowały istnienia stosunku administracyjnego łączącego je z Przedsiębiorstwem Motoryzacyjnym "P..", działaniami swymi aprobując jego istnienie. Zdaniem Sądu, w państwie prawa, nie jest do zaakceptowania takie zachowanie organów władzy publicznej, które przez szereg lat nie negują trybu, jak i sposobu wykonywania przez przedsiębiorcę prowadzącego parking strzeżony obowiązków będących realizacją działań wspomagających te organy w ramach stosunku administracyjnego i nie informują podmiotu, że takowe obowiązki na nim nie ciążą, a następnie odmawiają mu zrekompensowania na drodze administracyjnej kosztów i wydatków związanych z ich realizacją. Działanie takie jest nie tylko do pogodzenia z punktu widzenia funkcjonowania organów władzy w państwie prawa, ale i z punktu widzenia zaufania obywateli do organów władzy publicznej. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził w okolicznościach niniejszej sprawy należało uznać, że od momentu wejścia w życie zarządzenia Prezydenta Miasta . Nr [...] z dnia [...] r. wskazującego parking prowadzony przez Przedsiębiorstwo "P.." jako właściwy dla usuniętych pojazdów w trybie art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym, pojazdy przekazane na ten parking przez uprawnione do tego organy na mocy art. 130a ww. ustawy, stronie skarżącej przysługuje prawo żądania wypłacanie wynagrodzenia za dozór i zwrotu wydatków związanych z wykonywanym dozorem nad pojazdem marki [...] o nr rej.[...] . W tym zakresie Sąd nie podziela i odstępuje od poglądu wyrażonego w wyroku z dnia [...] r., sygn. akt II SA/Sz 748/11. Ogłoszony wyrok nie jest jednocześnie sprzeczny z pozostałymi orzeczeniami tut. Sądu przywoływanymi w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, bowiem dotyczyły one orzeczeń wydanych w innych stanach faktycznych i związane były przede wszystkim z oceną możliwości przejścia stosunku administracyjnego na inny podmiotu prowadzący parking, ale nie wyznaczony przez właściwego starostę. Jeżeli zaś chodzi o okres poprzedzający wejście w życie zarządzenia Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia [...] r., to należy stwierdzić, że przyjmując pojazdy na parking skarżąca Spółka, jako nie wyznaczona przez Prezydenta do realizacji zadań związanych z usuwaniem z drogi pojazdów, czyniła to nie w ramach wykonywania obowiązków wynikających z obowiązujących przepisów prawa, ale na zasadzie prowadzenia "zwykłego" parkingu. Spółka nie mogła mieć wówczas podstaw prawnych do zakładania, że zostanie uznana i to z datą wsteczną, za podmiot, o którym mowa w ar. 130a ust. 6 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Nie wiązał wówczas skarżącej z organami administracji publicznej stosunek administracyjny związany z wykonywanie dozoru w trybie ww. przepisu. Z tego względu, w ocenie Sądu, żądanie przyznania wynagrodzenia w ramach procedur administracyjnych jest nieuprawnione. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji. Rolą organu będzie ponowne rozpoznanie wniosku strony skarżącej z uwzględnieniem wykładni przepisów przedstawionej w niniejszym orzeczeniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło