II SA/Sz 954/16

WyrokWSA w Szczecinie2016-11-17

Skład orzekający: Barbara Gebel, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wspólnota Mieszkaniowa, będąca właścicielem sąsiedniej nieruchomości, ma status strony w postępowaniu o zmianę decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, jeśli inwestycja nie narusza przepisów techniczno-budowlanych, ale może wpłynąć na atrakcyjność turystyczną jej nieruchomości?
Ratio decidendi
Status strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, przysługuje właścicielom nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar ten jest definiowany przez przepisy odrębne wprowadzające ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Samo odczucie potencjalnego wpływu na atrakcyjność turystyczną lub interes faktyczny nie jest wystarczające do uznania za stronę; konieczne jest wykazanie naruszenia interesu prawnego wynikającego z konkretnych przepisów prawa, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości sąsiedniej.
Stan faktyczny
Wspólnota A. zaskarżyła decyzję Wojewody Z. o umorzeniu postępowania odwoławczego. Postępowanie to dotyczyło zmiany decyzji Starosty K. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zespołu uzdrowiskowo-hotelowego. Wspólnota, jako właściciel sąsiedniej nieruchomości, domagała się statusu strony w postępowaniu, argumentując, że inwestycja może negatywnie wpłynąć na atrakcyjność turystyczną jej obiektu. Wojewoda umorzył postępowanie, uznając, że Wspólnocie nie przysługuje status strony, ponieważ inwestycja nie narusza przepisów techniczno-budowlanych i nie wprowadza ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości Wspólnoty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Wspólnoty A. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę. Decyzją Nr [...] z dnia [...], znak: [...], Starosta K. zmienił decyzję znak: [...] z dnia [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę zespołu uzdrowiskowo-hotelowego na działkach jw. Od decyzji tej odwołały się: Wspólnota Lokalowa [...], Wspólnota Mieszkaniowa [...] i Spółka A., wnosząc o dopuszczenie ich do postępowania w charakterze strony i o uchylenie decyzji wydanej przez Starostę K. Zdaniem odwołujących się, zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, bowiem nie uznano odwołujących za strony postępowania. Wojewoda Z. decyzją z dnia [...] numer [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt. 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej "K.p.a.", po rozpatrzeniu odwołań od decyzji Nr [...] Starosty K. z dnia [...] zmieniającej decyzję znak: [...] z dnia [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę zespołu uzdrowiskowo-hotelowego wraz z niezbędną infrastrukturą i urządzeniami rehabilitacyjno-rekreacyjno-sportowymi na działkach nr [...] (obecnie działki nr [...]) w obrębie [...], w K., przeniesionej decyzją znak: [...] z dnia [...] w części dotyczącej realizacji inwestycji na działkach nr [...] (powstałych w wyniku podziału działki [...]), umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ stwierdził, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpatrzenia odwołania organ zobowiązany jest do sprawdzenia, czy odwołanie zostało wniesione przez stronę postępowania. Kwestię strony w postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na budowę reguluje art. 28 ust. 2 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290). Uzupełnieniem powyższej regulacji jest art. 3 pkt 20 ww. ustawy. Wobec braku wyraźnego wskazania w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przepisów, na podstawie których dochodzi do wyznaczenia obszaru oddziaływania w otoczeniu obiektu budowlanego, przyjąć należy, że są to powszechnie obowiązujące przepisy prawa wprowadzające określonego rodzaju ograniczenia czy też utrudnienia w zagospodarowaniu lub w dotychczasowym korzystaniu z danego terenu. Przy wyznaczaniu obszaru oddziaływania obiektu, organ administracji architektoniczno-budowlanej zobowiązany jest zbadać, czy inwestycja nie narusza konkretnego przepisu prawa wynikającego z przepisów szczególnych - warunków technicznych dotyczących usytuowania i projektowania budynków: "Tylko ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości wynikające z konkretnego przepisu prawa dają podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Natomiast ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych, nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w tego typu sprawie, wówczas bowiem istnieje interes faktyczny, a nie interes prawny." - wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 marca 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 2769/11. Ustalenie granic dla "obszaru oddziaływania obiektu" następuje każdorazowo na podstawie indywidualnych cech obiektu budowlanego oraz jego przeznaczenia, a więc następuje na potrzeby każdej konkretnej sprawy. (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 grudnia 2010 r., II SA/Po 673/10, wyrok NSA z dnia 4 marca 2010 r., II OSK 490/09, CBOSA). Zdaniem Wojewody Z., przymiot strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę nie przysługuje z samej racji bycia właścicielem, użytkownikiem wieczystym bądź zarządcą nieruchomości położonej w sąsiedztwie działki, na której mają być prowadzone roboty budowlanego objęte pozwoleniem. Konieczne jest wykazanie, że owa nieruchomość znajduje się w otoczeniu takiego obiektu budowlanego, którego realizacja - na podstawie przepisów odrębnych - wprowadza związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tejże nieruchomości. Z dokonanych w sprawie ustaleń wynika, iż Wspólnota Lokalowa [...] jest właścicielem sąsiadującej z inwestycją działki nr [...] w K., Wspólnota Mieszkaniowa [...] jest właścicielem sąsiadującej z inwestycją działki nr [...] w K. oraz Spółka A. jest użytkownikiem wieczystym sąsiadującej z inwestycją działki nr [...] w K. Odwołujący się swój interes prawny w kwestionowaniu wydanej przez Starostę K. decyzji z dnia [...] wywodzą z faktu, że działka inwestora znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie z ich działkami. Organ odwoławczy dokonał sprawdzenia obszaru oddziaływania projektowanego obiektu w świetle obowiązujących przepisów. Zgodnie z projektem zagospodarowania terenu, stanowiącym załącznik nr 1 do zaskarżonej decyzji, projektowany budynek zlokalizowany jest od granicy działki nr [...] w odległości od 14,03 do 44,17 m, od granicy działki nr [...] w odległości 10,76 m i od granicy działki [...] w odległości przekraczającej 10,76 m. Projekt budowlany zawiera analizę przesłaniania dla działek nr [...] znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie z projektowaną inwestycją. Analiza przesłaniania została wykonana zgodnie z § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwić naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli między ramionami kąta 600 wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniana. Projektowany budynek w świetle powyższego przepisu nie będzie przesłaniał sąsiednich budynków. Lokalizacja miejsc postojowych od granic działek budowlanych oraz okien jest zgodna z przepisami § 19-20 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz lokalizacja miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od okien i drzwi budynków przeznaczonych na stały pobyt ludzi i od granicy sąsiedniej działki jest zgodna z przepisami § 23-25. Projekt budowlany został uzgodniony przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. W ocenie organu odwoławczego, nie występują ponadto żadne inne, wynikające z przepisów prawa, ograniczenia w możliwości zagospodarowania działek nr [...], których źródłem mógłby być projektowany zespół uzdrowiskowo-hotelowy wraz z niezbędną infrastrukturą i urządzeniami rehabilitacyjno-rekreacyjno-sportowymi na działkach nr [...] (powstałych w wyniku podziału działki [...]) w obrębie [...], przy ul. [...] w [...]. Obszar oddziaływania projektowanej inwestycji, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wyznaczony z uwzględnieniem obowiązujących przepisów obejmuje działki inwestora nr [...]. W ocenie Wojewody Z., samo odczucie odwołujących się, że inwestycja będzie oddziaływała na ich nieruchomości, jest niewystarczające do uznania, że nieruchomość ta znajduje się w obszarze oddziaływania danego przedsięwzięcia. Stosownie do treści art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Celem art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane jest przyznanie statusu strony jedynie tym podmiotom, dla których planowana inwestycja może powodować ograniczenia w zagospodarowaniu ich nieruchomości, przy czym ograniczenie to, wynikając z przepisów odrębnych, musi godzić w konkretne uprawnienia tych podmiotów do zagospodarowania ich nieruchomości. Czyni to stroną postępowania budowlanego jedynie tego, komu oddziaływanie zamierzonej inwestycji może ograniczyć prawo do zgodnego z prawem zagospodarowania jego nieruchomości. Tylko wskazanie konkretnego przepisu prawa w powiązaniu ze wskazaniem konkretnego naruszonego uprawnienia, które powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu działki osoby skarżącej może być podstawą do rozważania wad projektu i pozwolenia na budowę (wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 stycznia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1410/07). Odwołujący się nie wykazali, że nastąpi bezpośrednie i trwałe naruszenie interesu prawnego, poprzez realizację przedmiotowej inwestycji, by wystąpiły szczególne przesłanki uzasadniające dopuszczenie ich jako strony do udziału w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Następnie Wojewoda Z. stwierdził, iż zgodnie z brzmieniem art. 105 § 1 K.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Zasadnym więc jest umorzenie postępowania odwoławczego z powodu wniesienia odwołań przez podmioty nieuprawnione (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów NSA z 5 lipca 1999 r. OPS 16/98 ). Powyższa decyzja została zaskarżona przez Wspólnotę Lokalowa [...], zwaną dalej "Wspólnotą", do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. Skarżąca Wspólnota zarzuciła: 1. naruszenie prawa materialnego - art. 28 ust.2, art 3 ust. 20 i art. 5 ust 1 pkt 9 Prawa budowlanego, poprzez błędne przyjęcie, że skarżącej nie przysługiwał status strony w postępowaniu w sprawie zmiany decyzji, ze względu na przyjęcie, iż skoro zmiana decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zespołu uzdrowiskowo - hotelowego z dnia [...] nie będzie w sposób sprzeczny z prawem oddziaływać na nieruchomość skarżącej, to nie może być mowy o oddziaływaniu w sposób ograniczający jej zagospodarowanie i w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, że dla ustalenia interesu prawnego konieczne jest by oddziaływanie planowanego obiektu było sprzeczne z prawem, a tym samym by doszło do naruszenia interesu prawnego w sytuacji, gdy w prawie budowlanym interes prawny wynika z samego faktu oddziaływania obiektu na nieruchomość sąsiednią, nawet jeśli jest to oddziaływanie zgodne z prawem; warunkiem uznania właściciela/współwłaściciela nieruchomości sąsiedniej za stronę postępowania jest sam fakt oddziaływania inwestycji na jego nieruchomość, nawet jeśli mieści się ono w dopuszczanych prawem formach i sposobach oddziaływania; 2. naruszenie prawa materialnego - art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z § 13 ust. 4, § 19-20 i § 23-25 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez uznanie, że zachowanie odległości umożliwiającej naturalne oświetlenie pomieszczeń znajdujących się w budynkach skarżącej, lokalizacja miejsc postojowych od strony granicy działki budowlanej skarżącej i okien w budynku skarżącej oraz lokalizacja miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od okien i drzwi budynków przeznaczonych na stały pobyt ludzi i od granicy działki skarżącej nie uzasadniają istnienia interesu prawnego po stronie skarżącej, a tym samym uznanie, iż skarżącej nie przysługiwał status strony; 3. naruszenie prawa procesowego - art. 77 § 1 K.p.a., poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a ograniczenie się wyłącznie do sprawdzenia uwarunkowań technicznych nieruchomości. W oparciu o powyższe Wspólnota wniosła o: 1. uchylenie decyzji, 2. zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego według norm przepisanych W uzasadnieniu skargi Wspólnota stwierdziła, że organ błędnie przyjął, iż nie przysługuje jej status strony postępowania. Skarżąca była stroną pierwotnego postępowania w zakresie uzyskiwania przez spółkę B. pozwolenia na budowę na sąsiedniej działce, a tym samym winna nią być i w tym postępowaniu dotyczącym zmiany decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę bezpośrednio sąsiadującego ze skarżącą obiektu. Nie ulega wątpliwościom, iż jakakolwiek ingerencja w budynek albo zagospodarowanie terenu wymagająca uzyskania zmiany decyzji w przedmiocie uzyskania pozwolenia na budowę jest zmianą istotną, która wkracza w ustawowy obszar oddziaływania obiektu. Tym bardziej ze względu na specyficzne położenie działek skarżącej i inwestora, które znajdują się w pasie nadmorskim, szczególnie atrakcyjnym obszarze turystycznym, gdzie chociażby najmniejsza ingerencja w budynek bądź zagospodarowanie terenu, może stanowić o obniżeniu atrakcyjności turystycznej obiektu sąsiedniego, co może mieć istotny wpływ na sprzedaż usług i związaną ze sprzedażą sytuację ekonomiczną skarżącej. Turyści bowiem są niezwykłe wymagającą grupą, która przy wyborze miejsca wypoczynku zwraca uwagę na każdy szczegół nieruchomości jak i na najbliższe otoczenie, w tym na nieruchomości sąsiednie. Biorąc pod uwagę jak ważna jest zabudowa najbliższej okolicy, a szczególnie zabudowa nieruchomości sąsiedniej, skarżąca powinna mieć możliwość wzięcia udziału w postępowaniu jako strona, aby móc zająć swoje stanowisko w sprawie. Zdaniem Wspólnoty, zgodnie z orzecznictwem, ocena wpływu konkretnej inwestycji na otoczenie obejmuje cały szereg zagadnień związanych z oddziaływaniem projektowanego obiektu na nieruchomości znajdujące się w otoczeniu tego obiektu i nie może ograniczać się do kwestii zachowania warunków technicznych w zakresie usytuowania obiektu na działce, bowiem do przepisów odrębnych należą nie tylko przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przepisy rozporządzenia określające warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Takimi przepisami są także przepisy z zakresu prawa cywilnego o ochronie prawa własności (wyrok NSA w Warszawie z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt: II OSK 208/06, wyrok NSA w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt: II OSK 1899/13). Zatem w Prawie budowlanym interes prawny wynika z samego faktu oddziaływania obiektu na nieruchomość sąsiednią, tak jak ma to miejsce w tej sprawie, ponieważ inwestor planuje budowę zespołu uzdrowiskowo - hotelowego, który swoją kubaturą i zagospodarowaniem terenu (chociażby rozmieszczeniem oświetlenia) wpływa na nieruchomość sąsiednią. Dla ustalenia istnienia interesu prawnego nie jest konieczne, by oddziaływanie planowanego obiektu było sprzeczne z prawem, a tym samym by doszło do naruszenia interesu prawnego. Zgodnie z powyższym mimo, iż zmiana decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę zespołu uzdrowiskowo - hotelowego z dnia [...] nie będzie w sposób sprzeczny z prawem oddziaływać na nieruchomość skarżącej, to mimo wszystko z całą pewnością nie można wykluczyć, iż nieruchomość ta nie ograniczy zagospodarowania nieruchomości skarżącej, tym bardziej, iż jest to obiekt hotelarski. Nadto Wspólnota wskazała, że "zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 18 czerwca 2010 roku, sygn. akt: II OSK 1053/09 przy ocenie czy podmiot jest stroną postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę, nie ma znaczenia czy został naruszony interes prawny tego podmiotu, a jedynie czy interes taki podmiotowi przysługuje. O ile istnieje możliwość spowodowania negatywnego oddziaływania projektowanego obiektu na teren sąsiednich nieruchomości, uwzględniając wyniki analizy wyznaczonego obszaru oddziaływania, właściciele nieruchomości położonych na tym obszarze są stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę (wyrok NSA w Warszawie z dnia 25 stycznia 2013 r., sygn. akt: II OSK 168/11). Istotne jest również zwrócenie uwagi na to, że przy interpretacji art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, przepis ten interpretować należy łącznie z art. 5 Prawa budowlanego. Zasadą procesu inwestycyjnego jest bowiem poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich co dotyczy przede wszystkim właścicieli (użytkowników) nieruchomości sąsiadujących z działką inwestora. Przepisami odrębnymi, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu działki inwestora związane z budowanym obiektem są więc także przepisy prawa cywilnego, które gwarantują właścicielowi nieruchomości sąsiedniej prawo do korzystania z niej zgodnie z przeznaczeniem (art. 140 i 222 K.c.). Wynikający z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego obowiązek poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich wymaga, aby przy rozstrzyganiu sprawy w przedmiocie pozwolenia na budowę (również jego zmiany) właściwy organ uwzględnił, że warunki realizacji inwestycji nie mogą ograniczać cywilnoprawnych uprawnień właścicieli do korzystania z nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania danego obiektu budowlanego. Jeżeli zatem obiekt budowlany jest tego rodzaju, że może oddziaływać na prawa rzeczowe właściciela sąsiedniej nieruchomości w zakresie jej zagospodarowania, to taki właściciel ma przymiot strony na mocy art. 28 ust 2 Prawa budowlanego (wyrok NSA w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt: II OSK 2811/12). Ponadto, zdaniem skarżącej Wspólnoty, organ niesłusznie uznał, iż samo spełnienie warunków technicznych zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie świadczy o braku interesu prawnego skarżącej, a tym samym potwierdza brak statusu strony. Odmienne stanowisko zaprezentował NSA w Warszawie, zgodnie z którym "nie można uznać, iż samo zachowanie odległości dla danego rodzaju obiektu, unormowanych w przepisach określających warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie automatycznie przesądza o tym, że oddziaływanie obiektu nie wykracza poza obszar nieruchomości inwestora, a w konsekwencji prowadzi do uznania, że nieruchomość sąsiednia nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji (wyrok NS A w Warszawie z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt: II OSK 1628/13, wyrok NS A w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt: II OSK 1899/13). W odniesieniu do ostatniego zarzutu Wspólnota wskazała, że zgodnie z art. 77 §1 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, tymczasem ograniczył się tylko i wyłącznie do sprawdzenia uwarunkowań technicznych nieruchomości. Jak zwrócił uwagę NSA w wyroku z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt: II OSK 1481/09, skoro postępowania administracyjne mają w szczególności zapewnić ochronę interesów prawnych stron, wątpliwości na temat legitymacji do udziału w postępowaniu w charakterze strony należy rozstrzygać na korzyść domagającej się uznania jej za stronę postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Z. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz.1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2016 r., poz. 718). W postępowaniu administracyjnym, na mocy art. 28 K.p.a., co do zasady, stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przymiot prawny ma więc osoba, której bezpośrednio to postępowanie dotyczy lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy, poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw. W niniejszej sprawie, jak słusznie uznał organ, należy zastosować przepis art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, jako lex specialis w stosunku do art. 28 K.p.a., który zawęża krąg podmiotów mających przymiot strony w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę. Przepis ten wprowadza pojęcie "obszaru oddziaływania obiektu" w celu ustalenia osób mających interes prawny i będących obok inwestora stronami w sprawie pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W świetle art. 3 pkt 20 ww. ustawy, przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Z przepisu tego wynika, że decydujące znaczenie dla określenia, kto poza inwestorem, jest stroną takiego postępowania, ma pojęcie obszaru oddziaływania obiektu. W warunkach konkretnej sprawy obszar oddziaływania obiektu wymaga zatem każdorazowo konkretyzacji i indywidualizacji na podstawie przepisów odrębnych, ustanawiających jednocześnie zakres interesu prawnego osób trzecich. Osoby trzecie (w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane) mogą skutecznie kwestionować zamierzenie inwestycyjne inwestora jedynie wówczas, gdy mają w sprawie interes prawny i tylko w takim zakresie, w jakim zamierzenie to koliduje z ich uzasadnionym interesem. Nabycie statusu strony nie następuje zatem wskutek faktycznego dopuszczenia przez organ tej osoby do udziału w postępowaniu, lecz oparte musi być na przepisie prawa materialnego. Osoba ta nie nabywa tym samym statusu strony również przez sam fakt bycia właścicielem, czy użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiedniej, ani przez fakt doręczenia jej decyzji administracyjnej. W zależności od indywidualnych cech obiektu budowlanego, jego przeznaczenia i sposobu zagospodarowania terenu, uwzględniając treść zakazów i nakazów zawartych w przepisach odrębnych, w otoczeniu tego obiektu wyznaczona zostaje strefa, nazwana przez ustawodawcę obszarem oddziaływania obiektu. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, podziela pogląd zawarty w orzeczeniu NSA z dnia 18 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 338/10, w którym podano, że: "Nie jest zatem tak, że obszar oddziaływania to teren, w którym da się odczuć skutki, uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem jakiegoś obiektu. Takie rozumienie odwołuje się do oddziaływania faktycznego, którego nie można utożsamić z oddziaływaniem polegającym na wprowadzaniu ograniczeń prawnych" i dalej "Tylko osoby, których prawo doznaje ograniczeń ze względu na realizację jakiegoś obiektu, są stronami postępowania o pozwolenie na budowę dla tego obiektu." Wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić z uwzględnieniem funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. O obszarze oddziaływania za każdym razem będą zatem decydować indywidualne cechy obiektu budowlanego, jego przeznaczenie i sposób zagospodarowania terenu. Zarzuty podniesione w skardze sprowadzają się w gruncie rzeczy do nieakceptowania przez skarżącą planowanej inwestycji z obawy przez ewentualnym obniżeniem atrakcyjności dla turystów obiektu należącego do Wspólnoty. Skarżąca uważa, że inwestycja może stanowić naruszenie zasady uwzględniania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, jednakże w tym zakresie nie wskazuje żadnych konkretnych przesłanek. W kontekście tych zarzutów wskazać należy, iż naruszenie uzasadnionych interesów osób trzecich może opierać się wyłącznie na obiektywnej ocenie dotyczącej przestrzegania obowiązujących przepisów prawa, a w szczególności wymagań techniczno - budowlanych oraz norm dotyczących budowy. Oznacza to, że właścicielowi nieruchomości przysługują prawne środki ochrony przed sposobem zagospodarowania na cele budowlane nieruchomości sąsiedniej, jeżeli projektowany sposób zagospodarowania kolidowałby z jego prawnie chronionym interesem, poprzez naruszenie przez inwestora obowiązujących przepisów techniczno- budowlanych oraz norm dotyczących budowy. Natomiast jeśli inwestycja w żaden sposób nie narusza tych przepisów i norm, nie można mówić o naruszeniu uzasadnionych interesów. Tak więc ochrona uzasadnionych interesów musi wynikać z przepisów prawa, które takiej ochrony danym podmiotom udzielają (wyrok NSA II OSK 25/15 z dnia 29 września 2016 r.). Dla uznania, że teren będący własnością skarżącej znajduje się w obszarze oddziaływania planowanego obiektu, konieczne byłoby wskazanie konkretnych nakazów, czy zakazów, wynikających z przepisów odrębnych – tj. przepisów administracyjnego prawa materialnego, takich jak np. warunki techniczno-budowlane, prawo wodne, prawo ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody, które w związku z realizacją opisanej inwestycji, wprowadzałaby ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości (wyrok NSA sygn. akt II OSK 808/16). Skarżąca w sposób ogólny wskazała na możliwość wystąpienia ograniczeń wynikających z przepisów Kodeksu cywilnego (art. 140 i 222 Kc), takich ograniczeń wynikających z przepisów odrębnych skarżąca jednak nie wskazała, a organy administracji orzekające w sprawie stwierdziły brak ograniczeń w zagospodarowaniu terenu działki należącej do skarżącej w związku z obiektem budowlanym, którego dotyczy przedmiotowa sprawa. W ocenie sądu, słusznie zatem organy administracyjne uznały, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu, gdyż jej działka nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu, w rozumieniu Prawa budowlanego. Dodać należy, że co prawda w decyzji Starosty K. z dnia [...] właściciele działki nr [...] zostali uznani za strony postępowania administracyjnego (co wynika z jej uzasadnienia – w aktach sprawy), jednakże należy podkreślić, że obecna sprawa dotyczy jedynie części inwestycji (znajdującej się na działkach [...]) będącej poprzednio przedmiotem decyzji o pozwoleniu na budowę, stąd konieczność ponownego ustalenia obszaru oddziaływania decyzji i stron postępowania. Reasumując, należy stwierdzić, że organy orzekające w niniejszej sprawie zebrały materiał dowodowy w stopniu umożliwiającym podjęcie prawidłowego rozstrzygnięcia, właściwie go oceniły i wydały decyzje zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło