II SAB/Sz 120/16
PostanowienieWSA w Szczecinie2016-11-14
Skład orzekający: Barbara Gebel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 P.p.s.a., jeśli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca B.W. nie wykazał istnienia własnego, bezpośredniego i konkretnego interesu prawnego w rozumieniu art. 33 § 2 P.p.s.a. do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym skargi na bezczynność organu w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym. Sam fakt zainicjowania postępowania administracyjnego przez wnioskodawcę nie stanowi o jego interesie prawnym w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym uprawnień procesowych skarżącego Stowarzyszenia.Stan faktyczny
Stowarzyszenie A. złożyło skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym wszczętym wnioskiem B.W. o udostępnienie informacji publicznej. B.W. złożył wniosek o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika, argumentując, że sprawa dotyczy jego interesu prawnego wynikającego z prawa do informacji publicznej oraz z faktu, że postępowanie administracyjne zostało zainicjowane jego wnioskiem. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia B. W. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. W. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi Stowarzyszenia A. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu postanawia odmówić dopuszczenia B. W. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.
W dniu [...] Stowarzyszenie [...] w Warszawie złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. polegającą na nierozpoznaniu wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w sprawie z odwołania B.W. od decyzji Burmistrza N. z dnia [...] odmawiającej udostępnienia informacji publicznej.
Wnioskiem z dnia [...] B.W. wystąpił o dopuszczenie do udziału w sprawie o sygn. akt II SAB/Sz 120/16 w charakterze uczestnika postępowania.
W uzasadnieniu wniosku wskazał, że toczące się przed Kolegium postępowanie było prowadzone wskutek złożenia przez niego odwołania od decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Sprawa ta dotyczyła jego uprawnienia mającego oparcie w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz w art. 2 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej. Brał zatem udział w postępowaniu administracyjnym, z którym to postępowaniem jest związana skarga na bezczynność, złożona przez Stowarzyszenie [...].
Zaznaczył, że przed tutejszym Sądem toczy się postępowanie z jego skargi na decyzję ostateczną SKO w S. Decyzja ta zakończyła postępowanie, podczas którego nie rozpatrzono merytorycznie zgłoszenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu. W skardze tej zarzucił naruszenie art. 31 § 1 pkt 2 w zw. z art. 31 K.p.a. Jednakże Sąd postanowieniem z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 1005/16 zawiesił postępowanie sądowe do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia skargi Stowarzyszenia na bezczynność Kolegium. Niniejsza sprawa ma zatem kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy z jego skargi na decyzję Kolegium.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Stosownie natomiast do § 2 tego artykułu udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie.
Z powyższych przepisów wynika, że są uczestnicy postępowania sądowego z mocy prawa (§1) oraz uczestnicy postępowania dopuszczeni do udziału w postępowaniu przez sąd (§ 2).
W sprawie ze skargi na bezczynność stronami postępowania z mocy prawa są wyłącznie skarżący i organ administracji. W związku z tym wniosek B.W. należało rozpoznać w trybie art. 33 § 2 P.p.s.a, co wymagało zbadania, czy podmiot wnioskujący ma interes prawny w niniejszej sprawie.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (zob. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., sygn. akt I SA 1719/92, dostępny na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym uznać należy, że mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (zob. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1382/08, postanowienie NSA z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt I OZ 505/09). Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga zatem ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa. Przy czym interes prawny musi być własny, bezpośredni, realny i konkretny.
B.W. we wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wskazał na art. 61 ust.1 Konstytucji RP oraz art. 2 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej jako gwarantujące mu prawo do uzyskania informacji publicznej oraz art. 31 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego umożliwiający organowi dopuszczenie organizacji społecznej do postępowania po spełnieniu wskazanych w tym przepisie przesłanek. Z przepisów tych jednak nie wynika własny i bezpośredni interes prawny wnioskodawcy do wzięcia udziału w charakterze uczestnika w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi Stowarzyszenia [...] jest bezczynność organu w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w sprawie. Skarga ta, dotyczy więc indywidualnych uprawnień procesowych skarżącego Stowarzyszenia w postępowaniu przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S., wszczętym z wniosku B.W. o udostępnienie informacji publicznej. Jej zakres nie dotyczy merytorycznych kwestii prawa dostępu do informacji publicznej. Nie sposób zatem uznać, aby w takiej sprawie, wnioskodawca posiadał swój własny, indywidualny i znajdujący oparcie w przepisach prawa interes prawny. Sam fakt, że postępowanie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S. zostało zainicjowane z wniosku B.W. o uzyskanie dostępu do informacji publicznej nie świadczy o istnieniu jego interesu prawnego, o którym mowa w art. 33 P.p.s.a.
Z kolei powołana we wniosku sprawa II SA/Sz 1005/16 oraz wydane w niej postanowienie z dnia 20 października 2016 r. zawieszające postępowanie sądowe, nie pozostaje w jakimkolwiek związku z niniejszą sprawą, lecz ze sprawą skarżącego prowadzoną pod sygn. akt II SA/Sz 1119/16. Natomiast to w sprawie II SA/Sz 1003/16 postanowieniem z dnia 3 listopada 2016 r. zawieszono postępowanie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt II SAB/Sz 118/16. Tym niemniej okoliczność, że zachodzi związek pomiędzy tymi sprawami, tzn. o sygn. akt II SA/Sz 1003/16 i II SAB/Sz 118/16 przesądza co najwyżej o interesie faktycznym B.W. Wniesienie indywidualnej skargi przez Stowarzyszenie [...] nie ma żadnego wpływu na zakres praw jakimi dysponuje wnioskodawca, zaś interesu prawnego nie można opierać na sytuacji prawnej innego podmiotu.
Reasumując, uznać należy, że B.W. nie wykazał przepisu prawa,
z którego mógłby wywodzić interes prawny w postępowaniu sądowym mającym za przedmiot bezczynność w sprawie wniosku Stowarzyszenia.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło