II SAB/Sz 30/21

Sygn. [...] II SAB/Sz 30/21 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lipca 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym w dniu 15 lipca 2021r. sprawy ze skargi R. S. na bezczynność Prezesa Sądu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia [...].10.2020 r. (które w dniu [...]10.2020 r. wpłynęło do Sądu Rejonowego w K. Oddział Administracyjny) R. S. (dalej "Wnioskodawca") zwrócił się do Prezesa Sądu (dalej także "Prezes SR"). W odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia [...].10.2020 r , znak: [...], Prezes SR zwrócił się do Wnioskodawcy o sporządzenie tego pisma w sposób czytelny - umożliwiający zapoznanie się z jego treścią, albowiem forma graficzna złożonego przez Wnioskodawcę dokumentu uniemożliwia (a przynajmniej znacznie utrudnia) jego przeczytanie, przy czym zastrzeżono by czynności tej dokonano w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez nadawania mu dalszego biegu. Pismo to, w dniu [...].10.2020 r. nadano za pośrednictwem poczty elektronicznej do Wnioskodawcy - Aresztu Śledczego w T. G. - które odebrano i doręczono Wnioskodawcy w dniu [...].11.2020 r. Pismem z dnia [...].11.2020 r. Wnioskodawca udzielił odpowiedzi na pismo Prezesa SR z dnia [...]10.2020 r., które wpłynęło do Sądu Rejonowego w K. Oddział Administracyjny w dniu [...].11.2020 r. Pismem z dnia [...].11.2020 r. - w odpowiedzi na powyższe pismo Wnioskodawcy z dnia [...].11.2020 r. - Prezes SR, stwierdzając, że jest to kolejne pismo, jeszcze mniej czytelne niż poprzednio (czytelne jedynie daty), wcześniejsze pismo datowane na [...].10.2020 r. - pozostawił to pismo bez nadawania ma dalszego biegu, zgodnie z rygorem zawartym w wezwaniu z dnia [...].10.2020 r. Pismo to, w dniu [...].11.2020 r. nadano za pośrednictwem poczty elektronicznej do Wnioskodawcy - Aresztu Śledczego w T. G. - które odebrano i doręczono Wnioskodawcy w dniu [...].11.2020 r. W dniu [...].12.2020 r. wpłynęło do Sądu Rejonowego w K. Oddział Administracyjny pismo Wnioskodawcy z dnia [...].11.2020 r. Pismem z dnia [...].12.2020 r. Prezes Sądu, udzielając odpowiedzi na powyższe pismo, wskazał, że jest to kolejne pismo datowane na [...].11.2020 r. i jako nieczytelne pozostawia je bez nadawania dalszego biegu, zgodnie z rygorem zawartym we wcześniejszym wezwaniu z dnia [...].10.2020 r. Pismo to, w dniu [...].10.2020 r. nadano za pośrednictwem poczty elektronicznej do Wnioskodawcy - Aresztu Śledczego w T. G. - które odebrano i doręczono Wnioskodawcy w dniu [...].12.2020 r. W dniu [...].03. 2021 r. - za pośrednictwem Sądu Rejonowego w K. Oddział Administracyjny - wpłynęła skarga Wnioskodawcy o: - stwierdzenie bezczynności Prezesa SR w K.; - zobowiązanie Organu do wydania żądanego dokumentu; - zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kwoty [...]zł , zgodnie z art. (nieczytelne); - zasądzenie od organu rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania w sprawie. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie, podnosząc, że na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej w skrócie "P.p.s.a.") skarga powinna podlegać odrzuceniu, gdyż z dniem [...].01.2021 r. upłynął 30-dniowy termin do jej wniesienia, zaś skarga została wniesiona w dniu [...].02.2021 r. Następnie, odnosząc się do treści skargi na bezczynność, Prezes SR wyjaśnił, że wniosek o udzielenie informacji publicznej wpłynął do Sądu w dniu [...].10.2020 r. i niezwłocznie odpowiadano Skarżącemu na kolejne pisma. Nie można zatem mówić o bezczynności ani opieszałości organu. Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że brak było podstaw do odrzucenia skargi z uwagi na dyspozycję przepisu art. 53 § 2b P.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Sąd uznał, że pismo Strony z dnia 25.11.2002 r. stanowi takie ponaglenie w rozumieniu tego przepisu art. 53 § 2b P.p.s.a. Poza tym, wskazać należy, że dla dopuszczalności skargi na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm. - zwanej w skrócie "P.p.s.a.") (por. wyrok NSA z 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05). Skarga R. S. jest zatem dopuszczalna. Rozpoznając skargę merytorycznie należy natomiast stwierdzić, że jest ona niezasadna. Sąd orzekający w niniejszej sprawie stwierdził bowiem, że w świetle analizy akt sprawy brak jest podstaw do zarzucenia Prezesowi Sądu (dalej także "Prezes SR" lub "Organ") bezczynności co do załatwienia wniosku Skarżącego z dnia [...].10.2020 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Zasady i tryb udostępniania informacji publicznej reguluje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 z późn. zm. - zwanej w skrócie "u.d.i.p."). W myśl art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., obowiązek udostępniania informacji publicznej spoczywa na władzach publicznych oraz innych podmiotach wykonujących zadania publiczne, w szczególności (m.in.) podmiotach reprezentujących jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. W świetle przytoczonej regulacji nie budzi wątpliwości, że prezes sądu rejonowego należy do zakresu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, jednakże w okolicznościach faktycznych występujących w niniejszej sprawie, z uwagi na fakt, że Skarżący nie zadośćuczynił treści pisma Prezesa SR z dnia [...].10.2020 r., brak jest podstaw do rozstrzygania kwestii, czy żądana informacja nosi cechy informacji publicznej. Z treści skargi Sąd wywiódł, że Skarżący zarzuca Organowi bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznych. Istotne zatem dla rozstrzygnięcia spornej kwestii jest przebieg postępowania w niniejszej sprawie. Jak wynika z akt badanej sprawy, Skarżący został wezwany pismem z dnia [...].10.2020 r. do sporządzenia pisma w sposób czytelny i dokonania tej czynności w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez nadawania mu dalszego biegu (doręczonym Skarżącemu w dniu [...].11.2020 r.). W kontekście zatem działań Organu Sąd ocenia zarzut skargi co do bezczynności organu, a nie w aspekcie nieczytelności pisma, uznając, że kwestia ta ma charakter subiektywny. Skarżący - jak wynika z akt sprawy - nie zadośćuczynił wezwaniu Organu, lecz ponownie skierował nieczytelne pismo z dnia [...].11.2020 r., które w konsekwencji skutkowało pozostawieniem tego pisma bez nadania mu dalszego biegu, zgodnie z pouczeniem zawartym w ww. piśmie Organu z dnia [...].10.2020 r., o czym Organ skutecznie poinformował Skarżącego pismem z dnia [...].11.2020 r. (doręczonym Skarżącemu w dniu [...].11.2020 r.), a następnie, w związku z kolejnym nieczytelnym pismem Skarżącego z dnia [...].11.2020 r., pismem z dnia [...].12.,2020 r. Organ ponowił swoje stanowisko co do nieczytelności pisma Skarżącego i niemożności nadania mu dalszego biegu (doręczone Skarżącemu w dniu [...]12.2020 r.). Poza sporem są okoliczności przedstawione wyżej, jednakże w ich świetle Sąd nie miał podstaw do stwierdzenia bezczynności Organu w niniejszej sprawie. Cała ta sytuacja wynika z zachowania Skarżącego przez zaniechanie sporządzenia pisma o czytelnej treści w celu nadania mu biegu sprawie. Kierowanie więc teraz zarzutów w stosunku do Organu z tego powodu, że zaniechał tej czynności materialno- technicznej w sposób umożliwiający nadanie biegu sprawie, czyni zarzut skargi za nieuzasadniony. Zgodzić się należy z Organem, że pierwsze pismo Skarżącego z dnia 16.10.2020 r. wpłynęło do Sądu Rejonowego w K. w dniu [...].10.2020 r., jednak Organ niezwłocznie udzielał odpowiedzi Skarżącemu na kolejne jego pisma, co potwierdzają jednoznacznie wyżej opisane czynności. Oceniając zatem działania podjęte przez Organ po względem zgodności z prawem, mimo że Organ nie wskazał podstawy prawnej swojego działania, Sąd stwierdził, że brak jest usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia skargi. Wskazać należy, że ustawa o dostępie do informacji publicznej, jako ustawa szczególna, reguluje w sposób kompleksowy kwestie związane z prawem dostępu do informacji publicznej. Wobec tego, to jej uregulowania decydują o trybie postępowania w tych sprawach, a przepisy K.p.a. znajdują zastosowanie tylko wtedy, gdy przepisy tej ustawy tak stanowią. Ustawa o dostępie do informacji publicznej odsyła do przepisów K.p.a. jedynie w art. 16 ust. 2. W orzecznictwie sądowym trafnie jednak przyjęto, że treść art. 16 ust. 2 u.d.i.p., z którego wynika, że do decyzji odmownej oraz o umorzeniu postępowania stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, należy odczytywać przyjmując, że Kodeks ten ma zastosowanie do całego procesu wydawania decyzji, a więc także do kwestii usuwania braków formalnych wniosku o dostęp do informacji publicznej, o ile zobowiązany organ zmierza do wydania takiej decyzji. Zatem, jedynie w przypadku wydawania decyzji odmownej organ byłby związany wszystkimi przepisami K.p.a., co wynika z art. 16 ust. 1 i art. 13 u.d.i.p. Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. wyroki NSA: z dnia 4 lutego 2016 r., I OSK 873/15; z dnia 26 maja 2017 r., I OSK 2534/16; z dnia 27 września 2017 r., I OSK 7/17; z dnia 12 października 2017 r., I OSK 430/17; z dnia 18 stycznia 2018 r., I OSK 758/16, z dnia 22 czerwca 2018 r., I OSK 2957/17). W kontekście tego stanowiska należy przyjąć, że w okolicznościach występujących w niniejszej sprawie znajduje także zastosowanie art. 64 § 2 K.p.a., zgodnie z którym, jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Kluczowe znaczenie dla oceny sporu, i podkreślić to należy, że organ jest związany treścią żądania wniosku wszczynającego postępowanie administracyjne i samowolna zmiana przez organ administracyjny treści żądania strony w celu jego rozpatrzenia jest niedopuszczalna. Pogląd ten znajduje oparcie w ugruntowanym piśmiennictwie i orzecznictwie, zgodnie z którym organ administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego precyzowania treści żądania, bowiem mogłoby to prowadzić do niedopuszczalnej zmiany kwalifikacji prawnej żądania, wbrew intencjom osoby wnoszącej podanie (A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska. A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, tezy do art. 128 K.p.a.; por. również wyroki NSA z 17.09.1992 r., III SA 949/92 oraz z 23.04.1993 r., SA/Kr 2342/92). Kompleksowo kwestie te regulują przepisy art. 61 § 1, art. 63 § 2 i art. 64 § 2 K.p.a. Stosownie do art. 61 § 1 K.p.a., postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Oznacza to, że żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa przedmiot postępowania. Z kolei przepis art. 63 § 2 K.p.a. doprecyzowuje, że podanie powinno zawierać co najmniej m. in żądanie. Braki podania w tym zakresie – w myśl art. 64 § 2 K.p.a. – podlegają usunięciu w wyznaczonym terminie na wezwanie organu. Z tych też powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził, że skoro Skarżący nie usunął przeszkód nadania biegu Jego pismu z dnia [...].10.2020 r., mimo kilkakrotnych wezwań Organu do ich usunięcia pod rygorem pozostawienia tego pisma bez nadawania jego biegu, to sytuacja ta wyczerpała dyspozycję art. 64 § 2 K.p.a., a tym samym nie było podstaw do stwierdzenia bezczynności Organu w niniejszej sprawie. To w interesie wnioskodawcy było czytelne określenie treści żądania, czyli w taki sposób, który pozwoliłby bez żadnych przeszkód nadać bieg sprawie. Brak spełnienia ze strony Skarżącego braków wskazanych w wezwaniu Organu, stanowił wystarczającą podstawę do załatwienia sprawy przez pozostawienie pisma Skarżącego z dnia [...].10.2020 r. bez nadawania mu dalszego biegu, czyli bez jego rozpoznania, stosownie do art. 64 § 2 K.p.a. W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej. Sprawa niniejsza została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a., zgodnie z którym, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.