SA/Sz 1805/03
WyrokWSA w Szczecinie2004-12-15
Skład orzekający: Maria Dożynkiewicz, Kazimiera Sobocińska, Nadzieja Karczmarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatki na dystrybucję, marketing oraz prowizję z tytułu transakcji eksportowej, poniesione na rzecz podmiotu powiązanego kapitałowo, mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jeśli dokumentacja nie pozwala na ustalenie rzeczywistego przebiegu operacji gospodarczej i związku przyczynowo-skutkowego z przychodami?Ratio decidendi
Wydatki na dystrybucję, marketing oraz prowizję z tytułu transakcji eksportowej, poniesione na rzecz podmiotu powiązanego, nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodów, jeśli dokumentacja (faktury, umowy) nie pozwala na ustalenie rzeczywistego przebiegu operacji gospodarczej i związku przyczynowo-skutkowego z przychodami podatnika. Sam fakt zawarcia umowy i wypłaty wynagrodzenia nie jest wystarczającym dowodem na poniesienie kosztu uzyskania przychodu.Stan faktyczny
Spółka z o.o. "S" kwestionowała decyzje organów podatkowych, które wyłączyły z kosztów uzyskania przychodów wydatki na dystrybucję, marketing oraz prowizję z tytułu transakcji eksportowej, poniesione na rzecz Spółki "J". Organy uznały, że dokumentacja nie wykazała związku przyczynowo-skutkowego między tymi wydatkami a przychodami spółki. Spółka argumentowała, że wydatki te były celowe i związane z działalnością gospodarczą, a powiązania kapitałowe między firmami uzasadniały pewną lakoniczność umów. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił poprzednie decyzje w części dotyczącej wydatków na funkcjonowanie tzw. Oddziału w W., ale utrzymał w mocy stanowisko organów co do wydatków na dystrybucję, marketing i prowizję.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska (spr.) Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant Karolina Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2004r. sprawy ze skargi "S"- Spółki z o. o. w Ś. na decyzję Izby Skarbowej w S. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za [...] rok oddala skargę
Inspektor Kontroli Skarbowej S. S. z Urzędu Kontroli Skarbowej w S. decyzją z dnia [...], Nr [...], na podstawie art. 24 ust, 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r, o kontroli skarbowej (tj: Dz U z 1999r, Nr 54, poz 572), art, 21 § 3, art 51 § 1, art,, 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r - Ordynacja podatkowa (Dz.U.. Nr 137, poz, 926 z późn, zm ), art 7 ust 2, art 15 ust 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r, o podatku dochodowym od osób prawnych (DzU, z 1993r, Nr 106, poz 482 ze zm), po przeprowadzonym ponownie postępowaniu kontrolnym skarbowym, określił Spółce zoo "S" z siedzibą w Ś. wysokość zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za [...] rok w kwocie [...] zł oraz wysokość zaległości podatkowej z tytułu tego podatku w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ kontroli skarbowej stwierdził, iż przyczyną zaniżenia zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za [...], były następujące nieprawidłowości:
1. Korekta kosztów uzyskania przychodów o kwotę [...] zł dokonana przez Spółkę w zeznaniu ostatecznym ClT-8,
2. Bezpodstawne zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków w łącznej kwocie [...] zł, na którą składają się:
a) kwota [...] zł wynikająca z [...] faktur VAT wystawionych przez Spółkę z o.o., "J " z W. za dystrybucję towarów;
b) kwota [...] zł wynikająca z faktury nr [...] z [...], wystawionej przez Spółkę "J " za marketing;
c) kwota [...] zł wynikająca z faktury nr [...] z [...], wystawionej przez Spółkę "J " z tytułu załatwienia transakcji zagranicznej;
d) kwota [...] zł wykazana jako strata w towarach zaistniała w wyniku włamania do sklepu Spółki "J " w W.,
W odwołaniu z dnia [...], od decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej "S" Spółka z o. o. wniosła o jej uchylenie w zakresie dotyczącym:
1 . Nieuznania za koszty uzyskania przychodów wydatków, które zdaniem odwołującej mają związek z przychodami i stanowią w związku z tym koszt ich uzyskania:
a) wydatków na dystrybucję i marketing, poniesionych na podstawie umów zawartych z firmą "J ",
b) wydatków na wynagrodzenie prowizyjne "J " z tytułu załatwienia transakcji eksportowej
2 Naruszenie przepisów rozdziału 11 Ordynacji podatkowej, polegające na pominięciu dowodów mających istotny wpływu dla całościowej oceny stanu faktycznego oraz "tendencyjnej" interpretacji zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Izba Skarbowa w S. w toku podjętego postępowania odwoławczego stwierdziła, że zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za [...] zostało przez Inspektora określone w kwocie niższej niż to wynika z przepisów art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Z uwagi na powyższe, organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...], Nr [...], na podstawie art. 216 i art 230 § 1 Ordynacji podatkowej, przekazał sprawę Inspektorowi w celu zmiany wydanej decyzji.
Izba wskazała dowody, na podstawie których stwierdziła, że w zeznaniu wstępnym CIT-8 za badany okres podatkowy, Spółka zawyżyła koszty uzyskania przychodów o kwotę [...] zł, a nie jak przyjął Inspektor o kwotę [...] zł. W związku z tym, w ocenie organu odwoławczego, dochód stanowiący podstawę opodatkowaną, o którym mowa w art 7 ust 2 ustawy różni się od wielkości przyjętej przez Inspektora o kwotę [...] zł. Izba wskazała w postanowieniu, które kwoty wydatków nie mają związku z przychodami i dlatego podlegają wyłączeniu.
Organ kontroli skarbowej, wypełniając dyspozycje Izby Skarbowej, decyzją z dnia [...], Nr [...], zmienił swoje rozstrzygnięcie z dnia [...] i określił Spółce z o.o. "S" z siedzibą w Ś. wysokość zobowiązania z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za [...] r. w kwocie [...] zł oraz zaległość z tytułu tego podatku w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ kontroli skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w kwestii wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów, zgodnie z art 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, wydatków na dystrybucję, marketing oraz prowizję od załatwionej transakcji zagranicznej, poniesionych na rzecz Spółki zoo "J " w łącznej kwocie [...] zł oraz straty w kwocie [...] zł spowodowanej włamaniem do sklepu Spółki "J ", Ponadto organ pomniejszył wykazane przez Spółkę w zeznaniu CIT-8 koszty uzyskania przychodów o wydatki poniesione na funkcjonowanie nieistniejącego Oddziału Spółki zoo, "S" w W., w kwocie [...] zł, które to wydatki, w ocenie Inspektora, nie miały związku z przychodami, o których mowa w art 15 ust, 1 cyt ustawy.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Spółka wniosła odwołanie z dnia [...], w którym domagała się uchylenia decyzji w zakresie dotyczącym:
1. Nieuznania za koszty uzyskania przychodów wydatków poniesionych na:
a) dystrybucję i marketing, poniesionych na podstawie umów zawartych z firmą "J ",
b) wynagrodzenie prowizyjne "J " z tytułu załatwienia transakcji eksportowej,
c) prowadzenie hurtowni w W.,
2, Naruszenia przepisów Rozdziału 11 Ordynacji podatkowej
Izba Skarbowa w S. decyzją z dnia [...], Nr [...], po rozpatrzeniu odwołań wniesionych przez Spółkę z o.o. "S" od decyzji z dnia [...], Nr [...], Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w S., zmieniającej decyzję z dnia [...], Nr [...], utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu kontroli skarbowej.
Powyższa decyzja była przedmiotem zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego Naczelny Sąd Administracyjny w W. - Ośrodek Zamiejscowy w S. wyrokiem z dnia [...], sygn akt [...], uchylił decyzję izby Skarbowej w Szczecinie z [...] Nr [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z [...], Nr [...], wskazując, iż przedmiotowe rozstrzygnięcia zostały wydane niezgodnie z prawem materialnym w zakresie dotyczącym nieuznania za koszty uzyskania przychodów wydatków poniesionych na funkcjonowanie tzw. Oddziału w W. W ocenie Sądu, Spółka wprawdzie nie posiadała w W. "oddziału" w rozumieniu Kodeksu handlowego, jednakże nie zmieniło to faktu, iż prowadziła tam działalność handlową. Z uwagi na powyższe, wydatki poniesione w celu nadzorowania tej działalności, windykacji należności i załatwiania formalności celnych uznał za wydatki na potrzeby Spółki, zaś ich związek z uzyskanym przychodem w rozumieniu art 15 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, za nie budzący wątpliwości Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził także, iż koszty podróży udziałowców do W. i inne zakwestionowane przez Izbę Skarbową, jako wyłączone z kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 16 ust 1 pkt 38 tej ustawy, stanowią koszty uzyskania przychodów, ponieważ przywołany przepis dotyczył wydatków jednostronnie ponoszonych przez podatnika na rzecz udziałowców, a nie o zwrot wydatków (kosztów) poniesionych przez udziałowca, jako odrębny podmiot, na rzecz spółki, którą koszt ten obciążał. Zwrot kosztów z natury rzeczy obciążających Spółkę, jako związanych z osiąganymi przychodami, nie jest jednostronnym przysporzeniem na rzecz udziałowców. Natomiast w odniesieniu do wydatków na rzecz Spółki zoo. "J " z W z tytułu usług dystrybucji, marketingu oraz wynagrodzenia prowizyjnego za załatwienie transakcji eksportowej, Sąd uznał za zgodne z prawem stanowisko zajęte przez orzekające w sprawie organy Pierwszej i drugiej instancji. Ponadto wskazał, iż w postępowaniu podatkowym sprawa znajduje się obecnie na etapie odwołania od decyzji Inspektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...] r.
Izba Skarbowa w S. decyzją z dnia [...], Nr [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r - Ordynacja podatkowa (Dz U. Nr 137, poz. 926 z późn zm) oraz art 7 ust. 1 i ust. 2, art 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz U. z 1993r. Nr 106, poz. 482 z późn. zm..), związana na mocy art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 z późn zm) treścią powyższego wyroku, uwzględniając stan faktyczny i prawny sprawy, utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...], Nr [...].
W uzasadnieniu decyzji Izba Skarbowa, ustosunkowując się do kwestii wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków w łącznej kwocie [...] zł, poniesionych na podstawie faktur VAT wystawionych przez Spółkę zoo "J " za dystrybucję kosmetyków, stwierdził, iż przedmiotowe wydatki nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodów, o których mowa w art. 15 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ponieważ nie istnieje związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy tymi wydatkami i przychodami Spółki. Organ wyjaśnił, iż zaliczenie wydatku do kosztów uzyskania przychodu zależne jest nie tylko od wykazania celowości jego poniesienia, ale także od prawidłowego udokumentowania, a wymogi prawidłowego dokumentowania zdarzeń gospodarczych zawierają przepisy art. 20 ust. 2, art 21 ust. 1 pkt 3 oraz art 22 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1994r o rachunkowości (Dz U nr 121 poz. 591 z późno zm). Mając to na uwadze organ ten stwierdził, że z przedmiotowych faktur VAT nie wynika rzeczywisty przebieg operacji gospodarczej, gdyż opis zamieszczony na tych dokumentach nie pozwala ustalić charakteru czynności, których te faktury dotyczą. W ocenie organu odwoławczego, ustalenie tego charakteru nie jest również możliwe na podstawie umów z dnia [...] oraz z dnia [...] zawartych pomiędzy Spółką zoo "S" z siedzibą w Ś. a Spółką z o. o. "J " z siedzibą w W., zaś lakoniczna treść tych umów w zestawieniu z "oszczędnym" opisem ww faktur VAT oraz z faktem, iż Spółka z oo "J " nie była krajowym dystrybutorem importowanych towarów kosmetycznych, gdyż funkcję tę pełniła Spółka zoo "S", potwierdza zasadność dokonanego w tym względzie rozstrzygnięcia sprawy. Twierdzenie odwołującego, iż lakoniczność umów jest następstwem związków rodzinno-kapitałowych pomiędzy obiema firmami, zdaniem organu odwoławczego, nie miało wpływu na zmianę kwalifikacji prawnej spornych wydatków, albowiem niedoprecyzowanie umów nie może zastępować treści dowodów z dokumentów, z których wynika, iż związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy wydatkami i przychodami nie występował.
Organ odwoławczy, za niemające wpływu na zmianę kwalifikacji prawnej spornych wydatków, uznał załączone do odwołania z dnia [...] "Zestawienie sald kont analitycznych (332) za [...] ", z uwagi na to, że mogą być jedynie potwierdzeniem faktu, iż Spółka prowadziła w W. działalność w zakresie magazynowania towarów i ich sprzedaży. Powyższe wynika również z formularza NIP-2, złożonego przez Spółkę w Urzędzie Skarbowym w Ś., zgodnie z którym prowadziła ona w [...] r. działalność w W. pod adresem: ul. [...]. Zdaniem tego organu, na zmianę kwalifikacji prawnej spornych wydatków nie miał także wpływu załączony do odwołania dowód Mm "Przesunięcie międzymagazynowe", gdyż jest on dowodem wewnętrznym dotyczącym operacji wewnątrz jednostki i nie można go uznać za dokument potwierdzający udział Spółki zoo "J " w pośredniczeniu sprzedaży kosmetyków na rzecz podatnika. W ocenie izby Skarbowej, udział dystrybutora powinien mieć odzwierciedlenie na dokumencie sprzedaży, jak to miało miejsce w przypadkach korzystania z pośrednictwa innych podmiotów, zaś fakt, iż na dokumentach tych widnieje Spółka zoo. "S" a nie firma "J ", stanowił potwierdzenie, że dystrybutorem kosmetyków była Spółka z o o "S" w Ś. Ponadto kierując się uzasadnieniem wskazanego wcześniej wyroku Sądu, organ odwoławczy stwierdził, iż wystawianie faktur sprzedaży przez pracownice Spółki zoo "J " – G. P. i S. K., nie jest dowodem na wykonanie usługi dystrybucji przez wskazaną Spółkę i nie dowodzi istnienia związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy wydatkami na rzecz tej firmy i przychodami podatnika.
Odnosząc się do zarzutu Spółki zoo "S." w kwestii bezzasadnego wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów, wydatku w kwocie [...] zł z tytułu usług marketingowych, poniesionego na rzecz Spółki z o o. "J ", Izba Skarbowa wskazała, że nie znajduje on oparcia w treści art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Organ wyjaśnił, że faktura VAT nr [...] z dnia [...], wystawiona Spółce zoo "S" przez Spółkę z o. o "J ", jak też umowa z dnia [...], nie pozwalają na stwierdzenie, iż usługi marketingu miały związek z przychodami podatnika. Zdaniem organu, sam fakt zawarcia umowy o wykonanie marketingu i wypłata wynagrodzenia z tego tytułu, nie może być wystarczającym dowodem, że ww. usługi marketingowe miały bezpośredni wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. Przedmiotowa umowa nie określa bowiem zasad świadczenia usług, sposobu rozliczeń finansowych ani też ceny za wykonaną usługę, natomiast ww faktura nie pozwala na ustalenie rzeczywistego przebiegu zdarzeń, uzasadniających obciążenie kosztów uzyskania przychodów Spółki. Brak jest zatem konkretnych dowodów na to, iż Spółka, w wyniku poniesionych wydatków na marketing pozyskała nowych odbiorców kosmetyków "C".
Izba Skarbowa nie podzieliła również stanowiska Spółki odnośnie nieuzasadnionego wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatku z tytułu wynagrodzenia prowizyjnego w kwocie [...] zł, według faktury VAT nr [...] z dnia [...], dotyczącej transakcji zagranicznej z dnia [...], uznając, iż dokonane przez organ kontroli skarbowej rozstrzygnięcie tej kwestii znajduje oparcie w treści art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie przedmiotowej faktury i powołanej w niej operacji gospodarczej nie można stwierdzić istnienia związku przyczynowo-skutkowego przedmiotowego wydatku z przychodami Spółki. Ponadto w ocenie tego organu, analiza dokumentów dotyczących ww. transakcji sprzedaży towarów kosmetycznych do [...] nie wskazywała, że w transakcji tej brała udział firma, na rzecz której wypłacono prowizję. Strona nie przedstawiła bowiem żadnych dowodów świadczących o wykonaniu przez firmę pobierającą prowizję czynności skutkujących obciążeniem kosztów uzyskania przychodów Spółki. Izba stwierdziła również, że wobec braku należytego udowodnienia, iż Spółka zoo "J " pośredniczyła w zawarciu przedmiotowej transakcji, udział J. D. w zawarciu tej transakcji oraz przy innych kontraktach zagranicznych nie oznacza, iż usługi pośrednictwa były wykonane przez Spółkę zoo "J ", będącą jej własnością ponieważ J. D. była równocześnie udziałowcem Spółki z o o "S", uprawnionym do działania na jej rzecz, z prawem do udziału w zyskach. Oceny tej nie mogą zmienić oświadczenia z dnia [...] firmy "D" SC z W. i z dnia [...] Spółki "C" z P. oraz oświadczenie Spółki "M" z P. Z wyżej wymienionych oświadczeń wynika bowiem jedynie, iż w kontaktach z zagranicznymi kontrahentami Pani J. D. uczestniczyła jako reprezentant firmy "J ", natomiast wszystkie transakcje były zawierane bezpośrednio ze Spółką z o.o "S", a tym samym brak jest argumentów do podważenia zasadności wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów spornych wydatków. Ponadto Izba Skarbowa, kierując się uzasadnieniem wyroku Sądu, stwierdziła, iż błędna ocena materiału dowodowego dokonana przez organ kontroli skarbowej, w kwestii udziału Agencji Celnej "H" ze S., w transakcji eksportowej do P., wbrew zarzutom zawartym w odwołaniu, nie może wpływać na dokonane w tym aspekcie sprawy rozstrzygnięcie. Nie zostało bowiem wykazane, że w realizacji kontraktu handlowego pomiędzy Spółką zoo "S" a firmą z P., pośredniczyła Spółka zoo. "J ",
W odniesieniu do ustaleń organu kontroli skarbowej w kwestii nieuznania za koszty uzyskania przychodów straty w kwocie [...] zł, spowodowanej włamaniem do sklepu Spółki z o.o "J " w W. i kradzieżą towarów o tej wartości - stwierdzonej na podstawie postanowienia Policji z Komendy Rejonowej W. i nie kwestionowanych przez stronę w odwołaniu - izba Skarbowa w S. potwierdziła zasadność dokonanego w tym aspekcie sprawy rozstrzygnięcia, jako zgodnego z przepisami Prawa.
Organ odwoławczy za niezasadną uznał argumentację odwołującego, iż organ kontroli skarbowej poprzez pominięcie istotnych okoliczności mających wpływ na ustalenie stanu faktycznego oraz stronniczą wykładnię prawa podatkowego rażąco naruszył przepisy rozdziału 11 Ordynacji podatkowej. Organ kontroli skarbowej, w toku przeprowadzonego postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za [...] podjął bowiem niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, zaś działania te spełniły wszystkie wymogi art 187 § 1 i art 191 Ordynacji podatkowej.
W skardze do Naczelnego sądu Administracyjnego pełnomocnik skarżącej Spółki, wnosząc o uchylenie decyzji izby Skarbowej, podniósł zarzut naruszenia:
procedur postępowania podatkowego określonych ustawą - Ordynacja podatkowa, w szczególności naruszenie art 240 § 1 pkt 7 oraz art 243 tej ustawy; art 15 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z art 16 ust 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, oraz § 20 ust 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 grudnia 1994r w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym; art. 180 § 1 oraz art. 210 § 4 ustawy - Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu skargi skarżąca podnosi, iż w przedmiotowej sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za [...] Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w S. wyrokiem z dnia [...], sygn akt [...], uchylił decyzję Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...], oraz poprzedzająca ją decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...], Nr [...]. W ocenie strony, powyższe oznacza, iż obie decyzje zakończyły swój byt prawny, a dalsze postępowanie w sprawie powinno być prowadzone w trybie określonym w Rozdziale 17 ustawy Ordynacja podatkowa - "Wznowienie postępowania". W szczególności, organ odwoławczy, stosownie do treści art 240 § 1 pkt 7 tej ustawy, powinien był wznowić postępowanie w przedmiotowej sprawie, wydając zgodnie z art 243 § 1 ustawy stosowne postanowienie.
Naruszenia art. 15 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, skarżąca dopatruje się natomiast w nieuznaniu za koszty uzyskania przychodów wydatków z tytułu dystrybucji kosmetyków przez Spółkę "J ", wydatków na usługi marketingowe oraz prowizji z tytułu transakcji eksportowej. Wywodzi także, iż § 20 ust 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 grudnia 1994r w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, nie przewiduje możliwości ujawnienia w wystawianych fakturach VAT pośrednika - jako strony zawierającej transakcję. Stwierdza również, że stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, podstawą opodatkowania podmiotów wykonujących usługi pośrednictwa jest prowizja, która nie może być jednak ujawniona na fakturze sprzedaży towarów, lecz wymaga odrębnej faktury.
Odnosząc się do wydatków na usługi marketingowe oraz z tytułu prowizji od transakcji zagranicznej, strona dodatkowo wskazuje, że jedyne dowody, jakie była w stanie przedstawić w tej kwestii, a które stanowiły oświadczenia z dnia [...] firmy "D" SC. z W. i z dnia [...] firmy "C" z P. oraz Spółki "M " z P., nie zostały należycie ocenione pod kątem ich wiarygodności jako dowodów potwierdzających fakt wykonania tychże usług. Ponadto skarżąca zarzuca, że Izba Skarbowa kwalifikuje wszelkie działania J. D., będącej udziałowcem Spółki, jako obowiązkowe działania wspólnika na jej rzecz.
Dyrektor Izby Skarbowej w S. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, iż z dniem 1 stycznia 2004r., na podstawie art 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DzU. Nr 153, poz. 1271 ze. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U Nr 153, poz 1270 ze zm).
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Zgodnie z obowiązującym do dnia 31 grudnia 2003r przepisem art. 30 ustawy z dnia z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (DzU. Nr74, poz 368 z późn zm), ocena wyrażona w orzeczeniu Sądu wiązała w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W obecnym stanie prawnym natomiast ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004r., wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia na mocy art 99 przywołanej powyżej ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przez "ocenę prawną" rozumie się wyjaśnienie istotnej części przepisów prawnych
1 sposobu ich zastosowania w konkretnym przypadku związanym z rozpoznaną sprawą. W pojęciu tym mieści się zarówno wykładnia przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego.
W niniejszej sprawie Izba Skarbowa w S. zastosowała się do oceny prawnej (wykładni prawa) przedstawionej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...], sygn akt [...]. Organ odwoławczy, stosując się do wykładni dokonanej we wskazanym wyroku, uznał za koszty uzyskania przychodów wydatki poniesione na rzecz udziałowców oraz wydatki na funkcjonowanie tzw. Oddziału w W., podzielając w tej ostatniej kwestii stanowisko organu pierwszej instancji zawarte w decyzji z [...]. Organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko w odniesieniu do wydatków na marketing i dystrybucję kosmetyków poniesionych na rzecz Spółki zoo "J " z W oraz wydatku z tytułu wynagrodzenia prowizyjnego, stosując się również w tej mierze do oceny zawartej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego uchylającym zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd poprzednio rozpoznający sprawę uznał za prawidłowe stanowisko organów obu instancji co do wyłączenia tych wydatków z kosztów uzyskania przychodów. Skład orzekający w niniejszej sprawie, związany oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem [...] za niezasadny uznał zatem zarzut skarżącej w kwestii naruszenia art 15 ust 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z art 16 ust 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, oraz § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 grudnia 1994r w sprawie wykonania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, poprzez nieuznanie za koszty uzyskania przychodów wydatków z tytułu dystrybucji kosmetyków przez Spółkę "J ", wydatków na usługi marketingowe oraz wydatków z tytułu prowizji od transakcji zagranicznej.
Chybionym jest także zarzut skargi w kwestii naruszenia przez organ odwoławczy procedur postępowania podatkowego określonych w Rozdziale 17 ustawy - Ordynacja podatkowa, a w szczególności naruszenia art 240 § 1 pkt 7 oraz art 243 tej ustawy. Przepisy Rozdziału 17 zatytułowanego "Wznowienie postępowania" regulują bowiem nadzwyczajny tryb wzruszania decyzji ostatecznych, stanowiący wyjątek od zasady trwałości decyzji podatkowej. Jak wynika z treści przepisu art 240 § 1 pkt 7, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Zgodnie zaś z art 243 § 1 i 2, w razie dopuszczalności wznowienia postępowania organ podatkowy wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania, a postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przesłanek wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Natomiast w myśl przepisu art 243 § 3, odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji.
Powyższe oznacza zatem, iż instytucja wznowienia postępowania ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją podatkową, w sytuacji, gdy postępowanie podatkowe przed organem podatkowym było dotknięte kwalifikowaną wadą procesową, określoną w przywołanym przepisie.
Instytucja wznowienia postępowania nie znajduje zastosowania w niniejszym przypadku. Uchylenie przez Naczelny Sąd Administracyjny w W. - Ośrodek Zamiejscowy w S., wyrokiem z dnia [...] o sygn [...], decyzji Izby Skarbowej w S. z dnia [...] Nr [...], oraz poprzedzającej ją decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia [...], Nr [...], którą zmieniono decyzję z dnia [...], Nr [...], powoduje bowiem, że sprawa wraca na etap postępowania podatkowego przed wydaniem uchylonych decyzji bez potrzeby wznowienia postępowania wcześniej wszczętego. Fakt ten podkreślił również Naczelny Sąd Administracyjny, wskazując w uzasadnieniu wyroku z dnia [...], iż "w postępowaniu podatkowym sprawa znajduje się obecnie na etapie odwołania od decyzji Inspektora UKS z [...]".
Za niezasadny uznać należy również zarzut skarżącej dotyczący naruszenia art 180 § 1 oraz art 240 § 4 Ordynacji podatkowej. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, organ odwoławczy w toku prowadzonego postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za [...] podjął niezbędne działania mające na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz wyjaśnienie sprawy, a w tym - stosownie do treści art 180 § 1 Ordynacji podatkowej - dopuścił jako dowód w sprawie oświadczenia z dnia [...] firmy "D" SC. z W. i z dnia [...] firmy "C" z P oraz oświadczenia Spółki "M " z P, co potwierdza skarżąca w swojej skardze. Dodatkowo wskazać należy, iż okoliczności sprawy nie wskazują, aby organ drugiej instancji, rozpatrując materiał dowodowy zgromadzony w sprawie (w tym przedmiotowe oświadczenia), nie dokonał oceny tych dokumentów w aspekcie ich wiarygodności.
Nietrafnym jest również zarzut skarżącej w kwestii wadliwego kwalifikowania przez Izbę Skarbową wszelkich działań J. D., będącej udziałowcem Spółki, jako obowiązkowych działań wspólnika na jej rzecz. W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy nie zakwalifikował bowiem wszystkich działań J. D. - udziałowca Spółki "S", jako obowiązkowych na rzecz Spółki. Kierując się oceną zawartą w wyroku z [...] organ ten uznał jedynie, iż wobec braku udokumentowania faktu świadczenia przez Spółkę "J " na rzecz Spółki "S" usług pośrednictwa i marketingu, uczestnictwo J. D. przy zawieraniu umów i inne kontakty z kontrahentami należy ocenić jako uprawnione działanie udziałowca Spółki "S" na jej rzecz.
Nie znajdując w tych warunkach podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza prawo, skargę jako niezasadną należało, na podstawie art 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło