I SA/Wa 1235/12

WyrokWSA w Warszawie2012-09-27

Skład orzekający: Elżbieta Lenart

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kuratorowi ustanowionemu dla osoby nieznanej z miejsca pobytu przysługuje wynagrodzenie za czynności podjęte po otrzymaniu informacji o zwolnieniu z funkcji, jeśli czynności te zbiegły się w czasie z odbiorem tej informacji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie przyjęły, iż kurator podjął czynności po zwolnieniu go z funkcji, nie ustalając kolejności zdarzeń w dniu udostępnienia akt sprawy. Brak dokładnego ustalenia, czy zapoznanie się z aktami nastąpiło przed, czy po otrzymaniu informacji o zwolnieniu, stanowi naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania wynagrodzenia kuratorowi (T. L.) ustanowionemu dla osoby nieznanej z miejsca pobytu (B. O.). Kurator został zwolniony z funkcji, a w tym samym dniu zapoznał się z aktami sprawy. Organy administracji odmówiły wynagrodzenia, uznając, że czynności podjęto po zwolnieniu. Kurator wniósł skargę, kwestionując ustalenia organów co do zakresu jego umocowania i momentu podjęcia czynności.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta W. i stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 27 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Samorządowego w [...] z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania wynagrodzenia przysługującego z urzędu kuratorowi dla osoby nieznanej z miejsca pobytu 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r. (bez numeru) odmawiające T. L. wynagrodzenia przysługującego kuratorowi z urzędu dla nieznanego z miejsca pobytu B. O.; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r. (bez numeru) odmawiające T. L. wynagrodzenia przysługującego kuratorowi z urzędu dla nieznanego z miejsca pobytu B. O. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. ustanowił dla nieznanego z miejsca pobytu B. O. kuratora w osobie adwokata T. L. Pismem z dnia [...] kwietnia 2011 r. ww. Sąd Rejonowy został poinformowany, że zostało ustalone miejsce pobytu ww. osoby - w związku z czym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy dla W. zwolnił ustanowionego kuratora T. L. z jego funkcji. Następnie T. L. pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. wystąpił o przyznanie mu wynagrodzenia należnego kuratorowi. Po rozpoznaniu powyższego wniosku Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. (bez numeru) odmówił T. L. wynagrodzenia przysługującego kuratorowi z urzędu dla nieznanego z miejsca pobytu B. O. W uzasadnieniu zapadłego orzeczenia organ stwierdził, że wnioskodawca - w odpowiedzi na wezwanie o udokumentowanie poniesionych kosztów - wskazał dojazd do sądu, lekturę akt sprawy, analizę przepisów prawnych oraz koszty korespondencji. Dodał, że z informacji Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] lutego 2012 r. wynika, iż akta sprawy zostały udostępnione T. L. w dniu [...] lipca 2011 r. w czytelni Sądu - a więc w tym samym dniu, kiedy został on zwolniony z funkcji kuratora. W związku z czym nie można zaliczyć do kosztów postępowania kosztów, jakie poniósł ustanowiony kurator po zwolnieniu go z pełnionej funkcji. We wniesionym odwołaniu T. L. wskazał, że organ nie zakwestionował pracy kuratora, jednocześnie nie wykazał by w aktach sprawy znajdowały się dowody, iż kurator podjął swoje działania po zwolnieniu go z tej funkcji. Nie wziął bowiem pod uwagę, że kurator mógł wykonać te czynności tego samego dnia, lecz przed powzięciem informacji o zwolnieniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r. (bez numeru). W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że podstawą wydania postanowienia organu I instancji był art. 34 i art. 264 kpa, przytoczył treść ww. przepisów, a ponadto przytoczył treść art. 263 tej ustawy. Organ podniósł, iż T. L. - przez okres sprawowania funkcji kuratora - nie podjął czynności zmierzających do ustalenia adresu nieznanego z miejsca pobytu B. O., zaś zgodnie z poglądem wyrażonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 93/05 pierwszym obowiązkiem kuratora ustanowionego przez sąd opiekuńczy jest ustalenie miejsca pobytu osoby, do reprezentowania której został powołany. Dodał, że z notatki służbowej sporządzonej w dniu [...] marca 2012 r. przez pracownika Wydziału Spraw Społecznych i Zdrowia Dzielnicy [...] wynika, że T. L. odebrał postanowienie o zwolnieniu go funkcji kuratora w dniu [...] lipca 2011 r. i w tym także dniu udał się do Sądu - celem zapoznania się z aktami sprawy. Ponadto kurator nie udokumentował, jakie koszty poniósł w związku z prowadzonym postępowaniem, wskazując jedynie, że są to wydatki na korespondencję z sądem i urzędem, a także koszt obejmujący dojazd do siedziby Sądu. Przy czym był on w Sądzie już po zwolnieniu go z funkcji kuratora i dopiero wtedy podjął czynności zmierzające do ustalenia miejsca pobytu B. O. Kolegium skonstatowało również, iż samo ustanowienie kuratora przez Sąd nie zobowiązuje organu do wypłacenia wynagrodzenia. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze T. L. zaskarżył powyższe postanowienie w całości oraz wniósł o uchylenie jego oraz poprzedzającego go orzeczenia Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi administracyjnemu. W uzasadnieniu skargi stwierdził, że żaden z organów administracyjnych nie zwrócił uwagi na zakres umocowania kuratora, tj że został on ustanowiony do "reprezentowania w postępowaniu administracyjnym", a zatem zakres umocowania nie obejmował obowiązku poszukiwania B. O., lecz występowanie w jego imieniu w postępowaniu administracyjnym. Powyższe zostało to przez kuratora wykonane i powinno skutkować przyznaniem wynagrodzenia. Dodał, że z faktu, iż zapoznanie się z aktami sprawy zbiegło się w czasie z odebraniem korespondencji o odwołaniu kuratora, nie można wyprowadzać wniosku, że zapoznanie to nastąpiło dopiero po odwołaniu go ze stanowiska kuratora. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o oddalenie skargi i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, podtrzymując w całości swoje stanowisko w sprawie, co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto zgodnie z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 ww. ustawy, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jedna ze stron złoży taki wniosek, a żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy – taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie. W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] marca 2012 r. odmawiające T. L. wynagrodzenia przysługującego kuratorowi z urzędu dla nieznanego z miejsca pobytu B. O. W zapadłych rozstrzygnięciach organy stwierdziły, iż podstawą odmowy przyznania ww. wynagrodzenia był fakt, że w dniu [...] lipca 2012 r. kurator odebrał postanowienie Sądu Rejonowego dla W. o zwolnieniu go z tej funkcji i w tym samym dniu zapoznał się z aktami sprawy. Organy uznały zatem, iż wnioskodawca przez cztery miesiące nie wykonywał żadnych czynności jako kurator, a następnie - po otrzymaniu korespondencji z Sądu o zwolnieniu go z tej funkcji - zapoznał się z aktami sprawy. W ocenie Sądu z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika jedynie, że T. L. zapoznał się z aktami sprawy w tym samym dniu, w którym odebrał postanowienie o zwolnieniu go z funkcji kuratora. W konsekwencji czego uznać należy, iż organ przyjął w sposób całkowicie dowolny – nie popierając swojego twierdzenia żadnymi dowodami – że T. L. podjął czynności w sprawie już po zwolnieniu go z funkcji kuratora. W tym miejscu wskazać należy, że art. 7 kpa nakazuje organowi administracji z urzędu lub na wniosek stron podjąć wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z kolei zgodnie z art. 77 § 1 tej ustawy organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Powyższe wnioski organu administracji Sąd uznał zatem za przedwczesne, a zaprezentowanie w obu orzeczeniach stanowisko, jako naruszające ww. art. 7 i art. 77 § 1 kpa, a także art. 80 kpa. Organ nie ustalił bowiem w żaden sposób następstwa zdarzeń, które miały miejsce w dniu [...] lipca 2011 r., tj. w jakich godzinach zostały skarżącemu udostępnione akta sprawy i czy zapoznanie się z nimi nastąpiło przed, czy po otrzymaniu korespondencji z Sądu. W tym celu organ zobowiązany był przeprowadzić dodatkowe dowody np. przeprowadzić stosowne przesłuchania lub też ustalić, czy została odnotowana godzina udostępnienia przedmiotowych akt w sądzie. Dopiero po ustaleniu powyższego organ będzie mógł dokonać oceny, czy w ogóle przysługuje kuratorowi wynagrodzenie oraz ewentualnie określić jego wysokość. Przy czym, jeśli dokona on tej ostatniej oceny, to powinna ona uwzględniać koszty poniesione przez kuratora oraz nakład wykonanej przez niego pracy. Ponownie rozpoznając sprawę organy w niej orzekające wezmą pod uwagę wyrażone powyżej stanowisko Sądu - co znajdzie wyraz zarówno w prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym sprawy, jak i w jej rozstrzygnięciu, które następnie zostanie uzasadnione zgodnie z art. 107 § 3 kpa. Organy będą miały także na względzie stanowisko sądów administracyjnych wyrażone w orzeczeniach zapadłych w podobnych sprawach, np. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1308/12 i z dnia 29 czerwca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1003/12. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c w zw. z art. 119 pkt 2 oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło