I SA/Wa 1515/18
WyrokWSA w Warszawie2019-02-21
Skład orzekający: Joanna Skiba, Dorota Apostolidis, Magdalena Durzyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość, powinien zostać ponownie obciążony grzywną, stwierdzono rażące naruszenie prawa oraz przyznano skarżącym sumę pieniężną?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę na niewykonanie wyroku za zasadną. Stwierdził, że Prezydent pozostaje w bezczynności od ponad 3 lat, co stanowi rażące naruszenie prawa, w tym przepisów PPSA i k.p.a. W związku z tym, wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 4000 zł, stwierdził rażące naruszenie prawa przez bezczynność oraz przyznał skarżącym sumę pieniężną po 500 zł na rzecz każdego z nich, uznając te środki za wystarczające do zdyscyplinowania organu i doprowadzenia do zakończenia postępowania.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na niewykonanie przez Prezydenta wyroku WSA z 2015 r., który zobowiązał go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość. Akta sprawy zostały doręczone organowi w styczniu 2016 r., a termin na rozpoznanie wniosku upłynął w kwietniu 2016 r. Pomimo wcześniejszego wymierzenia grzywny w 2018 r. za niewykonywanie wyroku, organ nadal nie rozstrzygnął sprawy, powołując się na inne toczące się postępowania. Skarżący domagali się ponownego wymierzenia grzywny, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, przyznania sumy pieniężnej i zwrotu kosztów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 4000 zł, stwierdził, że bezczynność Prezydenta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał skarżącym sumę pieniężną po 500 zł na rzecz każdego z nich oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie WSA Dorota Apostolidis WSA Magdalena Durzyńska Protokolant specjalista Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 r. sprawy ze skargi J.C., J.C., K.C., M.C., Z.C., Z.C., A.C. i A.C. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wa 134/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 4000 (cztery tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje na rzecz [...] od Prezydenta [...] sumę pieniężną w kwocie po 500 (pięćset) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz [...] kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia 11 lipca 2018 r. J. C., J. C., K. C., Z. C., M. C. A. C., Z. C. i A. C. (dalej jako: skarżący) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wa 134/15. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), wniosku z [...] stycznia 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położną w W. przy ul. [...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 15 stycznia 2016 r.
Wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 1257/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 26 sierpnia 2015r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 2000 złotych.
W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżący pismem z 13 marca 2018 r. ponownie wezwali Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 26 sierpnia 2015 r., a następnie wnieśli opisaną na wstępie skargę, w której domagają się: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny, stwierdzenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznania na ich rzecz od organu sumy pieniężnej w wysokości pięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W motywach skargi przedstawiono dotychczasowy stan sprawy i wskazano, że pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu organ nie tylko nie wydał decyzji, ale nawet nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W odpowiedzi na skargę podał, że dalsze czynności w sprawie odszkodowania za nieruchomość położona przy ul. [...] zostaną podjęte po zakończeniu innych postępowań administracyjnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości oraz po zwrocie akt administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga jest zasadna.
Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wa 134/15 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy wniosku z [...] stycznia 2012 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położną w W. przy ul. [...]. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 15 stycznia 2016 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg termin wyznaczony wyrokiem w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 15 kwietnia 2016 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywny (vide wyrok z 23 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 1257/17), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął.
Oznacza to, że od ponad 3 lat organ pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku i to mimo wymierzenia już z tego tytułu organowi grzywny - oczekiwaniem na zakończenie innych postępowań administracyjnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości ( tj. postępowania dotyczącego stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Dzielnicowego [...] z dnia [...] stycznia 1986 r. odmawiającej przyznania odszkodowania za nieruchomość położona w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako " [...]" oraz postępowania dotyczącego stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego z dnia [...] marca 1950 r. o odmowie przyznania prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości). Jeśli zdaniem organu istnieją jakieś zależności pomiędzy toczącymi się postępowaniami, powinien w tym zakresie podjąć określone stanowisko procesowe, czego nie uczynił. Poza tym te kwestie były już znane sądowi orzekającemu w sprawie o sygn. I SA/Wa 1257/17. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku kolejnej grzywny w kwocie 4000 złotych. Jej wysokość uwzględnia zarówno okres zwłoki, jak i wymiar uprzednio z tego tytułu nałożonej sankcji.
Zasadne jest także uwzględnienie żądania przyznania skarżącym sumy pieniężnej, aczkolwiek w innej od oczekiwanych przez nich wysokości. Ten środek prawny nie ma charakteru stricte odszkodowawczego, ale stanowi swego rodzaju zadośćuczynienie za krzywdę jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Mając zatem na uwadze kompensacyjną funkcję tego środka prawnego, Sąd uznał za wystarczający jego wymiar w kwotach po 500 złotych na rzecz każdego ze skarżących. Suma wynikających z tego tytułu obciążeń finansowych organu (4000 zł), w połączeniu z ustaloną wyrokiem grzywną (4000 zł) jest przy tym na tyle dotkliwa, że powinna wypełnić także funkcję dyscyplinującą, a przez to doprowadzić do zakończenia przez Prezydenta [...] zawisłego przed nim postępowania, bez konieczności występowania przez strony ubiegające się o odszkodowania z kolejną (tym razem trzecią) przewidzianą w art. 154 p.p.s.a skargą.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 7 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art.202 § 2 i art. 205 § 2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło