I SA/Wa 197/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Iwona Kosińska po rozpoznaniu w dniu 4 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Powiatu [...] o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Powiatu [...] na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...], o odmowie stwierdzenia nabycia przez Powiat [...], z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości gruntowej, położonej w miejscowości [...], w gminie [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna [...] o pow. 0,1100 ha z obrębu [...][...] zajętej pod drogę publiczną nr [...] (dawny nr [...]) - ulicę [...]. Powyższe rozstrzygnięcie zostało doręczone Powiatowi [...] w dniu [...] listopada 2016 r. Skarżący Powiat [...] w dniu 29 grudnia 2016 r. (data prezentaty) wniósł skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a wraz z nią wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wniosek powyższy uzasadnił tym, że termin do złożenia przedmiotowej skargi upłynął w dniu 14 grudnia 2016 r. i w tym dniu skarga na powyższą decyzję organu została nadana w Urzędzie Pocztowym, zaś w dniu 23 sierpnia 2016 r. zwrócono ją do nadawcy z adnotacją "adresat nieznany". Przy czym w/w wcześniejsza skarga, wysłana w dniu 14 grudnia 2016 r. do Sądu, za pośrednictwem Ministra Infrastruktury i Budownictwa, została na skutek omyłki zaadresowana na ul. [...] , [...], który to adres został pobrany przez skarżącego z akt sprawy. Natomiast w dniu 23 grudnia 2016 r. do skarżącego wpłynął zwrot powyższej korespondencji, z uwagi na podanie błędnego adresu Ministra Infrastruktury i Budownictwa. Wobec czego skarżący zweryfikował akta sprawy z danymi kontaktowymi, znajdującymi się na stronie internetowej w/w Ministerstwa (www.mib.gov.pl) i stwierdził rozbieżność, gdyż aktualny adres organu to ul. [...],[...]. Niemniej jednak dotychczasowa korespondencja organu I i II stopnia była prowadzona na adres ul. [...], [...], co skutkowało wysłaniem w dniu 14 grudnia 2016 r. skargi na ten właśnie adres. Skarżący wskazał, że zachował 7- dniowy termin na wystąpienie z wnioskiem o przywrócenie terminu, gdyż swoją pomyłkę dostrzegł w dniu zwrotu przesyłki, tj. 23 grudnia 2016 r. Sygn. akt I SA/Wa 197/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W świetle regulacji zawartych w art. 86 i 87 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej ppsa) uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; 5) uchybienie terminowi powoduje powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 ppsa). Natomiast zgodnie z art. 88 ppsa spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi wskazując, że uchybienie terminu wynikało z pomyłki w zaadresowaniu pisma do Ministra Infrastruktury i Budownictwa na nieaktualny adres. Przy czym strona wysyłała na ten adres korespondencję podając, że adres ten widniał w aktach sprawy i na ten adres była prowadzona dotychczasowa korespondencja. Zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie skarżący zachował 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, bowiem przyczyna, którą powołał (brak wiedzy o zmianie adresu siedziby organu) ustała – jak stwierdziła – po uzyskaniu informacji w dniu 23 grudnia 2016 r., tj. w chwili zwrotu mu nieprawidłowo zaadresowanej przesyłki. Jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu strona wystąpiła w dniu 29 grudnia 2016 r. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zarówno w nauce postępowania administracyjnego (np. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2000, s. 368-370), jak i postępowania cywilnego panuje zgodność, że oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy - T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska, Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego, Część pierwsza, postępowanie rozpoznawcze, Sygn. akt I SA/Wa 197/17 t. 1, Warszawa 2003, s. 362. Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie NSA. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminowi zalicza się z reguły: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony, jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (...) (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Wydaw. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 333). Jako brak winy nie mogą zostać zakwalifikowane - nieuwaga bądź zaniedbanie leżące po stronie skarżącej. Podkreślenia wymaga, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ani podeszły wiek ani stan zdrowia nie stanowią przesłanek wykluczających istnienia winy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2007 r. o sygn. akt II OSK 479/07). Samo uprawdopodobnienie braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, oznacza wykazanie takich okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były nie do przewidzenia oraz nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2015 r., sygn. akt II GZ 896/14, oraz z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 91/15). W świetle powyższego nie można zatem przyjąć, że skarżący bez swojej winy uchybił terminowi do wniesienia skargi. Skarżący zaadresował bowiem przesyłkę na nieaktualny już adres organu, w sytuacji gdy prawidłowy adres organu został podany przy doręczeniu mu odpisu zaskarżonej decyzji, co wynika z dowodu doręczenia przesyłki (tj. ul. [...],[...]). Jednocześnie adres ten skarżący wskazał uprzednio w odwołaniu z dnia 8 stycznia 2016 r. od decyzji organu I instancji. Zatem nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy twierdzenie skarżącego, że korespondencja w postępowaniu administracyjnym była prowadzona z organem wyłącznie na adres [...],[...]. Powyższa sytuacja błędnego Sygn. akt I SA/Wa 197/17 zaadresowania przesyłki zawierającej skargę została zatem zawiniona przez skarżącego. Czynności podejmowane przez strony postępowania powinny bowiem cechować się należytą starannością, zwłaszcza w sytuacji gdy jest ona realizowana przez jednostki samorządu terytorialnego, a w zaistniałej sytuacji nadanie przesyłki na nieaktualny adres Ministra Infrastruktury i Budownictwa nie może być uznane za takie działanie. Wskazać bowiem należy, że zmiana nazw i siedzib Ministerstw była związana z powołaniem nowego rządu pod koniec 2015 r., co jest Sądowi znane z urzędu. Przy czym postępowanie skarżącego Powiatu [...]- z uwagi na w/w okoliczności - powinno cechować się ostrożnością i w razie wątpliwości zostać podjęte po zweryfikowaniu adresu organu, m.in. na stronach internetowych Ministerstwa, czy też w Biuletynie Informacji Publicznej. Ponadto niezależnie od powyższego wskazać należy, że organ na przesyłce zawierającej decyzję organu II instancji uwidocznił adres na który należy przesyłać korespondencję, co powoduje uznanie, że skarżący został poinformowany o prawidłowym adresie organu, tj. ul. [...],[...]. Z tego też względu Sąd, na podstawie art. 86 w zw. z art. 87 ppsa postanowił, jak w sentencji postanowienia.