I SA/Wa 1973/09
WyrokWSA w Warszawie2010-08-26
Skład orzekający: Bogdan Wolski, Mirosław Gdesz, Daniela Kozłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba posiadająca własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu ma interes prawny do wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego podziału nieruchomości, której nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu nie kreuje interesu prawnego w postępowaniu o podział nieruchomości, gdyż stroną takiego postępowania jest wyłącznie właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości. W związku z tym skarżący nie miał legitymacji do wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego podziału nieruchomości.Stan faktyczny
W. B. złożył wniosek do Prezydenta Miasta O. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją zatwierdzającą podział nieruchomości, argumentując, że posiada własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu i interes prawny do udziału w postępowaniu. Prezydent Miasta odmówił wznowienia, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję. Skarżący wniósł skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa administracyjnego i cywilnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.) Sędzia WSA Daniela Kozłowska Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę.
I. Stan faktyczny
1. Wnioskiem z dnia 23 czerwca 2009 r. W. B. (dalej powoływany jako skarżący) wystąpił do Prezydenta Miasta O. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] października 2008 r. nr [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości położonej w O. przy ul. [...] i [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewid.[...]. Skarżący we wniosku stwierdził, że jako strona nie brał udział w postępowaniu podziałowym.
2. Po rozpatrzeniu w/w wniosku - Prezydenta Miasta O. decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] odmówił wznowienia na wniosek skarżącego postępowania zakończonego powołaną decyzją zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości. W uzasadnieniu wskazano, iż własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu w spółdzielni mieszkaniowej nie uzasadnia prawa do żądania uchylenia decyzji, której stroną była Spółdzielnia [...] w O. będąca użytkownikiem wieczysty przedmiotowej nieruchomości (dalej powoływana jako Spółdzielnia).
3. Od ww. decyzji skarżący wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. W uzasadnieniu wskazał, że posiada interes prawny do występowania jako strona w postępowaniu podziałowym, ponieważ przysługuje mu ograniczone prawo rzeczowe – spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu i wystąpił do Spółdzielni o zawarcie umowy przeniesienia własności. Zdaniem skarżącego podział zatwierdzony powołaną decyzją z dnia [...] października 2008 r. uniemożliwi realizację tego prawa, ponieważ podział przebiega przez część lokalu.
4. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta O. o odmowie wznowienia postępowania. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że jeżeli ktoś żąda czynności organu administracji państwowej w sferze regulowanej przepisami prawa administracyjnego, to żądanie takie może być skuteczne tylko o tyle, o ile znajduje ono umocowanie w przepisach tego prawa. Kolegium przywołując treść art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 ze zm. – dalej ugn) wskazało, że przedmiotem spółdzielczego prawa do lokalu, które przysługuje skarżącemu jest lokal, a nie grunt. Z decyzji o zatwierdzeniu podziału nie wynikają przy tym dla skarżącego żadne uprawnienia, czy obowiązki, nie ma on zatem interesu prawnego, o jakim mowa w art. 28 kpa.
4. Skarżący nie zgodził się z tym rozstrzygnięciem i złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta O., względnie o ich uchylenie. Skarżący zarzucił naruszenie art. 28 Kpa poprzez przyjęcie, że nie wykazał, iż naruszony został jego własny i skonkretyzowany interes prawny, podczas gdy interes ten wynika z art. 1714 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz. U. z 2003r. Nr 119 poz. 1116) oraz z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80 poz. 903). Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 107 § 3 Kpa poprzez oparcie rozstrzygnięcia na założeniu, że skarżący wywodzi swój przymiot strony tylko z członkowstwa w Spółdzielni, podczas gdy nie jest on członkiem spółdzielni. W uzasadnieniu skarżący wskazał również, iż w związku ze złożeniem wniosku o wykup przysługuje mu ekspektatywa nabycia własności lokalu – co oznacza zasadniczą zmianę jego pozycji prawnej. Na poparcie swoich twierdzeń skarżący przywołał uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2006 r. sygn. III CZP 33/06 (OSNC 2007 nr 1 poz. 1). Dodatkowo skarżący podniósł, że wskazana przez organ linia orzecznictwa sądów administracyjnych dotycząca pojęcia "interesu prawnego" ukształtowała się jeszcze przed wejściem w życie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.
5. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w treści zaskarżonej decyzji.
6. Pismem z dnia 23 czerwca 2010 r. Spółdzielnia jako uczestnik postępowania również wniosła o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
II. Uzasadnienie prawne
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
1. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
2. W przedmiotowej sprawie kwestią sporną jest to, czy skarżący był uprawniony do wystąpienia z podaniem o wznowienie postępowania. Zdaniem Sądu ocena zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest prawidłowa i należy ją w całej rozciągłości podzielić. Decyzja o zatwierdzeniu podziału nieruchomości gruntowej nie ma jakiegokolwiek związku prawnego z wykonywaniem prawa do własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu. Stroną postępowania podziałowego, jest wyłącznie właściciel (współwłaściciele) albo użytkownik wieczysty (współużytkownicy wieczyści) nieruchomości, co wynika z jednoznacznej treści art. 97 ust. 1 ugn.
3. Legitymowanie się własnościowym prawem do lokalu wskazuje na określoną relację pomiędzy osobą której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a spółdzielnią - na gruncie prawa cywilnego (nie kreując jednak prawnorzeczowego tytułu do nieruchomości objętej podziałem). Nie przesądza to jednak o posiadaniu przez taki podmiot interesu prawnego na gruncie prawa administracyjnego. Spółdzielnia może występować o geodezyjny podział nieruchomości, których jest użytkownikiem wieczystym, a podział taki w żaden sposób nie wpływa na sferę prawnorzeczową. Ewentualne roszczenia o ustanowienie własności lokalu (kespektatywa) w żadnym razie nie kreują prawa do bycia stroną postępowania podziałowego ani na gruncie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, ani ustawy o własności lokali.
4. Absolutnie trafne jest więc stanowisko organu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji o braku legitymacji skarżącego do domagania się wznowienia postępowania zakończonego podziałem nieruchomości. Stronami postępowania o podział nieruchomości nie są osoby, które nie mają do niej żadnego tytułu prawnego, lecz zainteresowane są uzyskaniem użytkowania wieczystego gruntu. Zdarzenia przyszłe, a w pewnym sensie nawet niepewne, nie mogą stanowić o interesie prawnym, a jedynie o interesie faktycznym, który nie daje uprawnień strony (patrz: wyrok NSA z dnia 7 lutego 2002 r., sygn. akt I SA 1710/00, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 82813). Takiego interesu prawnego nie ma więc członek spółdzielni mieszkaniowej dysponujący własnościowym spółdzielczym prawem do lokalu, w sytuacji, gdy właścicielem gruntu, na którym posadowiony jest budynek mieszalny jest gmina, a spółdzielni mieszkaniowej przysługuje prawo użytkowania wieczystego tego gruntu (por. wyrok NSA z dnia 16 października 2009 r., sygn. akt I OSK 41/09; wyrok NSA z dnia 18 września 2009 r., sygn. akt I OSK 1287/09, wyrok NSA z dnia 24 lutego 2010 r. sygn. I OSK 612/09 niepublikowane, treść [w:] Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
5. Zarzuty skargi należy uznać za całkowicie bezpodstawne, organ wydając decyzję w sposób wymagany prawem uzasadnił brak interesu prawnego skarżącego i w żadnej mierze nie można mówić o naruszeniu art. 107 § 3 Kpa. Skarżący nie może również wskazywać na naruszenie art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o własności lokali, ponieważ skarżący nie jest w ogóle właścicielem lokalu.
Reasumują stwierdzić należy, iż skarżący nie ma legitymacji strony postępowania o podział nieruchomości, a co za tym idzie również o wznowienie postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, bowiem w niniejszym postępowaniu skarżący może powoływać się jedynie na interes faktyczny, a nie prawny.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło