I SA/Wa 2114/13
WyrokWSA w Warszawie2014-05-08
Skład orzekający: Dorota Apostolidis, Jolanta Dargas, Emilia Lewandowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta, działający jako organ wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, posiada przymiot strony w postępowaniu nadzorczym dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, jeśli prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego zostało już przesądzone, że nie jest stroną postępowania zwykłego zakończonego tą decyzją?Ratio decidendi
Prezydent Miasta, działający jako organ wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu nadzorczym dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu odszkodowania, jeśli prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego zostało już przesądzone, że nie jest stroną postępowania zwykłego zakończonego tą decyzją. Organ administracji oraz sąd są związane prawomocnym orzeczeniem sądu na mocy art. 170 PPSA, co oznacza, że brak legitymacji strony w postępowaniu zwykłym skutkuje brakiem takiej legitymacji również w postępowaniu nadzorczym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej o umorzeniu postępowania odwoławczego od decyzji Wojewody stwierdzającej nieważność decyzji Starosty ustalającej odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość. Prezydent Miasta, działając jako organ wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, wniósł odwołanie od decyzji Wojewody, a następnie skargę na decyzję Ministra. Skarżący zarzucił naruszenie art. 28 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie braku interesu prawnego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2014 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa- Prezydenta Miasta K. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę.
Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z [...] lipca 2013 r. nr [...], umorzył postępowanie odwoławcze z odwołania Prezydenta Miasta [...] od decyzji Wojewody [...] z [...] maja 2013 r. nr [...] stwierdzającej nieważność ostatecznej decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2012 r. nr [...] w sprawie odszkodowania z tytułu wywłaszczenia nieruchomości.
Z ustaleń organu nadzoru wynika, że decyzją z [...] stycznia 2012 r. Starosta [...] ustalił odszkodowanie w wysokości [...] zł za część nieruchomości
o pow. [...] ha z nieruchomości oznaczonej poprzednio jako parcela katastralna 1. Kat. [...] o pow. [...] ha, b. gm. Kat. [...], obj. [...][...]
i do zapłacenia odszkodowania zobowiązał Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta [...], wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej. Odwołanie od tej decyzji wniósł Prezydent Miasta [...]. Wojewoda [...], decyzją z [...] maja 2012 r., umorzył postępowanie odwoławcze wskazując
w uzasadnieniu decyzji, że Prezydent Miasta [...] nie posiada przymiotu strony
w w/w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrokiem
z 19 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1120/12 oddalił skargę na decyzję Wojewody [...].
Pismem z 27 marca 2013 r. Wojewoda [...] zawiadomił strony
o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji starosty [...] z [...] stycznia 2012 r. ustalającej odszkodowanie
za wywłaszczoną nieruchomość a decyzją z [...] maja 2013 r. stwierdził nieważność decyzji odszkodowawczej. Odwołanie od decyzji Wojewody [...] wniósł Prezydent Miasta [...] jako organ wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej.
Organ Odwoławczy stwierdził, że kwestia przymiotu strony Prezydenta Miasta [...] w sprawie dotyczącej ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Krakowie, który w Wyroku z 19 grudnia 2012 r. sygn. akt VI SA/Kr 1120/12 stwierdził, iż w powyższej sprawie Prezydent Miasta [...], zarówno wykonujący zadania
z zakresu administracji rządowej, jak i reprezentujący gminę Miasto [...] nie ma interesu prawnego, w związku z czym nie przysługuje mu przymiot strony. Jednocześnie organ odwoławczy uznał, że na podstawie art. 153 ustawy prawo
o postępowaniu przed sadami administracyjnymi organy są związane oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku z 19 grudnia 2012 r. W związku z tym organ uznał, że prezydent Miasta [...] nie posiada interesu prawnego w niniejszej sprawie,
a w konsekwencji nie jest stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 K.p.a. W tej sytuacji konieczne jest wydanie decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 par. 1 pkt. 3 K.p.a.
W skardze na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta [...] jako organ wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie art. 28 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że Prezydent Miasta K. nie posiada interesu prawnego w niniejszej sprawie, a w konsekwencji nie jest stroną postępowania administracyjnego,
2. naruszenie przepisów art. 24 § 1 art. 26 K.p.a. poprzez ich błędną wykładnię.
W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zaskarżona decyzja, mimo częściowo wadliwego uzasadnienia, odpowiada prawu.
W rozpoznawanej sprawie Prezydent Miasta [...], jako reprezentant Skarbu Państwa wniósł odwołanie od decyzji nadzorczej Wojewody [...] stwierdzającej nieważność decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2012 r. Powołany przez organ odwoławczy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 grudnia 2012r. sygn. Akt II SA/Kr 1120/12 zapadł w sprawie ze skargi Prezydenta Miasta [...] na decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2012 r. o umorzeniu postępowania odwoławczego od decyzji Starosty [...]
z [...] stycznia 2012 r. a więc od decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym o ustalenie odszkodowania. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że postępowanie
o stwierdzenie nieważności decyzji jest postępowaniem w nowej sprawie. Powoływany przez organ wyrok WSA w Krakowie z 19 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1120/12 zapadł ze skargi Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta Miasta Krakowa na decyzję Wojewody [...] z [...] maja 2012 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego z odwołania Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta [...] od decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2012 r. ustalającej odszkodowanie, a więc w innej sprawie.
Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawa i wskazania co do dalszego postępowania wydane w orzecznictwie sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przepis ten oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu. Zatem ocena prawna wyrażona w wyroku z 19 grudnia 2012 r. jest wiążąca dla organu i sądu, ale tylko w tamtej sprawie, w której zapadł. Natomiast ocena ta nie jest wiążąca w przedmiotowej sprawie. Powołanie się więc przez organ w zaskarżonej decyzji na art. 153 p.p.s.a. stanowi naruszenie tego przepisu. Jednakże to uchylenie pozostaje bez wpływu na wynik sprawy bowiem organ prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze z odwołania Prezydenta Miasta [...] jako organ wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej.
Zgodnie z art. 127 par. 1 K.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji odwołanie służy stronie. W postępowaniu nadzorczym o stwierdzenie nieważności decyzji krąg stron postępowania jest szerszy niż w postępowaniu zwykłym. Stroną
w postępowaniu w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, zakończonego wydaniem kwestionowaną decyzji, ale również każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności tego rozstrzygnięcia (vide: wyrok NSA
z 26 stycznia 2010 r. sygn. Akt II OSK 176/09, wyrok NSA z 4 grudnia 2008 r. sygn.
Akt I OSK 1819/07).
Prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z 19 grudnia 2012 r. sygn. akt
II SA/Kr 1120/12, który powołał organ w zaskarżonej decyzji, zostało przesądzone,
że Prezydent Miasta [...] nie jest stroną postępowania zwykłego, zakończonego kwestionowaną decyzją Starosty [...] z [...] stycznia 2012 r. ustalającą odszkodowanie, zarówno jako reprezentant Skarbu Państwa zobowiązany do zapłaty odszkodowania tą decyzją i jako organ administracji publicznej właściwy do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość
na podstawie art. 129 st. 5 pkt. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Na mocy
art. 170 p.p.s.a. prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. I to właśnie na podstawie tego przepisu zarówno organ, który wydał zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję jak i sąd orzekający
w niniejszej sprawie, są związane powołanym wyrokiem WSA w Krakowie. Skoro wyrokiem tym zostało przesądzone, że Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta [...] reprezentowany przez Prezydenta Miasta [...] nie jest stroną postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją Starosty K.
to nie jest również stroną postępowania nadzorczego o stwierdzenie nieważności tej decyzji.
Przepis art. 50 ust. 1 p.p.s.a. stanowi, iż uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności w sprawie dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Przepis ten konstruuje pojęcie legitymacji skargowej. Natomiast przepisem ogólnym, określającym kto posiada legitymację strony w postępowaniu administracyjnym jest art. 28 K.p.a. Ponieważ, jak to zostało wskazane, Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta Miasta [...] nie posiada legitymacji strony w rozumieniu art. 28 K.p.a.
w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją nadzorczą Wojewody [...] z [...] marca 2013 r., jak również w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Skarga jego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z powyższych wywodów sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło