I SA/Wa 2282/13

WyrokWSA w Warszawie2014-05-07

Skład orzekający: Marek Wroczyński, Dariusz Pirogowicz, Małgorzata Boniecka – Płaczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest zgodne z prawem, jeśli doręczenie postanowienia organu pierwszej instancji było nieskuteczne z powodu pominięcia pełnomocnika strony, ale strona nie wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia?
Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia jest zgodne z prawem, nawet jeśli doręczenie postanowienia organu pierwszej instancji było nieskuteczne z powodu pominięcia pełnomocnika. Dzieje się tak, gdy strona, mimo braku skutecznego doręczenia, nie wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. W takiej sytuacji sąd oddala skargę, uznając, że rezultat postępowania odwoławczego jest zgodny z prawem, a uchylenie postanowienia byłoby jedynie zbędnym przedłużeniem postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. P. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Wojewoda zawiesił postępowanie w sprawie nabycia własności nieruchomości. Postanowienie Wojewody zostało doręczone J. P., a nie jej pełnomocnikowi A. R. Pełnomocnik wniósł zażalenie, które Minister uznał za wniesione z uchybieniem terminu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów o doręczeniach i wniosła o uchylenie postanowienia Ministra.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego A. D., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę [...] ([...]) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z [...] lipca 2013 r. nr [...] stwierdził uchybienie przez J.P. terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewody [...] z [...] lutego 2013 r. nr [...] o zawieszeniu postępowania administracyjnego. Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym: Postanowieniem z [...] lutego 2013 r. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zawiesił prowadzone przed nim postępowanie w sprawie nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez uprawniony podmiot prawa własności nieruchomości położonej w K. oznaczonej jako działki nr [...] i [...] (powstałe z podziału działki nr [...]),zajętej pod drogę publiczną (gminną) – ul. [...], do czasu przedłożenia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub aktu poświadczenia dziedziczenia po C. B. Stroną postępowania prowadzonego przed Wojewodą była m.in. J. P., którą reprezentował wówczas A. R., zgodnie ze złożonym [...] listopada 2012 r. pełnomocnictwem z [...] października 2012 r. Powyższe postanowienie doręczone zostało J. P. [...] marca 2013 r. Przy czym zaadresowaną do niej przesyłkę z postanowieniem odebrał w tym dniu A. R. Na postanowienie Wojewody [...] z [...] lutego 2013 r. A. R. wniósł w imieniu J. P. w dniu [...] kwietnia 2013 r. zażalenie. W efekcie rozpoznania powyższego zażalenia Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z [...] lipca 2013 r., wydanym na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do jego wniesienia. Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 141 § 2 k.p.a. zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Powołując się zaś na doręczenie kwestionowanego postanowienia pełnomocnikowi strony w dniu 11 marca 2013 r. ocenił, że termin do złożenia zażalenia upłynął J. P. [...] marca 2013 r. W tej zaś sytuacji zażalenie złożone osobiście przez jej pełnomocnika w siedzibie organu w dniu [...] kwietnia 2013 r. wniesione zostało z uchybieniem ww. terminu. Minister zauważył jednocześnie, że do przedmiotowego zażalenia nie został załączony wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Na postanowienie to J. P., reprezentowana przez córkę U.R., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając mu naruszenie art. 141 § 2 k.p.a. Pełnomocnik strony podnosiła, że postanowienie Wojewody [...] zostało doręczone za pośrednictwem poczty J. P., a nie jej pełnomocnikowi – A.R., który to pełnomocnik nie był także uwzględniony w rozdzielniku postanowienia. J.P. przekazała zaś to postanowienie swojemu pełnomocnikowi [...] kwietnia 2013 r. Podkreślała także, że do dnia wniesienia zażalenia pełnomocnikowi strony nie była doręczana przez organ wojewódzki żadna korespondencja, lecz była ona kierowana bezpośrednio do strony. W oparciu o tak sformułowane i uzasadnione zarzuty wniosła ona o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Minister Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o jej oddalenie. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej dodatkowo podniósł zarzut naruszenia przez organ art. 40 § 2 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – powoływana dalej jako "ppsa". Skarga, nie mogła być uwzględniona, gdyż zaskarżone postanowienie z punktu widzenia zawartego w nim rozstrzygnięcia (stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia) w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy jest zgodne z prawem. Co prawda uzasadnienie organu nie jest prawidłowe, nie zmienia to jednak faktu, że samo rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Przede wszystkim wskazać należy że zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli natomiast ustanowiono kilku pełnomocników, pisma doręcza się tylko jednemu pełnomocnikowi. Przepis ten nie dopuszcza żadnych wyjątków i zgodnie z przyjętą w kodeksie postępowania administracyjnego zasadą oficjalności doręczeń, obarcza organy administracyjne prowadzące postępowanie obowiązkiem doręczania wszystkich pism procesowych, a w tym orzeczeń (decyzji i postanowień) pełnomocnikowi ustanowionemu w sprawie. Od dnia powiadomienia organu o ustanowieniu pełnomocnika powinien mieć on zapewniony czynny udział w postępowaniu tak samo jak strona, a pominięcie pełnomocnika strony w czynnościach postępowania jest równoznaczne z pominięciem strony i wywołuje te same skutki prawne. Doręczenie rozstrzygnięcia stronie w sytuacji, gdy w postępowaniu uczestniczy pełnomocnik nie ma żadnego znaczenia procesowego. Ma jedynie charakter informacyjny (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 października 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 1761/08, Lex nr 574149). W okolicznościach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, na co wskazuje materiał dokumentacyjny zgromadzony w aktach sprawy, że skarżąca J. P. ustanowiła w dniu [...] października 2012 r. swojego zięcia A. R. pełnomocnikiem w sprawie. Rację zatem należy przyznać skarżącej, że postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nie zostało jej skutecznie doręczone. Skierowano je bowiem bezpośrednio do skarżącej. Co prawda ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że odbiór kwitował A. R., przesyłka była jednak adresowana na J.P., a zatem A. R. kwitował odbiór jedynie jako dorosły domownik, a nie pełnomocnik strony. Doręczenie to należy zatem traktować jako nieskuteczne. W tym miejscu wyjaśnić jednak należy, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przyjmuje się, że strona, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji (tu brak doręczenia rozstrzygnięcia), ma możliwość złożenia odwołania (tu zażalenia) z tym, że termin do jego wniesienia dla takiej strony liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. Stronie tej przysługuje również uprawnienie do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, W-wa 1996, s. 564 i nast., wyrok z 6 maja 2011 r. II OSK 795/10 lex nr 992637). Jak wynika z analizy zwrotnych potwierdzeń odbioru postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. ostatnia datą, z którą dokonano doręczenia pozostałym stronom postepowania był dzień [...] marca 2013 r. Od tej więc daty, a nie jak błędnie przyjął Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej od dnia [...] marca 2013 r., płynął skarżącej termin do wniesienia zażalenia. Tym samym termin ten minął w dniu [...] marca 2013 r. a nie jak podał organ w dniu [...] marca 2013 r. Mając jednak na względzie to, że sam rezultat przeprowadzonego przez organ odwoławczy postępowania jest zgodny z prawem, to uchylenie w takich okolicznościach faktycznych i prawnych zaskarżonego postanowienia byłoby jedynie zbędnym przedłużenie postępowania (a przez to utrzymywania stanu niepewności prawnej), choć jego efektem, wobec wiążącej organ oceny prawnej co do sposobu oceny dochowania terminu wniesienia zażalenia przez stronę, która została przy doręczaniu zaskarżanego tym środkiem postanowienia wpadkowego pominięta (w efekcie pominięcia jej pełnomocnika) i wskazań co do zakresu dalszego postępowania jakie zawrzeć musiałby Sąd w takim wyroku, implikowałoby wydanie postanowienia o tożsamym z obecnym rozstrzygnięciem, tyle że inaczej uzasadnionym. Za tym stanowiskiem przemawia również okoliczność, że wnosząc zażalenie strona nie zwróciła się do organu o przywrócenie tej terminu do wniesienia tego zażalenia. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. W przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika orzeczono na podstawie art. 250 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło