I SA/Wa 2566/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie: WSA Joanna Skiba WSA Iwona Maciejuk (spr.) Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. sprawy ze skargi B. S. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę [...] ([...]) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę [...] ([...]i) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę [...] ([...]) złotych. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił B. S. potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione przez E. J. w miejscowości [...] woj. [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskiem z dnia [..] lipca 2008 r. B. S. wystąpił o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomość pozostawioną przez E. J. w miejscowości [...] o powierzchni [...] ha poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Organ podał, że wcześniejsze postępowanie wszczęte wnioskiem z dnia [...] sierpnia 1990 r. złożonym przez H. S., matkę skarżącego, Starosta Powiatowy w P. umorzył decyzją z dnia [...] września 2002 r., wobec nienadesłania przez B. S., jako następcy prawnego, na wezwanie dokumentów niezbędnych do potwierdzenia prawa do rekompensaty. W dalszej części organ wskazał, że z postanowienia Sądu Rejonowego w P. [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. sygn. akt [...] wynika, iż spadek po E. J. zmarłej w dniu [...] listopada 1974 r. w P. na podstawie ustawy nabyły córki Z. T. oraz H. S. po [...] części spadku każda z nich. Spadek po Z. T. zmarłej w dniu [...] kwietnia 1995 r. w P. na podstawie ustawy nabyli siostrzeńcy B. S. oraz T. S. po [...] części spadku każdy z nich. Organ ustalił, że z dokumentów zebranych w toku postępowania wynika, iż E. J. była użytkownikiem indywidualnego gospodarstwa chłopskiego o powierzchni około [...] ha, które zostało przekazane do kołchozu [...] ([...]). Organ podał, że z akt sprawy wynika, iż właścicielem przedmiotowego gospodarstwa przynajmniej w roku 1937 był M. J. - mąż E. J. (pismo Centralnego Archiwum Państwowego [...], umowa kupna sprzedaży z dnia [...] września 1937 r.), który, jak podaje wnioskodawca w treści odwołania, zmarł w 1941 r. Z oświadczenia złożonego przez B. S. wynika, iż E. J. powróciła na obecne terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w roku 1962 na podstawie wizy Nr [...] w wyniku tzw. łączenia rodzin. Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. Wojewoda [...] zwrócił się do Konsulatu Generalnego RP w [...] celem wystąpienia do właściwego archiwum [...] o pozyskanie dokumentów, które potwierdzałyby własność i pozostawienie nieruchomości przez E. J. w miejscowości [...], tj. poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Z nadesłanej przez [...] korespondencji wynika, iż takich dokumentów nie odnaleziono w zasobach archiwalnych. Organ stwierdził, na podstawie wszystkich zgromadzonych w aktach dokumentów, że E. J. wskazana we wniosku jako właścicielka nieruchomości przybyła do Polski w latach sześćdziesiątych jako cudzoziemiec z dokumentem tożsamości [...], wiza [...], zatem po dniu [...] maja 1959 r., w którym upływał termin złożenia oświadczenia o wyborze obywatelstwa. Prawo wyboru obywatelstwa na mocy Konwencji między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie uregulowania obywatelstwa osób o podwójnym obywatelstwie(Dz. U. z 1958 r. nr 32 poz. 143), podpisanej w Warszawie dnia 21 stycznia 1958 r., obowiązującej do dnia 8 maja 1958 r. przysługiwało osobom, które posiadały obywatelstwo polskie w dniu 31 sierpnia 1939 r., zamieszkiwały na terytorium jednej ze stron konwencji i posiadały jednocześnie obywatelstwo polskie i radzieckie, i złożyły właściwe oświadczenie przed uprawnionym organem. Organ wskazał, że fakt ten jest przedstawiony w piśmie z dnia [...] grudnia 2008r. znak [...] Urzędu Miejskiego w P., w którym Urząd poinformował, że E. J. zameldowana była jako cudzoziemiec w P. od [...] kwietnia 1964 r., do chwili śmierci – [...] listopada 1974 r. B. S. w oświadczeniu z dnia [...] marca 2009 r. potwierdził powyższe. Wojewoda stwierdził, że E. J. nie przybyła na obecne terytorium Państwa Polskiego na podstawie układów lub umów wskazanych w art. 1 ustawy tj: w wyniku wypędzenia z byłego terytorium RP lub jego opuszczenia w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r. dokonanego na podstawie jednego z układów wymienionych w art. 1 ust. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., w tym nie przybyła na obecne terytorium RP na podstawie umowy z dnia 6 lipca 1945 r. między Tymczasowym Rządem Jedności Narodowej Rzeczypospolitej Polskiej i Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich o prawie zmiany obywatelstwa radzieckiego osób narodowości polskiej i żydowskiej, mieszkających w ZSRR, i o ich ewakuacji do Polski, i o prawie zmiany obywatelstwa polskiego osób narodowości rosyjskiej, ukraińskiej, białoruskiej, rusińskiej i litewskiej, mieszkających na terytorium Polski, i o ich ewakuacji do ZSRR. Jak również, nie pozostawiła nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w związku z umową pomiędzy Rzecząpospolitą Polską a Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich o zmianie odcinków terytoriów państwowych z dnia 15 lutego 1951 r. E. J. nie była również zmuszona opuścić byłe terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na skutek innych okoliczności związanych z wojną rozpoczętą w 1939 r. Jednocześnie organ stwierdził, że z akt sprawy wynika że przedmiotowa nieruchomość przejęta została na rzecz kołchozu (Zaświadczenie nr [...] z dnia [...] kwietnia 1960 r. w języku rosyjskim z tłumaczeniem - tłumacza przysięgłego S. L. (data tłumaczenia [...] lipca 1988 r.) z którego wynika, ze E. J., zamieszkała we wsi [...], woj. [...], przekazała sowchozowi [..] ha gruntów. Dokument ten nie potwierdza jednak tytułu własności przedmiotowych nieruchomości. W ocenie organu E. J. nie była właścicielem nieruchomości w chwili przybycia na teren Polski. Organ wskazał, że wnioskodawca pomimo wezwania (pismami z dnia 16 października 2008 r., 13 lipca 2009 r., 29 października 2010 r.,) do przedstawienia dowodu na posiadanie obywatelstwa polskiego, do dnia wydania decyzji nie załączył dokumentu, który wskazywałby na obywatelstwo polskie. W odwołaniu B. S. podał, że jego babci E. J. nie pozwolono na wyjazd do Polski w 1945 r., kiedy to wyjechała jej córka a matka skarżącego H. S. Wskazał, że E. J. była represjonowana przez władze radzieckie za to, że [...]. Oświadczył, że w 1945 r. mogła wyjechać też druga córka E. J. Z., ale pozostała z E. J., która była już w wieku emerytalnym i wymagała pomocy. Oświadczył, że E. J. z [...] wyjechała do Polski jako obywatel [...]. Odwołujący się wskazał, że złożył kserokopię swojego dowodu osobistego w lipcu 2011 r. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że mając na uwadze materiał dowodowy, w tym treść oświadczenia wnioskodawcy, stwierdzić należało, że J. opuszczając byłe terytorium RP w 1962 r. nie działała pod wpływem przymusu i na skutek okoliczności związanych z wojną rozpoczętą w 1939 r., o których mowa w ustawie z dnia 8 lipca 2005 r. Organ wskazał, że ustawodawca wprowadzając do ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. przesłankę "innych okoliczności związanych z wojną" i nie wymieniając przykładowo takich okoliczności uznał, iż za spełniające wymogi ustawowe, określone w art. 1 ust. 2 w/w ustawy, należy uważać te okoliczności, które zmusiły osoby do opuszczenia byłego terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz które mają związek z wojną z 1939 r., a więc będące jej bezpośrednim następstwem. W przedmiotowej sprawie wyjazd E. J. nie był następstwem zmuszenia do opuszczenia byłych terytoriów Rzeczypospolitej Polskiej. Z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie wynika, że opuściła ona byłe terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dopiero w 1962 r. wskutek tzw. łączenia rodzin (jak wskazał w oświadczeniu B. S.). Organ podkreślił, że jedna z córek E. J. opuściła byłe terytorium RP już w roku 1945, co potwierdza znajdująca się w aktach sprawy kserokopia Karty Ewidencyjnej repatrianta. Fakt późniejszego opuszczenia byłego terytorium Rzeczpospolitej Polskiej z przyczyn wyżej wskazanych nie pozostaje w związku przyczynowym z okolicznościami wynikającymi bezpośrednio z wojny rozpoczętej w 1939 r. Należy odróżnić zdarzenia będące bezpośrednimi skutkami wojny, których dotyczy art. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. od tych, na które wojna miała wpływ jedynie pośredni. Organ podał, iż w orzecznictwie sądowym powszechnie przyjmuje się, że ostateczną datą repatriacji, która stanowi w świetle art. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. przesłankę przyznania prawa do rekompensaty jest repatriacja na podstawie umowy z dnia 25 marca 1957 r. między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie terminu i trybu dalszej repatriacji z ZSRR osób narodowości polskiej (Dz. U. z 1957 r. Nr 47, poz. 222). Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że opuszczenie byłych Kresów Wschodnich nie pozostaje w związku przyczynowym z okolicznościami wynikającymi bezpośrednio z wojny rozpoczętej w 1939 r. Nie zostala spełniona zatem przesłanka z art. 1 ust. 2 ustawy. Organ stwierdził, że Wojewoda [...] w sposób wyczerpujący oraz stosownie do przepisów k.p.a. zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy. Nie zgodził się z zarzutem strony, iż cały ciężar dowodowy w przedmiotowym postępowaniu organ I instancji przeniósł na wnioskodawcę. Wojewoda [...] również podejmował czynności zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (m.in. wystąpił do Konsulatu Generalnego RP w [..] z prośbą o podjecie działań mających na celu pozyskanie dokumentów z właściwych instytucji archiwalnych). W ocenie Ministra z akt sprawy wynika, że właściciel nieruchomości pozostawionej nie spełniał wymogów określonych w ustawie zabużańskiej, co zgodnie z zasadą prawa cywilnego nemo plus iuris ad alium transferre potest, quam ipse habet, wywołuje ten skutek, iż na rzecz jego następców prawnych nie może zostać potwierdzone prawo do rekompensaty. Decyzja Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2012 r. stała się przedmiotem skargi B. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji, zarzucając wadliwe ustalenie stanu faktycznego. Nie zgodził się z ustaleniem organu, że E. J. nie była właścicielem gospodarstwa rolnego, gdyż zostało ono przekazane do kołchozu [...]. Wskazał nadto, że była ona współwłaścicielem wraz z mężem tego gospodarstwa, a po jego śmierci prowadziła je samodzielnie oraz z pomocą córek. Skarżący wskazał, że przekazanie gospodarstwa rolnego do kołchozu nie powodowało utraty własności, członkowie kołchozu zachowywali formalną własność, z tym, że swoje ziemie musieli uprawiać kolektywnie i kolektywnie dzielić dochody z upraw. Odnosząc się do stwierdzeń organu, że E. J. nie była zmuszona do opuszczenia byłego terytorium RP w związku z wojną, skarżący stwierdził, że po tym, jak obce państwo dokonało zaboru ziem polskich, ziemie te stały się obce również dla babci skarżącego i jej dzieci. Podał, że w tym obcym państwie E. J. utraciła możliwość uprawy swojej ziemi, a jej prawo własności nabrało formalnego charakteru. Oświadczył, że E. J. traktowana była jako [...], pozbawiona była społecznej aprobaty i dotykały ją różne szykany. Z tego powodu nie pozwolono jej wyjechać do Polski w 1945 r., kiedy to wyjechała jej córka, a matka skarżącego, H. S. Potem czyniła starania o uzyskanie pozwolenia, które otrzymała dopiero na początku lat 60-tych. Jest w ocenie skarżącego zrozumiałe, że presja tych okoliczności zmusiła E. J. do opuszczenia byłych ziem polskich. Zarzucił, że organ nie wziął tych okoliczności pod uwagę przy rozpoznawaniu odwołania, a organ I instancji nie przesłuchał wnioskodawcy w charakterze strony. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując dotychczasowe ustalenia. Podkreślił, że zgromadzony materiał dowodowy nie daje podstaw do potwierdzenia prawa do rekompensaty ze względu na brak kumulatywnego spełnienia przesłanek. Podał, że powrót E. J. na obecne terytorium nie był bezpośrednim następstwem zmuszenia jej do opuszczenia byłych terytoriów RP, brak jest dokumentów potwierdzających własność i pozostawienie nieruchomości w miejscowości [...]. E. J. powróciła do Polski jako cudzoziemka i jako cudzoziemka była zameldowana w P. aż do chwili śmierci, co potwierdził skarżący. Skoro w chwili śmierci nie posiadała obywatelstwa polskiego, to tym samym nie spełniała wymogu z art. 2 pkt 2 ustawy. Nadto, skarżący nie przedstawił dowodu na spełnienie wymogu posiadania obywatelstwa polskiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo stwierdziły w niniejszej sprawie, że brak jest podstaw do potwierdzenia skarżącemu prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez E. J. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W sprawie tej nie została bowiem spełniona jedna z przesłanek warunkujących potwierdzenie prawa do rekompensaty, tj. pozostawienie nieruchomości poza obecnymi granicami RP na skutek wypędzenia z byłego terytorium RP, opuszczenia tego terytorium w związku z wojną rozpoczętą w 1939 r. na podstawie jednej z umów wymienionych w art. 1 ust. 1 pkt 1 – 4 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.). Opuszczenie dawnego terytorium Polski i pozostawienie nieruchomości nie nastąpiło też w tej sprawie w związku z umową pomiędzy Rzecząpospolita Polską a Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich o zmianie odcinków terytoriów państwowych z dnia 15 lutego 1951 r. Prawidłowo również organy ustaliły, że E. J. opuszczając w 1962 r. byłe terytorium RP nie była do tego zmuszona na skutek innych okoliczności związanych z wojną rozpoczętą w 1939 r., o których to okolicznościach stanowi przepis art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami ustawy z dnia ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Organy udzielały wnioskodawcy niezbędnych wyjaśnień i informacji o okolicznościach mających wpływ na ustalenie praw w tej sprawie. W toku postępowania organy administracji wzywały wnioskodawcę do przedstawienia dowodów na pozostawienie mienia w związku z wojną, dowodów potwierdzających okoliczności przybycia E. J. na obecne terytorium RP, np. kartę repatriacyjną (m.in. wezwanie z dnia 13 lipca 2009 r., wezwanie z dnia 29 października 2010 r.), informowały o możliwości złożenia zeznań przez świadków i warunkach, jakim te zeznania mają odpowiadać, aby mogły być uznane za dowód w sprawie (pismo z dnia 29 października 2010 r.). Żadne okoliczności wskazujące na przymus opuszczenia byłego terytorium Polski nie zostały wskazane. Podnoszony przez skarżącego w skardze zarzut, że organ I instancji nie przesłuchał go na okoliczność, że E. J. zmuszona była do puszczenia byłego terytorium RP, jest zatem niezasadny. Prawidłowości postępowania i ustaleń organu nie zmieniają podniesione w odwołaniu i skardze okoliczności dotyczące [...] i związanych z tym szykan, w sytuacji, gdy powrót na obecne terytorium RP nastąpił w 1962 r., a zatem 17 lat po wojnie i zgodnie z oświadczeniem skarżącego złożonym w postępowaniu administracyjnym, miał związek z powrotem do przebywającej tu już od 1945 r. rodziny. Organom nie można zatem zarzucić naruszenia przepisów postępowania we wskazanym zakresie. W ocenie Sądu, organy prawidłowo stwierdziły, na podstawie zgodnie z prawem dokonanych ustaleń, że nie została spełniona przesłanka z art. 1 ust. 1, 1a i ust. 2 ustawy. Materiał dowodowy wskazuje, że E. J. opuściła dawne terytorium RP w 1962 r., na co wprost wskazał również w oświadczeniu sam skarżący, na skutek tzw. łączenia rodzin. Innych okoliczności w toku postępowania nie ustalono. Nie wynikały one też z dokumentów, jakie prowadząc działania z urzędu, organy pozyskały w tej sprawie. Sama strona nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów, mimo wezwań organu w tym zakresie. W sprawie niniejszej, w jej stanie faktycznym, brak jest podstaw do uznania, że przyczyna w postaci powrotu do rodziny jest okolicznością, której mowa w art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Oczywiście można przyjąć, że przybycie do rodziny, która powróciła do Polski już w 1945 r. pozostaje w związku z wojną, jednakże, w sprawie niniejszej, okoliczność, że E. J. przybyła na terytorium RP w 1962 r. do córki H. S., która dawne terytorium RP opuściła jako repatriantka już w 1945 r., nie pozwala stwierdzić, że E. J. zmuszona była – powracając dopiero w 1962 r. – do opuszczenia tych terytoriów w związku z wojną. Z akt sprawy nie wynika, aby powrót E. J. na obecne terytorium RP w 1962 r. pozostawał w związku przyczynowym z okolicznościami wynikającymi bezpośrednio z wojny rozpoczętej w 1939 r. W ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, że przymus musi pozostawać w bezpośrednim i adekwatnym związku przyczynowo-skutkowym z wojną rozpoczętą w 1939 r. (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 lipca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 44/10, wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 lipca 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 186/12, wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 1847/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). Konkretna przyczyna skutkująca przymusowym opuszczeniem byłego terytorium RP przez właściciela nieruchomości powinna powstać jako następstwo działań wojennych i różnych zdarzeń im towarzyszących, jak. np. deportacje ludności polskiej, aresztowania. Nie wszystkie repatriacje, w tym mające miejsce po II wojnie światowej, jak też późniejsze powroty na obecne terytorium RP, mieszczą się w dyspozycji przepisu art. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Na gruncie ustawy z dnia 8 lipca 2005 r., określającej przesłanki potwierdzenia prawa do rekompensaty, należy odróżnić zdarzenia będące bezpośrednimi skutkami wojny, których dotyczy art. 1 ustawy, w tym jego ust. 2, od tych, które związane są z wojną, lecz, na które wojna miała wpływ jedynie pośredni (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 lipca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 44/10, orzeczenia.nsa.gov.pl). Fakt przyjazdu w 1962 r. na obecne terytorium RP do rodziny (córki), która już tu przebywała od 1945 r. nie jest bezpośrednim skutkiem wojny, do którego E. J. została zmuszona. Tego rodzaju przyczyna nie jest traktowana jako przesłanka określona w art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. (v. wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 1847/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym, że niespełnienie choćby jednej z przesłanek warunkujących potwierdzenie prawa do rekompensaty powoduje brak możliwości pozytywnego załatwienia sprawy, w ocenie Sądu, zarówno decyzja organu I, jak i II instancji odpowiadają prawu. Sąd zauważa przy tym, że wprawdzie organ II instancji nie odniósł się w decyzji do wszystkich przesłanek określonych ustawą z dnia 8 lipca 2005 r., czym naruszył przepis art. 107 § 3 k.p.a., jednakże uchybienie to nie miało – w świetle wyżej przedstawionych rozważań Sądu – wpływu na wynik niniejszej sprawy. Dodatkowo jedynie Sąd wskazuje, odnosząc się do ustaleń organu I instancji poczynionych w zakresie obywatelstwa E. J., na gruncie art. 2 i art. 7 Konwencji między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie uregulowania obywatelstwa osób o podwójnym obywatelstwie, podpisanej w Warszawie dnia 21 stycznia 1958 r. (Dz. U. Nr 32, poz. 143), że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 1745/11 (orzeczenia.nsa.gov.pl), z ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. wynika, że właściciel tzw. mienia zabużańskiego musiał posiadać obywatelstwo polskie zarówno w dniu 1 września 1939 r., jak również w dacie realizowania prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia mienia. W przypadku, gdy właściciel mienia nie wystąpił ze stosownym wnioskiem, a prawo mu przysługujące realizuje dopiero jego spadkobierca, istotny jest fakt posiadania przez właściciela mienia obywatelstwa polskiego w chwili śmierci. Prawo spadkobiercy do realizacji uprawnień przewidzianych wymienioną wyżej ustawą, nie jest bowiem odrębną, samodzielną kategorią prawną, ale ma swoje źródło w prawach przysługujących właścicielowi mienia. Z tego powodu, jak podał Naczelny Sąd Administracyjny, nie można wykładać przepisu art. 2 pkt 2 ustawy – w stosunku do spadkobiercy właściciela mienia – w oderwaniu od sytuacji dotyczącej samego właściciela. Spadkobierca nie może pozostawać w sytuacji bardziej korzystnej niż jego poprzednik prawny. Skuteczne złożenie przez spadkobiercę wniosku, o którym mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy uzależnione jest zatem również od tego, czy były właściciel, poza spełnieniem pozostałych przesłanek, posiadał w chwili śmierci obywatelstwo polskie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł, jak w punkcie 1 wyroku. W punkcie 2 wyroku Sąd orzekł, na podstawie art. 250 powołanej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 461).