I SA/Wa 2606/20
WyrokWSA w Warszawie2021-05-20
Skład orzekający: Anna Falkiewicz-Kluj, Monika Sawa, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może uchylić decyzję organu odwoławczego z powodu rozbieżności między sentencją a uzasadnieniem decyzji, nawet jeśli zarzuty skargi dotyczą innych kwestii?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja podlega uchyleniu z powodu naruszenia art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., polegającego na rozbieżności między sentencją a uzasadnieniem decyzji, a także wewnętrznych sprzeczności w samym uzasadnieniu. Taka rozbieżność uniemożliwia sądowi administracyjnemu dokonanie kontroli legalności decyzji, ponieważ nie jest w stanie ustalić, jakie rozstrzygnięcie było przedmiotem postępowania odwoławczego i jaki był tok rozumowania organu.Stan faktyczny
Skarżący B. C. wniósł skargę na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Naczelnika z 1988 r. dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 162 § 1 k.p.a. i niezastosowanie art. 155 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję z powodu rozbieżności między sentencją a uzasadnieniem decyzji Wojewody, co uniemożliwiło merytoryczną kontrolę sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2020 r. i zasądza od Wojewody na rzecz B. C. kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Monika Sawa (spr.), sędzia WSA Przemysław Żmich, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 maja 2021 r. sprawy ze skargi B. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz B. C. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z [...] września 2020 r. nr [...] Wojewoda [...] (dalej: Wojewoda/organ) po rozpatrzeniu odwołania B.C. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z [...] maja 2019r., w której orzeczono o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji wydanej przez Naczelnika [...] w [...] w dniu [...].08.1988 r. znak [...] dotyczącej wywłaszczenia poprzez odjęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o powierzchni [...] m2 położonej w [...] w rejonie ul. [...], oznaczonej jako dawne działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] z nieruchomości hipotecznej "[...]". Wojewoda [...] wskazał jednak w komparycji i sentencji decyzji, że rozstrzyga odwołanie od decyzji Prezydenta [...], w której stwierdzono wygaśnięcie decyzji.
Organ w uzasadnieniu podał, że pismem z dnia [...].02.2014r. (data wpływu do Kancelarii Urzędu [...]) B. C. i S.D. wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Urzędu [...] w [...] znak [...] z dnia [...].08.1988 r. w sprawie wywłaszczenia nieruchomości w [...] przy ul. [...] oraz o umorzenie postępowania wywłaszczeniowego, z uwagi na nie doręczenie decyzji wszystkim stronom postępowania. Prezydent wskazał, że zgodnie z odpisem skróconym aktu zgonu Nr [...] z dnia [...].01.1992r. wydanym przez Urząd Stanu Cywilnego w [...] H. O. zmarła [...].04.1988 r. Rozprawa w sprawie wywłaszczenia części nieruchomości oznaczonej hip. "[...]" przeznaczonej pod budowę lV etapu Centrum [...] odbyła się [...].05.1988 r. A. O. obecny na rozprawie nie poinformował organu, że H.O. nie żyje. Nie wniósł żadnych uwag do postępowania. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego [...] Wydział [...] Cywilny sygn. akt [...] Ns [...] z dnia [...].03.1992 r. spadek po H.O. z mocy dziedziczenia ustawowego nabyły dzieci: B. z O., H.O., M. O. i A.O.- po 1/4 części spadku każde z nich. Zgodnie z aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...].01.201 Ir. umowy sprzedaży B. N., H. O., M. O. i A. O. sprzedali S.D. oraz B. C. całe należące do nich udziały w spadku po H. O.. D.S. sprzedała S. D. oraz B. C. cały należący do niej spadek po R.D.. S. D. oraz B. C. nabycia dokonali na zasadach małżeńskiej wspólności ustawowej.
Decyzją Naczelnika [...] w [...] z dnia [...].08.1988r. znak [...] nieruchomość uregulowana w księdze hipotecznej "[...]" o powierzchni [...] m2 z ogólnej powierzchni [...] m2, oznaczona jako działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], stanowiąca współwłasność nieznanego z miejsca pobytu Z. W. w [...] części, nieznanej z miejsca pobytu H. G. w [...] części, nieznanego z miejsca pobytu A.D. w [...] części, nieznanego z miejsca pobytu J. K. w [...] części, L.D. z d. K. w [...] części i Z. H. w [...] części na podstawie decyzji Naczelnika Dzielnicy [...] w [...] znak [...] z dnia [...].08.1988 r. została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa.
Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] Wydział Cywilny z dnia [...].12.1982 r. sygn. akt [...] stwierdzono, że spadek po Z. H. nabyła w całości córka J. H..
Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego [...] Wydział II Cywilny z dnia [...].11.1987 r. sygn. akt [...] Ns [...] stwierdzono, że spadek po A. D. nabyli brat R.D. i siostra H. O. po 2/6 części oraz bratankowie W. D. i E. K. po 1/6 części.
Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego [...] Wydział IV Cywilny z dnia [...].06.1986 r. sygn. akt [...] Ns [...] stwierdzono, że spadek po L. D. nabyły dzieci W. D. i E. K. po 1/2 części. Na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego [...][...] Wydział Cywilny z dnia [...] kwietnia 2000 r. sygn. akt [...] Ns [...] spadek po R. D. nabyła prawnuczka D.D..
Wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło na wniosek Zarządu [...] pod IV etap rozbudowy Centrum [...] - lądowiska dla helikopterów, zgodnie z decyzją lokalizacyjną Nr [...] z dnia [...].10.1980r.
Pismem z dnia [...].04.2015 r. (data wpływu do Urzędu Miasta [...] [...].05.2015 r.) Instytut "[...]" reprezentowany przez adwokata R. K. poinformował, iż "IV etap budowy Centrum [...] nie rozpoczął się, jednakże część planowanych w tymże etapie prac została zrealizowana w etapie III (realizacja HI etapu budowy [...] miała miejsce w latach 1979-1991, częściowo równolegle z drugim etapem budowy [...]). Finalnie w trzecim etapie budowy [...] miało miejsce zagospodarowanie nieruchomości w rejonie dawnej kolonii [...]. W szczególności, między innymi na dzisiejszej działce ewidencyjnej nr [...] wybudowano hotel dla pielęgniarek przy ul. [...]. Natomiast na dzisiejszej działce ewidencyjnej nr [...] (wraz z przyległymi działkami ewidencyjnymi [...] i [...] znajdującymi się w bezpośrednim sąsiedztwie) zlokalizowano lądowisko dla helikopterów. W zakresie ww. działek bezspornie zrealizowano zatem cel wywłaszczenia. Nadmieniam, iż obie zrealizowane inwestycje - tj. lądowisko i budynek mieszkalny do dnia dzisiejszego służą [...]. "
Wojewoda wskazał, że Prezydent [...] po przeprowadzeniu przewidzianego prawem postępowania decyzją nr [...] z dnia [...].05.2019r., orzekł o wygaśnięciu decyzji wydanej przez Naczelnika [...] w [...] w dniu [...].08. 1988 r. znak [...] dotyczącej wywłaszczenia poprzez odjęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o powierzchni [...] m2 położonej w [...] w rejonie ul. [...], oznaczonej jako dawne działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] z nieruchomości hipotecznej "[...]". Od decyzji odwołanie w ustawowo przewidzianym terminie wniósł B. C..
Po rozpatrzeniu odwołania i zbadaniu akt sprawy Wojewoda [...] stwierdził, że decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem. Wojewoda powołał następnie przepis art. 162 § 1 pkt 1 kpa i wskazał, że przesłanka zawarta w określeniu "nakazuje to przepis prawa" odsyła w gruncie rzeczy do przepisów szczególnych, które nakazują stwierdzenie wygaśnięcia decyzji. Odwołując się do stanowiska NSA Wojewoda podniósł, że przesłanką wygaśnięcia decyzji jest jej bezprzedmiotowość, rozumiana jako ustanie prawnego bytu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na jej podstawie. Bezprzedmiotowość zachodzi wówczas, gdy nierealne okaże się osiągnięcie celu, ze względu na który decyzja została wydana, wskutek tego, że przestanie istnieć bądź przedmiot rozstrzygnięcia (prawo lub obowiązek strony), bądź podmiot, którego to rozstrzygnięcie dotyczyło(przestał istnieć lub utracił kwalifikację) - zob. wyr. NSA z 30.1.2008 r. (I OSK 4/07. Legalis). Wojewoda podniósł, że organ I instancji słusznie wskazał, że z wykładni gramatycznej przepisu art. 162 § 1 pkt 1 kpa wynika zatem, że bezprzedmiotowość decyzji jest konieczną, lecz niewystarczającą przesłanką stwierdzenia jej wygaśnięcia (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz do art. 162 kodeksu postępowania administracyjnego. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II). Stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo leży to w interesie społecznym lub interesie strony. Wojewoda odwołał się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2017 r. I OSK 2603/16: gdzie wskazano, że "Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że art 162 § 1 pkt 1 kp.a. przewiduje dwie przesłanki stwierdzenia wygaśnięcia decyzji administracyjnej, przy czym koniecznym elementem każdej z tych przesłanek jest bezprzedmiotowość decyzji administracyjnej. Wynika to z dosłownego brzmienia powołanego przepisu, w którym stanowi się, że organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Taką wykładnię tego przepisu przyjmuje się też w doktrynie prawa. Stwierdza się, że "bezprzedmiotowość decyzji daje podstawę do stwierdzenia jej wygaśnięcia albo z mocy odrębnego przepisu prawa, albo też po ustaleniu przez organ administracyjny, że leży to w interesie społecznym lub w interesie strony" (B. Adamiak, J. Borkowski, kp.a. Komentarz, wyd. 15, Warszawa 2017, teza 2, str. 917) oraz że "organ administracji publicznej jest zobligowany do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji na podstawie rozwiązania zawartego w art. 162 § 1 pkt 1 kp.a., jeśli zostaną spełnione kumulatywnie dwa elementy: 1) decyzja stała się bezprzedmiotowa; 2) tak nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony" (Stankiewicz, (w:) Hauser, Wierzbowski, Komentarz kp.a., art. 162, Nb 1, Warszawa 2015).Dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy wystarczająca była zatem ocena, czy decyzja Starosty S. z (...) października 2013 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się bezprzedmiotowa. W szczególności przesądzenie, że decyzja ta nie stała się bezprzedmiotowa powodowało, że nie było konieczne rozważanie pozostałych elementów wyżej sformułowanych przesłanek stwierdzenia wygaśnięcia decyzji administracyjnej, wynikających z art. 162 § 1 pkt 1 kp.a. W związku z tym należy wskazać, że trafnie organy administracji i następnie Sąd pierwszej instancji przyjęły, że wspomniana decyzja nie stała się bezprzedmiotowa przede wszystkim dlatego, że spowodowała ona skutki prawnorzeczowe, mianowicie nabycie własności nieruchomości przez gminę.'' Wojewoda podniósł, że organ I instancji ustalił, co wynika z informacji Pełnomocnika Centrum [...], że cel inwestycji został zrealizowany zatem decyzja znak [...] z dnia [...].08.1988 r. nie mogła stać się bezprzedmiotowa w świetle przepisów prawa. Prawidłowo więc organ I instancji orzekł, że przedmiotowa decyzja nie stała się bezprzedmiotowa i nie została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia określonych czynności.
W opinii Wojewody - organ dołożył wszelkich starań i podjął czynności mające na celu zebranie materiału dowodowego pozwalającego na dokładne wyjaśnienie wszelkich okoliczności sprawy, niezbędnych do jej rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, Wojewoda wskazał, że brak jest podstaw do wydania rozstrzygnięcia zgodnie ze zgłoszonym żądaniem strony. Reasumując Wojewoda stwierdził, że Prezydent [...], zaskarżoną decyzją prawidłowo orzekł o odmowie wygaśnięcia decyzji wydanej przez Naczelnika [...] w [...] w dniu [...].08.1988r. znak [...] dotyczącej wywłaszczenia poprzez odjęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o powierzchni [...] m2 położonej w [...] w rejonie ul. [...], oznaczonej jako dawne działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] z nieruchomości hipotecznej "[...]".
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł B. C. zaskarżając ją w całości i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewodzie [...] w [...] oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, wywołanego złożeniem niniejszej skargi, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wedle norm przepisanych. Wniósł również o rozpoznanie skargi na rozprawie.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
I. Naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, t.j.:
1) art. 162 § 1 kpa poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie przez organ, że decyzja Naczelnika [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 1988 r. znak [...] dotycząca wywłaszczenia poprzez odjęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o pow. [...] m kw. położonej w [...] przy ul. [...], oznaczonej jako dawne działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] z nieruchomości hipotecznej "[...]" nie stała się bezprzedmiotowa, co błędnie ustalono tylko w oparciu o oświadczenie pełnomocnika Instytutu "[...]", bez przeprowadzenia w tym zakresie postępowania dowodowego;
2) art. 155 kpa poprzez jego niezastosowanie i tym samym nierozpoznanie przesłanek uchylenia decyzji Naczelnika [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 1988 r. znak [...], a w konsekwencji nierozpoznanie istoty sprawy, zgodnie z wnioskiem B. C.;
3) art. 155 kpa w zw. z art. 28 kpa poprzez ich niezastosowanie i nieuwzględnienie interesu prawnego skarżącego w zakresie wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia decyzji Naczelnika [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 1988 n znak [...];
4) art. 156 § 1 kpa poprzez brak rozpoznania żądania B. C. opisanego jako "wniosek o uchylenie decyzji" w świetle art. 156 § 1 k.p.a. i przyjęcie, że w istocie żądanie to należy rozpatrywać jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji w świetle niezrealizowania celu wywłaszczenia na nieruchomościach objętych decyzją;
5) w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez brak rozpoznania żądania B.C. opisanego jako "wniosek o uchylenie decyzji" w świetle art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i przyjęcie, że w istocie żądanie to należy rozpatrywać jako wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 1988 r. znak [...] w świetle okoliczności, że postępowanie, toczyło się w stosunku do osoby zmarłej, mimo że istnieli spadkobiercy i postępowanie powinno toczyć się z ich udziałem, a wydana decyzja powinna być skierowana pod ich adresem; w tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że doszło do rażącego naruszenia prawa osób, które miały przymiot strony postępowania, t.j. sytuacji określonej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.;
6) brak dokonania przez organ II instancji kumulatywnej subsumpcji wyszczególnionych w pkt 1-4 regulacji iu ius skutkował:
a) nierozpoznaniem istoty sprawy poprzez całkowite pominięcie rozpoznania wniosku o uchylenie decyzji Naczelnika [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 1988 r. znak [...];
b) uznaniem przez Organ II instancji prawidłowości materialnoprawnej rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu organu I instancji w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Naczelnika [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 19888 r. [...], która to ocena merytoryczna determinowała finalnie rozstrzygnięcie w materii negatywnego rozstrzygnięcia dla Skarżącego, w sytuacji gdy w świetle prawidłowej wykładni regulacji 162 § 1 k.p.a
zachodziły przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, ewentualnie - prawidłowo przeprowadzone postępowanie, którego nie przeprowadzono w ogóle, dawało podstawy do uchylenia decyzji w świetle art. 155 k.p.a lub ustalenia, że wniosek "o uchylenie" należy w okolicznościach sprawy uznać za wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji w świetle art. 156 § 1 k.p.a.
II. Naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik postępowania, t.j.: 1) art. 77 § 1 i § 4 k.p.a poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i błędną ocenę materiału dowodowego i błędne przyjęcie przez organ, tylko w oparciu o oświadczenie pełnomocnika Instytutu [...], że został zrealizowany cel wywłaszczenia nieruchomości, podczas, gdy cel decyzji nie mógł być nigdy realizowany bowiem decyzja nie stała się prawomocna, zatem skoro nie było decyzji prawomocnej nie można mówić o realizacji celu wywłaszczenia;
2) art. 77 § 1 i § 4 k.p.a poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i błędną ocenę materiału dowodowego wynikającą z tego, że organ nie przeprowadził wnikliwie postępowania dowodowego, w szczególności organ nie zbadał istotnych dowodów i okoliczności zgłoszonych przez skarżącego przez co naruszył w sposób rażący prawa procesowe Strony, takie jak zasada prawdy materialnej, poprzez:
a) nie odniesienie się do załączonych do odwołania dowodów, t.j. kart postępowania wywłaszczeniowego, nr [...],[...],[...],[...] i [...], a także pisma Urzędu Miasta [...] Biura Gospodarki Nieruchomościami z dnia [...] marca 2010 i z dnia [...] grudnia 2011 oraz aktu zgonu H.O. (akta sprawy) z których jednoznacznie wynika, że decyzja nie jest prawomocna, ponieważ nie została doręczona wszystkim zainteresowanym stronom, w konsekwencji nieuwzględnienie tych istotnych dowodów w postępowaniu o wygaśnięcie ewentualnie uchylenie decyzji Naczelnika [...] z dnia [...] sierpnia 1988 r. znak [...];
b) dokonanie przez organ oceny materiału dowodowego w oparciu o niezgodne ze stanem faktycznym informacje przekazane przez pełnomocnika Instytutu;
3) art. 77 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 155, w zw. z art. 7, w zw. z art. 77 ust. 1 k.p.a. polegające na uznaniu przez Organ II instancji na etapie przeprowadzonej kontroli legalności oraz materialnoprawnej prawidłowości orzeczenia organu I instancji, że:
- rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o prawidłową, holistyczna ocenę istoty sprawy, w szczególności, że:
- orzeczenie oparte było na wszechstronnej ocenie relewantnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy aspektów, a mianowicie:
- aspektu dotyczącego celu wywłaszczenia nieruchomości i jego zrealizowania lub nie, a finalnie także
- aspektu dotyczącego rozpoznania wniosku o uchylenie decyzji Naczelnika [...] w [...] z dnia [...] sierpnia 1988 r. znak [...],
- aspektu dotyczącego związku pomiędzy wskazanymi przez skarżącego naruszeniami prawa, jakimi dotknięta była decyzja a zaistniałymi ujemnymi skutkami dla skarżącego, obejmującymi ograniczenie w możliwości niezakłóconego korzystania z nieruchomości - gdy szczegółowa analiza stanu sprawy prowadzi do konkluzji, iż na etapie obejmującym wydanie orzeczenia zarówno organ I instancji, jak i Organ II instancji nie dokonał szczegółowego zbadania czy cel wywłaszczenia został osiągnięty i zrealizowany oraz jaki zakres terytorialny (jakie działki) obejmowała decyzja w odniesieniu do obecnie istniejących działek.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu lecz z innych przyczyn niż wskazane w skardze.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.; dalej: ppsa) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszone w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z września 2020 r. nr [...], który wskazał, że po rozpatrzeniu odwołania B.C. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z [...] maja 2019r., w której orzeczono o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji wydanej przez Naczelnika [...] w [...] w dniu [...].08.1988r. znak [...] dotyczącej wywłaszczenia poprzez odjęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o powierzchni [...] m2 położonej w [...] w rejonie ul. [...], oznaczonej jako dawne działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] z nieruchomości hipotecznej "[...]".
Zaskarżona decyzja nie poddaje się jednak kontroli merytorycznej przede wszystkim dlatego, że B. C. złożył odwołanie od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z [...] maja 2019r., w której orzeczono o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji wydanej przez Naczelnika [...] w [...] w dniu [...].08.1988r. znak [...] (dalej: decyzja Naczelnika [...]) dotyczącej wywłaszczenia poprzez odjęcie prawa własności na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości o powierzchni [...] m2 położonej w [...] w rejonie ul. [...], oznaczonej jako dawne działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] z nieruchomości hipotecznej "[...]", a nie od decyzji, w której orzeczono o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji Naczelnika [...]. W aktach administracyjnych brak jest decyzji Prezydenta [...] z tej samej daty i o tym samym numerze, w której orzeczono by o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji Naczelnika [...], które to rozstrzygnięcie byłoby de facto zgodne z wnioskiem skarżącego. Wskazane uchybienie proceduralne organu rozpoznającego sprawę, w sytuacji gdy dodatkowo w uzasadnieniu rozstrzygnięcia te są rozbieżne, skutkowało tym, że Sąd nie miał możliwości dokonania kontroli instancyjnej przedmiotowej decyzji. W uzasadnieniu decyzji bowiem, w pierwszej jego części, Wojewoda powołuje się na decyzję, którą stwierdzono wygaśnięcie decyzji Naczelnika [...] wskazując, że została ona wydana zgodnie z prawem aby następnie w podsumowaniu wskazać, że Prezydent [...] prawidłowo odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Naczelnika [...]. Sąd administracyjny jest uprawniony do kontroli prawidłowości działań organu na podstawie kryterium legalności. W sytuacji natomiast istnienia rozbieżności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a uzasadnieniem decyzji Sąd nie ma możliwości dokonania kontroli instancyjnej gdyż nie jest w stanie ustalić jaką decyzję badał organ, jaka rzeczywiście jest treść rozstrzygnięcia i jaki był tok rozumowania organu. Uzasadnienie decyzji natomiast zgodnie z treścią art. 107 § 1 kpa powinno umożliwić sądowi administracyjnemu sprawdzenie prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia. Celem uzasadnienia jest bowiem przedstawienie procesów myślowych, które doprowadziły organ do wydania danego aktu, wskazanie motywów będących podstawą podjętego przez niego rozstrzygnięcia i wreszcie wskazanie argumentów tłumaczących, dlaczego takie, a nie inne stanowisko było prawidłowe w określonym stanie faktycznym. W przypadku gdy organ w komparycji i sentencji decyzji powołuje się na decyzje, która nie istnieje a następnie przedstawia w uzasadnieniu stanowiska, które pozostają ze sobą w sprzeczności sąd jest pozbawiony możliwości kontroli rozstrzygnięcia gdyż nie jest w stanie ustalić, które z nich organ uznaje za prawidłowe. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu powinna ponadto pozwolić, także podmiotowi, którego rozstrzygnięcie bezpośrednio dotyczy, odczytać kierunek rozważań oraz tok rozumowania organu. Zaprezentowany przez organ sposób uzasadnienia w zestawieniu z treścią rozstrzygnięcia nie spełnia wyżej opisanych kryteriów, co uniemożliwia sądowi ocenę prawidłowości i legalności działań organu. Podkreślić także należy, że zgodnie z art. 107 § 3 kpa, relacje pomiędzy uzasadnieniem a rozstrzygnięciem decyzji są ścisłe i nie może być między nimi rozbieżności. Obie części stanowią jedność w znaczeniu materialnym i formalnym, żadna z nich nie może istnieć oddzielnie w obrocie prawnym i powinny być ze sobą spójne wewnętrznie. Wskazana rozbieżność pomiędzy rozstrzygnięciem decyzji, a jej uzasadnieniem oraz w samym uzasadnieniu obligowała Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż decyzja ta wydana została z naruszeniem art. 107 k.p.a.
Organ rozpoznając sprawę ponownie uwzględni podniesione uwagi i rozstrzygnie w zakresie odwołania, które dotyczy decyzji Prezydenta [...], którą odmówiono stwierdzenia wygaśnięcia decyzji i zważy, że relacje pomiędzy uzasadnieniem a rozstrzygnięciem decyzji są ścisłe i nie może być między nimi rozbieżności.
Z uwagi na powyższe Sąd nie odnosił się merytorycznie do zarzutów skargi.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie do art. 200 ppsa
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło