I SA/Wa 296/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński (spr.) Sędziowie WSA Iwona Owsińska-Gwiazda asesor WSA Mirosław Gdesz Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2008 r. sprawy ze skargi I.V. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta K. z dnia [...] października 2007 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] października 2007 roku, znak [...] Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w K.( działający z upoważnienia Burmistrza Miasta K.), biorąc za podstawę art.3 pkt 17a, art.11a ustawy z dnia 18 lipca 2006 roku o świadczeniach rodzinnych (DZ.U z 2006 roku, nr 139, poz. 992 ze zmianami), dalej jako ustawa oraz na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 18 lipca 2006 roku w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę do ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych( DZ.U nr 130, poz. 903), rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 roku w sprawie sposobu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne( DZ.U nr 105, poz. 881 ze zmianami), art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego( DZ.U z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zmianami), dalej jako k.p.a., odmówił przyznania skarżącej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka – V.V.. W uzasadnieniu decyzji organ I Instancji podnosił, że dodatek do zasiłku rodzinnego nie może być przyznany. Zgodnie z art. 11a ustawy dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje samotnie wychowującym dziecko- matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu albo opiekunowi prawnemu, jeżeli nie zostało świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców, ponieważ drugi z rodziców nie żyje, bądź ojciec dziecka jest nieznany. Organ podnosił, że art. 3 ust. 17a ustawy stanowi, iż osoba samotnie wychowująca dziecko – oznacza pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. W momencie składania wniosku I.V. oświadczyła, że wspólnie z W.G. wychowuje syna J.G.. Z tego względu, zdaniem organu nie można I.V. uznać za osobę samotnie wychowującą dziecko. Odwołanie od decyzji organu I Instancji wniosła I.V., podnosząc, iż jest osobą samotnie wychowującą córkę V.V.. Nadto podnosiła, że mieszka sama z dwójką małoletnich dzieci, a W.G. łoży tylko na utrzymanie syna J.. Argumentowała, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z jego ojcem W.G.. Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 roku, znak [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. biorąc za podstawę art. 138§ 1 k.p.a. w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania I.V. od decyzji organu I Instancji – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy uzasadniając swoje stanowisko podnosił, że jak wynika z akt sprawy I.V. jest wdową, matką V.V. i J.G.. Ze złożonego oświadczenia wynika, że wychowuje dzieci wspólnie z ojcem syna J. –W.G. Z tego względu w ocenie organu odwoławczego, taka zmiana sytuacji rodzinnej powoduje, że utraciła ona status osoby samotnie wychowującej dziecko, a zatem nie spełnia ona przesłanek z art.3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2006 roku i nie przysługuje jej dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka.. Skargę na decyzję organu odwoławczego złożyła I.V.. Zarzucała, że doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy z 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych oraz przepisów prawa procesowego- art. 6 i 7 k.p.a. Z tego też względu wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I Instancji. W uzasadnieniu skargi podnosiła, iż nie zgadza się ze stanowiskiem organu, że nie spełnia kryteriów do przyznania jej dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Twierdziła, że jest matką samotnie wychowującą dwójkę małoletnich dzieci. Argumentowała, że niniejsza sprawa nie dotyczy dodatku do zasiłku dla J.G., lecz dodatku do zasiłku rodzinnego jego starszej, przyrodniej siostry V. V.. Ojciec syna J. łoży tylko na jego utrzymanie i podtrzymywała swoje stanowisko, iż nie prowadzi wspólnego gospodarstwa z W.G.. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga I.V. zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych [ DZ.U nr 153 , poz.1269 ] oraz art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a. [ DZ.U nr 153, poz.1270, ze zmianami], sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności. Jak stanowi przepis art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu w niniejszym postępowaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa materialnego może nastąpić w dwojaki sposób: poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Pierwszy sposób naruszenia prawa materialnego polega na mylnym zrozumieniu treści zastosowanego przepisu. Naruszenie prawa przez niewłaściwe jego zastosowanie, to kwestia prawidłowego odniesienia normy prawa materialnego do ustalonego stanu faktycznego z hipotezą odnośnej normy prawnej i poddanie tego stanu ocenie prawnej na podstawie treści tej normy.( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 .04.2003 roku, I CKN 160/01 ; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 .02.2006 roku, II CSK 101/05). Przenosząc to na grunt niniejszej sprawy należy uznać, że doszło do naruszenia prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię - przepisu art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych, dodanego przez art. 1 pkt 2 ustawy z 29 grudnia 2005 roku o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych( DZ.U nr 267, poz. 2260). Definicję osoby samotnie wychowującej dziecko zawiera przepis art.3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2006 roku. Definiuje on osobę samotnie wychowującą dziecko jako : pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba, że wychowuje wspólnie, co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. W ocenie Sądu treść wyżej powołanego przepisu stanowi, że osoba uprawniona do świadczenia alimentacyjnego musi posiadać status w tym przepisie wymieniony oraz musi sama wychowywać dziecko(dzieci)- bez udziału drugiego rodzica tego dziecka. W niniejszej sprawie organy I i II Instancji uznały, że matce wychowującej dzieci nie służy status osoby samotnie wychowującej dziecko, jeśli wychowuje dziecko z inną osobą, w tym wypadku z konkubentem, z którym również ma dziecko. Nie można podzielić takiego rozumienia przepisu art. 3 pkt 17a ustawy, bowiem wskazany przepis mówi nie o każdej osobie związanej z jednym z rodziców dziecka, ale o rodzicu dziecka, zatem osobie będącej rodzicem w świetle prawa. Bez znaczenia pozostaje okoliczność, iż matka ubiegająca się o zaliczkę alimentacyjną pozostaje w nowym, nieformalnym związku, z którego również posiada dzieci, które wychowują się wspólnie z dziećmi uprawnionymi do zaliczki. W takiej sytuacji rodzic może być uznawany wobec jednego dziecka za rodzica samotnie je wychowującego, a wobec dziecka wychowywanego wspólnie z biologicznym rodzicem już za osobę wychowującą dziecko w rodzinie. Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 27 czerwca 2007 roku, syg. akt I OSK 1494/06, z dnia 11 lipca 2007 roku, syg. akt I OSK 1292/06 oraz w wyroku z dnia 9 stycznia 2008 roku, syg. akt I OSK 430/07 i skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje przedstawione wyżej stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z akt sprawy wynika, iż I.V. jest matką dwojga dzieci. Córka V.V. jest dzieckiem ze związku małżeńskiego, której ojcem jest nieżyjący już W.V.. Syn J.G. jest dzieckiem pochodzącym ze związku pozamałżeńskiego z W.G.. I.V. wystąpiła o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka na córkę V.V., dziecka pochodzącego ze związku małżeńskiego, i to wyłącznie w stosunku do tego dziecka organy winny oceniać, czy I.V. jest matką samotnie wychowującą dziecko. Nawet jej obecny związek z W.G. nie może pociągać za sobą konsekwencji w postaci uznania jej partnera za rodzica dziecka pochodzącego z małżeństwa. Tym samym należy uznać, iż skarżąca, wychowuje dziecko – V.V. bez udziału jego biologicznego ojca W.V., a zatem mimo, iż żyje w konkubinacie z ojcem drugiego dziecka, w dniu wydawania zaskarżonej decyzji spełniała ustawowe kryteria osoby samotnie wychowującej dzieci, określone w art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wobec powyższego, biorąc pod uwagę, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I Instancji narusza przepisy art. 1 ust. 2 ustawy oraz art.3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych, Sąd z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.