I SA/Wa 3022/22

WyrokWSA w Warszawie2023-06-06

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz, Marta Kołtun-Kulik, Przemysław Żmich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., ulega umorzeniu z mocy prawa?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., ulega umorzeniu z mocy prawa. Organ administracji prawidłowo zastosował art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., który wprowadził takie ograniczenie czasowe, mając na celu stabilizację stanów prawnych ukształtowanych przez akty administracyjne sprzed wielu lat, co jest zgodne z zasadą proporcjonalności i innymi zasadami konstytucyjnymi.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 21 października 2022 r. o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia Naczelnika Dzielnicy Warszawa z 5 września 1975 r. o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu. Organ umorzył postępowanie na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., uznając, że postępowanie wszczęte po upływie 30 lat od doręczenia decyzji z 1975 r. (doręczonej przez obwieszczenie) uległo umorzeniu z mocy prawa. Skarżący zarzucił naruszenie art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej w związku z art. 49 k.p.a., kwestionując skuteczność doręczenia decyzji z 1975 r. poprzez obwieszczenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.), sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, sędzia WSA Przemysław Żmich, , Protokolant referent Radosław Fijałkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 21 października 2022 r. nr KOC/2052/Go/17 w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 21 października 2022 r. nr KOC/2052/Go/17 stwierdziło, że postępowanie o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Naczelnika Dzielnicy Warszawa - [...] z 5 września 1975 r. nr T.III.6210/205/75/RT o odmowie przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej w Warszawie przy ul. [...] ozn. nr hip. [...] o pow. 792 m² uległo umorzeniu z mocy prawa z dniem 16 września 2021 r. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Grunt nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...] (obecnie ul. [...]), ozn. nr hip. [...], o pow. 792 m² wchodzący obecnie w skład działki ewid. nr [...] - część z obr. [...] o pow. 340 m (KW nr [...]) oraz działki nr [...] - część z obr. [...] o pow. 453 m² (KW nr [...]) znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Z dniem 21 listopada 1945 r., tj. z dniem wejścia w życie ww. dekretu, grunty nieruchomości warszawskich, w tym grunt przedmiotowej nieruchomości, na podstawie art. 1 dekretu, przeszły na własność Gminy m.st. Warszawy, a w dniu 13 kwietnia 1950 r., tj. z chwilą likwidacji gmin, na własność Skarbu Państwa z mocy art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130). Następnie powyższy grunt na podstawie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 181 ze zm.) z dniem 27 maja 1990 r. stał się własnością Gminy Dzielnicy [...] w Warszawie, co potwierdzone zostało decyzją Wojewody Warszawskiego z 4 września 1992 r. oraz decyzją Wojewody Mazowieckiego z 14 grudnia 1992 r. Na mocy art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 25 marca 1994 r. o ustroju m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 48, poz. 195 ze zm.) grunt ten przeszedł na własność m.st. Warszawy. SKO w Warszawie wskazało, że zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, mogli w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Gmina miała obowiązek uwzględnienia wniosku, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowych właścicieli lub ich następców prawnych dało się pogodzić z przeznaczeniem tych gruntów określonym w planie zabudowania. W myśl § 3 rozporządzenia Ministra Odbudowy z dnia 27 stycznia 1948 r. w sprawie obejmowania w posiadanie gruntów przez gminę m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 6, poz. 43) grunty uważano za objęte w posiadanie z dniem wydania numeru organu urzędowego Zarządu Miejskiego, w którym zamieszczono ogłoszenie. Skutek prawny, polegający na tym, że grunty na określonym obszarze Warszawy zostały objęte w posiadanie przez gminę w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r., następował z dniem wydania numeru powołanego organu urzędowego. Organ zaznaczył, że objęcie gruntu położonego w Warszawie przy ul. [...] w posiadanie przez Gminę m.st. Warszawy nastąpiło w dniu 16 sierpnia 1948 r., tj. z dniem ukazania się Dziennika Urzędowego Nr 20 Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy (dziennik dostępny pod adresem: http://mbc.cyfrowemazowsze.pl/). Zatem termin na złożenie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej w stosunku do przedmiotowej nieruchomości upływał z dniem 16 lutego 1949 r. Naczelnik Dzielnicy Warszawa [...] orzeczeniem administracyjnym z 5 września 1975 r. orzekł o odmowie przyznania [...] prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości warszawskiej. Doręczenie decyzji stronom nastąpiło poprzez obwieszczenie wywieszone w okresie od 12 do 26 września 1975 r., a w konsekwencji uznane za doręczone z dniem 26 września 1975r. [...] wnioskiem z 5 listopada 2012 r. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy Warszawa - [...] z 5 września 1975 r., względnie o stwierdzenie wydania ww. decyzji z naruszeniem prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postanowieniem z 30 stycznia 2013 r., utrzymanym w mocy postanowieniem z 15 kwietnia 2013 r., odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenie nieważności wskazując, że [...] nie wykazał, że jest następcą prawnym byłego współwłaściciela nieruchomości. Wyrokiem z dnia 18 lutego 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 1540/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na postanowienie z 15 kwietnia 2013 r., zaś wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 1577/14 oddalono skargę kasacyjną od ww. wyroku. Następnie [...] wnioskiem z 15 marca 2017 r. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy Warszawa - [...] z 5 września 1975 r., względnie o stwierdzenie wydania ww. decyzji z naruszeniem prawa. Do wniosku dołączono postanowienia spadkowe potwierdzające następstwo prawne po dawnych właścicielach nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie rozpoznając sprawę wskazało, że w dniu 16 września 2021 r. weszły w życie przepisy ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1491). Stosownie do treści art. 2 ust. 1 i ust. 2 powołanej ustawy do postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa. Organ zaznaczył, że w rozpoznawanej sprawie doręczenie stronom kwestionowanego w postępowaniu nadzorczym orzeczenia administracyjnego z 5 września 1975 r. o odmowie przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej w Warszawie przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], nastąpiło poprzez obwieszczenie wywieszone w okresie od 12 do 26 września 1975 r. W konsekwencji uznane zostało za doręczone z dniem 26 września 1975 r. Z przedstawionych względów, w świetle art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., postępowanie uległo umorzeniu z mocy prawa z dniem 16 września 2021 r., tj. z dniem wejścia w życie przedmiotowej ustawy. [...] wniósł skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art. 49 k.p.a. W uzasadnieniu skargi skarżący zaznaczył, że art. 49 k.p.a. stanowi, że strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłoszenia, jeżeli przepis szczególny tak stanowi: w tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Przepisem szczególnym w rozumieniu art. 49 k.p.a. w niniejszej sprawie jest dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Przepisy tego aktu prawnego nie przewidują doręczania decyzji w sprawach regulowanych dekretem w formie obwieszczenia. Zdaniem skarżącego SKO w Warszawie przyjęło błędne założenie, że stronie została doręczona decyzja z 5 września 1975 r. Przedmiotowa decyzja winna być doręczona stronie lub jej pełnomocnikowi. Zarówno adres strony jak i jej pełnomocnika był znany organowi. Doręczenie decyzji poprzez obwieszczenie było nieskuteczne, czyli nie wywołało skutków prawnych doręczenia decyzji. O fakcie wydania i treści decyzji Naczelnika Dzielnicy Warszawa-[...] strona dowiedziała się w 2012 r. przed wszczęciem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie nie zbadało okoliczności i prawidłowości doręczenia skarżącemu decyzji będącej przedmiotem zaskarżenia. Tym samym w ocenie skarżącego nie została spełniona przesłanka zawarta w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r., czyli upływ 30 letniego okresu od dnia doręczenia stronie decyzji pozwalająca na stwierdzenie, że postępowanie uległo umorzeniu z mocy prawa. Powołany przepis wymaga spełnienia obydwu przesłanek łącznie. Brak jednej z nich nie skutkuje umorzeniem postępowania z mocy prawa. W oparciu o powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zdaniem Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie znajdował zastosowanie art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks Postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1491) - zwanej dalej "ustawą zmieniającą". Ustawa ta weszła w życie 16 września 2021 r. Zgodnie ze wskazanym przepisem postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa. Z akt sprawy wynika, że orzeczenie administracyjne Naczelnika Dzielnicy Warszawa [...] z 5 września 1975 r. zapadło na podstawie dekretu Bieruta. Zostało ogłoszone obwieszczeniem wywieszonym w dniach od 12 do 26 września 1975 r., weszło do obrotu prawnego i zostało wykonane. Okoliczność ta znajduje odzwierciedlenie w zachowanych aktach administracyjnych sprawy, które dokumentują, że w/w orzeczenie było podstawą wniosku o ujawnienie własności Skarbu Państwa w księdze wieczystej spornej nieruchomości. Wnioskowany wpis został dokonany przez Sąd do KW hip. [...], zaś zaświadczenie urzędu Dzielnicy [...] z 9 października 1975 r. potwierdza własność budynku nieruchomości przy ul. [...] o w Warszawie. Poza sporem jest także, że wniosek o stwierdzenie nieważności omawianej decyzji zgłoszony 15 marca 2017 r. nie został rozpoznany do dnia wejścia w życie wskazanej wyżej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem. Powyższa ocena oznacza zatem, że organ prawidłowo zastosował art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej. Istotą zaistniałego sporu jest podniesiony w skardze zarzut naruszenia przez organ art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej z powodu wadliwego rozumienia art. 49 k.p.a., w ten sposób, że ma on zastosowanie do doręczenia decyzji dekretowych. Sąd w składzie orzekającym podziela ustalenia i oceny dokonane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dokonana nowelizacja prawa miała na celu dostosowanie systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r., sygn. akt P 46/13 (OTK ZU Nr 5A, poz. 62). Wyrokiem tym Trybunał uznał, że 156 § 2 k.p.a. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy, jest niezgodny z 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W treści uzasadnienia wyroku Trybunał wskazał, że wyrok stwierdzający niekonstytucyjność 156 § 2 k.p.a. w zakresie opisanym w sentencji ma charakter zakresowy o pominięciu prawodawczym. Wyrok taki nie powoduje zmiany normatywnej, w szczególności nie oznacza derogacji tego przepisu. Stwierdzenie niekonstytucyjności w zakresie pominięcia prawodawczego nakłada na ustawodawcę obowiązek rozszerzenia unormowania 156 § 2 k.p.a., przewidującego ograniczenia możliwości stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy. Trybunał wskazał na konieczność dokonania wykładni156 § 2 k.p.a. w związku z 156 § 1 pkt 2 k.p.a. in fine k.p.a. nie tylko z uwzględnieniem zasady praworządności, przewidzianej w art. 7 Konstytucji, ale również z uwzględnieniem, wynikających z art. 2 Konstytucji, zasady pewności prawa oraz zasady zaufania obywatela do państwa. Z uwagi na zakres kontroli konstytucyjności, obejmujący pominięcie ustawodawcze, Trybunał nie przesądził o tym, czy właściwym sposobem realizacji tego postulatu jest przewidziany wówczas w 156 § 2 k.p.a. dziesięcioletni termin prekluzyjny, który ogranicza stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnych obarczonych niektórymi innymi wadami. To bowiem ustawodawca dysponuje swobodą w wyborze instrumentów prawnych służących realizacji wskazanych przez Trybunał wartości konstytucyjnych. Art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej stanowi rozwiązanie ustawodawcze wskazanego wyżej problemu. Jego treść podyktowana jest założeniem, że dochodzenie praw przez obywatela nie ma charakteru absolutnego. W porządku prawnym od dawna nie jest kwestionowana konieczność ograniczenia czasowego w dochodzeniu praw. Realizują ją m. in. przepisy dotyczące przedawnienia roszczeń, zasiedzenia czy przemilczenia. Ich sens sprowadza się do uregulowania sytuacji gdy uprawniony w określonym przez ustawodawcę czasie przysługujących mu praw nie realizuje i ich nie dochodzi. Ostatecznie ustawodawca, realizując obowiązek wynikający ze stanowiska zaprezentowanego przez Trybunał Konstytucyjny w celu realizacji wskazanych przez ten Trybunał wartości konstytucyjnych, stanął na stanowisku, żeby wszelkie wady kwalifikowane jako "rażące naruszenia prawa" objęte zostały 30-letnim terminem przedawnienia. W uzasadnieniu projektu ustawy (druk: IX.1090)podkreślono, że jest to okres skorelowany z przewidzianym w Kodeksie cywilnym terminem zasiedzenia nieruchomości w złej wierze. Zdaniem ustawodawcy, uzasadnione jest również rozciągnięcie stosowania wprowadzonego ograniczenia na postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej. Istotnym jest, że toczące się w dniu 16 września 2021 r. postępowania administracyjne niezakończone ostateczną decyzją lub postanowieniem, które w myśl art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. zostały umorzone z mocy prawa, organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest formalnie "zamknąć" wydaniem orzeczenia, co oznacza , że musi wydać w tej materii deklaratoryjną decyzję administracyjną potwierdzającą umorzenie postępowania z mocy prawa. Sąd dostrzega zagadnienia związane z rozważaniami co do konstytucyjności przyjętego rozwiązania, wobec zastosowania retroaktywności omawianej normy i rozumie, że dla jego subiektywnie postrzegających problem adresatów może ono budzić wątpliwości, co do zgodności z obowiązującą Konstytucją. W szczególności jako naruszające zasadę demokratycznego państwa prawa w powiązaniu z takimi wartościami jak pewność prawa i jego przewidywalność. Analiza problemu prowadzi jednakże do wniosku, że trafnie podkreśla się, że acquis constitutionnel dopuszcza możliwość wprowadzenia przez ustawodawcę zarówno retroakcji, jak i retrospekcji. Rozważając kwestię relacji zasady lex retro non agit i zasady ochrony praw nabytych ( wyrok z 15 września 1998 r., K 10/98 oraz wyrok z 8 grudnia 2009 r., SK 34/08) Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie stawał bowiem na stanowisku, że potencjalnie może zaistnieć potrzeba ochrony wartości konstytucyjnych, która będzie uzasadniała odstępstwo od zasady nieretroaktywnego działania prawa, pod warunkiem, że to odstępstwo będzie podlegać ocenie z perspektywy celowości i proporcjonalności jego wprowadzenia. Sąd w składzie orzekającym w sprawie niniejszej w całości aprobuje pogląd, że racje konstytucyjne w aspekcie zasady praworządności, zasady zaufania obywatela do państwa, w tym zasady pewności prawa, które wynikają z art. 2 Konstytucji RP oraz pozostałych zasad wymienionych w skardze mogły zostać ograniczone przez potrzebę stabilizacji stanów społeczno-gospodarczych ukształtowanych mocą aktu administracyjnego. Potrzeba ograniczenia w czasie postępowań nieważnościowych uzasadniona jest faktem, że po upływie kilkudziesięciu latach od dnia wydania kwestionowanych decyzji znacznie utrudniona jest ich weryfikacja wobec niekompletności dostępnych akt. Istotnym jest ponadto, że przed 1980 r. nie funkcjonowało sądownictwo administracyjne. Standardy orzecznictwa administracyjnego były znacznie niższe od obecnych, stanowiły odzwierciedlenie ówczesnych standardów prawnych i społecznych. Z obniżonymi standardami orzecznictwa administracyjnego skorelowane były przesłanki uznania za nieważne decyzji administracyjnych. Ówczesny art. 137 k.p.a. nie przewidywał jako przesłanki uznania decyzji za nieważną wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. Wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa jako podstawę nieważności wprowadzono dopiero od marca 1980r. Sąd podziela pogląd zawarty w orzeczeniu tutejszego sądu z 4 kwietnia 2022r. sygn. akt I SA/Wa 3182/21, że ocenianie według obecnych standardów prawnych i orzeczniczych legalności decyzji wydanych w zupełnie innych warunkach prawnych i społecznych, z perspektywy niedookreślonej przesłanki "rażącego naruszenia prawa" przez osoby piastujące stanowiska decyzyjne w organach administracji publicznej wypacza sens nadzoru administracyjnego. W cytowanym wyroku trafnie podniesiono także, że nieograniczona w czasie weryfikacja decyzji administracyjnych generuje ponadto znaczne koszty budżetowe, znacznie angażuje aparat administracyjny oraz sądownictwo i tym sensie jest sprzeczna z interesem publicznym. Ze społecznego punktu widzenia istotna jest także ocena, że wskutek upływu od wydania decyzji administracyjnej kilkudziesięciu lat ich kontrola dokonywana jest z inicjatywy osób, które nie były adresatami tych decyzji i nie dotknęły ich w sposób bezpośredni skutki tych decyzji (np. osoby te nie poniosły uszczerbku ekonomicznego w postaci odebrania im własności nieruchomości). Wskazane argumenty dowodzą , zdaniem Sądu, że ustawodawca prawidłowo rozważył kwestię konstytucyjności przyjętego w ustawie zmieniającej rozwiązania prawnego , w szczególności respektując zasadę proporcjonalności i pozostałe zasady Konstytucji RP wymienione w skardze. W realiach tej konkretnej sprawy prymat należało dać zasadzie stabilizacji porządku prawnego wynikającego z indywidualnych aktów administracyjnych, które wywołały skutki wiele lat temu. Zasadę trwałości decyzji ostatecznych uzasadnia zasada bezpieczeństwa prawnego, wywodzona z ogólniejszej zasady demokratycznego państwa prawnego przewidzianej w art. 2 Konstytucji RP. Trwałość decyzji wynika też z domniemania jej zgodności z prawem, a więc z - przewidzianej w art. 7 Konstytucji RP - zasady praworządności. Powyższe przesądza, że kwestionowane w skardze rozwiązanie normatywne spełnia zasadę proporcjonalności, w zakresie w jakim racje konstytucyjne przemawiające za retroaktywnością równoważą jej negatywne skutki. Niezależnie od powyższego, zauważyć należy, że przed Trybunałem Konstytucyjnym z wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich zawisła sprawa o sygn. K 2/22 o stwierdzenie, że art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej - w zakresie w jakim uniemożliwia stwierdzenie wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa jest niezgodny z art. 2 art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust.2 a także z art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP. W uzasadnieniu swojego wniosku Rzecznik podniósł, że jego zastrzeżenia budzi przyjęte w zaskarżonym przepisie rozwiązanie intertemporalne, które nakazuje umorzenie niektórych postępowań pozostających w toku. Powyższe oznacza, że w przypadku gdy Trybunał Konstytucyjny uzna, że regulacja z art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej jest niezgodna ze wskazanymi wzorcami konstytucyjnymi, to w takim przypadku strona będzie mogła żądać wznowienia niniejszego postępowania administracyjnego w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego stosownie do treści art. 145 a k.p.a. Zdaniem Sądu organ administracji prawidłowo zastosował zatem w sprawie obowiązujące przepisy prawa, co do których obowiązuje zasada domniemania ich konstytucyjności. Biorąc pod uwagę powyższe i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło