I SA/Wa 3075/21
WyrokWSA w Warszawie2022-05-09
Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska–Jaroszewicz, Monika Sawa, Anna Fyda-Kawula
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma administracyjnego zaadresowanego wspólnie do obojga małżonków w jednej kopercie do rąk jednego z nich, bez wyraźnego upoważnienia drugiego małżonka do odbioru, jest skuteczne wobec obojga małżonków w kontekście biegu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Doręczenie pisma administracyjnego zaadresowanego wspólnie do obojga małżonków w jednej kopercie do rąk jednego z nich, bez wyraźnego upoważnienia drugiego małżonka do odbioru, nie jest skuteczne wobec tego drugiego małżonka. Każdy z małżonków jako strona postępowania ma prawo do odrębnego doręczenia. W przypadku wadliwego doręczenia, organ nie może odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku, jeśli strona uprawdopodobni brak winy w uchybieniu terminu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości. Skarżąca S.G. twierdziła, że nigdy nie otrzymała wypowiedzenia opłaty, a jej mąż odebrał je w jej imieniu, co było wadliwe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, uznając doręczenie za skuteczne i brak winy w uchybieniu terminu. S.G. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak należytego doręczenia i niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 23 września 2021 r. nr KOX/15/In/20. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz S.G. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska–Jaroszewicz, sędzia WSA Monika Sawa (spr.), asesor WSA Anna Fyda-Kawula, , po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz S.G. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z 23 września 2021 r. nr KOX/15/In/20 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (SKO/organ/Kolegium) po rozpatrzeniu wniosku S. G. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku przeciwko Prezydentowi m.st. Warszawy o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego 0,00541 części gruntu położonego w W. przy ul. [...], związanego z lokalem mieszkalnym nr [...], stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 27.629 m2 jest nieuzasadniona lub jest uzasadniona w innej wysokości, odmówił przywrócenia terminu.
Postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Pismem z dnia 19 września 2012 r. Prezydent m.st. Warszawy wypowiedział P. H. i S. G. wysokość dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania 0,00541 części gruntu położonego w W. przy ul. [...], związanego z lokalem mieszkalnym nr [...], stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 27.629 m2 i jednocześnie ustalił od dnia 01.01.2013 r. nową jej wysokość w kwocie 1263,67 zł. Wypowiedzenie zostało doręczone w dniu 1 października 2012 r. Na rozprawie w dniu 24 stycznia 2014 r. stawił się P. H., który został poinformowany, że wniosek o ustalenie, że aktualizacja jest nieuzasadniona, został złożony po terminie. W dniu 9 kwietnia 2014 r.. S. G. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja jest nieuzasadniona lub jest uzasadniona w innej wysokości. We wniosku wskazała, że przy okazji wiosennych porządków znalazła pismo z Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, którym Kolegium ustaliło wysokość opłaty z tytułu użytkowania wieczystego na podstawie wypowiedzenia dokonanego pismem z 19 września 2012 r. wskazując, że nigdy powyższego pisma nie otrzymała, a jako współwłaścicielka mieszkania powinna była zostać poinformowana o toczącym się postępowaniu. Strona zakwestionowała sposób doręczenia wskazanego pisma, które - jak oceniła - zostało doręczone wyłącznie jej mężowi, a nie jej samej. Taki zaś obowiązek, tj. doręczenie pisma obu adresatom, ciążył na organie. Po rozpatrzeniu ww. wniosku, Kolegium orzeczeniem z dnia 26 września 2017 r. sygn. akt KOX/2169/In/14 odmówiło S. G. przywrócenia terminu do złożenia przeciwko Prezydentowi m.st. Warszawy o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego 0,00541 części gruntu położonego w W. przy ul. [...], związanego z lokalem mieszkalnym nr [...], stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 27.629 m2 jest nieuzasadniona lub jest uzasadniona w innej wysokości. Po rozpatrzeniu skargi na orzeczenie Kolegium z dnia 26 września 2017 r. sygn. akt KOX/2169/ln/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 2087/17 odrzucił ww. skargę. W dniu 1 lutego 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wniosło skargę kasacyjną od wyroku. Postanowieniem z dnia 30 maja 2019 r. sygn. akt I OSK 1355/18 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 stycznia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 2087/17. Wyrokiem z dnia 30 października 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 1292/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił orzeczenie z dnia 26 września 2017 r. sygn. akt KOX/2169/In/14. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę wskazało, że zgodnie z art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz. U. z 2015 r., poz. 782), użytkownik wieczysty może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, zwanego dalej "kolegium", wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Natomiast jak stanowi art. 79 ust. 7 ustawy, do postępowania przed kolegium stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Zgodnie z art. 58 § 1 i 2 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Jak wskazuje doktryna, w prośbie o przywrócenie terminu (wnioskodawca, zainteresowany) powinien wykazać, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu. Wiąże się to z takimi sytuacjami, kiedy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (wyrok NSA z dnia 14.01.2000 r., I SA/Gd 794/99, niepubl.) Nie chodzi tutaj jednak o nadzwyczajny wysiłek, który stanowiłby zagrożenie dla zdrowia czy życia zainteresowanego (wyrok NSA z dnia 18.07.2001 r., Sa 431/100, niepubl.) Istnienie po stronie tej osoby niedbalstwa, czy chociażby winy umyślnej, powoduje niemożność przywrócenia terminu (wyrok. NSA z dnia 22.05.1997 r., SA/SZ 630/96, niepubl.) Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. A contrario zatem, przywrócenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, (wyrok NSA z dnia 20 maja 1998r., sygn. akt I SA/Ka 1718/96, publ. LEX nr 33415) Sama ocena czy wystąpiły okoliczności powodujące niemożność zachowania terminu należy do organu administracji publicznej rozpatrującego prośbę o przywrócenie terminu. Przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieść charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego oraz trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (wyrok NSA z dnia 13.10.1999 r., IV SA 2121898, niepubl). Organ wskazał, że Pani G. podkreśliła, że doręczenie pisma wypowiadającego nastąpiło z naruszeniem przepisów k.p.a. Kolegium nie podzieliło jednakże stanowiska strony w tej kwestii. WskazałO, że w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. I SA/Wa 875/14 podniesiono, że w rozpoznawanej sprawie, jak zostało to już zaakcentowane na wstępie rozważań Kolegium uznało, że przesyłka adresowana do skarżącego została mu skutecznie doręczona przy zastosowaniu trybu określonego w art. 43 Kpa w dniu 12 września 2012 r. tj. z chwilą odbioru przesyłki adresowanej do małżonków W. przez B. W. Kolegium podkreśliło, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego doręczenie przesyłki zaadresowanej wspólnie do obojga małżonków do rąk jednego jest skuteczne również wobec drugiego małżonka chyba, że zakwestionuje on i podważy taki sposób doręczenia (por. wyrok NSA z 22.06.2007 r., sygn. 11 OSK 964/06, www.nsa.gov.pl). Zdaniem Kolegium w okolicznościach rozpoznawanej sprawy bezspornym pozostaje, że we wniosku o przywrócenie terminu skarżący kwestionował sposób doręczenia mu wypowiedzenia dotychczasowej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego, nie mniej jednak zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na stwierdzenie, że wobec faktu potwierdzenia odbioru obu przesyłek przez jednego z małżonków, tj. B. W. drugi małżonek tj. A. W. został pominięty w postępowaniu, tak jakby w ogóle nie kierowano do niego przesyłek. Przede wszystkim, jak wynika z akt sprawy, w toku całego postępowania małżonkowie W. zamieszkiwali pod tym samym, wspólnym adresem oraz zawsze działali i nadal działają wspólnie. Na żadnym etapie postępowania odwoławczego, ani też przed sądem administracyjnym skarżący - nigdy nie kwestionował tego faktu. Potwierdzenie tego znalazło swój wyraz chociażby w protokole rozprawy z dnia 11 września 2014 r., gdzie skarżący zeznał, że nie pozostaje z żoną B. W. W separacji, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, ponadto żona uiściła opłatę z tytułu użytkowania wieczystego za 2013 r. w nowej wysokości (przejściowej). Skarżący oświadczył również, że wszyscy mieszkańcy zaskarżyli wysokość nowej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego. Powyższe oznacza, że w świetle konkretnych okoliczności podzielić należało stanowisko Kolegium, że doręczeń, pomimo - że w jednej kopercie, dokonano skutecznie wobec obojga skarżących, a strona skarżąca w sposób skuteczny nie podważyła sposobu doręczenia jej przedmiotowej przesyłki. Uchybienie terminu do złożenia wniosku nastąpiło zatem z winy strony, albowiem przeszkoda do jego złożenia terminie, polegająca na nieprawidłowym doręczeniu decyzji, faktycznie nie istniała. W ocenie Kolegium z podobną sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Kolegium podkreśliło, że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła w jakikolwiek sposób, aby przekroczenie terminu do złożenia wniosku nastąpiło bez jej winy. Podany adres korespondencyjny jest identyczny dla obojga współmałżonków, faktowi wspólnego zamieszkiwania nie zaprzecza zresztą sama wnioskodawczyni, wskazując, że orzeczenie Kolegium znalazła podczas porządków w mieszkaniu. Organ I instancji nie miał zatem żadnych przesłanek do wysuwania przypuszczeń, że korespondencja w sprawie aktualizacji opłaty powinna być kierowana odrębnie do każdego z małżonków. Kolegium równocześnie zauważyło, że data odbioru orzeczenia Kolegium, oddalającego wniosek P. H. (1 kwietnia 2014 r.), jest bardzo zbliżona do daty złożenia wniosku jego żony o przywrócenie terminu (9 kwietnia 2014 r.). W tej sytuacji Kolegium uznało, że nie została spełniona przesłanka, o której mowa w art. 58 § 1 k.p.a., w związku z czym brak jest, zdaniem Kolegium, możliwości przywrócenia terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w przywołanym przepisie. Przepisy regulujące przywracanie terminu nie ustanawiają hierarchii ważności przesłanek w nim ustanowionych. Oznacza to, że niespełnienie choćby jednej z nich, przy równoczesnym dopełnieniu innych przesądza o niedopuszczalności przywrócenia terminu (por, wyrok Naczelnego Sądy Administracyjnego - ośrodek zamiejscowy w Katowicach z dnia 3 grudnia 1999 r., sygn. akt ISA/Ka 790/98). Niewątpliwie zatem zainteresowany musi uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku. Reasumując, SKO podniosło, że użytkownik wieczysty nie wykazał zaistnienia takiej przeszkody faktycznej, która wykluczałaby możliwość terminowego dokonania czynności procesowej. Organ wskazał, że w przypadku braku spełnienia łącznie wszystkich ww. przesłanek skutecznego wniesienia prośby o przywrócenie zobowiązany był, stosownie do dyspozycji art. 58 k.p.a., odmówić przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła S. G. zaskarżając je w całości.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
naruszenie przepisów postępowania, które mogło mleć wpływ na wynik postępowania, tj.:
1) art. 7, 8, 77 § 1 K.p.a., a w konsekwencji również art. 107 § 3 K.p.a,, poprzez brak dokładnego ustalenia stanu faktycznego, wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego (z pominięciem okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy), błędne wnioski (nieznajdujące oparcia w materiale dowodowym), w postaci:
a) ustalenia, że wypowiedzenie wysokości dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania 0,00541 części gruntu położonego w W. przy ul. [...], związanego z lokalem mieszkalnym nr [...], stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 27.629 m2 i jednoczesne ustalenie od dnia 01.01.2013 r. nowej jej wysokości w kwocie 1263,67 zł (pismo Urzędu m.st. Warszawy z dnia 19.09.2012 r., nr UD-VI-WGN- GN-6843.7987.2012, zwane dalej "Wypowiedzeniem"), zostało doręczone w dniu 1 października 2012 r., podczas gdy wypowiedzenie to nigdy nie zostało jej doręczone.
b) nie odniesienia się do okoliczności, że wypowiedzenie zostało doręczone tylko P. H., a więc tylko jednej stronie, z pominięciem jej osoby,
c) pominięcia okoliczności, że wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, wniósł tylko P. H., wyłącznie w imieniu własnym.
d) pominięcia okoliczności, że w toku postępowania przed organem w sprawie o sygn. akt KOX/5851/Po/12, brał udział tylko P. H., a wnioskodawczyni została pominięta w tym postępowaniu (Organ nawet nie zawiadomił o terminie rozprawy).
e) dowolnego uznania, że okoliczność odebrania orzeczenia organu z dnia 24 stycznia 2014 r. jest bardzo zbliżona do daty złożenia wniosku o przywrócenie terminu (9 kwietnia 2014 r.) pozwala na uznanie, że Wypowiedzenie zostało jej doręczone, podczas gdy brak jest ku temu jakichkolwiek podstaw faktycznych i prawnych, co stanowi również naruszenie zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, a co w konsekwencji doprowadziło do bezpodstawnego uznania przez organ, że uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości nastąpiło w sposób przeze nią zawiniony;
2) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, tj. art. 58 § 1 K.p.a. a contrario, w szczególności poprzez niewykazanie, w jaki sposób organ rozumie wyrażenie "uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez jego winy", a w konsekwencji do naruszenia również zasady wyjaśniania zasadności przesłanek (art. 11 K.p.a.), wobec czego nie jest zrozumiałe, jakimi przesłankami prawnymi organ kierował się wydając zaskarżone postanowienie;
3) art. 40 K.p.a. w zw. z art. 78 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zwanej dalej "U.g.n.", poprzez uznanie, że identyczny adres korespondencyjny stron postępowania i doręczenie na ten adres jednej przesyłki, w której jako adresatów wskazano dwie strony, uzasadnia odstąpienie od obowiązku dokonania doręczenia pisma każdej stronie, podczas gdy przepisy K.p.a. zobowiązują do doręczania pism każdej stronie, niezależnie od ich adresów zamieszkania lub korespondencyjnych;
4) art. 79 ust. 7, poprzez błędną jego wykładnię, polegająca na przyjęciu, że skoro do postępowania przed organem stosuje się "odpowiednio" przepisy K.p.a., to daje to możliwość pominięcia niektórych stron w tym postępowaniu, podczas gdy przepis ten nie wyłącza gwarancji udziału w postępowaniu każdej stronie.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, zobowiązanie organu do wydania w określonym przez Sąd terminie postanowienia uwzględniającego w/w wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego wysokości dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania 0,00541 części gruntu położonego w W. przy ul. [...], związanego z lokalem mieszkalnym nr [...], stanowiącego działkę ewidencyjną nr [...] z obrębu [...] o powierzchni 27.629 m2, dokonana wypowiedzeniem, jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości oraz zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:
skarga jest uzasadniona.
Postępowanie w przedmiocie aktualizacji opłaty rocznej przebiega w dwóch etapach: w pierwszym, postępowanie to jest prowadzone przed samorządowym kolegium odwoławczym, w drugim zaś (jeśli do niego dojdzie) - toczy się przed sądem powszechnym, w drodze procesu cywilnego na podstawie przepisów art. 77 – 80 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Przedmiotem skargi jest natomiast postanowienie incydentalne, wydane w ramach instytucji aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste tj. na skutek wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona albo uzasadniona w innej wysokości. Zgodnie z art. 59 kpa o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej (§ 1). O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia (§ 2). Z treści powołanego przepisu wynika, że organ rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu rozstrzyga go postanowieniem. W niniejszej sprawie SKO odmówiło skarżącej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona albo uzasadniona w innej wysokości wskazując, że wypowiedzenie to zostało skutecznie doręczone jej małżonkowi, który podjął także przesyłkę w imieniu skarżącej, a skarżąca nie wykazała, że po jej stronie istnieją okoliczności wskazujące, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
Przede wszystkim ponieść należy, że zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W postępowaniu administracyjnym stronami są poszczególni małżonkowie jako osoby fizyczne, a nie małżeństwo jako instytucja mająca swoje unormowanie w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Każdy z nich ma prawo złożyć odwołanie. W tym zakresie prawo do złożenia odwołania jednego z nich nie może ograniczać prawa drugiego z małżonków, jako strony postępowania, zwłaszcza w sytuacji gdy wypowiedzenie, zostało wysłane w jednej kopercie dla obojga z małżonków (której to przesyłki nie mieli obowiązku podejmować jednocześnie).
Tym samym zaprezentowany przez organ pogląd, jakoby doręczenie decyzji jednemu ze współmałżonków, wywierało taki sam skutek, jakby doręczono go obojgu, należy uznać za błędny. Doręczenie orzeczenia w jednej kopercie do obojga skarżących stanowiło naruszenie przepisu art. 40 § 1 i 3 k.p.a., z którego wynika nakaz doręczenia pisma odrębnie każdej stronie, chyba że strony wskazały jedną z nich jako upoważnioną do odbioru pism i wyraziły na taką formę doręczenia zgodę. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że doręczenie przesyłki zaadresowanej wspólnie do obojga małżonków, do rąk jednego, może zostać uznane za skuteczne wobec drugiego małżonka tylko wówczas jeśli drugi z małżonków nie zakwestionuje i nie podważy takiego sposobu doręczenia (por. wyroki NSA z 17 maja 2012 r., I OSK 764/11; z 14 kwietnia 2012 r., II OSK 131/11 oraz z 22 czerwca 2007 r., II OSK 964/06). W niniejszej sprawie brak jest jednak dowodu aby skarżąca upoważniła swojego męża P. H. do odbioru w jej imieniu przesyłek. Co jednak istotniejsze z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że organ wypowiedzenie dotychczasowej opłaty za użytkowanie wieczyste wystosował do obojga współwłaścicieli (współmałżonków) w jednej kopercie. Skarżąca zatem zasadnie podnosi, że skoro wypowiedzenie odebrał jej mąż, nie będąc przez nią upoważniony do działania w jej imieniu to wypowiedzenie nie zostało nigdy do niej skutecznie skierowane. Nie ma przy tym znaczenia czy małżonkowie wspólnie zamieszkują, czy prowadzą wspólne gospodarstwo czy też pozostają w separacji. Każde z nich ma prawo otrzymać odrębna przesyłką wypowiedzenie w sprawie aktualizacji opłaty z tytułu użytkowania wieczystego jako współwłaściciel tej nieruchomości. Orzecznictwo powoływane przez organ w zakresie obioru przesyłki przed jednego z małżonków dotyczy zupełnie odmiennych sytuacji faktycznych tj. sytuacji gdy przesyłki są właśnie odrębnie kierowane do obojga z małżonków, a podejmuje je jeden ze współmałżonków, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
Mając powyższe na uwadze jako błędne Sąd uznał stanowisko organu w stanie faktycznym niniejszej sprawy, że doręczenie wypowiedzenia dotychczasowej opłaty z tytułu użytkowania wieczystego jako przesyłki adresowanej do obojga małżonków w jednej kopercie, rozpoczynało bieg terminu do wniesienia odwołania również wobec skarżącej. Z akt sprawy, jak już wskazano, nie wynika, aby wypowiedzenie to kiedykolwiek zostało skarżącej doręczone. Wobec tego nie sposób przyjąć, aby w stosunku do niej, w dacie doręczenia wypowiedzenia jej mężowi, rozpoczął bieg termin do wniesienia odwołania. W konsekwencji brak było podstaw do wydania postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c pppsa.
Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy przyjmując, że odwołanie skarżącej zostało wniesione w terminie nada mu bieg stosownie do treści przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Należy także w tym miejscu wyjaśnić, że nie jest dopuszczalne ponowne poprawne dokonywanie doręczenia w miejsce wcześniejszego wadliwego. Sąd podziela wyrażone w orzecznictwie stanowisko odnoszące się wprawdzie do decyzji, że także decyzja doręczona wadliwie, np. z naruszeniem przepisów o doręczeniach, wchodzi do obrotu i wywołuje skutki prawne. Czynność doręczenia decyzji polegająca na skierowaniu jej do podmiotów usytuowanych na zewnątrz organu ma charakter jednorazowy i wywołuje określone skutki prawne wobec wszystkich stron postępowania i to niezależnie od ich udziału w sprawie, czy prawidłowości dokonanego doręczenia (por.m.in. wyroki NSA z 5 marca 2009 r., sygn. I OSK 453/08, z 20 lutego 2014 r., sygn. II OSK 2259/12).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło