I SA/Wa 3249/13

Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 8 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. Z. na uchwałę Rady Dzielnicy W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie : rozpatrzenia skargi na działanie Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej postanawia : przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. K. kwotę 180,00 zł. (sto osiemdziesiąt złotych) oraz kwotę 41,40 zł. (czterdzieści jeden złotych czterdzieści groszy) stanowiącą 23 % podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej łącznie kwotę 221,40 zł. (dwieście dwadzieścia jeden złotych czterdzieści groszy). Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę T. Z. na uchwałę Rady Dzielnicy W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działanie Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia 13 marca 2014 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w W., na pełnomocnika skarżącego został wyznaczony w dniu 16 kwietnia 2014 r. adwokat J. K. W dniu 12 maja 2014 r. (data stempla biura podawczego) pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną od ww. postanowienia Sądu, w której zawarł wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu oświadczając, że koszty nie zostały uiszczone ani w całości ani w części. Jednocześnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu z dnia 14 stycznia 2014 r. Postanowieniem z dnia 20 maja 2014 r. Sąd przywrócił skarżącemu termin do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2014 r. sygn.. akt I OSK 1870/14 oddalił skargę kasacyjną. Jednocześnie wskazał, że wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za udzieloną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a., na podstawie odrębnego wniosku i oświadczenia, które pełnomocnik z urzędu winien skierować do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W dniu 28 sierpnia 2014 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął wniosek pełnomocnika o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Na podstawie § 19 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu pełnomocnik wniósł o przyznanie kosztów w wysokości 120 % stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu. Wysokość wnioskowanych kosztów pełnomocnik uzasadnił poczynionym nakładem pracy. Wskazał, że w niniejszej sprawie został wyznaczony pełnomocnikiem po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, co wiązało się z koniecznością podjęcia natychmiastowych działań w sprawie oraz dodatkowego sporządzenia, niezależnie od skargi kasacyjnej wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Stosownie do treści art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. Nr 461 j.t.)., zwane dalej rozporządzeniem. Przepis § 18 ust. 1 pkt 2 lit b ww. rozporządzenia stanowi, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administarcyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 lit c rozporządzenia, tj. 240,00 złotych, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120,00 złotych. Z powyższego wynika, że w sytuacji gdy pełnomocnik z urzędu zostanie ustanowiony już po wydaniu rozstrzygnięcia przez Sąd pierwszej instancji to w świetle ww. przepisów należne jest mu wynagrodzenie w wysokości 75 % stawki minimalnej określonej w pkt 1. Natomiast wynagrodzenie w wysokości 50 % stawki minimalnej należne jest wówczas, gdy prowadził sprawę także przed Sądem pierwszej instancji (por. postanowienia Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt I OZ 154/13 oraz I OZ 155/13). Przy przyznawaniu przez Sąd zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia opłaty za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład jego pracy, a także charakter sprawy i wkład pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1 należy podwyższyć o stawkę podatku od towaru i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującego w dniu orzekania o tych opłatach. Obecnie wynosi ona 23 %. W niniejszej sprawie ustanowiony w sprawie z urzędu adwokat J. K. reprezentowała skarżącego wyłącznie na etapie drugiej instancji postępowania sądowoadministracyjnego. W ramach pomocy prawnej udzielonej z urzędu pełnomocnik skarżącego wniósł skargę kasacyjną od wydanego przez Sąd w dniu 14 stycznia 2014 r. postanowienia odrzucającego skargę wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Mając na uwadze fakt, iż wyznaczony pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wydanego przez Sąd postanowienia przyznano mu wynagrodzenie w wysokości 180,00 złotych (tj. 75 % stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lic c rozporządzenia) powiększone o podatek od towarów i usług w kwocie 41,40 złotych – łącznie kwotę 221,40 złotych. Uznano, że rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz niezbędny nakład pracy pełnomocnika nie uzasadnia zasądzenia opłaty w wysokości przekraczającej stawkę minimalną. Sporządzenie skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu odrzucającego skargę ze względu na jej oczywistą niedopuszczalność nie stanowi czynności wymagającej znacznego nakładu pracy, a tym samym uzasadniającej żądanie zasądzenia kosztów w wysokości 120 % stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu. Zgodnie z przyjętym stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie sądowym brak jest podstaw do wypłaty pełnomocnikowi z urzędu odrębnego wynagrodzenia za czynność wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Stanowisko to, referendarz sądowy w pełni podziela. Przykładem takiego stanowiska jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 522/12, dostępne na stronie internetowej orzeczeń https://cbois.nsa.gov.pl/cbois, w którym sąd oddalił wniosek pełnomocnika w zakresie pomocy udzielonej przed Sądem I instancji poprzez wniesienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Sąd orzekający stwierdził, że rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu należało, co prawda do właściwości Sądu I instancji, jednakże była to czynność warunkująca rozpoznanie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny i z nią nierozerwalnie związana. Nie sposób zatem – zdaniem Sądu - było uznać w sprawie, że pełnomocnik z urzędu udzielił nieopłaconej pomocy prawnej przed sądem administracyjnym, za którą to pomoc powinien otrzymać dodatkowe wynagrodzenie. W ocenie referendarza sądowego wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej zawiera w sobie również wynagrodzenie za wszelkie czynności warunkujące jej skuteczne wniesienie, w tym za złożenie wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Zgodzić się należy ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (post. SA w Krakowie z dnia 13 września 2006 r., II AKz 350/06, KZS 2006/10/21). W świetle powyższego uznano, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zasądzenia pełnomocnikowi wynagrodzenia wyższego od stawek minimalnych, ponieważ nie wskazał on żadnych szczególnych okoliczności wymagających zwiększonego nakładu pracy ani też na czym miałaby polegać jej szczególna aktywność, o której mowa w orzecznictwie uzasadniająca przyznanie wynagrodzenia w podwyższonej wysokości. Podjęte przez adwokata J. K. czynności polegające na sporządzeniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, zapoznanie się z aktami sprawy oraz sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej nie dają podstaw do przyznania podwyższonego wynagrodzenia, bowiem nie przekraczają granic zwykłej staranności pełnomocnika. Z powyższych względów, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b wyżej powołanego Rozporządzenia orzeczono jak w sentencji postanowienia.