I SA/Wa 495/13
PostanowienieWSA w Warszawie2016-07-05
Skład orzekający: Justyna Wtulich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, złożony podczas rozprawy, który nie zawiera oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub w części, spełnia wymogi formalne i materialne do przyznania tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, który nie zawiera oświadczenia o nieuiszczeniu opłat w całości lub w części, nie spełnia wymogów materialnoprawnych określonych w § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. Brak takiego oświadczenia stanowi materialny brak wniosku, a nie uchybienie formalne podlegające uzupełnieniu, co skutkuje utratą prawa do wynagrodzenia.Stan faktyczny
Radca prawny K. N. został ustanowiony z urzędu dla skarżącej J. P. w postępowaniu przed WSA w Warszawie, a następnie w postępowaniu kasacyjnym przed NSA. Po oddaleniu skargi kasacyjnej przez NSA, pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania wynagrodzenia, uznając, że wniosek nie spełnia wymogów formalnych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono radcy prawnemu K. N. przyznania wynagrodzenia z tytułu udzielonej z urzędu pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K. N. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić radcy prawnemu K. N. przyznania wynagrodzenia z tytułu udzielonej z urzędu pomocy prawnej.
Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2013 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. na pełnomocnika skarżącej został wyznaczony radca prawny –K. N.
Wyrokiem z dnia 16 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Postanowieniem z dnia 6 marca 2014 r. Sąd uzupełnił ww. wyrok w zakresie przyznania pełnomocnikowi z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
W dniu 14 kwietnia 2014 r. (data stempla biura podawczego) pełnomocnik skarżącej wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku Sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 marca 2016 r. sygn. akt
I OSK 1476/14 oddalił skargę kasacyjną.
Po sprawdzeniu w aktach sądowych ustalono, że na rozprawie w dniu 8 marca 2016 r. skarżąca była reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu – radcę prawnego K. N.. Podczas rozprawy pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oświadczając, że koszty nie zostały zasądzone.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje :
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) powoływanej dalej jako "P.p.s.a." wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Na wstępie wskazać należy, że z dniem 1 stycznia 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805) i z tym dniem rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490 j.t.) przestało obowiązywać. Zgodnie jednak z treścią § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Niniejsza sprawa została wszczęta w dniu 18 lutego 2013 r. (data wniesienia skargi do organu) i nie została zakończona w II instancji przed wejściem w życie (1 stycznia 2016 r.) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, a zatem do rozpoznania wniosku pełnomocnika znajdują zastosowanie przepisy dotychczasowe.
Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnego określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490 j.t.).
Stosownie do treści § 16 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
W rozpoznawanej sprawie radca prawny K. N. w skardze kasacyjnej nie zawarł w ogóle wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Natomiast podczas rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 8 marca 2016 r. pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oświadczając, że koszty nie zostały zasądzone. Uznano zatem, iż powyższe oświadczenie nie spełnia wymogów § 16 ww. Rozporządzenia, gdyż nie zawiera oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że brak oświadczenia w przedstawionym brzmieniu nie stanowi uchybienia formalnego, które można uzupełnić na wezwanie Sądu w trybie art. 49 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., lecz brak materialny w zakresie uzasadnienia wniosku. Oświadczenie to, jest bowiem nieodzownym elementem uzasadnienia wniosku o przyznanie kosztów stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca pełnomocnika nie została wynagrodzona. Brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia (por. postanowienie NSA z 13 sierpnia 2014 r., II OZ 759/14, postanowienie NSA z dnia 18 czerwca 2008 r., I OZ 390/08).
Skoro zatem wniosek radcy prawnego K. N. takiego oświadczenia nie zawiera, to zasadna jest odmowa przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu (por. postanowienie NSA z dnia 25 marca 2009 r., sygn. akt II FZ 90/09 oraz postanowienie NSA z 13 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 759/14).
Z powyższych względów, na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło