I SA/Wa 723/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, Sędziowie sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.), sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi I. H. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę. Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 1991 r. znak [...], (decyzja komunalizacyjna) stwierdził nabycie z mocy prawa przez Miasto [...] prawo własności nieruchomości położonych w [...], oznaczonych w ewidencji gruntów jako działki o nr [...],[...] i [...]. Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji komunalizacyjnej, w części dotyczącej działki o nr [...], uregulowanej w księdze wieczystej KW nr [...], wystąpiła I. H. (Skarżąca). Postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, zawiesił postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 poz. 2096), powoływana dalej jako "K.p.a." o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej, uznając, że toczące się postępowanie sądowe przez Sądem Rejonowym w [...] I Wydział Cywilny sygn. akt I Ns [...], a dotyczące nabycia przez Skarb Państwa spornej nieruchomości z mocy samego prawa na podstawie art. 2 ust. 1 lit. b dekretu z 8 marca 1946 r, o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 169 poz. 1417 z późn. zm.) stanowi zagadnienie wstępne, gdyż dla prawidłowej oceny decyzji komunalizacyjnej jest istotne ustalenie tytułu prawnego jakim legitymuje się Skarb Państwa do spornej nieruchomości. Postanowieniem z [...] marca 2014 r. nr [...] Minister Administracji i Cyfryzacji, podjął zawieszone postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej, gdyż zakończyło się prawomocnie ww. postępowanie sądowe. Wnioskiem z 1 kwietnia 2014 r. Skarb Państwa – Starosta [...] wniósł o zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się postępowanie sądowe przed Sądem Rejonowym w [...] I Wydział Cywilny sygn. akt I Ns [...] dotyczące zasiedzenia udziału wynoszącego 13/32 spornej nieruchomości. Minister Administracji i Cyfryzacji, rozpatrując powyższy wniosek postanowieniem z [...] maja 2014 r. nr [...], zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. Uzasadniając powyższe organ wskazał, iż postępowanie toczące się przed Sądem Rejonowym w [...] I Wydział Cywilny sygn. akt I Ns [...], a dotyczące wniosku Skarbu Państwa - Starosty [...] o zasiedzenie udziału [...], w zabudowanej nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], stanowi w niniejszej sprawie zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., gdyż przesądzi czy Skarb Państwa był w dniu 27 maja 1990 r. właścicielem spornej nieruchomości. Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpiła skarżącą, wnosząc o podjęcie zawieszonego postępowania i kontynowanie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (Minister) rozpatrując powyższy wniosek, postanowieniem z [...] lutego 2018 r. nr [...] w pkt 1 uchylił zaskarżone postanowienie z [...] maja 2014 r. oraz w pkt 2 odmówił zawieszenia postepowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. W uzasadnieniu Minister wskazał, że w dacie wydania zaskarżonego postanowienia z [...] maja 2014 r., wydanego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. były podstawy do zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej, gdyż przed Sądem Rejonowym w [...] I Wydział Cywilny pod sygn. akt I Ns [...] toczyło się postępowanie z wniosku Skarbu Państwa - Starosty [...] o zasiedzenie udziału [...], w zabudowanej nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], którą obejmowała decyzja komunalizacyjna. Minister wskazał ponadto, że w następstwie ustalenia nowych okoliczności sprawy (zmiany stanu faktycznego i prawnego sprawy), tj. nadesłania do akt sprawy prawomocnego orzeczenia Sądu Rejonowego w [...] z [...] kwietnia 2016 r. sygn. akt I NS [...], w którym w pkt 1 postanowiono stwierdzić, że Skarb Państwa nabył z dniem 1 stycznia 1985 r., w drodze zasiedzenia udział w wysokości [...] w zabudowanej nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka [...] – brak jest dalszych podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej, dlatego też w pkt I uchylił zaskarżone postanowienie o zawieszeniu postępowania i w pkt II odmówił zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła skarżąca. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., poprzez przyjęcie, że będące podstawą zawieszenia zagadnienie wstępne zostało już dostatecznie rozstrzygnięte, gdyż skarżąca deklaruje zamiar złożenia skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Wobec powyższego wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości i kontynuowanie zawieszenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest niezasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] lutego 2018 r., którym w pkt 1 uchylił postanowienie Minister Administracji i Cyfryzacji z [...] maja 2014 r. o zawieszeniu postępowania oraz w pkt 2 odmówił zawieszenia postepowania w sprawie wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., zawieszenie postępowania administracyjnego następuje wówczas, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Ponadto zgodnie z przepisem art. 97 § 2 K.p.a., organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony, gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania. W sytuacji natomiast zawieszenia postępowania z uwagi na zagadnienie wstępne (jak w niniejszej sprawie), przyczyna uzasadniająca zawieszenie ustępuje w chwili, gdy rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd uzyskuje charakter trwały tj. staje się odpowiednio ostateczne, prawomocne, wykonalne bądź skuteczne. Podkreślić w tym miejscu trzeba, że obowiązek podjęcia zawieszonego postępowania powstaje nie tylko wówczas, gdy ustępuje przyczyna zawieszenia, ale także w sytuacji gdy organ prowadzący postępowanie stwierdzi, że przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania nie istnieją (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1416/11). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zarówno postanowienie organu I instancji, jak i organu odwoławczego odpowiadają prawu. Rację ma Minister, że w sprawie wystąpiło zagadnienie wstępne w stosunku do postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej, a mianowicie toczyło się postępowanie z wniosku Skarbu Państwa - Starosty [...] o zasiedzenie udziału w spornej nieruchomości, którą obejmowała decyzja komunalizacyjna, a której stwierdzenia nieważności domagała się skarżąca. Sąd zgadza się w pełni ze stanowiskiem organów orzekających w sprawie, że ustalenie tytułu prawnego jakim legitymuje się Skarb Państwa do spornej nieruchomości stanowiło zagadnienie wstępne dla prawidłowej oceny decyzji komunalizacyjnej. Dlatego też prawidłowo organ zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej na podstawie 97 § 1 pkt 4 K.p.a., tj. do czasu jego rozstrzygnięcia przez sąd powszechny. Prawidłowo również Minister, na skutek wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z [...] lutego 2018 r., uchylił zaskarżone postanowienie z [...] maja 2014 r. o zawieszeniu postępowania i w pkt II odmówił zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej. Powyższe spowodowane było faktem, że organ ustalił, że ustała przyczyna zawieszenia, a mianowicie zakończyło się prawomocnym orzeczeniem z [...] kwietnia 2016 r. sygn. akt I Ns [...] postępowanie prowadzone przed Sądem Rejonowym w [...] w sprawie zasiedzenia udziału w prawie własności spornej nieruchomości. W tym miejscu zauważyć należy, że organ administracji publicznej, stosownie do art. 97 § 2 K.p.a., ma obowiązek podjąć postępowanie, gdy ustąpią przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, o których mowa w § 1 pkt 1-4 z urzędu lub na żądanie strony. Brak bowiem niezwłocznego podjęcia postępowania w sytuacji, gdy ustały przesłanki jego zawieszenia stanowi przesłankę przewlekłego prowadzenia postępowania. Od odpowiedzialności za to zaniechanie nie może uwalniać organu wyjaśnienie o braku uzyskania stosownej informacji od właściwego organu. To przede wszystkim na organie zawieszającym postanowienie ciąży obowiązek sprawdzania, czy nie ustały przyczyny zawieszonego z urzędu postępowania własnym postanowieniem (po. wyrok NSA z 9.05.2017 r., II OSK 1489/16, LEX nr 2315571). Za całkowicie bezpodstawny uznać należy zarzut skargi, że będące podstawą zawieszenia zagadnienie wstępne nie zostało rozstrzygnięte i istnieją nadal podstawy do dalszego zawieszenia postępowania, gdyż skarżąca deklaruje zamiar złożenia skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Zauważyć bowiem należy, że Minister słusznie ustalił, że zakończyło się prawomocnym orzeczeniem z [...] kwietnia 2016 r. sygn. akt I Ns [...] postępowanie prowadzone przed Sądem Rejonowym w [...] w sprawie zasiedzenia udziału spornej nieruchomości, co obligowało organ do podjęcia zawieszonego postępowania. Nie można zgodzić się także z twierdzeniem skarżącej, że jej chęć (deklaracja) wystąpienia ze skargą do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu można rozpatrywać w kategoriach zagadnienia wstępnego, a tym samym uznać, że rodzi to jakiekolwiek podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.