I SA/Wa 892/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Joanna Skiba Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. sprawy ze skargi K. S. i A. A. w przedmiocie niewykonania przez [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 364/13 1. wymierza [...] grzywnę w wysokości 8.000 (osiem tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od [...] na rzecz K. S. i A. A. sumę pieniężną w kwocie po 2.000 (dwa tysiące) złotych dla każdego z nich; 4. zasądza od Prezydenta [...] solidarnie na rzecz K. S. i A. A. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. S. i A. A. (dalej: skarżący) pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 364/13. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżących z dnia [...] lutego 2008 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość warszawską położoną przy ul. [...], uregulowaną niegdyś w księdze wieczystej hip. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Zakreślony przez Sąd powołanym wyrokiem termin do wydania decyzji upłynął bezskutecznie w dniu 28 stycznia 2014 r. W uzasadnieniu wskazali, że pomimo upływu terminu do wykonania wyroku, organ nie wydał decyzji w kwestii odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], uregulowanej niegdyś w księdze wieczystej hip. [...]. Podali jednocześnie, iż niniejsza skarga jest już kolejną skargą w sprawie niewykonania ww. wyroku, a w uprzednio zapadłych wyrokach z dnia 12 listopada 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2013/14, z dnia 9 marca 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 2286/15 i z dnia 19 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1311/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył grzywny za niewykonanie powołanego orzeczenia (kolejno 1000 zł, 3000 zł i 5000 zł), a mimo to wyrok z dnia 12 września 2013 r. nie został wykonany. Jednocześnie podnieśli, iż bezskuteczne pozostało pismo skarżących z dnia 27 marca 2017 r., wzywające organ do wykonania tego wyroku. W związku z powyższym skarżący wnieśli o wymierzenie organowi grzywny, przyznanie im od organu sumy pieniężnej w wysokości połowy nałożonej na organ grzywny oraz zasądzenie od Prezydenta [...] na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że w dniu [...] lipca 2016 r. wykonano operat szacunkowy określający wartość przedmiotowej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.), który stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego art. 154 § 1 wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie, stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Pomimo upływu zakreślonego terminu Prezydent [...] nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 364/13, co czyni zasadną przedmiotową skargę na niewykonanie tego wyroku. Stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W przedstawionych okolicznościach sprawy - biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego przez Sąd terminu na załatwienie sprawy oraz to, że Prezydent [...] został już trzykrotnie ukarany grzywnami w wysokości 1000 zł, 3000 zł i 5000 zł, które to sankcje jednak nie przyniosły skutku w postaci wykonania wyroku z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I SAB/Wa 364/13 - Sąd uznał, iż grzywna w wysokości 8000 zł jest adekwatną sankcją dla Prezydenta [...] za niewykonanie ww. wyroku Jednocześnie rozpoznając sprawę stosownie do treści art. 154 § 2 p.p.s.a. Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Sytuacja taka zaszła w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu, bezczynność organu po wydaniu wyroku z dnia 12 września 2013 r. sygn. akt I SAB/Wa 364/13 ma charakter rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia długość trwającego postępowania szczególnie w sytuacji, gdy organ pismem z dnia 9 czerwca 2014 r. poinformował pełnomocnika skarżących, że do zakończenia postępowania i wydania decyzji merytorycznie rozstrzygającej sprawę konieczne jest wykonanie przez rzeczoznawcę majątkowego operatu szacunkowego gruntu, a decyzja w sprawie zostanie wydana do dnia 31 października 2014 r. Przy czym od tego dnia organ nie podjął praktycznie żadnych kroków zmierzających do załatwienia wniosku odszkodowawczego i to pomimo ukarania organu przez Sąd grzywną, wezwań skarżących do wykonania wyroku oraz złożenia do Sądu przedmiotowej skargi. Przy czym z akt sprawy wynika, iż organ zgromadził potrzebny materiał dowodowy, a także został wykonany operat szacunkowy określający wartość przedmiotowej nieruchomości. Jednocześnie z punktu widzenia zasady praworządności, która ze swej istoty stanowi o działaniu zgodnym z prawem, nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której wyrok Sądu nie jest wykonywany. Tymczasem do dnia rozprawy w niniejszej sprawie, tj. do dnia 26 października 2017 r. powołany wyrok z dnia 12 września 2013 r. nie został wykonany. Z tego też względu Sąd uznał, że wniosek o przyznanie od organu na rzecz skarżących sum pieniężnych jest zasadny. Przy czym Sąd stoi na stanowisku, że przyznanie kwoty po 2000 złotych na rzecz każdego ze skarżących uzasadniają szczególne okoliczności sprawy, tj. rażący charakter zwłoki w jej rozpoznaniu, co uzasadnia przyznanie stronie skarżącej zadośćuczynienia z tego powodu. Podkreślić należy, że w niewykonanym wyroku Sąd wyznaczył Prezydentowi [...] termin dwóch miesięcy na załatwienie sprawy, który upłynął 28 stycznia 2014 r. Tymczasem, organ przez ponad trzy lata i dziewięć miesięcy od daty wydania tego orzeczenia oraz pomimo trzykrotnego wydania przez Sąd wyroków wymierzających grzywnę, nadal nie rozpoznał wniosku. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd uwzględnił wniosek skarżących o przyznanie na podstawie art. 154 § 7 p.p.s.a. sumy pieniężnej, przyznając w pkt 3 sentencji wyroku na rzecz każdego ze skarżących kwotę 2000 zł. W przedmiocie kosztów postępowania (punkt 4 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.