I SAB/Wa 219/08
WyrokWSA w Warszawie2009-03-20
Skład orzekający: Monika Nowicka, Agnieszka Miernik, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta W. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku M.S. z dnia 26 stycznia 2001 r. o zwrot nieruchomości, pomimo wcześniejszych decyzji administracyjnych i sądowych dotyczących innych wniosków w tej samej sprawie?Ratio decidendi
Sąd uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W., uznając, że organ nie może uchylać się od merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku skarżącej z dnia 26 stycznia 2001 r. o zwrot nieruchomości, gdyż wydana wcześniej decyzja dotyczyła wniosku złożonego przez inny podmiot i w innej dacie. Organ administracji publicznej ma obowiązek wszczęcia i merytorycznego załatwienia sprawy na wniosek strony, a nie może poprzestać na udzieleniu informacji o braku możliwości pozytywnego załatwienia sprawy, gdy istnieją przesłanki do wydania decyzji.Stan faktyczny
M.S. złożyła wniosek o zwrot nieruchomości w dniu 26 stycznia 2001 r. Wcześniejsze postępowania administracyjne i sądowe dotyczyły innych wniosków i zakończyły się odmową uwzględnienia żądań. Skarżąca zarzuciła Prezydentowi Miasta W. bezczynność w rozpoznaniu jej pierwotnego wniosku z 2001 r., mimo dwukrotnego wezwania do jego rozpatrzenia. Organ administracji wskazywał na okoliczności uniemożliwiające rozpoznanie wniosku, uzależniając je od rozstrzygnięcia postępowania sądowego i zwrotu akt własnościowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało zażalenie skarżącej na bezczynność organu za nieuzasadnione.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta Miasta W. do rozpoznania wniosku M.S. z dnia 26 stycznia 2001 r. o zwrot nieruchomości w terminie 30 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2009 r. sprawy ze skargi M.S. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o zwrot nieruchomości zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku M.S. z dnia 26 stycznia 2001 r. o zwrot nieruchomości w terminie 30 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
M. Ś. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W. polegającą na nierozpoznaniu wniosku o zwrot nieruchomości położonej w W. przy ul. [...].
Przedmiotowa nieruchomość znajduje się w obszarze objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. nr 50, poz. 279). Organ podał, że dawny właściciel hipoteczny nie złożył stosownego wniosku w trybie art. 7 ust. 2 cytowanego dekretu. Natomiast wniosek o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego został złożony przez Okręgowy Urząd Likwidacyjny w W.
M. Ś. w dniu 26 stycznia 2001 r. zwróciła się do Burmistrza Gminy W. z wnioskiem o zwrot nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] wraz z posadowionym na niej budynkiem. W dniu 22 lipca 2002 r. M. Ś. złożyła do Urzędu Gminy W. pismo zawierające prośbę o rozpoznanie wniosku złożonego w dniu 30 marca 1949 r. przez Okręgowy Urząd Likwidacyjny.
Decyzją z dnia [...] września 2002 r. nr [...] Burmistrz Gminy W. odmówił M. Ś. uwzględnienia powyższego wniosku, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Decyzja Kolegium z dnia [...] stycznia 2003 r. została przez M. Ś. zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 20 października 2004 r. sygn. akt I SA 542/03 oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 lutego 2006 r. sygn. akt I OSK 440/05 oddalił wniesioną przez ww. skargę kasacyjną.
W dniu 28 czerwca 2005 r. M. Ś. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Burmistrz Gminy W. z dnia [...] września 2002 r. nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] października 2006 r. nr [...] odmówiło wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza Gminy W., a następnie decyzją z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] utrzymało w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] października 2006 r. Decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. zostały zaskarżone przez M. Ś. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 31 marca 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 1235/07 oddalił skargę.
W dniu 28 kwietnia 2008 r. M. Ś. wystąpiła do Prezydenta Miasta W. o rozpatrzenie wniosku z dnia 26 stycznia 2001 r. o zwrot nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] wraz z posadowionym na niej budynkiem. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że wniosek ten do dnia wniesienia skargi do Sądu nie został rozpoznany, natomiast organ administracji rozpatrzył inny wniosek, który wpłynął w dniu 22 lipca 2002 r. i był on merytorycznie różny od poprzedniego, gdyż dotyczył ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu. Skarżąca zaznaczyła, że dwukrotnie wezwała organ do rozpatrzenia wniosku z dnia 26 stycznia 2001 r., jednakże nie ustosunkował się on do argumentów przez nią podniesionych i odniósł się tylko do decyzji dotyczącej rozpatrzenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do gruntu.
W odpowiedzi organ pismem z dnia 23 czerwca 2008 r. poinformował stronę
o okolicznościach i przyczynach uniemożliwiających rozpoznanie wniosku z dnia
21 stycznia 2001 r. Prezydent Miasta W. w szczególności zaznaczył, że sposób rozpoznania przedmiotowego wniosku jest uzależniony od rozstrzygnięcia postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym
w Warszawie i zwróceniem przez Sąd akt własnościowych.
M. Ś. wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego
w W. zażalenie na niezałatwienie przez Prezydenta Miasta W. sprawy
z wniosku dnia 26 stycznia 2001 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia
[...] sierpnia 2008 r. nr [...] uznało za nieuzasadnione zażalenie M. Ś. na bezczynność Prezydenta Miasta W.
Prezydent Miasta W. w odpowiedzi na skargę M. Ś. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Sąd uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W. , gdyż wniosek skarżącej z dnia 26 stycznia 2001 r. powinien być rozpoznany, ze względów formalnoprawnych.
Z nadesłanych do Sądu akt administracyjnych sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 26 stycznia 2001 r. M. Ś. wystąpiła do Burmistrza Gminy W. o zwrot nieruchomości położonej w W. przy ul. [...].
Decyzja Burmistrza Gminy W. z dnia [...] września 2002 r. nr [...] została wydana zaś w wyniku rozpoznania wniosku złożonego w dniu 30 marca 1949 r. przez Okręgowy Urząd Likwidacyjny w związku z pismem M. Ś. z dnia 22 lipca 2002 r.
Wskazać należy, że w sprawach wszczynanych na wniosek postępowanie uważa się za wszczęte z chwilą złożenia wniosku (art. 61 § 1 k.p.a.). Spełnienie warunków co do strony przedmiotowej i podmiotowej postępowania rodzi obowiązek podjęcia czynności postępowania przez organ administracji publicznej. Zgodnie z zasadą ogólną pisemności załatwienie sprawy administracyjnej następuje w formie pisemnej. Organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego stanowią inaczej. Przepis art. 104 k.p.a. wyznacza przedmiot decyzji – sprawa administracyjna oraz rodzaje rozstrzygnięcia sprawy (merytorycznie lub niemerytorycznie). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że organ administracji nie może odmówić wszczęcia postępowania na wniosek strony, mimo oceny, że żądanie strony jest bezzasadne z przyczyn formalnych lub merytorycznych oraz, że organ administracji nie może poprzestać na udzieleniu stronie informacji co do braku możliwości pozytywnego załatwienia sprawy, gdy istnieją przesłanki do załatwienia sprawy w formie decyzji. W razie bezczynności organu administracji publicznej strona może podjąć obronę poprzez uruchomienie środków obrony (art. 37 k.p.a., art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W tej sytuacji, skoro strona żąda rozpoznania jej wniosku z dnia 26 stycznia
2001 r. w sprawie zwrotu nieruchomości, a decyzja wydana przez organ dotyczyła wniosku złożonego przez inny podmiot i w innej dacie, organ nie może uchylać się od merytorycznego (pozytywnego lub negatywnego) rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Prezydent Miasta W. rozpoznając wniosek strony o zwrot nieruchomości, powinien ustalić dokładnie treść żądania strony, mając na względzie to, iż wniosek dotyczy nieruchomości dekretowej.
Odnosząc się do wniosku organu o odrzucenie skargi, Sąd nie dopatrzył się jej niedopuszczalności. Wniesienie skargi na bezczynność organu nie jest ograniczone żadnym terminem. Skarżący, jeżeli uważa, że organ administracji publicznej nie załatwia sprawy w wyznaczonym przez prawo terminie, może w każdym czasie – po wyczerpaniu przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia – wnieść skargę na bezczynność tego organu. W rozpoznanej sprawie skarga została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia, do których należy zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie (art. 37 k.p.a.). Skarga została złożona po upływie miesiąca (art. 35 § 3 k.p.a.) umożliwiającego Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w W. rozpatrzenie zażalenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd postanowił, zgodnie z przepisem art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zobowiązać Prezydenta Miasta W. do rozpatrzenia wniosku wskazanego w sentencji wyroku, w terminie miesiąca od dnia doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło