I SAB/Wa 221/11

WyrokWSA w Warszawie2011-09-21

Skład orzekający: Przemysław Żmich, Maria Tarnowska, Jolanta Dargas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu administracji publicznej w rozpatrzeniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość może zostać stwierdzona z rażącym naruszeniem prawa i skutkować zobowiązaniem organu do rozpatrzenia wniosku w określonym terminie?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. w rozpatrzeniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ wielokrotnie przekroczył ustawowe terminy przewidziane w Kodeksie postępowania administracyjnego. W związku z tym sąd zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku w terminie dwóch miesięcy od doręczenia wyroku oraz zasądził na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta W. w rozpatrzeniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w Warszawie, który był nierozpatrzony od 7 maja 2004 r. Pomimo wyroku WSA uchylającego wcześniejsze decyzje i wytycznych sądu, organ nie wydał nowej decyzji, wielokrotnie przekraczając ustawowe terminy. Skarżący wskazali na lekceważenie zasad postępowania administracyjnego przez organ.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Prezydenta W. do rozpatrzenia wniosków o przyznanie odszkodowania w terminie dwóch miesięcy od doręczenia wyroku wraz z aktami sprawy; stwierdził bezczynność organu z rażącym naruszeniem prawa; zasądził na rzecz skarżących zwrot kosztów zastępstwa prawnego oraz wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Maria Tarnowska WSA Jolanta Dargas Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2011 r. sprawy ze skargi T. H., I. T.i A. Z. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosków z dnia 7 maja 2004 r. M. L. oraz I. T. i A. Z. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. zgodnie z wykazem hipotecznym księgi wieczystej "[...]" nr inw. [...] w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących T. H., I. T. i A. Z. kwotę po 240 (dwieście czterdzieści) złotych dla każdego z nich tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących T. H., I. T. i A. Z. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego. T. H., I. T. i A. Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...] położoną przy ul. [...] oznaczoną nr hip [...], nr inw. [...]. W skardze wnieśli o zobowiązanie Prezydenta W. do wydania decyzji w tej sprawie. W uzasadnieniu wskazali, że przedmiotowa sprawa oczekuje na załatwienie od dnia 7 maja 2004 r. Skarżący podnieśli, że wyrokiem z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1096/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów obu instancji wydane w 2004 r. i do tej pory organ pierwszej instancji nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Skarżący zaznaczyli, że Prezydent W. pismem z dnia 8 kwietnia 2008 r. poinformował wnioskodawcę, że nie miał możliwości rozpatrzenia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa i na podstawie art. 36 § 1 Kpa wyznaczył nowy termin rozpatrzenia sprawy na dzień 30 września 2008 r. z uwagi na potrzebę zebrania całości materiału dowodowego. Pismem z dnia 29 października 2008 r. organ ponownie poinformował, że nie jest w stanie załatwić sprawy w terminie i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień 30 stycznia 2009 r. Skarżący wskazali, że wysłanie stronie dokumentów pozyskanych z Archiwum Państwowego [...] organ zarządził dopiero pismem z dnia 26 listopada 2009 r., co zostało wykonane 20 stycznia 2010 r. Zdaniem skarżących od czasu wniesienia zażalenia do Wojewody [...] w dniu 12 października 2010 r. na niezałatwienie sprawy w terminie Prezydent W. nie podjął żadnych czynności zmierzających do rozpoznania sprawy. W ocenie skarżących takie działanie organu jest dowodem lekceważenia zasad przewidzianych w art. 7 i art. 12 § 1 Kpa. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o oddalenie skargi. Organ wskazał, że Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] uznał zażalenie B. Z., A. Z. i I. T. za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin na załatwienie sprawy na dzień 31 stycznia 2011 r. Organ podał, że w toku postępowania administracyjnego zgromadzono szereg materiałów, na podstawie których stwierdzono, iż przedmiotowa nieruchomość spełnia przesłanki z art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.). Organ podał, że w sprawie został wykonany operat szacunkowy określający wartość nieruchomości. Pismem z dnia 21 czerwca 2011 r. strony zostały poinformowane o przyczynach przekroczenia terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...] oraz, że decyzja w sprawie zostanie wydana do dnia 31 października 2011 r. Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 21 września 2011 r. pełnomocnik skarżących wniosła dodatkowo o stwierdzenie przez Sąd pozostawania przez organ w bezczynności z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Z akt sprawy wynika bowiem, że w dniu 17 maja 2004 r. Prezydent W. otrzymał wniosek A. Z. i I. T., a w dniu 16 czerwca 2004 r. wniosek M. Ł. (w miejsce której wstąpił spadkobierca T. H. – pismo z dnia 3 lutego 2011 r.) – oba dotyczące przyznania odszkodowania za nieruchomość [...] położoną przy ul. [...] ozn. nr hip [...]. Wnioski te zostały rozpoznane odmownie decyzją Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2004 r., nr [...] - jeżeli chodzi o dawną nieruchomość przy ul. [...] wchodzącą w skład działek ewidencyjnych nr [...]. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] października 2004 r., nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 45/05 oddalił skargę B. Z., A. Z. i I. T., a wyrok ten został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 maja 2007 r., sygn. akt. I OSK 615/06. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1096/07 uchylił obie wydane w sprawie decyzje. Sąd dokonał wykładni art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami i nakazał organowi ustalenie, czy w świetle planu wówczas obowiązującego istniała prawna możliwość wybudowania na gruncie domu jednorodzinnego, czy też zapisy Ogólnego Planu Zabudowy Miasta [....] z 1931 r. przewidywały zakaz takiej zabudowy. Powyższy wyrok wraz z uzasadnieniem Prezydent W. otrzymał w dniu 8 października 2007 r., natomiast akta sprawy 30 stycznia 2008 r. (pismo Wojewody [...] z dnia 29 stycznia 2008 r.). Organ w dniu 7 kwietnia 2008 r. wystosował pismo do Archiwum Państwowego W. o nadesłanie informacji i akt archiwalnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości. Pismem zaś z następnego dnia poinformował skarżących o niemożności rozpatrzenia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa i o tym, że wniosek zostanie rozpatrzony do dnia 30 września 2008 r. Niespełna miesiąc po upływie wskazanego wyżej terminu (23 października 2008 r.) organ ponownie wystąpił o przedłożenie przez Archiwum Państwowe W. dokumentów dotyczących przedmiotowego gruntu (z ksiąg meldunkowych materiałów planistycznych i budowlanych). W tym samym dniu organ sporządził pismo, w którym poinformował strony, że wystąpił do Archiwum Państwowego o przesłanie dokumentów i o tym, że wniosek zostanie rozpatrzony do dnia 30 stycznia 2009 r. W dniu 19 marca 2009 r. Prezydent W. otrzymał z Archiwum uwierzytelnione kserokopie i wydruki ze skanów dokumentów dotyczących przedmiotowej nieruchomości, w tym i materiały planistyczne. Dnia 14 września 2009 r. została sporządzona na zlecenie organu opinia biegłych, co do możliwości wybudowania na gruncie przed dniem 21 listopada 1945 r. domu jednorodzinnego. W dniu 26 listopada 2009 r. Prezydent W. wystąpił do Wydziału Architektury Dzielnicy [...] o dokumenty potwierdzające fakt zajęcia gruntu pod inwestycję. W dniu 14 stycznia 2010 r. organ otrzymał żądane dokumenty (pismo z dnia 12 stycznia 2010 r.). W dniu 19 lutego 2010 r. rzeczoznawca majątkowy sporządził wycenę przedmiotowego gruntu. W dniu 14 października 2010 r. Wojewoda [...] otrzymał zażalenie skarżących na niezałatwienie sprawy w terminie. Pismem z dnia 3 listopada 2010 r. Prezydent W. poinformował skarżących o niemożności rozpatrzenia sprawy w terminie określonym w art. 35 Kpa, z uwagi na dużą ilość spraw i o tym, że wniosek zostanie rozpatrzony do dnia 28 lutego 2011 r. Postanowieniem z dnia 3 grudnia 2010 r., nr 2539/2010 Wojewoda [...] uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin na załatwienie sprawy na dzień 31 styczeń 2011 r. Pismem z dnia 21 czerwca 2011 r. (po wniesieniu skargi sądowej) Prezydent W. poinformował skarżących, że ze względu na złożony charakter sprawy i bardzo dużą ilość spraw o odszkodowanie nie było możliwe rozpatrzenie wniosku o odszkodowanie w terminie dodatkowym wyznaczonym przez organ wyższego stopnia. Organ wskazał, że decyzja w przedmiotowej sprawie zostanie wydana do dnia 31 października 2011 r. Mając na uwadze opisany wyżej tok postępowania organu Sąd podziela stanowisko skarżących, że w niniejszej sprawie Prezydent W. pozostaje w bezczynności. Sąd zwraca uwagę, że organ, mimo upływu okresu ponad trzech lat (tj. od momentu uzyskania akt sprawy (30 styczeń 2008 r.) do chwili obecnej (21 wrzesień 2011 r.) nadal prowadzi sprawę, chociaż znacznie wcześniej dysponował już wyrokiem sądu administracyjnego zawierającym ocenę prawną sprawy i wytyczne oraz stosownymi opiniami biegłych i dokumentacją planistyczną. Sąd uznał, że istniejąca w niniejszej sprawie bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa – przepisów art. 35 § 3, art. 36 § 1, art. 37 § 2 Kpa. O kwalifikowanym naruszeniu tych przepisów świadczy to, że Prezydent W. wielokrotnie i znacznie przekroczył maksymalny 2-miesięczny termin ustawowy na załatwienie sprawy, nowe terminy wyznaczone przez organ oraz dodatkowy termin na załatwienie sprawy wyznaczony przez organ wyższego stopnia. Wyznaczone przez organ pierwszej instancji nowe terminy załatwienia sprawy w każdym przypadku obejmowały okresy przekraczające przewidziany przez Kodeks termin maksymalny (art. 35 § 3 Kpa). Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. O zwrocie należnych skarżącym kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło