I SAB/Wa 568/15

Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata B.S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T.G. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku celowego postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata B.S. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 120,00 zł (sto dwadzieścia złotych) oraz kwotę 27,60 zł (dwadzieścia siedem złotych sześćdziesiąt groszy) stanowiącą 23 % podatku VAT, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz kwotę 30,70 zł (trzydzieści złotych siedemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu niezbędnych udokumentowanych wydatków, łącznie kwotę w wysokości 178,30 zł (sto siedemdziesiąt osiem złotych trzydzieści groszy). Postanowieniem z dnia 16 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę T.G. Następnie, postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w W., na pełnomocnika skarżącej został wyznaczony adwokat – B.S. W dniu 29 września 2014 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął wniosek pełnomocnika o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego wraz ze sporządzoną skargą kasacyjną od ww. postanowienia. Jednocześnie pełnomocnik zawarł w skardze wniosek o zasadzenie kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Postanowieniem z dnia 10 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu z dnia 16 lipca 2014 r., uchylił zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 21 maja 2015 r. referendarz sądowy przyznał ze środków budżetowych Sądu na rzecz adwokata B.S. kwotę 147,60 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wyrokiem z dnia 21 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi T.G. na przewlekłe prowadzenie postepowania przez Prezydenta W. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym oddalił skargę. W dniu 28 grudnia 2015 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęła skarga kasacyjna od ww. wyroku. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej zawarł wniosek o zasądzenie, dotychczas nieuiszczonych kosztów zastępstwa adwokackiego według sześciokrotnej wysokości stawki minimalnej prawem przepisanej. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 216/16 oddalił skargę kasacyjną. W dniu 25 kwietnia 2016 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynął wniosek pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia oraz o zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków poniesionych w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, jak i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Jednocześnie pełnomocnik oświadczył, że koszty pomocy prawnej świadczonej z urzędu nie zostały zapłacone w jakiejkolwiek części. W tym stanie sprawy zważono, co następuje : Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radcy prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Na wstępie wskazać należy, że z dniem 1 stycznia 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801) i z tym dniem rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz.461 j.t.) przestało obowiązywać. Zgodnie jednak z treścią § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Niniejsza sprawa została wszczęta w dniu 9 czerwca 2014 r. (data wniesienia skargi przez skarżącą do organu) i nie została zakończona przed wejściem w życie (1 stycznia 2016 r.) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, a zatem do rozpoznania wniosku pełnomocnika znajdują zastosowanie przepisy dotychczasowe. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. Nr 461 j.t.). Stosownie do treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit b ww. Rozporządzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 lit c (tj. 240,00 złotych), a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120,00 złotych. W myśl § 2 ust. 3 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1 należy podwyższyć o stawkę podatku od towaru i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującego w dniu orzekania o tych opłatach. Obecnie stawka ta wynosi 23 %. Ponadto, wniosek pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powinien zawierać oświadczenie, o którym mowa w § 20 ww. Rozporządzenia. Jak wynika z akt sprawy pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2015 r. Wniosek pełnomocnika o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zawiera oświadczenie, o którym mowa w § 20 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. W niniejszej sprawie zaistniały zatem przesłanki uzasadniające przyznanie wynagrodzenia według stawki określonej w § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia, podwyższonej o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania. Przy czym w ocenie referendarza sądowego w przedmiotowej sprawie nie zaistniały podstawy do przyznania przedmiotowego wynagrodzenia w wysokości żądanej przez pełnomocnika, tj. w wysokości sześciokrotnej stawki minimalnej. Zauważyć należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż w przyjętych stawkach minimalnych oddana została wycena koniecznego nakładu pracy po stronie pełnomocnika, związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jedynie w nadzwyczajnych, szczególnych okolicznościach, które zwiększają znacząco nakład pracy pełnomocnika niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków, istnieje możliwość podwyższenia stawki wynagrodzenia. W orzecznictwie wskazuje się również, że nie ma powodów do podwyższenia stawki wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, gdy jego aktywność w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania nie przekracza granic zwykłej staranności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt II FZ 878/12 LEX nr 1244413). W rozpoznawanej sprawie - zdaniem referendarza sądowego - charakter i stopień zawiłości sprawy, a także nakład pracy pełnomocnika uzasadniają przyznania wynagrodzenia w wysokości 50 % stawki minimalnej określonej w § 18 ust. 1 pkt 1 lit c ww. Rozporządzenia, tj. 120,00 zł, stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, powiększonego o stosowną kwotę podatku od towarów i usług. Podkreślić należy, że wskazywane przez pełnomocnika czynności takie jak zapoznanie się z całością akt sprawy i przeprowadzenie analizy prawnej postępowania, natychmiastowa próba podjęcia kontaktu ze skarżącą, sporządzenie i złożenie trzech pism procesowych, tj. wniosku o przywrócenie terminu do wniesienie skargi kasacyjnej do NSA i dwukrotne sporządzenie skargi kasacyjnej do NSA są typowymi czynnościami pełnomocnika niezbędnymi do prawidłowego udzielenia pomocy prawnej reprezentowanej osobie. Okoliczność natychmiastowego podjęcia kontaktu ze skarżącą, świadczy natomiast o należytej dbałości o interesy strony reprezentowanej mieszczącej się w granicach zwykłej staranności. Dodać należy, że za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2014 r. odrzucającego skargę pełnomocnikowi przyznane już zostało wynagrodzenie postanowieniem referendarza sądowego z dnia 21 maja 2015 r. Ponadto, przepisy ww. Rozporządzenia nie przewidują zwrotu kosztów za sporządzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Z tego względu, w niniejszej sprawie przyznano pełnomocnikowi wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 21 października 2015 r. oddalającego skargę oraz uwzględniono wniosek pełnomocnika o zwrot poniesionych i udokumentowanych wydatków związanych z zastępstwem procesowym. Mając na uwadze powyższe, należało przyznać pełnomocnikowi wynagrodzenie w wysokości 120,00 złotych powiększone o podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 złotych – łącznie kwotę 147,60 złotych. Do wyliczonego w ten sposób wynagrodzenia doliczona została kwota 30,70 złotych tytułem opłaconych i udokumentowanych przez pełnomocnika kosztów opłat pocztowych. Przepisy cytowanego rozporządzenia stanowią bowiem, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa obejmują niezbędne udokumentowane wydatki adwokata. Adwokat B.S. dołączył do akt sprawy dokumenty potwierdzające wysokość poniesionych opłat za korespondencję pocztową w wysokości 30,70 zł (k. od 155 do 161 akt sądowych). Łącznie zatem przyznano pełnomocnikowi kwotę w wysokości 178,30 zł (147,60 zł + 30,70 zł). O powyższym orzeczono, na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b wyżej powołanego Rozporządzenia.